Tibetan
ས་ནི་ཀློང་དགུར་འགྱུར། །ཚིག་སྡུད་པ་ལས་ཤློ་ཀ ། འབུམ་ཕྲག་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞི་ལས། །ལེའུ་སྟོང་ཕྲག་སུམ་ཅུ་ལྔ། །བམ་པོ་ཉི་ཁྲི་སྟོང་ཕྲག་གཅིག །བརྗོད་བྱ་ནམ་མཁའི་མཐའ་དང་མཉམ། །གདུལ་བྱའི་སེམས་ཅན་རྟོག་པ་གཅོད། །འདི་ལས་བརྗོད་བྱ་ཉེར་བསྡུས་པ། །གཟེར་བུ་བརྒྱ་དང་བརྒྱད་ཅུ་ལ། །གགས་ནི་སྟོང་ཕྲག་ཕྱེད་དང་གཉིས། །གནད་ཆེན་འདུས་པ་སྟོང་ཕྲག་གསུམ། །གོལ་སྒྲིབ་ཁྲི་ཕྲག་བཞི་བཅུ་ལ། །མིང་ཐོགས་རྒྱུད་ནི་ཁྲི་ཕྲག་གཉིས། །ཚིག་བརྗོད་རིམ་པ་གསལ་བཀོད་དོ། །ཞེས་སོ། །ད་ནི་དེ་དག་ལས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་མན་ངག་སྡེ་པའི་ལུགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལྟ་བསྒོམ་གྱི་གདེངས་གྲོལ་ཐོག་ཏུ་གཏན་ལ་དབབ་པ་ནི། ཀུན་ཀྱང་དགྲོལ་གཞི་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས། །གང་གིས་དགྲོལ་བ་སྤངས་པའི་ངང་གསལ་གདངས། །བཞི་དང་རྩ་བ་མེད་པའི་ཀློང་ན་ གསལ། །བྱས་ཤིང་བཅོས་པ་མེད་པས་ཡེ་གྲོལ་ཡིན། །རང་གི་རང་གྲོལ་རྐྱེན་ལ་རག་མ་ལུས། །ཅེར་གྲོལ་ཡིན་པས་ལྟོས་གཞི་ཀུན་དང་བྲལ། །གཅིག་དང་དུ་མར་གདགས་པའི་མཐའ་ལས་གྲོལ། །འདི་ལ་གཉིས། དགྲོལ་གཞི་མེད་པའི་གོ་དོན་སྤྱིའི་དབྱིངས་འཇལ་བ་དང༌། སོ་སོའི་འཐད་པ་བྱེ་བྲག་ཏུ་ཕྱེ་བའོ། །དང་པོ་ནི། འདི་ལྟར་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་གཤིས་ནི་ཡོད་དེ་བལྟར་མི་མངོན། མེད་དེ་རྒྱ་མ་ཆད། གཉིས་ཀའི་ཕྱོགས་སུ་མ་ལྷུང༌། དབུ་མར་བཟུང་བའང་མེད་པས། ཐོག་མཐའ་དང༌། སྐྱེ་འགག་དང༌། འགྲོ་འོང་དང༌། དུས་གསུམ་དང༌། མཐའ་དབུས་དང༌། རྩོལ་བསྒྲུབ་ལས་འདས་པ་གང་ཞིག་ལ་དགྲོལ་བའི་གཞི་མེད་དེ། ཆུའི་རི་མོ་ལྟར་རང་གིས་རང་གྲོལ་བའི་ཕྱིར་དང༌། དགྲོལ་བའི་རྐྱེན་མི་འཇུག་སྟེ་ཆོས་ཉིད་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་དང༌། གཞི་དང་རྩ་བ་མེད་པས་སྨྲ་བསམ་བརྗོད་འདས་ཀྱི་ཀློང་ན་རང་གསལ་མངོན་སུམ་པའི་ལྷག་མཐོང་དང་ལྷན་ཅིག་པ་ཉིད་ལ་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཚོགས་གདོད་མ་ནས་ཡོད་མ་མྱོང༌། མེད་མ་མྱོང༌། སྤངས་པས་མི་སྤོང༌། སྦྱངས་པས་མི་བྱང༌། བསྒྱུར་བས་མི་འགྱུར། གྲོལ་བས་མི་གྲོལ་བ་ཉིད་དུ་མ་རྟོགས་ན་སྤང་བྱ་སྤོང་བྱེད་ལ་སོགས་པའི་གཉིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྫས་ གཅིག་པས་དག་གྲོལ་གཉིས་སུ་མི་རུང་ལ། འདི་ལྟར་དག་གྲོལ་གཉིས་སུ་བྱེད་པ་དེ་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་བྱེད་ན་སེམས་ཀྱིས་ཡེ་ཤེས་མ་མཐོང༌། ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་སེམས་མ་མཐོང་བས་ལྷན་ཅིག་ཏུ་མི་འདུ་བའི་དངོས་འགལ་ལ་ཐ་སྙད་དེ་མི་རུང་ལ། དེ་བཞིན་དུ་འདས་མ་འོངས་རྫས་འགལ་བས་ཕྱི་མས་སྔ་མ་སྤངས་པའང་མེད་དེ། གཅིག་ཡོད་དུས་གཅིག་འགག་ལ། དུས་མཉམ་ན་སྔ་ཕྱི་འཆོལ་བས་སྤང་བྱས་གཉེན་པོ་དང༌། གཉེན་པོས་སྤང་བྱ་བྱས་པར་འགྱུར་ཏེ། སེམས་རྒྱུན་གཅིག་ལ་དུས་མཉམ་པས་སོ། །དེ་སྐད་དུ་ཉི་ཟླ་ཁ་སྦྱོར་ལས། དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་མ་རྟོགས་ན། །རྣལ་འབྱོར་ལུས་དང་གྲིབ་མ་བཞིན། །དེ་ལས་དེ་ཉིད་རང་འབྱུང་བས། །སྤངས་པས་སྤོང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་སྦྱངས་པས་ཀྱང་ནི་མིན། །བསྒྱུར་བས་ཡང་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །འགྱུར་མེད་སྙིང་པོ་མ་རྟོགས་ན། །ཤེལ་གྱི་བྲག་གམ་གཡུ་རྡོ་བཞིན། །སྦྱང་ཞིང་བཞུ་བར་ནུས་པ་མིན། །རང་བཞིན་གྱིས་ནི་གནས་དག་ཏུ། །རྣལ་འབྱོར་ལྡན་པ་ཡིས་ནི་བརྟག །དེ་བཞིན་ཞི་བ་ཉིད་ཀྱང་མིན། །མངོན་སུམ་ལྷག་མཐོང་མ་ཤེས་པ། །རི་རབ་རི་ཡི་རྒྱལ་པོ་བཞིན། །སུས་ཀྱང་གཞིག་པར་ནུས་པ་མིན། །གཉེན་པོ་ཡིས་ནི་གྲོལ་བ་མིན། །མ་ བཙལ་རང་དག་མ་ཤེས་པར། །རྙོག་མ་སངས་འདོད་ཆུ་རྙོག་བཞིན། །ཕྱི་ཕྱིར་སངས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་དངས་ཀྱང་ཆོས་ཉིད་མིན། །རང་སྣང་ལྷུག་པ་མ་ཤེས་པར། །ཐ་མལ་བླུན་པོའི་སྣང་བ་བཞིན། །མངོན་ཞེན་བཟློག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ལ་གང་ཟག་གི་བློ་རིམ་གྱི་འཇུག་སྒོའི་དབང་ལས། འབད་བཅས་དང་འབད་མེད་ཀྱི་རང་གྲོལ་གཉིས་སུ་ཡོད་པ་ལས། དང་པོ་ནི་གཤིས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལས་གཡོ་བ་མེད་པའི་ངང་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཚོགས་གང་སྐྱེས་ཀྱང་རང་བཞིན་ཤེས་པའི་ལྷག་མཐོང་གིས་ངོས་བཟུང་ལ་ངང་ལས་མི་གཡོ། གཉེན་པོས་མི་འཆིང༌། རྗེས་སུ་མི་འབྲང་བ་ཉིད་དུ་བཞག་པས་རིག་པའི་གཞི་ལ་དེ་ལྟར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཆུ་མ་རྙོགས་ན་དངས་པ་ལྟར་འགྱུ་བའི་ཆོ་འཕྲུལ་རང་བཞིན་མེད་པར་དངས་པ་ཡིན་ལ། འབད་མེད་ནི་ཤར་ས་དང་ཤར་མཁན་རོ་གཅིག་པས་ཆོས་ཉིད་དང་རྣམ་རྟོག་ངོ་བོ་དང་རྩལ་སྣང་གཉིས་སུ་མ་གྲུབ་པར་ཤར་ཞིང་རང་གིས་རང་གྲོལ་བས་གང་སྐྱེས་ཚུགས་མི་ཐུབ་པ་ཡིན་ཏེ། སྔ་མ་ལས། འདི་དག་བློ་རིམ་རྣམ་གཉིས་ཏེ། །འབད་བཅས་རྣམས་དང་འབད་མེད་དོ། །འབད་བཅས་རྣམས་ནི་རང་སར་བཞག །སྣང་བ་གོམས་པའི་ཚད་རྣམས་ཀྱི། །ཡེ་ཤེས་ དག་པའི་སྣང་བ་ཉིད། །ཕྱི་ནང་ཀུན་ལ་རང་ཤར་ཚེ། །རྐྱེན་དེས་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྲིད་དེ་དག་སྐྱེ་འགྱུར་ཡང༌། །རང་བཞག་རང་ས་ཉིད་དུ་གྲོལ། །དེ་ཕྱིར་རྣལ་འབྱོར་སྣང་བའོ། །འབད་མེད་རྣམས་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། །རང་གིས་རང་གྲོལ་རང་ཉིད་ལ། །རང་ཀ་མ་ནི་རང་གྲོལ་པས། །ལྕགས་ཀྱིས་ལྕགས་རྣམས་གཤོག་པ་དང༌། །རྡོ་ཡིས་རྡོ་རྣམས་གཅོག་པ་བཞིན། །རང་གི་གཉེན་
Chinese
地变为九处空界。词句集合成颂。从六十四百千颂中，有三万五千品。有一万二千卷。所说与虚空边际相等。断除所化众生的分别念。从此处简要概括所说。有一百八十个钉。有二千五百个障碍。有三千个重要汇集。有四万个错谬遮蔽。名为续的有二万个。词句表达次第分明阐述。如是。现在从这些中特别超胜的，是所有诀窍部类的见修行果彻底决定的：一切都是无须解脱之基的菩提心。以何解脱是舍弃的自性明空。在无基无根的空界中显现。因为没有造作和改造，所以是本初解脱。自性自解脱不依赖于任何因缘。因为是当下解脱，所以远离一切所依。从安立为一和多的边解脱。这有二：衡量无须解脱之基的意义总的法界，和各自的道理分别开解。第一，如此，法性的体性是有的，但看不见。是无的，但不断绝。不落入二者任何一方。也没有执着于中观。因此，对于没有起始和终结，没有生和灭，没有去和来，没有三时，没有边和中，超越勤作和成办的任何事物，没有解脱之基。因为像水纹一样自性自解脱。因为不容许解脱的因缘，所以法性周遍。因为无基无根，所以在超越言思表达的空界中，自明现前的胜观和俱生，烦恼和分别念的聚合从本初就没有过，没有过。舍弃也不舍弃。修治也不清净。转变也不改变。不证悟到解脱也不解脱的体性，那么所有能舍所舍等的二法都是事物 一体，不能成为清净和解脱二者。如此，如果以智慧来做清净和解脱二者，那么心没有见到智慧。智慧没有见到心，因为对于不能同时存在的相违，名言是不允许的。同样，过去未来是事物相违，因此后者也没有舍弃前者。一存在
English
The earth becomes nine empty realms. Words and phrases are collected into verses. From sixty-four hundred thousand verses, there are thirty-five thousand chapters. There are twelve thousand fascicles. What is said is equal to the edge of the sky. It cuts off the conceptual thoughts of sentient beings to be tamed. From this, the subject matter is briefly summarized. There are one hundred and eighty nails. There are two thousand five hundred obstacles. There are three thousand important gatherings. There are forty thousand faults and obscurations. The tantras named are twenty thousand. The order of words and phrases is clearly explained. Thus it is. Now, what is particularly superior among these is the definitive establishment of the view and practice of all the categories of the Secret Teaching (Manngag Dépa) on the ground of liberation: Everything is the Bodhicitta that has no basis for liberation. By what is it liberated? It is the self-luminous clarity that has abandoned. It is clear in the space that has no basis and no root. Because it is not made or fabricated, it is primordially liberated. Self-liberation does not depend on conditions. Because it is liberated upon seeing, it is free from all dependencies. It is liberated from the extremes of being designated as one or many. There are two aspects to this: measuring the general sphere of meaning of that which has no basis for liberation, and separately distinguishing the particular reasons for each. First, in this way, the nature of reality is existent, but invisible. It is non-existent, but not cut off. It does not fall into either of the two sides. Nor is there any clinging to the Middle Way. Therefore, for anything that has no beginning or end, no birth or death, no going or coming, no three times, no edge or center, and transcends effort and accomplishment, there is no basis for liberation. Because it is self-liberated like a water ripple. Because the conditions for liberation do not enter, the nature of reality is all-pervasive. Because it has no basis or root, in the space beyond words, thoughts, and expressions, the self-luminous, directly perceived insight and co-emergence, the aggregates of afflictions and conceptual thoughts have never existed from the beginning. They have never not existed. Abandoning does not abandon. Purifying does not purify. Transforming does not change. If one does not realize the nature of liberation that does not liberate, then all dualistic phenomena such as what is to be abandoned and what abandons are all things. One entity, it cannot be both pure and liberated. In this way, if wisdom makes the two, pure and liberated, then the mind has not seen wisdom. Wisdom has not seen the mind, because for contradictions that cannot exist simultaneously, the term is not allowed. Similarly, the past and future are contradictory things, so the latter has not abandoned the former. One exists
Chinese
当一个时间停止时，同时出现先后混乱，因此应该抛弃对治法，对治法也会变成应该抛弃的东西。因为心相续在一个时间里是同时的。如《日月和合经》中所说：如果不能证悟如是性，瑜伽就像身体和影子。从那之中自然生起，所以抛弃不是抛弃。同样，也不是通过修习，也不是通过改变而改变。如果不能证悟不变的精华，就像水晶岩石或玉石，不能被修习和融化。通过自性清净地安住，瑜伽士才能确定。同样，也不是寂止。如果不了解现量胜观，就像须弥山王一样，谁也不能摧毁。不是通过对治法而解脱。如果不了解不寻找的自净，就像想要澄清的浑浊水一样，无论如何也不会澄清。即使澄清了，也不是法性。如果不了解自显的舒展，就像普通愚人的显现一样，也不是对实执的遣除。如是说。因此，从补特伽罗的智慧次第的入门的角度来看，有勤作和无勤作的自解脱两种。第一种是从本性的状态中不动的状态中，无论生起什么烦恼和分别念的集合，都通过认识自性的胜观来确定，并且不从状态中移动。不对治束缚，不随之跟随，安住在这种状态中，因为在觉性的基础上没有这样成立，所以就像水不浑浊就会清澈一样，没有流动变化的奇迹自性，而是清澈的。无勤作是生起之处和生起者是同一味道，法性和分别念的体性和作用显现没有成立为二，生起的同时自己解脱，因此任何生起都无法停留。如前者所说：这些是两种智慧次第，有勤作和无勤作。有勤作安住在自己的位置，对于串习显现的量，是清净的智慧显现。内外一切都自显现时，不是由因缘所生。无论它们生起和变化多久，都在自安住的本位中解脱。因此是瑜伽的显现。无勤作是这样的：自己解脱自己，在自己之中，自己本来就是自解脱，就像铁片切开铁片，石头击碎石头一样，是自己的对治。
English
When one moment ceases, and simultaneous moments are confused with before and after, then the antidote should be abandoned, and the antidote will become something to be abandoned. This is because the mind stream is simultaneous in one moment. As it says in the "Union of Sun and Moon": If you do not realize suchness, yoga is like the body and its shadow. From that, that itself arises spontaneously, so abandoning is not abandoning. Likewise, it is not through cultivation, nor does it change through transformation. If you do not realize the unchanging essence, like a crystal rock or a jade stone, it cannot be cultivated or melted. It abides purely by its own nature, and the yogi ascertains it. Likewise, it is not pacification itself. If you do not know manifest insight, like Mount Meru, the king of mountains, no one can destroy it. Liberation is not through an antidote. If you do not know self-purification without searching, like muddy water wanting to be cleared, it will not be cleared no matter how much you try. Even if it is cleared, it is not the nature of reality. If you do not know the expanse of self-appearance, like the appearance of an ordinary fool, it is not the reversal of clinging to reality. Thus it is said. Therefore, from the perspective of the entrance of the levels of the individual's mind, there are two types of self-liberation: with effort and without effort. The first is that from the state of immovability from the nature of reality, whatever collection of afflictions and conceptual thoughts arises, it is recognized by the insight that knows its own nature, and it does not move from its state. It is not bound by an antidote, and it does not follow after it, but it is placed in that state, because it is not established in that way on the basis of awareness, so just as water that is not muddy is clear, it is clear without the miraculous nature of flowing and changing. Effortless is that the place of arising and the one who arises are of one taste, so the nature of reality and conceptual thought, essence and display, are not established as two, but arise and liberate themselves, so whatever arises cannot stand. As the former said: These are two levels of mind, with effort and without effort. Those with effort remain in their own place. For all the measures of habitual appearances, it is the appearance of pure wisdom. When everything inside and outside arises spontaneously, it is not born from conditions. However long they arise and change, they are liberated in their own self-abiding state. Therefore, it is the appearance of yoga. Those without effort are like this: self-liberation by oneself, in oneself. Since one's own nature is self-liberating, like iron cutting iron, and stone breaking stone, it is one's own antidote.