Tibetan
ས་འཚེ་མ་ཁང་བཟང་གི་སྟེང་ན་འདུག་ པ་གཞོན་ནུས་ཤིང་རྟའི་སྟེང་ནས་གཟིགས་པས་ཐུགས་སོང་བ་དེ་ཉིད་འཁོར་ཉི་ཁྲི་དང་བཅས་བཙུན་མོར་བསུས་ཤིང་དགའ་མགུར་སྤྱད་དོ། །སླར་ཤཱཀྱ་དུས་ལེགས་ཀྱི་བུ་མོ་རི་དྭགས་སྐྱེས་ཞེས་བྱ་བའི་མཚན་དང་ལྡན་པ་དེས་སྐར་ཁུང་ནས་བལྟ་བར། གཞོན་ནུས་མུ་ཏིག་གི་དོ་ཤལ་འཕངས་པ་བུ་མོའི་མགུལ་བར་འཁྲིལ་བ་དེ་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་ཀྱིས་མཐོང་བ་ཡབ་ལ་ཞུས་པས་རི་དྭགས་སྐྱེས་འཁོར་ཉི་ཁྲི་དང་བཅས་པའང་བསུས་ཤིང་། དེར་བཙུན་མོའི་འཁོར་དྲུག་ཁྲི་དང་བཅས་པའི་ཁར་སྔར་རྒྱལ་པོས་ཕུལ་བའི་ཉི་ཁྲི་བཅས་བརྒྱད་ཁྲིའི་ཚོགས་དང་ལྡན་པའི་བཙུན་མོ་དང་ལྷན་ཅིག་པར་དགུང་ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་དགུའི་བར་དུ་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལ་རོལ་ཀྱང་། འདོད་ཡོན་གྱི་སྣང་བ་ལ་སྒྱུ་མའི་ངང་ཚུལ་དུ་མཁྱེན་པས་བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་སྐྱོན་གྱིས་མ་གོས་ཤིང་དམ་པའི་སྤྱོད་པ་ལས་ཉམས་པ་མེད་དེ། ངེས་པར་འབྱུང་བའི་མཛད་པ་ནི། དེའི་ཚེ་ཕྱོགས་བཅུའི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་རོལ་མོའི་སྒྲ་ལས་འདི་སྐད་ཅེས་བསྐུལ་ལོ། །འཆི་མེད་མྱ་ངན་མེད་ན་སངས་རྒྱས་ཏེ། སྐོམ་པས་ཉམ་ཐག་བདུད་རྩིས་ཚིམ་བྱ་ཞེས། །སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་ཚིག་མཆོག་དྲན་གྱིས་ལ། །གྲོང་ཁྱེར་འདི་ནས་མྱུར་དུ་མངོན་པར་བྱུང་། །ཞེས་གསན་པས་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་བརྡར་ཤེས་ནས་འདུན་པས་ཤིང་རྟའི་ཁ་ལོ་བ་བྱས་ཏེ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ཤར་སྒོ་ནས་ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་སྐྱེད་མོས་ཚལ་དུ་བྱོན་པ་དང་། ལམ་ན་ལྷས་སྤྲུལ་པའི་བྲམ་ ཟེ་མ་གེ་དུང་ལས་དཀར་བ། ལུས་རིད་ཅིང་འདར་བ། རྒས་ཤིང་འཁོགས་པའི་རྣམ་པ་ཅན་གཟིགས་པ་ཅི་ཡིན་ཞེས་དྲིས་པས། ཤིང་རྟའི་ཁ་ལོ་བ་ན་རེ་ལྷ་འདི་ནི་རྒས་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྒས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིང་པོར་མི་ཐོགས་པར་འགུམ་པའོ། །ང་ཡང་རྒསཔའི་ཆོས་ལས་མ་འདས་སམ། །ལྷ་ཡང་བགྲེས་པའི་ཆོས་ལས་མ་འདས་སོ། །ཞེས་ཟེར་བས་ཐུགས་སྐད་ཅིག་ལ་སྐྱོ་སྟེ་ཕྱིར་ལྡོག་གོ །དེ་བཞིན་དུ་ལྷོ་ཕྱོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བྱོན་པའི་ལམ་ཁ་ན་ན་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཉེན་པ་དང་། ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བྱོན་པའི་ལམ་ཁ་ན་ཤི་བར་གྱུར་བ་ཁྱོགས་ལ་བཞག་སྟེ་ཤུལ་གྱི་མིས་མྱ་ངན་གྱི་ཅ་ཅོ་འདོན་པ་དང་། བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བྱོན་པའི་ལམ་ཁ་ན་དགེ་སློང་ཞི་བ་དང་དུལ་བ་ཡང་དག་པ་རྣམས་གཟིགས་པས། ཁྱིམ་གྱི་ཉེས་དམིགས་དང་ཐར་བའི་ཕན་ཡོན་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་རྐྱེན་དུ་གྱུར་ཏེ་ཤིང་རྟ་མཆོག་གི་ཁ་ལོ་ནང་དུ་བསྒྱུར་ནས་གྲོང་ཁྱེར་དུ་བཞུགས
Chinese
住在土地房屋顶上的青年，从马车上看到后心生爱慕，便迎娶了她作为妃子，连同两万眷属，一同享乐。后来，释迦族时运好的女儿，名叫瑞瓦达塔，她从窗户向外看。青年抛掷珍珠项链，缠绕在女孩的脖子上，这一幕被众人看到，便禀告了国王，于是瑞瓦达塔也连同两万眷属一同迎娶。至此，妃子的眷属共有六万，加上之前国王赠送的两万，总共有八万眷属的妃子，一同享受着圆满的欲望功德，直到二十九岁。虽然对欲望的显现视作幻象，但并没有被执着的过失所染污，也没有从神圣的行为中退转。一定要出离的行为是：当时，十方诸佛从音乐声中发出这样的劝请：若无不死无忧，则成佛陀；以甘露满足口渴难耐之人。忆念起往昔的殊胜誓愿，从这座城市迅速显现吧！听到这些话，他明白了这是出离的征兆，于是下定决心，让车夫驾车，从城市的东门前往东方的花园。路上，他看到天神幻化的婆罗门，比海螺还白。身体消瘦颤抖，呈现出衰老和龙钟的样子，他问道这是什么。车夫回答说：这位天神被称为衰老。所谓衰老，就是不久之后就会死亡。我也无法逃脱衰老的规律吗？天神也无法逃脱衰老的规律。听到这些话，他顿时感到厌倦，便返回了。同样，从南门出去的路上，他看到了被疾病的痛苦所折磨的人；从西门出去的路上，他看到了被放在担架上的死者，死者的家属发出了悲伤的哭喊声；从北门出去的路上，他看到了寂静、调柔、正直的比丘。这些都成为了他回忆起家庭的过患和解脱的利益的因缘，于是他调转了马车的方向，返回了城市。
English
The youth, residing on the top of the land-dwelling mansion, saw her from his chariot and was captivated. He welcomed her as his queen, along with her retinue of twenty thousand, and indulged in joy and pleasure. Later, the daughter of the Shakya clan's good fortune, named Riwadatta, looked out from the window. The youth threw a pearl necklace, which wrapped around the girl's neck. This scene was witnessed by the crowd, who reported it to the king. Consequently, Riwadatta was also welcomed, along with her retinue of twenty thousand. Thus, the queen's retinue totaled sixty thousand, plus the twenty thousand previously gifted by the king, making a total of eighty thousand. Together with the queen, he enjoyed the abundant qualities of desire until the age of twenty-nine. Although he perceived the appearance of desire as an illusion, he was not tainted by the fault of attachment, nor did he deviate from sacred conduct. The act of definite departure was as follows: At that time, the Buddhas of the ten directions urged him through the sound of music, saying: If there is no death and no sorrow, then become a Buddha; satisfy the thirst-stricken with nectar. Remember the supreme words of your past aspirations, and quickly manifest from this city! Hearing these words, he understood it as a sign of departure. Resolving to leave, he had the charioteer drive the chariot from the city's east gate to the eastern pleasure garden. On the way, he saw a Brahmin manifested by the gods, whiter than a conch shell. His body was emaciated and trembling, appearing aged and decrepit. He asked what this was. The charioteer replied: This god is called old age. Old age means that one will soon die. Am I also not exempt from the law of aging? The gods are also not exempt from the law of aging. Hearing these words, he felt a moment of sorrow and turned back. Similarly, on the road from the south gate, he saw people afflicted by the suffering of illness; on the road from the west gate, he saw a dead person placed on a stretcher, with the bereaved family members uttering cries of grief; on the road from the north gate, he saw monks who were peaceful, disciplined, and virtuous. These became the causes for him to remember the faults of household life and the benefits of liberation. Therefore, he turned the chariot around and returned to the city.
Tibetan
་ཏེ་ངེས་པར་འབྱུང་བ་ལ་ཐུགས་གཏོད་པ་ན། ཡབ་ཀྱིས་རིག་ནས་གཞོན་ནུ་བག་མེད་པར་གཡེང་བའི་སྦྱོར་བ་སྣ་ཚོགས་པ་བརྩམས་ཤིང་། དེའི་ཚེ་ཁྱིམ་ལས་འབྱུང་བའི་ལྔ་ལྟས་སུ་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་གི་ལྗོན་པ་སྐམ་པ་དང་། ཡབ་དང་སྐྱེ་དགུའི་བདག་མོ། ས་འཚོ་མ་ལ་སོགས་པའི་རྨི་ལྟས་ལོག་པར་གྱུར་ཏོ། །དེར་མཚན་མཁན་གྱིས་ད་སྟེ་ཞག་བདུན་གྱི་བར་རབ་ཏུ་མ་བྱུང་ན་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསོལ་བ་དང་། རྒྱལ་ པོ་ཟས་གཙང་མཆེད་དང་བཅས་པ་བགྲོས་ཏེ། གྲོང་ཁྱེར་ལ་ལྕགས་རི་དང་འོབས་རིམ་པ་བདུན་གྱིས་བསྐོར། སྒོ་འཕར་རྣམས་ལྕགས་ལ་བྱས་ཤིང་སྒོ་བྱེ་ཚ་སྒྲས་དཔག་ཚད་ཁྱབ་པའི་དྲིལ་བུ་བཏགས། ཕོ་བྲང་གི་ཕྱི་རོལ་དུ་སྐས་སྤོ་བར་རུང་བ་ནུབ་མེ་མི་ལྔ་བརྒྱས་བསྡོགས་ཤིང་། སྔ་དྲོ་ལྔ་བརྒྱས་འཛུགས་དགོས་པ་བྱས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁང་བཟང་དུ་བཙུན་མོའི་ཚོགས་ཀྱིས་བསྐོར་ཏེ་གླུ་གར་རོལ་མོས་བྲིད་དུ་བཅུག། བློན་པོའི་ཚོགས་དཔུང་ཚོགས་ཡན་ལག་བཞི་དང་ལྷན་ཅིག་བདར་བ་ཕྱི་རོལ་ཏུ་སྤྱན་པ་ལ་བསྐོས། མཚན་མོ་ཤར་སྒོར་ཟས་གཙང་། ལྷོ་སྒོར་བྲེའོ་ཟས། ནུབ་སྒོར་ཟས་དཀར། བྱང་སྒོར་བདུད་རྩི་ཟས་ཏེ་མཆེད་བཞི་སོ་སོའི་དཔུང་ཚོགས་དང་བཅས་པས་སྲུང་ངོ། །ད་ལྟར་དུ་ཞག་དྲུག་འདས་པའི་ནུབ་མ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་སྙམ་དུ། བདག་གིས་ཡབ་རྒྱལ་བ་ལ་མ་སྤྲན་པར་ཁྱིམ་མེད་པར་གཤེགས་ན། ཕ་མས་མ་གནང་བས་མི་རིགས་སོ་དགོངས་ནས་ཡབ་ཀྱི་དྲུང་དུ་གཤེགས། ཕྱག་དང་ཞེ་སའི་སྒོ་ནས་ལྷ་བདག་མངོན་པར་འབྱུང་བའི་དུས་ལ་བབས་ཀྱིས་མི་དགྱེས་པ་དང་གེགས་སུ་གྱུར་བ་མ་མཛད་ཅིག། ཅེས་གསོལ་བས་རྒྱལ་པོ་སྲིད་ལ་ཞེན་པའི་འཆིང་བས་ལན་གསུམ་གྱི་བར་གནབ་བ་མ་སྦྱིན་ནོ། །མཐར་སྲས་ཀྱིས་ཅི་སྟེ་གནང་བ་མི་མཛད་ན། འདི་ནས་ཉིང་མཚམས་མི་སྦྱོར་བར་མཛོད་ཅིག་ཞུས་པས། ཡབ་ཀྱིས་ ལྡོག་པར་མ་སྤོབས་ཏེ། ཁྱོད་ཀྱི་བསམ་པ་རྫོགས་པར་གྱུར་ཅིག །རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ། །ཞེས་གནང་བ་སྦྱིན་ནོ། །དེར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བཙུན་མོའི་འཁོར་སྤངས་ནས་རབ་ཏུ་བྱུང་ན་མུ་སྟེགས་བྱེད་རྣམས་ཀྱི་དབང་པོ་ལས་སུ་མ་རུང་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པའི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་སྤང་ཕྱིར་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་གྲགས་འཛིན་མ་དང་དགའ་མགུར་རོལ་ནས་དེའི་མངལ་དུ་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་སྤྲུལ་པ་སྒྲ་གཅན་འཛིན་སྲས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་སོ། །བུད་མེད་དང་བདག་ཁྱིམ་དུ་ཉལ་བའི་ཐ་མ་ནི་འདི་ཡིན་གྱིས། ཕྱིན་ཆད་ནི་བུད
Chinese
当他下定决心一定要出家时，父王得知后，便开始为王子营造各种放荡不羁的享乐。那时，出现了五种预示他将离家的征兆：王宫的树木枯萎，父王、生民之母、地母等都做了不祥的梦。占卜师说，如果七天之内不让他出家，他将会成为转轮圣王。国王净饭王与众兄弟商议后，便用七重铁墙和壕沟将城市围起来，所有的门都用铁制成，门环上系着铃铛，铃声能传遍一由旬。王宫外，五百名夜班工人负责搬运可移动的梯子，每天早上再由五百名早班工人架设。菩萨被安置在高楼上，被众妃嫔环绕，用歌舞音乐来迷惑他。大臣们率领着由象兵、马兵、车兵、步兵组成的军队在外面巡逻。晚上，净饭王守卫东门，调达守卫南门，白饭守卫西门，甘露饭守卫北门，四兄弟各自率领军队守护。现在，六天已经过去，在第七天晚上，菩萨心想：如果我不禀告父王就出家，父母不答应，人们会责怪我。于是他来到父王面前，以恭敬的姿态说道：天神降临的时刻已经到来，请不要制造不悦和障碍。国王因贪恋王位，三次拒绝了他的请求。最后，王子请求道：如果父王不答应，我就在此断绝轮回。国王无法阻止，只好答应说：愿你心想事成，我随后也会随喜。于是，菩萨心想，如果舍弃妃嫔而出家，会被外道认为是无能之辈，为了避免这种诽谤，他以勇猛精进的定力，与名闻天女和欢喜女一同嬉戏，并在她的腹中化生了金刚手菩萨的化身罗睺罗王子。这是他最后一次与女人同寝，也是最后一次睡在家中。此后，他将...
English
When he was determined to renounce the world, the king, having learned of it, began to create various dissolute pleasures for the prince. At that time, five omens of his departure from home appeared: the trees of the royal palace withered, and the king, the mother of beings, the earth mother, and others had inauspicious dreams. The diviner said that if he did not renounce the world within seven days, he would become a universal monarch. King Śuddhodana, having consulted with his brothers, surrounded the city with seven layers of iron walls and moats. All the gates were made of iron, and bells were hung on the door rings, the sound of which could be heard for a yojana. Outside the palace, five hundred night workers were responsible for moving the movable ladders, and five hundred morning workers were responsible for setting them up each morning. The Bodhisattva was placed in a high tower, surrounded by a host of consorts, and was seduced by songs, dances, and music. The ministers, leading an army composed of elephants, horses, chariots, and infantry, were appointed to patrol outside. At night, Śuddhodana guarded the east gate, Daṇḍapāṇi guarded the south gate, Śuklodana guarded the west gate, and Amṛtodana guarded the north gate, each of the four brothers guarding with their respective armies. Now, six days had passed, and on the evening of the seventh day, the Bodhisattva thought: 'If I renounce the world without informing my father, my parents will not agree, and people will blame me.' So he went to his father and said with respect: 'The time for the manifestation of the gods has come, please do not create displeasure or obstacles.' The king, clinging to the throne, refused his request three times. Finally, the prince requested: 'If you do not grant my request, I will cut off the cycle of rebirth from here.' The king could not refuse, so he agreed, saying: 'May your wish be fulfilled, and I will rejoice later.' Then, the Bodhisattva thought that if he renounced the world after abandoning the consorts, he would be considered incompetent by the non-Buddhists. In order to avoid this slander, he played with Ghoṣadhāriṇī and Nandā with the samādhi of heroic progress, and blessed her womb with the emanation of Vajrasattva in the form of Prince Rāhula. This was the last time he slept with a woman and the last time he slept at home. From then on, he would...