Tibetan
འི་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པའི་སྙིང་རྗེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རང་བཞིན་གསུམ་མམ། བརྒྱད་ཀྱིས་མནར་བའི་སེམས་ཅན་འདི་དག་གི་སྡུག་བསྔལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་བློས་སེལ་བ་དང༌། ཉེས་པ་བྱེད་པའི་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པའི་སྙིང་རྗེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གསུམ་མམ་བརྒྱད་པོ་དེ་དག་གི་སྐྱེ་གཞི་མི་དགེ་བ་ལ་སྤྱོད་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་སྙིང་རྗེས་སེལ་བ་དང༌། རྐྱེན་དང་མི་ལྡན་པས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་མེད་པའི་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པའི་སྙིང་རྗེ་ནི་སེམས་ཅན་དེ་དག་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་མ་ཕྲད། ཆོས་མ་ཐོས། བླང་དོར་མི་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་ ལ་སྙི་རྗེས་ཕན་གདགས་ནས་གྲོལ་བར་བྱེད་པའོ། །དེ་ལྟར་གསུམ་ལས་ཐོག་མ་ནི་ལས་དང་པོ་པའི་འཇུག་སྒོ་ཡིན་ཏེ། དམིགས་པའི་རྣམ་པ་སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བར་འདོད་ནས་དེའི་ཁུར་འཁྱེར་བའོ། །ཁུར་མ་ཁྱེར་ན་སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་ན་ཅི་མ་རུང་བདེ་བ་དང་ཕྲད་ན་ར་དགའ་སྙམ་པའི་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་ནི་ཉན་རང་ལའང་ཡོད་པས་འདིར་སྙིང་སྟོབས་ཀྱིས་ཁྱད་པར་བྱས་པའི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་བསྐྱེད་དགོས་ཏེ། དེ་ཐེག་ཆེན་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཡིན་པས་སོ། །བློ་གྲོས་རྒྱ་མཚོས་ཞུས་པ་ལས། བློ་གྲོས་རྒྱ་མཚོ་དཔེར་ན་ཚོང་དཔོན་ནམ། ཁྱིམ་བདག་གཅིག་ལ་བུ་གཅིག་པུ། འདོད་པ། སྡུག་པ། ཕངས་པ། ཡིད་དུ་འོང་བ། མཐོང་ན་མི་མཐུན་པ་མེད་པ་ཞིག་ཡོད་ལ་ཁྱེའུ་དེ་ཡང་གར་བྱེད་པས་མི་གཙང་བའི་དོང་དུ་ལྷུང་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་ཁྱེའུ་དེའི་མ་དང་གཉེན་གྱིས་ཁྱེའུ་དེ་མི་གཙང་བའི་དོང་དུ་ལྷུང་བ་དེ་མཐོང་ལ། མཐོང་ནས་ཀྱང་ཆོ་ངེ་ཆེན་པོས་འདེབས་ཤིང་མྱ་ངན་བྱེད་ལ་སྨྲེ་སྔགས་འདོན་ཏེ། མི་གཙང་བའི་དོང་དེར་ཞུགས་ནས་ཁྱེའུ་དེ་འདོན་པར་ནི་མི་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་ཁྱེའུ་དེའི་ཕ་ཕྱོགས་དེར་སོང་སྟེ་དེས་བུ་གཅིག་པུ་དེ་མི་གཙང་བའི་དོང་དེར་ལྷུང་བར་མཐོང་ངོ༌། །མཐོང་ནས་ཀྱང་རིངས་པ་རིངས་པར་བརྟབས་པའི་ ཚུལ་གྱིས་བུ་གཅིག་པོ་དེ་འདོན་པའི་བློས་སྲེད་པར་བྱས་ཏེ་སྐྱུག་བྲོ་བ་མེད་པར་མི་གཙང་བའི་དོང་དེར་བབས་ཏེ་བུ་གཅིག་པུ་ཕྱུང་བར་གྱུར་ཏོ། །ཞེས་མི་གཙང་བའི་དོང་ནི་ཁམས་གསུམ་ལ། བུ་གཅིག་པུ་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་དང་མ་དང་གཉེན་བཤེས་ནི་དོང་གི་ཁར་སྨྲེ་སྔགས་འདོན་ཀྱང༌། ནང་དུ་འགྲོ་མི་ནུས་པའི་དཔེས་ཉན་ཐོས་དང༌། རང་སངས་རྒྱས་ལ་སྙིང་རྗེ་ཉེ་ཚེ་བ་ཡོད་ཀྱང་སེམས་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་བར་མི་ནུས་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྙིང་སྟོབས་ནི་དེའི་ཕ་དང་འདྲ་སྟེ། ལྷག་བསམ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་གཞན་དོན་ལ་བདག་ཉིད་མི་བསྲུང་བར་འཇུག་ནུས་པ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བདག་ཅག་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལམ་དུ་ཞུགས་པ་ཡིན་ན། འདི་ལྟར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ནི་འབྲོག་དགོན་པ་འཇིགས་པ་ཅན་དུ་འཁྱམས་པའི་དམུས་ལོང་ལྟ་བུ། བླང་དོར་གྱི་མིག་ནི་ལོང༌། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་ལོང་ཁྲིད་དང་ནི་བྲལ། སྦྱིན་པའི་བཟའ་བཏུང་ནི་མེད། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྐྱེལ་མས་ནི་བོར། བཟོད་པའི་གཡང་ལུགས་ནི་རལ། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་གོམ་པ་ནི་འཆོར། བསམ་གཏན་གྱི་ངལ་སྟེགས་དང་ནི་བྲལ། ཤེས་རབ་ཀྱི་འཁར་བས་སྤངས་པ་འབའ་ཞིག་པས་ལ་ལ་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་པ་ཆེན་པོར་བཙོ་ཞིང་བསྲེག་གོ །ལ་ལ་ནི་ཡི་དྭགས་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་ བཀྲེས་ཤིང་ཉམ་ཐག་གོ །ལ་ལ་ནི་དུད་འགྲོའི་འཇིག་རྟེན་ན་མནར་ཞིང་སྤྱོད་དོ། །ལ་ལ་ནི་ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་གནས་ན་འཐབ་ཅིང་རྩོད་དོ། །ལ་ལ་ནི་ལྷའི་གྲོང་ཁྱེར་ནས་འཕོ་ཞིང་ལྟུང་ངོ༌། །ལ་ལ་ནི་མིའི་འགྲོ་བ་ན་སྐྱེ་རྒ་ན་འཆིའི་སྡུག་བསྔལ་ལ་སྤྱོད་དོ། །དེ་ལྟར་དྲུག་པོ་ཀུན་ཀྱང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མ་ཡིན་པ། ལས་ཀྱི་ཕྱི་བཞིན་འབྲང་བ། ཉོན་མོངས་པ་དྲག་པོས་གཟིར་བ། དངོས་སམ་བརྒྱུད་ནས་ངན་སོང་གི་འཇིགས་པ་དང་བཅས་པ། ལ་ལ་ནི་ད་ལྟ་བདེ་ཞིང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལྟར་སྣང་ཡང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ལ་སྤྱོད་པ་སྟེ་མི་དགེ་བའི་ལས་ལ་དགའ་བ། ལ་ལ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་འབྲས་བུ་ལ་སྤྱོད་པ་སྟེ་ངན་སོང་ལ་སོགས་པས་མནར་ཞིང་ཉམ་ཐག་པས་ནམ་མཁའི་མཐའ་དང་མཉམ་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ད་ལྟའི་སྤྱོད་ཚུལ་དང༌། སླད་ཀྱི་འབྲས་བུ་ལ་ཡང་དག་པར་གཞིག་པས་སྙིང་རྗེ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ངེས་པར་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། སྡུག་བསྔལ་ལས་བྲལ་འདོད་དང༌། བདེ་བ་དང་ཕྲད་འདོད་ཀྱི་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་ལ་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་ངེས་པ་མ་མཐོང་སྟེ་བྱམས་པ་ནི་ཞེ་སྡང་མེད་པའི་སེམས་དང༌། སྙིང་རྗེ་ནི་འདོད་ཆགས་མེད་པའི་སེམས་ཡིན་པས་དེ་གཉིས་བསྐྱེད་བྱ་སྐྱེད་བྱེད་རྒྱུ་འབྲས་འཛོལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་ལས་དང་པོ་པའི་གང་ཟག་གིས་རྔོན་པས་ དམ་ལ་གཞག་པའི་རི་དྭགས་དང༌། བཤས་རར་ཁྲིད་པའི་དུད་འགྲོ་དང༌། བཙོན་དོང་དུ་ཆུད་པ་དང༌། མཛེ་ཕོལ་གྱིས་མནར་བ་དང༌། དབུལ་ཕོངས་ཀྱིས་གཏུགས་པ་དང༌། བཤེས་མེད་ཀྱི་ལོང་བ་དང༌། མགོན་སྐྱབས་དང་བྲལ་བའི་སྲོག་ཆགས་ལ་སོགས་མདོར་ན་སྡུག་བསྔལ་ཤིན་ཏུ་དོས་དྲག་པོས་གཙེས་པ་ལ་དམིགས་པའི་རྣམ་པ་ཐོག་མར་བཏད་དེ་ཤས་མི
Chinese
有缘众生的慈悲，是以三种或八种苦恼折磨的这些众生的痛苦，以大慈悲心遣除；有罪众生的慈悲，是以那三种或八种痛苦的生因，对行不善业的众生，以慈悲心遣除一切不善之根；对因缘不具足而无法解脱的众生的慈悲，是以慈悲利益那些没有遇到善知识、没有听闻佛法、不了解取舍之道的众生，使之解脱。如此三种中，最初的是初学者的入门，即以希望众生脱离痛苦为目标，并承担其重担。如果不承担重担，只是想着众生脱离痛苦该多好，遇到安乐就高兴，这样的慈爱和慈悲，声闻缘觉也有，所以此处必须生起以勇气区分的增上意乐，因为那是大乘的特点。慧海请问：慧海，譬如商主或家主，只有一个儿子，可爱、可亲、可怜、悦意、见之不厌，而这个孩子因为嬉戏而掉进了粪坑。之后，这个孩子的母亲和亲人看到孩子掉进了粪坑，看到后就大声哭喊，悲伤哀嚎，却不进入粪坑把孩子救出来。之后，这个孩子的父亲朝那个方向走去，他看到唯一的儿子掉进了粪坑。看到后，以迅速而急切的态度，渴望把唯一的儿子救出来，毫不厌恶地跳进粪坑，把唯一的儿子救了出来。粪坑比喻三界，唯一的儿子比喻众生，母亲和亲友比喻在粪坑边哀嚎却无法进入的声闻和独觉，他们有近乎慈悲，却无法消除众生的痛苦，而菩萨的慈悲心
English
The compassion towards sentient beings is to dispel the suffering of these sentient beings tormented by three or eight kinds of suffering with great compassion; the compassion towards sinful sentient beings is to dispel all the roots of non-virtue of those sentient beings who engage in non-virtue, which is the cause of those three or eight kinds of suffering, with compassion; the compassion towards sentient beings who are not liberated due to the lack of conditions is to benefit those sentient beings who have not met virtuous friends, have not heard the Dharma, and do not understand what to accept and reject, and liberate them with compassion. Among these three, the first is the entrance for beginners, that is, aiming to free sentient beings from suffering and taking on their burden. If one does not take on the burden, but only thinks that it would be good if sentient beings were free from suffering, and rejoices when encountering happiness, such love and compassion are also present in Hearers and Solitary Realizers, so here one must generate a higher intention distinguished by courage, because that is the characteristic of the Great Vehicle. As asked by Blo-gros rGya-mtsho: Blo-gros rGya-mtsho, for example, a merchant or householder has only one son, who is lovely, dear, pitiable, pleasing, and never displeasing to see, and that child falls into a pit of filth while playing. Then, the child's mother and relatives see the child fall into the pit of filth, and after seeing it, they cry out loudly, grieve and wail, but do not enter the pit of filth to rescue the child. Then, the child's father goes in that direction and sees his only son fall into the pit of filth. After seeing it, with a swift and urgent attitude, he desires to rescue his only son, and without disgust, he descends into the pit of filth and rescues his only son. The pit of filth is a metaphor for the three realms, the only son is a metaphor for sentient beings, and the mother and relatives are a metaphor for the Hearers and Solitary Realizers who wail at the edge of the pit but cannot enter, they have near compassion, but cannot eliminate the suffering of sentient beings, while the Bodhisattva's compassion
Chinese
慈悲就像他的父亲一样，以利他之心，不顾自身安危而行事。因此，我们既然进入了大乘道，就应当这样看待：一切众生都像是迷失在荒凉恐怖的旷野中的盲人。他们失去了辨别取舍的眼睛，没有善良的导师引导，没有布施的饮食，失去了持戒的护送，忍耐的堤坝崩塌，精进的步伐错乱，远离禅定的休息处，被智慧的手杖抛弃。有些人正在大苦地狱中被煮沸和焚烧，有些人正在饿鬼的城市中饥饿和痛苦，有些人正在畜生的世界中受苦和受用，有些人正在非天（阿修罗）的境地中战斗和争论，有些人正在天人的城市中堕落和坠落，有些人正在人类的境地中体验生老病死的痛苦。像这样，所有六道众生都没有从痛苦中解脱，他们追随业力，被强烈的烦恼所折磨，直接或间接地伴随着恶道的恐惧。有些人现在看起来快乐和富裕，但实际上却在造作痛苦之因，喜欢不善业。有些人正在体验痛苦的果报，被恶道等折磨和痛苦。因此，通过正确地观察与天空一样广阔的众生当下的行为和未来的果报，一定会显现出慈悲的根源。然而，他们并没有看到脱离痛苦的愿望和获得快乐的愿望之间的因果关系。慈爱是没有嗔恨的心，慈悲是没有贪欲的心，因此，这两者在生起、所生和因果上是混淆的。在这里，对于初学者来说，首先要将注意力集中在被猎人抓住的动物、被带到屠宰场的牲畜、被囚禁在地牢中的人、被麻风病折磨的人、被贫困困扰的人、没有朋友的盲人、以及失去保护的生物等等，简而言之，就是那些被极其沉重的痛苦所折磨的对象身上。
English
Compassion is like his father, acting with altruism, disregarding his own safety for the sake of others. Therefore, since we have entered the Mahayana path, we should view it this way: all sentient beings are like blind people wandering in a desolate and terrifying wilderness. They have lost the eyes to distinguish between what to take and what to abandon, they have no virtuous teacher to guide them, no food and drink of generosity, they have lost the escort of discipline, the dam of patience has collapsed, the steps of diligence are disordered, they are far from the resting place of meditation, and they have been abandoned by the staff of wisdom. Some are being boiled and burned in the great hells, some are starving and suffering in the city of pretas (hungry ghosts), some are suffering and experiencing in the animal realm, some are fighting and arguing in the realm of asuras (demigods), some are falling and declining from the city of devas (gods), and some are experiencing the suffering of birth, old age, sickness, and death in the human realm. Like this, all six realms of beings have not been liberated from suffering, they follow karma, are tormented by intense afflictions, and are accompanied by the fear of the lower realms, directly or indirectly. Some may appear happy and prosperous now, but in reality, they are creating the causes of suffering, delighting in non-virtuous actions. Some are experiencing the results of suffering, being tormented and afflicted by the lower realms and so on. Therefore, by correctly observing the present behavior and future consequences of all sentient beings as vast as the sky, the root of compassion will surely manifest. However, they do not see the causal relationship between the desire to be free from suffering and the desire to attain happiness. Loving-kindness is the mind without hatred, and compassion is the mind without attachment, therefore, these two are confused in terms of arising, what is produced, and cause and effect. Here, for a beginner, one should first focus attention on animals caught by hunters, livestock taken to the slaughterhouse, people imprisoned in dungeons, those afflicted by leprosy, those afflicted by poverty, blind people without friends, and creatures without protection, and so on, in short, those who are tormented by extremely heavy suffering.