Tibetan
ཀྱིས་ཕྱོགས་པ་སྟེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མཐའ་བརྒྱད་སྤྲོས་བྲལ་གྱི་ངང་དུ་ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་གཏན་ལ་འབེབས་པ་མཐུན་ཞིང༌། དགོངས་པའི་ཞེ་ཕུགས་ལའང་སྤྲོས་བྲལ་ཁོ་ན་ལས་ལྷག་པའི་ལྟ་བ་ཞིག་མེད་པར་འགྲུབ་ཀྱང༌། མདོ་སྔགས་གཉིས་སྤྲོས་བྲལ་གྱི་དགོངས་པ་ལེན་ཕྱོགས་ཆེས་མི་མཚུངས་པའི་ཁྱད་པར། འདི་ལྟར་ཕར་ཕྱིན་ཐེག་པ་བས་ ནི་ཡོད་མེད་རྟག་ཆད་ཀྱི་མཐའ་ཤེས་བྱ་ཁོ་ནས་གཏན་ལ་ཕབ་ནས་དབུ་མ་ལ་གནས་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་དེ་ཡང༌། ཞི་གནས་ཀྱི་འཇོག་སྒོམ་དང་ལྷག་མཐོང་གི་དཔྱད་སྒོམ་སོ་སོར་རྣམ་གྲངས་ཐ་དད་དུ་འབྱེད་ཅིང་རྣམ་རྟོག་དང་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་བསྒྱུར་ལམ་དུ་ཁྱེར་བ་གསུམ་སོ་སོའི་སྒོ་ནས་ས་ལམ་ཡུན་རིང་པོར་བགྲོད་པས་པཎྜི་ཏའི་དཔྱད་བསྒོམ་ཞེས་ཁ་ཕྱིར་བལྟས་ཀྱི་སྟོང་ཉིད་དུ་ངེས་ལ། སྔགས་ལམ་པས་ནི་རིམ་གཉིས་ཟུང་འཇུག་ལ་གཙོ་བོར་འདོན་ཞིང༌། དེ་ལ་ཡང་ལྟ་བའི་སྙིང་པོ་ནི་གནས་ལུགས་ཡེ་བབས་ཀྱི་གཤིས་ལ་སྤྲོས་བྲལ་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་མཆིས་པའི་གནད་ཀྱི་མྱུར་ལམ་སོར་བཞག་ལ་ཡིད་དཔྱོད་བློས་བཏགས་ཀྱིས་བཟོ་མི་འཆོས་པར་ཀུ་སཱ་ལིའི་འཇོག་སྒོམ་ལ་གཞོལ་བས་ཁྱད་པར་བྱ་སྟེ། འོ་ན་ཕྱག་རྫོགས་གཉིས་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པར་ཐལ་ཞེ་ན། ཁ་ཅིག་གིས་དེ་ལྟར་ཁས་བླངས་མོད་ཀྱི་མགོ་རྨོངས་པ་ཙམ་དུ་ཟད་པས་འཇིག་རྟེན་མིག་གཅིག་ཀུན་མཁྱེན་ལྔ་བ་ཆེན་པོས། དགའ་རབ་ཤྲཱི་སིང་པད་འབྱུང་བི་མ་ལ། །བཻ་རོ་སོ་ཟུར་གནུབས་ཉང་ལ་སོགས་པའི། །བཀའ་གཏེར་གནད་ལ་སྦྱངས་དམན་རྙིང་རློམ་འགས། །ཕྱག་རྫོགས་མ་ཕྱེད་བསྲ་བསྲེའི་ཆོས་སྐད་མང༌། །ཞེས་གསུངས། དེས་ན་རགས་པའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན། ཕྱག་ཆེན་པ་ནི་ཆོས་ཅན་ལ་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་རྒྱས་བཏབ་ནས་སྣང་རིག་ངོས་བཟུང་བྲལ་བའི་གསལ་སྟོང་དུ་བསྐྱེལ་བ་ཤེས་ཆེ་ལ། རྫོགས་ཆེན་པ་ནི་ཆོས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཉིད་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་སྣང་ཆར་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་རོལ་པར་ཤར་ཡང༌། སྟོང་ཆ་ནས་རང་བཞིན་གྱིས་སྤྲོས་པའི་མཐའ་དང་བྲལ་བ་བྱས་ཆོས་བློ་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་བཅིང་གྲོལ་གཟོད་ནས་དག་པའི་ངང་དུ་ཚུར་རྫོགས་པས་འཁྲུལ་བ་ཀ་ནས་དག་པ་དེ་ཉིད་ལ་བཟོ་མི་འཆོས་པས་ཁྱད་པར་བྱེད་ལ། བོད་ཀྱི་ཀློག་པ་ཐོས་བསམ་པ་ཕལ་གྱི་བློ་ལ་འདི་ལྟའི་བཤད་ཚུལ་མ་བབས་པར་མདོ་སྔགས་གཉིས་ཀྱང་ཐབས་ཀྱིས་ཁྱད་པར་མ་གཏོགས། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་རྒྱུ་མེད་ཅེས་གསུངས་ཀྱང་དཔལ་འཁོར་ལོ་སྡོམ་པ་གསང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་རྒྱུད་ལས། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་ཐེག་ཆུང་ལ། །མན་ངག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །ལྟ་བ་སྤྱོད་པ་སེམས་བཟུང་དང༌། །རྒྱུ་དང་ལམ་དང་འབྲས་བུ་ས། །དུས་དང་ལོངས་སྤྱོད་རྣལ་འབྱོར་དང༌། །བདག་གཞན་དོན་དང་དགོས་པ་དང༌། །ངལ་དུབ་མཐའ་སྤང་ཚེགས་ཆུང་དང༌། །ཚོགས་བསགས་པ་ཡི་ཁྱད་པར་དང༌། །ཁྱད་པར་རྣམ་པ་བཅོ་ལྔ་ཡིས། །རིག་འཛིན་ཐེག་པ་ཁྱད་པར་འཕགས། །ཞེས་དང༌། གཞན་ཡང་ཐབས་ཞགས་ལས། གསང་ཚུལ་ཚུལ་ཆེན་ཤིན་ཏུ་རྨད་བྱུང་བ། །ལམ་གྱི་ནང་ནས་ཉེ་ལམ་ཆེན་པོ་སྟེ། །ཐབས་ཀྱི་ཐེག་པའི་ནང་ནས་མ་ནོར་དམ་པ་སྟེ། །ཤེས་རབ་ནང་ནས་ཤེས་རབ་ཁྱད་པར་ཅན། །ཞེས་པ་འདིས་ཐབས་ཤེས་གཉིས་ཀས་འཕགས་པར་བསྙོན་མེད་དུ་གྲུབ། རང་ལུགས་སུ་ཀུན་མཁྱེན་ ཆེན་པོས། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྤྲོས་པ་ཉེ་བར་ཞི་བ་ཁས་ལེན་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་ནི་མདོ་ལུགས་ལའང་ཡོད་མོད། ད་ལྟའི་སེམས་འདི་སྤུ་མ་བརྗེས་པར་སངས་རྒྱས་སུ་འགྲུབ་པར་འདོད་པའི་ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ག་ལ་ཡོད། དེས་ན་ཐབས་ཤེས་གཉིས་ཀས་གསང་སྔགས་ཁྱད་པར་འཕགས་ཏེ། དོན་གཅིག་ན་ཡང་མ་རྨོངས་དང༌། །ཞེས་པ་འདི་ཡང་ཕར་ཕྱིན་ལ་རྨོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་ཕྱོགས་གཅིག་ཡོད་པར་གསུངས། ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཞིང་ཚུལ་གསུམ་སྒྲོན་མེ་ལ་སོགས་པའི་ལུང་འདྲེན་མང་པོ་དང་བཅས་ཁྱད་འབྱེད་ཞིབ་པར་འདོད་ན་གྲུབ་མཐའ་རིན་པོ་ཆེའི་མཛོད་ཀྱི་ལེའུ་ལྔ་པའི་ས་བཅད་དང་པོ་ལ་དཔྱོད་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་འདྲེན་བྱེད་གཡོས་ཤིག །གནང་བའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཡིན་ལ། ཁྱད་པར་རྫོགས་ཆེན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྐབས་སུ་ནི། རྒྱུད་ལས། ལྟ་བ་རྣམ་པ་གཉིས་ཡིན་ཏེ། །ཆོས་ཅན་ལྟ་དང་ཆོས་ཉིད་ལྟ། །ཨ་ནུ་མན་ཆད་རང་འདོད་པས། །ཆོས་ཅན་ཉིད་ལ་ལྟ་ལྟ་ནས། །ཆོས་ཉིད་དོན་ལ་རྡུལ་རེག་མེད། །ཨ་ཏི་རྣམ་པ་ཁ་ཅིག་གིས། །འདི་ཉིད་ཕྱོགས་ཙམ་མཐོང་བ་མེད། །རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་ཐིག་ལེའི་སྐོར། །ཕྱི་དང་ནང་དང་གསང་བས་ཀྱང༌། །འདི་ཉིད་དོན་ལ་རེག་པ་མེད། །དེ་ཕྱིར་གསང་ཆེན་མན་ངག་གི །ལྟ་ཉིད་ཤིན་ཏུ་གསང་བའོ། །ཞེས་གསུངས་པ་འདི་ནི་མན་ངག་ལུས་དང་འདྲ་བའི་ཕྱི་སྐོར། མིག་དང་འདྲ་བའི་ནང་སྐོར། སྙིང་དང་འདྲ་བའི་གསང་སྐོར། ཐམས་ཅད་རྫོགས་པའི་སྐྱེས་བུ་འདྲ་བའི་གསང་བ་བླ་མེད་ཅེས་དཔེ་བརྗོད་དུ་བཞག་ནས་སློབ་དཔོན་བི་མ་ལའི་སྒྲོན་མ་སྣང་བྱེད་ལས་གསུངས་སོ། །སྡེའི་ནང་ནས་ཀྱང་ཡང་གསང་ཁོ་ནའི་བསྔགས་པ་སྟེ། གཞན་ཡང་འོག་མ་འོག་མ་ཀློང་སྡེ། སེམས་སྡེ་སོགས་སོ་སོའི་ཁྱད་འབྱེད་ཟབ་ཁྱད་སོགས་ཀྱི་འགྲེལ་བཤད་ནི། ཀུན་མཁྱེན་ཆོས་རྗེའི་ཞབས་དང༌། མངའ་རིས་རིག་
Chinese
因此才这样认为。为什么呢？因为在远离八边戏论的状态中，所有见解的确定是一致的，并且在思想的深处，也成立为没有超过远离戏论的见解。然而，显宗和密宗在采取远离戏论的思想方面存在非常不同的差异。例如，就波罗蜜多乘而言，通过仅仅从所知事物方面确定有无、常断等边，安住于中观的空性，将寂止的安住修和胜观的观察修各自区分成不同的类别，并通过断除和转变烦恼、分别念，将三者各自作为道路，从而经历漫长的道途，因此被认为是班智达的观察修，即向外看的空性。而密宗行者主要强调生圆二次第双运，其中，见解的精髓在于，安住于本然状态的自性中，存在远离戏论、任运自成的要诀，不以分别念和臆测来改造，而专注于库萨里的安住修，这是其特点。那么，大手印和大圆满二者岂不是没有差别了吗？有些人虽然这样承认，但这只不过是头脑糊涂而已。因此，世间唯一眼目第五世一切智者说：噶饶多杰、吉祥狮子、莲花生、毗玛拉、贝若扎纳、索、祖、努、娘等，对于噶玛、伏藏的要点进行研究，那些自认为低劣、陈旧而傲慢的人，对于大手印和大圆满没有区分，有很多掺杂混淆的法相术语。因此，从粗略的角度来区分，大手印是将法相以法性来扩展，从而将显现和觉性引导至不可分割的明空状态，对此了解较多。 大圆满则是将一切法相都显现为法性菩提心的显现，如幻化般的游舞，然而，从空性的角度来看，自性远离一切戏论之边，是超越了造作之法和心识的法界，从本初清净的状态中圆满，因此，从根本上清净的迷乱，不作改造，这是其特点。然而，西藏的闻思者大多没有接受这种说法，认为显宗和密宗除了方法上的差异外，在三摩地方面没有区别。然而，吉祥胜乐金刚秘密不可思议续中说：声闻等小乘，
English
Therefore, it is considered in this way. Why is that? Because in the state of being free from the eight extremes of elaboration, the determination of all views is consistent, and in the depths of thought, it is established that there is no view superior to being free from elaboration. However, there is a very different distinction between the Sutra and Tantra in how they adopt the thought of being free from elaboration. For example, in the case of the Paramita Vehicle, by determining the extremes of existence and non-existence, permanence and annihilation, solely from the aspect of knowable objects, and abiding in emptiness, which is the Madhyamaka, the practice of abiding in tranquility (shamatha) and the practice of analytical insight (vipashyana) are distinguished into separate categories, and by abandoning and transforming afflictions and conceptual thoughts, each of the three is taken as a path, thereby traversing a long path, so it is considered the analytical meditation of the Panditas, which is emptiness that looks outward. The Mantrayana practitioner mainly emphasizes the union of the two stages of generation and completion, and the essence of the view is that in the nature of the naturally abiding state, there is the key to being free from elaboration and spontaneously accomplished, without altering it with conceptual thoughts and speculation, but focusing on the practice of abiding like a Kusali. So, is there no difference between Mahamudra and Dzogchen? Although some people acknowledge this, it is merely a confusion of the mind. Therefore, the Fifth Omniscient One, the single eye of the world, said: "Garab Dorje, Shri Singha, Padmasambhava, Vimalamitra, Vairotsana, So, Zur, Nup, Nyang, etc., those who study the key points of Kama and Terma, those who are inferior, old, and arrogant, do not distinguish between Mahamudra and Dzogchen, and there are many Dharma terms that are mixed and confused." Therefore, to distinguish from a rough perspective, Mahamudra is to expand the phenomena with the nature of reality, thereby guiding the appearance and awareness into an indivisible state of clarity and emptiness, which is well understood. Dzogchen, on the other hand, is that all phenomena appear as the play of illusion in the appearance of the nature of reality, the Bodhicitta, but from the aspect of emptiness, the self-nature is free from all extremes of elaboration, it is a realm beyond fabricated Dharma and mind, and it is complete from the state of primordial purity, therefore, the delusion that is pure from the beginning is not altered, which is its characteristic. However, most Tibetan scholars and thinkers have not accepted this explanation, and they say that there is no difference between the Sutra and Tantra in terms of Samadhi, except for the difference in methods. However, in the Glorious Chakrasamvara Secret Inconceivable Tantra, it is said: "To the Hearers and other Lesser Vehicles,
Chinese
不是这样的。见解、行持、心之执持，因、道、果之地，时、受用、瑜伽，自他之义与所需，劳累、边际、舍弃、微小之勤奋，积聚资粮之差别，以十五种差别，持明乘更为殊胜。如是说。另外，在《方便网》中说：秘密之理，乃是大理，极其稀有奇妙，是道中之近道，是方便乘中无谬之殊胜，是智慧中之殊胜智慧。此言通过方便与智慧二者，无可辩驳地证明了其殊胜。于自宗，全知 大士说：一切法寂灭戏论，与一切承诺相离，此在显宗中也有。然而，想要现在之心不经改变便成就为佛的般若波罗蜜多在哪里呢？因此，方便与智慧二者使密咒更为殊胜，虽义为一，然不愚昧。此言也说般若波罗蜜多有一方愚昧之障。如是教诲，若欲详细了解包括《三法灯》等在内的诸多引证，请翻阅《宗义宝藏》第五品第一节，运用思辨之智慧。是依随其教导。特别是对于大圆满不共之处，经中说：见分二种，即有法之见与法性之见。阿努以下随自意，只观有法，对法性之义毫无触及。阿底有些种类，对此也未见丝毫。大圆满明点之部，以外、内、密亦未触及此义。因此，大密诀窍之见解极为秘密。如是所说，此乃诀窍，外篇如身，内篇如眼，密篇如心，譬喻为圆满一切之士夫的无上秘密，于比玛拉之《灯明》中所说。于部类中，也是仅仅赞叹最极秘密。此外，下下之空行部，心部等等各自的差别，深奥差别等的解释是： 全知法王之足与阿里智
English
It is not like that. View, conduct, mind-holding, cause, path, and fruit ground, time, enjoyment, yoga, self and other's meaning and need, fatigue, edge, abandonment, small effort, the difference of accumulating merit, with fifteen kinds of differences, the Vidyadhara Vehicle is more superior. Thus it is said. Furthermore, in the Upayajala (Method Net): The secret way is a great way, extremely rare and wonderful. Among the paths, it is the great near path. Among the vehicles of method, it is the infallible and supreme. Among wisdoms, it is the most special wisdom. This undeniably proves its superiority through both method and wisdom. In our own system, Omniscient Great One said: All dharmas are the pacification of elaboration, separated from all commitments, which is also present in the Sutra system. However, where is the Prajnaparamita that desires to achieve Buddhahood without changing this present mind? Therefore, both method and wisdom make Secret Mantra more superior, although the meaning is one, it is without delusion. This also says that Prajnaparamita has one side of the obscuration of delusion. Thus he taught, and if you want to understand the details of the distinctions with many quotations including the Three Lights, turn to the first section of the fifth chapter of the Treasury of Tenets, and stir the wisdom of discernment. It is following his teachings. Especially in the case of the uncommonness of Dzogchen, the tantra says: There are two kinds of views, the view of entities and the view of reality. Those below Anu, according to their own desires, only look at entities, and do not touch the meaning of reality at all. Some types of Ati do not see even a trace of this. The Great Perfection Circle of Thigle, even with outer, inner, and secret, does not touch this meaning. Therefore, the view of the Great Secret Instructions is extremely secret. As it is said, this is the instruction, the outer section is like the body, the inner section is like the eye, the secret section is like the heart, it is likened to the supreme secret of a person who has perfected everything, as said in the Lamp Illuminating Light of Vimalamitra. Among the classes, it is only the most secret that is praised. Furthermore, the explanations of the differences of the lower Klongde, Semde, etc., and the profound differences, etc., are: The feet of the Omniscient Dharma Lord and the Ngari Rig