Tibetan
་ཏེ་འོད་གསལ་དབྱིངས་ཀྱི་དང་། །བཅིང་གྲོལ་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་ལ། །གྲོལ་དེ་དོན་གྱིས་སངས་རྒྱས་ཆེ། །རང་ རིག་འཕོ་འགྱུར་མེད་པ་ལ། །རྣལ་མའི་དགོངས་པར་མི་འཛིན་པར། །སྔ་ཕྱི་རྟགས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ལ། །གུང་དུ་བཟུང་ནས་ཐོབ་བྱར་སེམས། །དེ་ལ་རྣམ་གྲོལ་ལམ་མེད་དེ། །ཅི་ཕྱིར་མདོ་རྒྱུད་རྒྱ་མཚོ་ནས། །རང་སེམས་རྟོགས་པ་སངས་རྒྱས་སུ། །བཤད་པའི་ཆོས་དང་འགལ་བ་ཅན། །འདི་ནི་ཡང་དག་ངེས་པའི་ལུང་། །དེ་ཕྱིར་འཁོར་འདས་གང་དུ་ཡང་། །འབྱེད་པ་མེད་པའི་གཞི་ཐོག་ནས། །ཀུན་ཏུ་བཟང་པོས་རང་གི་ཆོས། །རང་ངོ་ཤེས་ནས་གྲོལ་བ་དང་། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་རང་གིས་རང་། །མ་རིག་རྒྱུ་ལས་འཁྲུལ་བའི་ཚུལ། །གཉིད་དང་མངོན་སུམ་ལྟ་བུ་སྟེ། །དེ་ལ་རྫས་གཉིས་ཡོད་མིན་པའི། །རང་བཞིན་ཤེས་པར་བྱ་བའོ།། །།དྲི་བ་སུམ་ཅུ་རྩ་བརྒྱད་པར། །སེམས་ཞེས་དྲན་བསམ་རིག་པའི་རྩལ། །སྣ་ཚོགས་འཆར་གཞིར་གྱུར་བ་འདི། །དང་པོ་སེམས་ཅན་སངས་རྒྱས་ཞེས། །འཁོར་འདས་ལམ་གསུམ་མ་གྲུབ་པའི། །ཡེ་ཐོག་དང་པོའི་གནས་ལུགས་རང་། །གནས་ཡུལ་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟར་གནས། །ཞེས་དྲི་ལན་དུ་འདི་སྐད་བརྗོད། །འཁོར་འདས་ལམ་གསུམ་མ་གྲུབ་ པའི། །ཡེ་ཐོག་དང་པོའི་གནས་ལུགས་ལ། ཀུན་གཞི་འདུས་མ་བྱས་སུ་འདོད། །དེ་ཡང་རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་ནས། །མཐར་འཛིན་གུང་དུ་བཅད་པའི་གཞི། །བདུན་གྱི་རང་བཞིན་ལོང་བ་ཡིས། །གླང་པོའི་གནས་ལུགས་བཤད་པ་ལྟར། །སྐྱོན་ཅན་ཉིད་དུ་རྣམ་གཞག་ནས། །རང་ལུགས་བླ་ན་མེད་པའི་གཞི། །བྱེ་བྲག་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ནི། །ངོ་བོ་རང་བཞིན་ཐུགས་རྗེ་ཞེས། །གཞི་གཅིག་ལ་ནི་ལྡོག་པའི་ཆོས། །རྣམ་པ་གསུམ་དུ་བཀོད་བྱས་པའི། །གནས་ཚུལ་བརྗོད་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། །དེ་ཡང་ངོ་བོ་ཀ་དག་གི། །ཆ་ནས་དངོས་པོར་མ་གྲུབ་ལ། །རང་བཞིན་ལྷུན་གྲུབ་ཆེན་པོའི་གདངས། །ཞལ་ཕྱག་མཚན་མར་མ་གྱུར་ཀྱང་། །གཏིང་གསལ་འཆར་བའི་གཞིར་བཞུགས་པས། །ཡེ་གདངས་སྣང་བའི་ངོ་མ་དོར། །ཐུགས་རྗེའི་ཆ་ནས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི། །མཁྱེན་པའི་འཆར་གཞི་མ་འགགས་པའི། །བདག་ཉིད་ཆེན་པོར་བཞུགས་པ་དེའི། །རྩལ་ཉིད་ཡུལ་ལ་མངོན་ཤར་ཚེ། །རིག་པ་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་ཆ། །བཅོམ་ནས་གྲོལ་བའི་ཆོས་ཐོབ་ལ། །འཁྲུལ་ན་ཡུལ་གྱི་རྗེས་འབྲངས་ཏེ། །མ་དག་འཁོར་བའི་སྒོ་འབྱེད་ཕྱིར། །འཁོར་འདས་གཉིས་ཀའི་གཞི་རུ་གྲགས། །དེ་སྐད་དུ་ནི་ཐལ་འགྱུར་ ལས། །ཐོག་མའི་ངོ་བོ་རང་བཞིན་དང་། །ཐུགས་རྗེ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་གནས། །དེ་ཡང་ངོ་བོ་སྐུར་གནས་པས། །ཆོས་དང་ལོངས་སྤྱོད་སྤྲུལ་པའི་ཆར། །མ་ཕྱེ་འབྱེད་པ་མེད་པའི་གནས། །ཁམས་ལས་གྲུབ་པ་ཉིད་ལ་ཡང་། །སྐུ་མདོག་ལ་སོགས་བློ་ཡུལ་མེད། །རང་བཞིན་འཆར་བྱེད་འོད་ཀྱི་ཚུལ། །དཀར་དམར་སེར་དང་ལྗང་མཐིང་ནི། །མཚན་མ་རིས་ཅན་མ་ཡིན་པར། །རིས་མེད་ཤེས་བྱའི་བབས་ལ་གྲུབ། །ཐུགས་རྗེ་འཆར་བ་སྣ་ཚོགས་ལས། །འདི་འདྲ་གཅིག་ཏུ་ངེས་མེད་པས། །སྣ་ཚོགས་སྣང་ཕྱིར་གཞི་ཞེས་བྱ། །ཞེས་སོང་བྱེ་ན་སྟོང་པའི་ཆ། །ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་བཤད་པ་དང། །དེ་ཡི་རང་བཞིན་གསལ་བའི་ཆ།ཐབས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བཤད་པ་སྟེ། །ལྡོག་པ་གཉིས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ལས། །དང་པོ་ལྟར་ན་འདི་ལྟ་སྟེ། །རྒྱུད་རྒྱལ་ཡི་གེ་མེད་པ་ལས། །ང་ལ་སྐྱེ་དང་འཆི་མེད་པས། །འགག་མེད་ཆོས་ནི་ཡོངས་སུ་རྫོགས། །ང་ལ་ཕྱི་དང་ནང་མེད་པས། །གསལ་བའི་ཆོས་ནི་ཡོངས་སུ་རྫོགས། །ང་ལ་སྟོང་དང་དངོས་མེད་པས། །སྣང་བའི་ཆོས་ནི་ཡོངས་སུ་རྫོགས། །ང་ལ་དམིགས་པའི་ཡུལ་མེད་པས། །མཐོང་བའི་ཆོས་ནི་ཡོངས་སུ་རྫོགས། །ང་ལ་ལུས་དང་སེམས་མེད་ པས། །རང་སྣང་ཆོས་ནི་ཡོངས་སུ་རྫོགས། །ང་ལ་བདག་དང་གཞན་མེད་པས། །རིག་པའི་ཆོས་ལྔ་ཡོངས་སུ་རྫོགས། །ང་ལ་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མེད་པས། །བསམ་གཏན་ཆེན་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས། །ང་ལ་ཕྱོགས་དང་རིས་མེད་པས། །གསང་བའི་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་རྫོགས། །ང་ལ་སྣང་བ་འགག་མེད་པས། །དབྱིངས་ཀྱི་ཆོས་གསུམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས། །ཞེས་པས་རང་ངོས་སྟོངས་པར་བསྟན། །གཉིས་པ་ལྟར་ན་འདི་ལྟ་སྟེ། །རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་ཀློང་དྲུག་ལས། །རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་སྣང་བ་ལ། །མཚན་མར་འཛིན་པ་ཡེ་མེད་དེ། །ཁ་དོག་མ་ཡིན་རང་གསལ་བས། །ཤེས་ཤིང་རིག་པའི་ཆ་རྣམ་ཙམ། །འཛིན་པའི་གཟུང་ཡུལ་གངམེད་ཕྱིར། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་འཛིན་ཆ་མེད། །འོད་ལས་འདས་པའི་ཡེ་གདངས་སུ། །ཡེ་ཉིད་ནས་ནི་ཁྱབ་པར་གནས། །སྐུ་ལས་འདས་པའི་རང་གདངས་སུ། །རྣམ་དག་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོར་གནས། །འོན་ཏེ་རང་བཞིན་སྣང་བ་ལ། །མཚན་མར་དམིགས་པ་ཡེ་མེད་དོ། །ཞེས་སོ་གཉིས་ཀའི་དོན་བསྡུ་ན། །གཞི་དོན་ཀ་དག་ལྷུན་གྲུབ་ཀྱི། །གནས་ལུགས་དབྱེར་མེད་ཆེན་པོའི་དང་། །སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་འདུ་འབྲལ་མེད། ། ཐོག་མ་མེད་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད། །འགྲན་ཟླ་བྲལ་བའི་རང་བྱུང་གི། །ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་གདོད་མའི་གཤིས། །འཁོར་འདས་གང་དུའང་མ་ཕྱེ་ལ། །འཁོར་འདས་ཀུན་གྱི་འཕྲོ་གཞི་ཅན། །འདི་ནི་གུད་ན་ཡོད་མིན་ཏེ། །སྲིད་ཞིར་སྣང་བའི་ཆོས་ཉིད་ལ། །གཞི་རྫོགས་འཕོ་མེད་ཆེན་པོར་གནས། །དེ་ཕྱིར་བརྗོད་མེད་གཞི་དོན་གྱི། །
Chinese
因此，在光明法界中，在无缚无脱的法性中，解脱即是究竟的成佛。在自明无迁变中，不执着于真实的见解，对于先后次第的佛，执为中介而心想可得。对此没有解脱之道，为何在经续如海中，说证悟自心即是佛，与此所说之法相违背。这是真实确定的教证。因此，无论在轮回还是涅槃中，在无有分别的基上，普贤王如来由自识自性而解脱，以及众生由自性而，从无明之因中迷乱之相，如睡眠与醒觉一般，对此，应知无有二物的自性。// 第三十八问中，所谓心，即是忆念、思维、明觉之功用，成为种种计划之所依。最初众生与佛，在轮回、涅槃、道三种未成立时，原始本初之安住，安住处所、体性如何安住？// 作为问题的回答，这样说道：在轮回、涅槃、道三种未成立的，原始本初之安住中，认为阿赖耶是无为法。而且在无上大圆满中，将执着断为中介的基，如同七盲人以自性描述大象的状态一般，以有过失之方式进行分别，认为自宗是无上之基，以差别的方式存在，即本体、自性、大悲，对于一个基来说，是相异的法，像这样陈述状态，是这样的：而且，从本体本来清净的方面来说，没有成立为实物，自性是任运自成大圆满的音声，即使没有变成面容、手印等相，也安住在清澈显现的基上，因此，没有舍弃本初音声显现的体性。从大悲的方面来说，是智慧的，未曾止息的觉知计划，安住在伟大自性的状态中，其功用一旦显现于对境，断除不确定的明觉部分，获得解脱之法，如果迷乱，则随逐对境，为了开启不净轮回之门，因此被称为轮回与涅槃二者的基。如是于理自在论中说，初始的本体、自性以及大悲，以三种方式存在。而且，本体安住于法身，法与报
English
Therefore, in the realm of clear light, in the nature of reality without bondage or liberation, liberation is ultimately becoming a Buddha. In self-aware immutability, without clinging to genuine views, regarding the Buddhas of past and future as intermediaries, one thinks of them as attainable. For this, there is no path to liberation, why is it that in the ocean of sutras and tantras, it is said that realizing one's own mind is Buddhahood, which contradicts this teaching. This is a truly certain scriptural authority. Therefore, in neither samsara nor nirvana, on the ground of non-differentiation, Kuntuzangpo (Samantabhadra) is liberated by knowing his own dharma, and sentient beings, by their own nature, are deluded from the cause of ignorance, like sleep and wakefulness, regarding this, one should know the nature of non-duality. // In the thirty-eighth question, what is called mind is the function of memory, thought, and awareness, which becomes the basis of various plans. Initially, sentient beings and Buddhas, when the three paths of samsara, nirvana, and the path are not established, the original, primordial abiding, how does the place of abiding, the nature, abide? // As an answer to the question, it is said: In the original, primordial abiding where the three paths of samsara, nirvana, and the path are not established, it is considered that the alaya is unconditioned. Moreover, in the Great Perfection, the basis of cutting off clinging as an intermediary, like seven blind men describing the state of an elephant with their own nature, distinguishing in a faulty way, considering one's own tradition as the supreme basis, existing in a differentiated way, namely essence, nature, and compassion, for one basis, they are different dharmas, stating the state in this way is like this: Moreover, from the aspect of the essence of original purity, it is not established as a real thing, the nature is the spontaneously accomplished sound of the Great Perfection, even if it has not become a face, hand seal, etc., it abides on the basis of clear manifestation, therefore, it does not abandon the nature of the original sound manifestation. From the aspect of compassion, it is wisdom, the uninterrupted planning of awareness, abiding in the state of great self, once its function manifests on the object, cutting off the uncertain part of awareness, obtaining the dharma of liberation, if deluded, then following the object, in order to open the door of impure samsara, therefore it is called the basis of both samsara and nirvana. Thus, it is said in the Prasangika, the initial essence, nature, and compassion exist in three ways. Moreover, the essence abides in the Dharmakaya, dharma and enjoyment
Chinese
如雨般降临的行用幻化。 无有分别之境地。 即使由界所成， 身色等亦超离心识范畴。 自性显现之光芒， 白红黄绿蓝等色， 非具相之有界限者， 乃无界限之所知境。 从大悲生起之种种， 非为此般唯一决定， 因显现种种故名“基”。 如是宣说，则为空性之分。 从体性之门而宣说， 以及其自性光明之分，方便之门而宣说， 从两种差别之中， 如第一种所说，则如此： 从无字续王之中， 我无生亦无死， 故无灭之法皆圆满。 我无外亦无内， 故光明之法皆圆满。 我无空亦无实， 故显现之法皆圆满。 我无所缘之境， 故见之法皆圆满。 我无身亦无心， 故自显之法皆圆满。 我无自亦无他， 故五智之法皆圆满。 我无造作之因， 故大禅定皆圆满。 我无方亦无界， 故秘密之智慧皆圆满。 我无显现之断绝， 故法界之三法皆圆满。 如是即显示自性空性。 如第二种所说，则如此： 从大圆满六界之中， 于自性之显现上， 全无执着于相， 非是颜色，乃是自明， 仅是了知与觉性之分。 因无所执之对境， 故无分别之执着。 于超越光明之本初觉性中， 从本初即周遍而住。 于超越身之自性觉性中， 住于清净大印。 然于自性显现上， 全无执着于相。 如是归纳二者之义， 基之义即本净任运成， 其安住之无别大， 身与智慧无有分离。 无始之如来藏， 无与伦比之自生， 大智慧本初之体性， 于轮回涅槃皆未分， 具轮回涅槃一切之基础。 此非在于他处， 乃于显现轮涅之法性上， 住于基之圆满无迁大。 是故不可言说之基义。
English
The rain of activity and emanation. A state without separation or division. Even in what is formed from the elements, There is no object for the mind, such as form and color. The nature of light that arises, White, red, yellow, green, and blue, Are not characterized by boundaries, But are established in the realm of unbiased knowledge. From the arising of various forms of compassion, There is no certainty of just one, Because of the appearance of various forms, it is called the "basis." Thus, speaking of the empty aspect, And speaking from the aspect of its essence, And the aspect of its clear nature, speaking from the aspect of means, From the distinction of these two aspects, As in the first case, it is like this: From the king of tantras without letters, I have no birth or death, Therefore, the unobstructed Dharma is completely perfect. I have no outer or inner, Therefore, the clear Dharma is completely perfect. I have no emptiness or substance, Therefore, the appearing Dharma is completely perfect. I have no object of focus, Therefore, the seeing Dharma is completely perfect. I have no body or mind, Therefore, the self-appearing Dharma is completely perfect. I have no self or other, Therefore, the five wisdoms are completely perfect. I have no cause for action, Therefore, the great contemplation is completely perfect. I have no direction or boundary, Therefore, the secret wisdom is completely perfect. I have no cessation of appearance, Therefore, the three Dharmas of space are completely perfect. Thus, it shows that its own nature is empty. As in the second case, it is like this: From the six expanses of the Great Perfection, In the appearance of its own nature, There is no grasping at characteristics, It is not color, but self-illuminating, Only aspects of knowing and awareness. Because there is no object to be grasped, There is no grasping aspect of conceptual thought. In the primordial radiance beyond light, It has been pervasive from the very beginning. In the self-radiance beyond form, It abides as the great seal of purity. However, in the appearance of its own nature, There is no focus on characteristics. Thus, summarizing the meaning of both, The meaning of the basis is primordial purity and spontaneous accomplishment, And the great indivisibility of its abiding state, Form and wisdom are inseparable. The beginningless suchness, The unrivaled self-arisen, The great wisdom, the primordial nature, Not separated in samsara or nirvana, Possessing the foundation for all of samsara and nirvana. This is not somewhere else, But in the Dharmata that appears as samsara and peace, It abides as the great, complete, and unchanging basis. Therefore, the meaning of the inexpressible basis.