Tibetan
པ་ལ་དར་ཆགས་པ་ལྟ་བུའོ། །འོ་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནས་བལྟ་བསྒོམ་སྤྱོད་པའི་དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་དགོས་པ་གང་ཡིན་ན། རང་གྲོལ་གྱི་གནད་མི་རྟོགས་པ་རྣམས་ལ་ཐོག་མར་ཆོས་ཉིད་ཤེས་བྱས་འཇལ་བའི་ཡིད་དཔྱོད་ཀྱི་ལྟ་བསྒོམ་ལམ་བདེན་ལྟར་བསྟན་ནས་གདོད་འཇལ་བྱེད་ཀྱི་ཤེས་རབ་གཞལ་བྱའི་དབྱིངས་སུ་རང་ལོག་པའི་ཐབས་ལ་དམིགས་པ་སྟེ། མུ་ཏིག་ཕྲེང་བ་ལས། བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི། །འཇིག་རྟེན་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་སྟེ། །ཡང་དག་ཉིད་ལ་འབྲེལ་བ་མེད། །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་ནི། །དེ་ཡི་ངོ་བོར་ཐམས་ཅད་གྲོལ། །ཞེས་སོ། །དེ་བས་ན་ལམ་བདེན་ཐམས་ཅད་འདུས་བྱས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མཐར་གྱིས་ཞི་བ་ཆོས་སྐུའི་དབྱིངས་སུ་འགོག་པའི་ཚུལ། བདེན་གཉིས་ལས་ཀྱང༌། སྐྱེ་མེད་སྤྲོས་ཀུན་ཞི་བ་ལ། །དོན་དམ་ཞེས་པའི་བརྡའ་མཛད་དོ། །ཞེས་དོན་དམ་པ་ཉིད་ ཀྱང་ཚིག་གིས་བཞག་པའི་བརྡའ་ཙམ་ལས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་རང་གྲོལ་མ་ཡིན་ན། དེའི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་བརྒྱད་དང་བཅས་པའི་རྐྱེན་གཞན་གྱིས་དགྲོལ་བར་མི་ནུས་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་ལྡོག་ཕྱོགས་དེ་དག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུ་ཀུན་བྱེད་ལས། རྒྱུ་ཉིད་རྡོ་རྗེ་རྐྱེན་དང་འདྲ། །མ་སྐྱེས་པས་ན་འཇིག་པ་མེད། །གདོད་ནས་སྙིང་པོ་བྱང་ཆུབ་ལ། །བཙལ་བའི་བསམ་པའི་དབྱིངས་མི་བསྐྱོད། །ཅེས་སོ། །དེ་བས་ན་རང་གྲོལ་ནི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་བདེན་པ་དབྱེར་མེད་ཡང་དག་པ་ཡིན་ལ། དེའི་སྒྲིབ་བྱེད་དམ་གེགས་སུ་གྱུར་པ་ནི་བློ་དང་སྙམ་བྱེད་ཀྱི་ཤེས་པར་གནས་ཤིང༌། དེ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་བརྒྱད་ལས་མི་འདའ་བས་རང་གྲོལ་གྱི་ཆོས་ཉིད་མ་རིག་པ་ཙམ་ལས་འཁོར་བ་བསྐྱེད་པའི་ཚུལ། སྡུད་པ་ལས། སེམས་ཅན་ཐ་མ་འབྲིང་དང་མཆོག་གྱུར་ཇི་སྙེད་པ། །དེ་ཀུན་མ་རིག་ལས་བྱུང་བདེ་བར་གཤེགས་པ་གསུངས། །ཞེས་སོ། །དེ་བས་ན་རང་གིས་རང་གྲོལ་བ་སྦྲུལ་གྱི་མདུད་པ་ཞིག་པ་ལ་དགྲོལ་བྱེད་གཞན་མི་དགོས། བཅིངས་པའི་གཏན་ཚིགས་མེད་པ་ལ་གྲོལ་བའི་འཐད་པ་གང་གིས་བསྒྲུབ། ནང་རང་གྲོལ་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ངོ་ཤེས་པའི་ངང་ དུ་གློད་ཤེས་ན། ལུང་མ་བསྟན་དང་རྩལ་རྟོག་ཡུལ་ལ་འཇུག་པའི་ཆ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རང་བཞིན་མེད་པར་གྲོལ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཀློང་དྲུག་པ་ལས། འདི་ལྟར་སྣང་བའི་ཡུལ་འདི་དག །སྦྲུལ་གྱི་མདུད་པ་རང་གྲོལ་བཞིན། །རང་གི་འདུག་སར་གྲོལ་ཏེ་རྫོགས། །ཞེས་སོ། །གསུམ་པ་ཅེར་གྲོལ་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི། སེམས་གྱི་སྐད་ཅིག་མ་དང༌། མིག་གི་ལྟ་སྟངས་ཐོག་བབས་ཆེན་པོའི་གནད་ཀྱིས་གྲོལ་བ་སྟེ། སའི་སྙིང་པོ་ལས། ཅེར་གྲོལ་ཆེན་པོའི་ལྟ་སྟངས་ཀྱིས། །སངས་རྒྱས་སེམས་ཅན་གཉིས་ཀ་གྲོལ། །ཞེས་སོ། །དེའང་འདི་ལྟར་མཐོང་ཡུལ་ལ་མིག་ཤེས་གཉིས་ཅེར་གྱིས་ཟུག་པའི་སྐད་ཅིག་མ་དང་པོ་རང་ལ་གཟུགས་སུ་སྣང་བའི་སྤྲོས་པ་ཆོད། ཤེས་པས་གཟུགས་ལ་མ་འབྱར་བས་མིག་གིས་སྣང་ཡུལ་མི་འཛིན། སྣང་བས་ཤེས་པ་ལ་མ་གོས་ཀྱང་སྣང་ཡུལ་གང་དུའང་མ་སོང༌། སྣང་བ་སྣང་ཐོག་ཏུ་གྲོལ་བས་གཏད་ཡལ་གང་དུའང་མི་འཛིན་པ་ལ་མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བ་མི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བར་བདག་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་ཤིང་ལུང་དང་ཡང་མི་འགལ་བའི་ཚུལ། ཀློང་དྲུག་པ་ལས། ཐོག་བབས་ཆེན་པོའི་སེམས་ཉིད་ལ། །སྣང་བ་ཐད་ཀར་རང་སར་དག །ཅེས་སོ། །ཚུལ་ དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བས་སྒྲ་ཐོས་སམ། ལྕེས་རོ་མྱོང་ངམ། སྣས་དྲི་ཚོར་རམ། ལུས་ལ་རེག་པ་འདུས་སམ། ཡིད་ཀྱི་རེག་པ་ཙམ་གྱི་ཆོས་ཅན་ཁོལ་བུ་བའི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་ལ་བསླབས་པས་ཁོལ་བུའི་སྣང་བ་ཐ་དད་པ་ཐད་ཀར་ཅེར་གྲོལ་ལ་སོང་ནས་མཐར་གྱིས་བག་ཆགས་ཀྱིས་བགོས་པའི་སྣང་ཡུལ་ཆོས་ཅན་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་ཅེར་གྲོལ་དུ་དག་པ་སྟེ་མདའ་སྣུན་གྱིས། བཅིངས་པ་དག་ནི་ཕྱོགས་བཅུར་འགྲོ་བར་བརྩམས། །ཐོངས་པར་གྱུར་ན་མི་གཡོ་བརྟན་པར་གནས། །གོ་ལྡོག་རྔ་མོང་ལྟ་བུར་བདག་གིས་རྟོགས། །བུ་ཁྱོད་ནམ་ཀྱང་རང་ལ་ཅེར་གྱིས་ལྟོས། །ཞེས་པ་བཞིན་ནོ། །བཞི་པ་མཐའ་གྲོལ་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི། སྐྱེ་མེད་ཀྱི་ཆ་ནས་ཡོད་མཐའ་ལས་གྲོལ་ཀྱང༌། འགག་མེད་ཀྱི་ཆ་ནས་མེད་མཐའ་ལ་མི་གནས། རྒྱུན་མི་ཆད་པས་མེད་མཐའ་ལས་གྲོལ་ཀྱང་རྟག་དངོས་མ་ཡིན་པས་ཡོད་མཐའ་ལ་མི་གནས་ལ། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་ཀྱང་གཅིག་ཏུ་མི་འདུ་བས་ཐལ་འགྱུར་གྱི་ཤེས་བྱས་ཁ་ཚོན་མི་ཆོད་པ་སྟེ། རྩལ་རྫོགས་ལས། མཐའ་དང་བྲལ་བས་གྲོལ་ཞེས་བྱ། །ཞེས་དང༌། ཀློང་དྲུག་པ་ལས། མཚོན་ཚིག་དུ་མའི་སྤྲོས་དང་བྲལ། །སྔགས་ལས་མ་སྐྱེས་ཡེ་རྫོགས་ཉིད། །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་རྣམས་ཡོངས་སུ་བྲལ། །ལྟ་བསྒོམ་དྲི་མ་ཀུན་དང་བྲལ། །མཐའ་དང་ དབུས་སུ་དམིགས་པ་མེད། །རྣམ་པ་མེད་ཅིང་ཡུལ་རྣམས་མེད། །ཅེས་སོ། །དེའང་ཚུ་རོལ་འཁོར་བ་ལ་མི་གནས་པས་སྣང་བཏགས་ཐམས་ཅད་ལས་གྲོལ། ཕ་རོལ་མྱང་འདས་ལ་མི་གནས་པས་ཆོས་ཉིད་རང་མལ་ན་མི་གཡོ། གཉིས་ཀའི་བར་གྱི་སློབ་པའི་ལམ་གསུམ་མི་དམིགས་པས་དུས་གསུམ་དང་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟེ། མངོན་རྟོགས་རྒྱན་ལས། ཚུ་རོལ་ཕ་རོལ་མཐའ་ལ་མིན། །དེ་དག་བར་ན་མི་གནས་པ། །དུས་རྣམས་མཉམ་པ་ཉིད་ཤེས་ཕྱིར། །ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པར་འདོད། །ཅེས་སོ། །ལྔ་པ་གཅིག་གྲོལ་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི། བདེན་པ་དབྱེར་མེད་ཀྱི་རིག་པ་སྤྲོས་བྲལ་ཆེན་པོ་དུ་མ་རོ་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་ཅན་ནི་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་བལྟོས་གྲུབ་ལས་ལོག་པ་སྟེ། སའི་སྙིང་པོ་ལས། གཅིག་པུ་གྲོལ་བའི་ཆོས་ཉིད་ནི། །དུ་མ་རོ་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་སོ། །དེ་ཡང་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ཆ་ནས་གཅིག་དང་ཐ་དད་པའི་མཚན་གཞི་མི་འགྲུབ་ཀྱང༌། ཤེས་བྱ་ཤེས་བྱེད་ཀྱིས་བཞག་པའི་གྲུབ་མཐའི་བློ་ཡུལ་གྱི་སྦུབས་ནས་སོ་སོ་རང་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཟང་ཐལ་རྗེན་པར་བུད་པས་ཐིག་ལེ་ཉག་གཅིག་གི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཡི་གེ་མེད་པ་ལས། ཐིག་ལེ་ཉག་གཅིག་སྤྲོས་ མེད་དེ། །བློ་ཡི་བྱེ་བྲག་བརྗོད་ལས་འདས། །ཞེས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡང་གང་ཟག་གི་དབང་པོའི་རིམ་པས་གྲོལ་ལུགས་སྔ་མ་བཞི་པོའང་མཐར་ཐུག་སོ་སོ་རང་གི་རིག་པའི་ཆོས་ཉིད་གཅིག་ཏུ་གྲོལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཤེས་ན་འཁོར་འདས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྒྱ་གྲོལ་ཡེ་འབྱམས་ཆེན་པོའི་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ལ་བཟླ་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་མེ་གཅིག་གི་མཚན་ཉིད་ཤེས་པ་དང༌། བུ་རམ་གཅིག་གི་རོ་ཤེས་པས་ཐམས་ཅད་མངར་བར་ཤེས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་འགྲེལ་ལས། མེ་ཡི་རང་བཞིན་ཚ་བ་དང༌། །བུ་རམ་རང་བཞིན་མངར་བ་ལྟར། །དེ་བཞིན་ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་ཀྱང༌། །རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་གཅིག །ཅེས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་སོ་སོ་རང་གི་རིག་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན་པས་ཟག་བཅས་ཀྱི་སེམས་ལས་འདས་པའི་ཚུལ། གང་དག་སེམས་ལས་འདས་པའི་རིག་པ་ནི། །རང་བཞིན་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་ཁྱད་ཆོས་ཡིན། །རྟོགས་པ་རྣམས་ནི་གཞི་ལས་རིག་པར་གྲོལ། །མ་རྟོགས་སེམས་ཅན་དེ་ཉིད་ངང་དུ་འཁོར། །རྣམ་པས་དབྱེ་ན་ཆུ་དང་ཆུ་ལྦུར་བཞིན། །འདི་ལྟར་ཀུན་གཞི་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་སྡུད་པའི་ཆ་ཐམས་ཅད་སེམས་ཡིན་ཏེ་ཡུལ་ཐོག་ཏུ་འདྲེས་པའི་ཤེས་པ་ལ་གཟུང་འཛིན་གཉིས་ སུ་ཤར་ནས་དེས་འཁོར་བ་འདུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་རང་ཤར་ལས། གཟུང་བ་ཡུལ་ལ་འཛིན་པ་སེམས། །ཞེས་སོ། །རིག་པ་ནི་བདེ་གཤེགས་སྙིང་པོའི་རང་བཞིན་སྤྲོས་བྲལ་རང་མལ་ལས་མ་གཡོས་པར་གནས་པས་གདོད་མ་ནས་ཆོས་སྐུའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཏེ་གང་དུའང་མ་གྲུབ་པ་གང་དུའང་མི་རྟོག་པ། གང་ལ་ཡང་མི་གནས་པས་སེམས་ཀྱི་དྲི་མ་ལས་འདས་པ་སྟེ། མུ་ཏིག་ཕྲེང་བ་ལས། སེམས་དེ་བྲལ་ན་སངས་
Chinese
就像树叶上结了霜一样。那么，从一切法中观看、禅修、行持的这个道理，指示的必要是什么呢？对于不领悟自解脱要点的人们，首先要像真理一样指示以意识思辨来衡量法性的见、修，然后才以能测量的智慧，指向自回于所测量的法界之方法。如《牟帝噶鬘》中说：二谛的自性，只是世俗谛，与胜义谛没有关联。在空性法界中，一切都解脱于它的本体。因此，所有道谛都是有为法，最终寂灭于法身法界的方式。《二谛论》中也说：对于无生、息灭一切戏论者，称为胜义谛。因此，胜义谛本身也只是用语言安立的名称，因为没有本体。如果无本体的体性不是自解脱，那么，它的不相顺品，包括八识在内的其他因缘也无法解脱，因为一切法都是无本体的对立面。如《总持论》中说：因本身如同金刚，如同缘。因为不生，所以没有坏灭。从一开始，在菩提心要中，寻觅的思念之界不会动摇。因此，自解脱是法性的真谛，无有分别的真实。它的障碍或阻碍，存在于思维和思念的意识中。这不会超越八识，因此，自解脱的法性，仅仅从无明中产生轮回的方式。《集经》中说：无论下等、中等和上等的有情有多少，都是从无明中产生，如来所说。因此，自己解脱自己，就像蛇的结解开一样，不需要其他的解脱者。对于没有束缚的理由，用什么来证明解脱的合理性呢？在内心认识自解脱的真如状态中，如果懂得放松，那么，所有不作授记和运用技巧进入对境的部分，也会在无自性中解脱。如《空性六法》中说：如此显现的这些对境，如同蛇的结自解脱一样，在自己的处所解脱而圆满。第三，直解脱的特征。
English
It is like frost forming on leaves. So, what is the necessity of pointing out the truth of viewing, meditating, and practicing from all dharmas? For those who do not understand the key point of self-liberation, first, like the truth, indicate the view and meditation of measuring the nature of reality with intellectual speculation, and then aim at the method of the wisdom of the measurer returning to the realm of the measured. As it says in the Garland of Pearls: The nature of the two truths is only conventional truth, and has no connection with the ultimate truth. In the realm of emptiness, everything is liberated in its essence. Therefore, all the paths of truth are conditioned, and the way of gradually pacifying into the realm of the Dharmakaya. It is also said in the Two Truths: For the unborn, the pacification of all elaborations, is called the ultimate. Therefore, the ultimate itself is only a term established by words, because it has no essence. If the characteristic of no essence is not self-liberation, then its dissimilar aspects, including the eight consciousnesses, cannot be liberated by other conditions, because all dharmas are the opposite of no essence. As it says in the All-Creating King: The cause itself is like a vajra, like a condition. Because it is unborn, it does not perish. From the beginning, in the heart essence of enlightenment, the realm of searching thoughts does not move. Therefore, self-liberation is the inseparable and true truth of the nature of reality. Its obscuration or hindrance resides in the consciousness of thinking and contemplating. This does not go beyond the eight consciousnesses, therefore, the nature of self-liberation, only from ignorance, arises the way of creating samsara. As it says in the Collection: As many sentient beings as there are, inferior, intermediate, and superior, all of them arise from ignorance, as the Sugata said. Therefore, one liberates oneself, just as the knot of a snake is untied, and no other liberator is needed. For a reason that is not bound, what can prove the rationality of liberation? In the state of recognizing the suchness of inner self-liberation, if one knows how to relax, then all aspects of not making predictions and applying skills to enter the object will also be liberated in no self-nature. As it says in the Six Spaces: These objects that appear in this way, like the self-liberation of a snake's knot, are liberated and perfected in their own place. Third, the characteristics of direct liberation.
Chinese
再者，心的刹那和眼睛的观看方式，以顿然解脱的要点而解脱。如《地藏经》中说：“以直视大解脱的观看方式，佛和众生皆得解脱。” 也就是说，当眼睛和意识专注于所见之境的第一个刹那，显现为色相的戏论便已止息。由于意识不执着于色相，眼睛便不执取所见之境。虽然显现不沾染意识，但也没有消失于任何显现之境。显现于显现中解脱，不执着于任何给予或放弃，这被称为因眼睛的聚集而产生的触觉，感觉无法被指定，这是通过自身领悟且与经文不相违背的方式。《虚空六法》中说：“于顿然降临的自性心，显现直接于自处清净。”就是这样。同样地，耳朵听到声音吗？舌头尝到味道吗？鼻子闻到气味吗？身体感受到触碰吗？仅仅是意识的触碰，所有具有自性之法的状态，通过修习，各种不同的自性显现直接转为直视解脱，最终，由习气所划分的显现之境，所有法的一般特征也清净为直视解脱。如箭师所说：“束缚之物开始向十方移动，一旦放开，便稳固不动。我像理解了颠倒的骆驼一样理解了它。孩子，你何时都应直视自己。”就像这样。第四，边解脱的特征是：从无生的角度来说，虽然从有边中解脱，但从不灭的角度来说，不滞留于无边。由于持续不断，虽然从无边中解脱，但由于不是常有实体，不滞留于有边。两者都不是，但由于不归于一，无法以胜义的知识来断定。如《功德藏》中说：“因远离边而称为解脱。”以及《虚空六法》中说：“远离多种表述之戏论，非从咒语而生，本自圆满。完全脱离原因和条件，远离见修之垢染，无有边和中央的执着，无有相状且无有境。”也就是说，由于不住于此岸轮回，从所有显现执着中解脱。由于不住于彼岸涅槃，法性于自处不动摇。由于不执着于两者之间的三种学习之道，超越了三时和所有所知境。
English
Furthermore, the instant of mind and the way of seeing with the crucial point of sudden liberation. As it says in the Essence of Earth: "Through the way of seeing of great direct liberation, both Buddhas and sentient beings are liberated." That is to say, in the very first instant when the two, eye and consciousness, fixate on the object of sight, the elaboration of appearance as form is cut off. Because consciousness does not cling to form, the eye does not grasp the object of appearance. Although appearance does not taint consciousness, it also does not go anywhere in the object of appearance. Since appearance is liberated in the moment of appearance, not clinging to anything given or abandoned, this is understood by oneself as the feeling that is not specified due to the condition of the eye's assembly and touch, and it is also in accordance with the scriptures. As it says in the Sixth Space: "In the very nature of mind of great sudden descent, appearances are directly pure in their own place." That is how it is. Similarly, does the ear hear sound? Does the tongue taste flavor? Does the nose sense smell? Does touch gather on the body? By training in all the states of the nature of phenomena that are merely touches of the mind, the various appearances of self-nature directly go to direct liberation, and eventually, the general characteristics of the objects of appearance, the nature of all phenomena, which are divided by habitual tendencies, are also purified into direct liberation. As the archer says: "The bound ones begin to go in ten directions. Once released, they remain unmoving and stable. I understand it like understanding a reversed camel. Child, you should always look directly at yourself." Like that. Fourth, the characteristic of liberation from extremes is: From the aspect of unbornness, although liberated from the extreme of existence, from the aspect of unceasingness, it does not abide in the extreme of non-existence. Because it is continuous, although liberated from the extreme of non-existence, because it is not permanent and substantial, it does not abide in the extreme of existence. Although it is neither, because it does not gather into one, it cannot be determined by the knowledge of consequences. As it says in the Perfection of Skill: "It is called liberation because it is free from extremes." And as it says in the Sixth Space: "Free from the elaboration of many indicative words, not born from mantra, primordially complete. Completely separated from causes and conditions, free from the stains of view and meditation, without fixation on extremes and center, without aspects and without objects." That is to say, because it does not abide in this shore of samsara, it is liberated from all appearances and attachments. Because it does not abide in the other shore of nirvana, the nature of phenomena does not waver in its own place. Because the three paths of learning between the two are not fixated upon, it has gone beyond the three times and all objects of knowledge.