Tibetan
་གསུངས་པ་ཡང་དེའི་གནད་རྫོགས་པར་ཤེས་ནས་བསྒོམས་ན། རླུང་སྦྱོར་གཞན་གྲོགས་སུ་མེད་ཀྱང་འགྲུབ་ཅེས་པའི་དོན་ཡིན་ནོ། །འདི་ཡང་རྡོར་བཟླས་ཀྱི་གནད་རྫོགས་པར་མ་རྟོགས་པར་རླུང་ཁ་སྦྱོར་འཛིན་པ་ཅིག་མེད་ན། རྡོར་བཟླས་ཀྱིས་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཐིམ་པ་སོགས་བྱེད་མི་ནུས་སྙམ་ནས། ཁ་སྦྱོར་འཛིན་ན་གདམས་ངག་འདིའི་གནད་མི་རྟོགས་པར་སྣང་བས་དེ་ལྟར་བཤད་ཀྱི། སྤྱིར་རྡོར་བཟླས་སྒོམ་མཁན་གྱིས་རླུང་ཁ་སྦྱོར་བཟུང་ན་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་ཞེས་པ་ནི་མིན་ནོ། །འདིར་ཁ་སྦྱོར་འཛིན་ན་སྙིང་ཁའི་བུམ་པ་ཅན་བྱ་དགོས་ལ། དེ་ནི་སྡོམ་འབྱུང་ལས་གསུངས་ཤིང༌། རླུང་སྦྱོར་ཐོག་མར་སྒོམ་པ་ལ་སྙིང་ཁའི་བུམ་པ་ཅན་གེགས་ཆེ་ཞེས་པ་ནི། དེའི་རྣལ་འབྱོར་ལ་མི་མཁས་པའི་གཏམ་ཡིན་གྱི། ཤེས་ན་ནི་གེགས་ཆེ་བ་མིན་ནོ། །འཁོར་ལོ་ཅན་གྱི་རླུང་སྡུད་རིམ་བཤད་པ་དེས་འཁོར་ལོ་མེད་པ་གསུམ་གྱི་སྡུད་རིམ་ཡང་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཡི་གེ་བཀོད་པའི་ཐད་སོར་ཡེ་ཤེས་གསུམ་སྐྱེ་བར་མ་ངེས་ཀྱང༌། སྤྱི་བོ་ནས་ནོར་བུའི་བར་དུ་བྱང་སེམས་བབས་པའི་རིམ་པ་ལས། སྟོང་པ་རྣམས་སྐྱེ་བ་མ་བཞག་པར། སྙིང་ཁར་སྡུད་རིམ་གྱི་རིམ་པ་ལས་སྟོང་པ་རྣམས་སྐྱེ་བར་མར་ལུགས་ཀྱི་གདམས་ངག་ལས་འབྱུང་བ་ནི། རྣམ་ཤེས་སྲོག་ནི་འདུ་བའི་རྟེན། །སྙིང་ཁར་སྔགས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྒོམ། ཞེས་པའི་རྩ་ཚིག་གི་གནད་ཡིན་ཞིང༌། ཡབ་སྲས་ཀྱི་གདམས་པའི་ཡང་གནད་བླ་ན་མེད་པར་སྣང་ངོ༌། །ས་ཆུ་མེ་རླུང་རྣམ་ཤེས་ ལྔ་སྔ་མ་ཕྱི་མ་ལ་ཐིམ་པ་ལས། སྨིག་རྒྱུ་ནས་མར་མེ་ལྟར་འབར་བའི་བར་གྱི་རྟགས་བཞི་འཆར་བར་སྒྲོན་གསལ་ལས་གསུངས་ལ། རླུང་ཐིམ་པ་ན་སྣང་བ་སྐྱེ་བར་སྔར་བཤད་ཟིན་པས། སྣང་བ་གསུམ་གྱི་དུས་སུ་རྟགས་དེ་རྣམས་ལ་སོགས་པ་མང་པོ་འཆར་ཞེས་པ་ནི་དོན་མིན་པས། རིམ་ལྔ་བསྡུས་པ་ལས། དང་པོ་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུའི་ཉམས། །འོད་ཟེར་ལྔ་དང་བཅས་པ་འཆར། །གཉིས་པ་ཟླ་སྣང་ལྟ་བུ་སྟེ། །གསུམ་པ་ཉི་མའི་འོད་ཀྱིས་འཁྲིགས། །མཚམས་སྣང་ལས་ནི་ཐོབ་པ་སྟེ། ཞེས་སྤྱོད་བསྡུས་བཞིན་བཤད་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདོད་པར་བྱའོ། །སྨིག་རྒྱུ་མ་གཏོགས་པ་རྟགས་གསུམ་མ་བཤད་པ་ནི་བསྡུས་པ་ཡིན་ལ། རྒྱས་པར་ན་རྒྱུད་ཕྱི་མ་བཞིན་དང༌། དེ་སྐབས་གང་དུ་འབྱུང་བ་སྒྲོན་གསལ་བཞིན་ཤེས་པར་བྱའོ། །མདོར་ན་སྔར་གྱི་ལུགས་སོ་སོར་བ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་དབེན་གྱི་སྐབས་འདིར་ཡི་གེ་སྒོམ་པ་སོགས་ཀྱི་དམིགས་པ་གསར་དུ་མ་བསྣན་ཀྱང༌། ལུས་དབེན་སྔོན་དུ་བཏང་ནས། ངག་དབེན་རྡོར་བཟླས་ཀྱིས་སྤྱིར་སྟོང་པ་བཞི་ཇི་ཙམ་ཞིག་འདྲེན་ཐུབ་མི་ཐུབ་མི་དཔྱོད་པར། སེམས་དབེན་འདྲེན་ཐབས་ཀྱི་དམིགས་པ་གསར་དུ་སྣོན་པ་ནི་མི་ལེགས་ཏེ། སེམས་དབེན་འདྲེན་པའི་ནང་གི་ལུས་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་པའི་གཙོ་བོ་དོར་ནས། ཐབས་ཕྲ་མོ་རྣམས་འཆད་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ནག་ཚོ་ནས་བརྒྱུད་པའི་མན་ངག་ནས་འབྱུང་བའི་དམིགས་པས་བདེ་བ་སྐྱེད་ཐབས་དང༌། དེའི་རིགས་ལྔར་བཤད་པ་རྣམས་ཀྱང༌། བདེ་བ་སྐྱེ་མྱུར་ བའི་དགོས་པ་མཐོང་ནས་བྱས་པར་སྣང་ཡང་། གཞུང་གི་དོན་དུ་མ་མཐོང་ངོ། །གཉིས་པ་ལ་གཉིས། ཕྱི་ནང་གི་རྐྱེན་ལས་ཡེ་ཤེས་རྣམས་སྐྱེ་ཚུལ་དང༌། དེའི་བདེ་སྟོང་སྦྱོར་ཚུལ་སོགས་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། རིམ་ལྔ་ལས། རྡོ་རྗེ་བཟླས་གནས་རྣལ་འབྱོར་པ། །སེམས་ལ་དམིགས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར། ཞེས་རྡོར་བཟླས་ཀྱིས་སེམས་དབེན་གྱི་སྟོང་པ་འདྲེན་པར་གསུངས་ཀྱང༌། ཇི་ལྟར་འདྲེན་མི་གསལ་ལོ། །སྤྱོད་བསྡུས་ལས་ཀྱང༌། ངག་དབེན་ལ་གནས་ནས་སེམས་དབེན་འཐོབ་པ་དང༌། ངག་དབེན་མེད་ན་སེམས་དབེན་མི་སྐྱེ་བར་གསུངས་ཀྱང༌། སྐབས་དེར་དེ་ལས་སེམས་དབེན་ཇི་ལྟར་སྐྱེ་མི་གསལ་ལོ། །འོན་ཀྱང་། ངག་དབེན་རྒྱས་བཤད་ཀྱི་སྐབས་སུ་གང་དུ་འཇུག་པ་སོགས་གསུམ་བཤད་པ་དང༌། མཐར་རླུང་རྣམས་མི་ཤིགས་པར་ཞུགས་ནས་འོད་གསལ་འཆར་བར་གསུངས་པ་རྣམས་ལ་དཔྱོད་ཤེས་ན། རྡོར་བཟླས་ཀྱིས་རླུང་རྣམས་མི་ཤིགས་པ་ལ་བསྡུས་ཏེ་ཐིམ་པ་ལས་སྟོང་པ་རྣམས་འཆར་བ་གོ་ནུས་ཏེ། འདི་ནི་བཤད་ཟིན་ཏོ། །རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བ་ལས་ཀྱང༌། རྡོ་རྗེ་བཟླས་པ་རབ་སྦྱོར་བས། །རླུང་གི་མཚན་ཉིད་ཤེས་ནས་ནི། །རྣམ་རྟོག་རླུང་རྣམས་རྣམ་པར་གཅོད། །སེམས་ལ་དམིགས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར། ཞེས་རྡོར་བཟླས་ཀྱིས་རླུང་གི་རྒྱུ་བ་བཀག་པའི་སྒོ་ནས་སེམས་དབེན་གྱི་སྟོང་པ་རྣམས་སྐྱེད་པ་གསལ་བར་མང་དུ་གསུངས་སོ། །རྡོར་བཟླས་ཀྱིས་སྤྱིར་སྟོང་པ་རྣམས་འདྲེན་ཚུལ་ནི་བཤད་ཟིན་ ལ། ཁྱད་པར་དུ་སེམས་དབེན་གྱི་སྟོང་པ་འདྲེན་པའི་མཚམས་ནི། སྙིང་ཁའི་རྩ་མདུད་ལེགས་པར་གྲོལ་ནས། རླུང་རྣམས་སྙིང་ཁའི་མི་ཤིགས་པ་ལ་སྡུད་ནུས་པའི་མཚམས་ནས་ཡིན་གྱི། དེའི་གོང་དུ་མིན་ནོ། །འོ་ན་མཚམས་དེ་ནས་འདྲེན་པ་ལ་སྡུད་རིམ་གྱི་དམིགས་པ་གཞན་དགོས་སམ་མི་དགོས་ཤེ་ན། སྔར་ལེའུ་གསུམ་པའི་སྒྲོན་གསལ་དྲངས་པ་ལས། འཇུག་པ་དང་གནས་པ་དང་ལྡང་བ་དང་སྡུད་པའི་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་རྟག་པར་ཉིན་མཚན་དུ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ཞེས་གསུངས་པའི་ལྡང་འཇུག་གནས་གསུམ་གྱི་རྣ
Chinese
所说之义，若能彻底了解其要点并加以修习，即使没有其他风的辅助也能成就。这里，如果不能彻底领悟金刚念诵的要点，认为没有风的结合就无法使风融入都提脉等，如果执着于风的结合，则显得没有领悟此口诀的要点，所以才这样说。一般来说，修习金刚念诵的人如果进行风的结合，并非会产生过失。在此，如果进行风的结合，则必须进行心间的宝瓶气，这是在《律生经》中所说的。对于最初修习风瑜伽的人来说，心间的宝瓶气障碍很大，这是不精通那瑜伽的人所说的话，如果精通，则不会有很大的障碍。已经讲述了有轮之风的收摄次第，由此也应了解无轮之三的收摄次第。关于书写文字方面，虽然不一定产生三种智慧，但从顶门到宝珠之间菩提心降临的次第中，不留下空性而生起，心间收摄次第的次第中，空性得以生起，这是玛尔巴传承口诀中所说的。 “识命乃是积聚之依，心间修习咒轮。” 这是根本偈颂的要点，也是父子传承口诀中无上的要点。地、水、火、风、识五者，前者融入后者，从如阳焰到如灯火燃烧之间的四种征相显现，这是在《灯明论》中所说的。风融入时，显现生起，之前已经说过。所以在三种显现之时，出现那些征相等等很多，这并非是正确的。从五次第的归纳中说：“初如阳焰之体验，伴随五光而显现。二如月光之显现，三如日光之交织，从界显现中获得。” 应当如《行集》一样地宣说。没有宣说阳焰之外的三种征相，是简略的说法。如果广说，则如《后分经》一样，以及在何时出现，则应如《灯明论》一样地了解。总之，以前的各个流派，即使在此心寂静之时，没有新增加观修文字等对境，但先进行身寂静，然后语寂静
English
It is said that if one fully understands the key points and practices accordingly, one can achieve accomplishment even without the aid of other winds. Here, if one does not fully understand the key points of Vajra recitation and thinks that without the union of winds, one cannot make the winds dissolve into the dhūtī, etc., and if one clings to the union of winds, it seems that one has not understood the key points of this instruction, so it is said in this way. In general, it is not the case that a practitioner of Vajra recitation will incur faults if they engage in the union of winds. Here, if one engages in the union of winds, one must perform the vase breathing in the heart center, as stated in the *Vinaya Origin*. For those who initially practice wind yoga, the vase breathing in the heart center is said to be a great obstacle, but this is the talk of those who are not skilled in that yoga; if one is skilled, it is not a great obstacle. Having explained the order of gathering the winds with wheels, one should also understand the order of gathering the three without wheels. Regarding the writing of letters, although it is not certain that the three wisdoms will arise, in the order of the descent of bodhicitta from the crown to the jewel, without leaving emptiness to arise, in the order of the order of gathering in the heart center, emptiness arises, as stated in the Marpa tradition's instructions: "Consciousness and life are the basis of accumulation; meditate on the wheel of mantra in the heart center." This is the key point of the root verse, and it seems to be the unsurpassed key point of the father and son's instructions. Earth, water, fire, wind, and consciousness, the former dissolving into the latter, from the mirage to the appearance of the four signs of burning like a lamp, is stated in the *Lamp Illuminating*. When the wind dissolves, appearance arises, as previously stated. Therefore, it is not correct to say that many signs and so on appear at the time of the three appearances. From the summary of the five stages, it says: "First, the experience is like a mirage, appearing with five rays of light. Second, it is like the appearance of the moon. Third, it is intertwined with the light of the sun. It is obtained from the boundary appearance." It should be desired to be explained as in the *Compendium of Conduct*. Not explaining the three signs other than the mirage is a brief statement. If explained in detail, it is like the *Later Tantra*, and when it occurs, it should be understood as in the *Lamp Illuminating*. In short, the various previous schools, even in this state of mind isolation, do not newly add objects of focus such as meditating on letters, but first engage in body isolation, then speech isolation.
Chinese
不考察金刚诵一般能引出多少空性，如果新增加引导心远离的所缘是不好的，因为舍弃了引导心远离中身体要害的主要部分，却好像在讲解细微的方法。从纳措传承下来的口诀中出现的，通过所缘生起乐的方法，以及所说的五种分类，虽然看起来是为了见到快速生乐的必要而做的，但并没有见到经典的意义。第二有二，从内外之因生起智慧的方式，以及宣说彼之乐空结合等。第一是，在五次第中说：“金刚诵住瑜伽者，于心获得所缘。”这样说了金刚诵能引出心远离的空性，但如何引出并不明了。在《行集略》中也说：“安住于语远离而获得心远离，没有语远离则不生心远离。”虽然这样说了，但在彼时，从彼如何生起心远离并不明了。然而，如果能理解语远离广说之时所说的进入何处等三者，以及最终风息融入不坏而显现光明，就能明白金刚诵是将风息汇集融入不坏，从融入中显现空性，这已经说过了。在《金刚鬘》中也说：“以善妙金刚诵，知风之体性已，断除分别诸风息，于心获得所缘。”这样清楚地说了，金刚诵通过阻断风的运行，生起心远离的空性。金刚诵一般引出空性的方式已经说过了，特别地，引出心远离空性的界限是，心脏脉结完全解开后，能够将风息汇集融入心脏不坏处的界限，在此之前则不是。那么，从那个界限引出时，是否需要其他的汇集次第的所缘呢？不需要吗？以前在第三品《灯明》中引用的：“应以进入、安住、升起和汇集的瑜伽，恒常于昼夜修习。”这样所说的升起、进入、安住三种的
English
Without examining how much emptiness can be generally drawn out by Vajra recitation, it is not good to newly add the object of focus for guiding the mind away, because it seems to abandon the main part of the body's key points in guiding the mind away, and instead explain subtle methods. The methods for generating bliss through the object of focus that appear in the oral instructions transmitted from Naktsang, and the five categories explained therein, although they seem to have been done with the need to see the rapid generation of bliss, do not seem to see the meaning of the scriptures. The second has two parts: how wisdom arises from internal and external causes, and the explanation of how to combine bliss and emptiness, etc. The first is: In the Five Stages, it says, "The yogi who dwells in Vajra recitation will attain focus on the mind." Although it is said that Vajra recitation draws out the emptiness of mind isolation, it is not clear how it draws it out. It is also said in the Condensed Practice, "By dwelling in speech isolation, one attains mind isolation, and without speech isolation, mind isolation does not arise." Although it is said, it is not clear how mind isolation arises from it at that time. However, if one can understand the three things, such as where to enter, etc., that are said in the extensive explanation of speech isolation, and that in the end, the winds enter the indestructible and the clear light appears, then one can understand that Vajra recitation gathers the winds into the indestructible, and from the dissolution, the emptinesses appear. This has already been said. It is also said in the Vajra Garland, "By the excellent application of Vajra recitation, having known the nature of the winds, one cuts off the winds of discrimination, and attains focus on the mind." It is clearly stated many times that Vajra recitation generates the emptinesses of mind isolation by blocking the movement of the winds. The way in which Vajra recitation generally draws out the emptinesses has already been said, and in particular, the boundary for drawing out the emptiness of mind isolation is when the knot of the heart channel is completely loosened, and one is able to gather the winds into the indestructible place of the heart. It is not before that. So, from that boundary, is another object of focus for the stages of gathering necessary or not? Previously, in the third chapter, it was quoted from the Lamp Illuminating, "One should constantly meditate day and night with the yoga of entering, abiding, rising, and gathering." The three of rising, entering, and abiding that are said