Tibetan
་ཏུ་བསྒོམ་སྟེ་དུར་ཁྲོད་དུ་སོང་ནས་རུས་པ་མཐོང་མ་ཐག་ཡིད་བྱུང་ནས། ཀྱེ་མ་རུས་པ་འདི་དག་ཅི་ལས་བྱུང༌། རྒ་ཤི་ལས་བྱུང༌། རྒ་ཤི་ཅི་ལས་བྱུང་སོགས་རྟེན་འབྲེལ་ལུགས་འབྱུང་དུ་བརྟགས་པའི་མཐར། འདི་ལས་ཇི་ལྟར་ཐར་བར་བྱ་སྙམ་པ་ལས། ཡང་མ་རིག་པ་འགགས་པས་རྒ་ཤིའི་བར་དུ་འགག་པའི་རྟེན་འབྲེལ་ལུགས་ལྡོག་རྩ་བ་ཆོད། བདག་མེད་ཕྱེད་དང་གཉིས་རྟོགས་པ་གཞིར་བྱས་ཏེ། སྦྱོར་ལམ་ལ་སོགས་པའི་ལམ་གྱི་རྟོགས་པ་རང་བྱུང་དུ་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་ནས་བསྒོམ་ལམ་གྱི་མཐར་ཟད་པ་དང༌། མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པའི་ཡེ་ཤེས་གཉིས་མངོན་དུ་བྱས་ནས་དགྲ་བཅོམ་ཐོབ་པའོ། །བསེ་རུ་ལྟ་བུ་ནི། དམིགས་ཡུལ་བདེན་པ་བཞིས་བསྡུས་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་ལུགས་འབྱུང་དུ་བསྒོམས་པས། ཁམས་གསུམ་པའི་ཕྲ་རྒྱས་ཐམས་ཅད་སྤང་བར་འདོད་དོ། །དེ་ཡང་མ་རིག་པའི་རྒྱུ་ལས་འདུ་བྱེད། དེ་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནས་རྒ་ཤིའི་བར་ལ་སྔ་ཕྱི་རྒྱུ་འབྲས་སུ་ཤེས་ནས། ལྟ་བ་གང་ཟག་གི་བདག་དང༌། ཆོས་བདག་གི་ཕྱེད་ཕྱི་བཟུང་བ་རྡུལ་ཕྲན་ཆ་བཅས་དང་ཆ་མེད་གཉིས་ཀ་མེད་པར། གཟུགས་བརྙན་ལྟར་རང་བཞིན་གྱིས་ངོ་བོ་མེད་ཅིང་མ་སྐྱེས་པར་རྟོགས་པའོ། །དེའང་ཆོས་བདག་ལ་ཕྱི་གཟུང་བ་དང༌། ནང་གཉེན་པོར་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་གཉིས་བདེན་པར་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཡིན་ལ། གང་ཟག་གི་བདག་ནི་ཕུང་པོ་ལྔས་བསྡུས་པའི་ཆོས་ལ་སྤང་བྱའི་ཤེས་པ་ང་དང་ང་ཡིར་འཛིན་པ་སྟེ། གང་ཟག་དང་ཆོས་ཀྱི་བདག་ཅེས་བྱའོ། །འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་ཀྱིས་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་རྟོགས་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་མ་རྟོགས། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དེའི་སྟེང་དུ་ཆོས་ཀྱི་ཕྱེད་ཕྱི་གཟུང་བ་མེད་པར་རྟོགས་ཀྱང༌། ནང་འཛིན་པ་མེད་པར་མ་རྟོགས་སོ། །དེའི་རང་བཞིན་གོ་བདེ་བར་བརྗོད་ན། གཟུང་བ་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་ནི། ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པར་བསྒོམ་པའོ། །འཛིན་པ་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་ནི། འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཤེས་པ་སྐྱེ་འགག་གནས་གསུམ་དང་བྲལ་བའི་སྐྱེ་མེད་སྟོང་པ་ཉིད་དེ། ཕྱི་མ་འདི་ཐེག་པ་ཆེན་པོས་རྟོགས་པ་ཡིན་པས་ཉན་རང་གིས་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་ལ་ཕྱེད་སྒྲ་ཞུགས་པའོ། །རང་སངས་རྒྱས་རིགས་གཉིས་ཀའང་ལུས་ཀྱི་བརྡའི་སྒོ་ནས་ཆོས་སྟོན་གྱི། ངག་གི་སྒོ་ནས་མི་སྟོན་པའོ། །དེ་ཡང་ཉན་རང་གཉིས་ཀ་ལ་དཀར་པོ་རྣམ་པར་མཐོང་བའི་ས་ལ་སོགས་པ་དམན་པའི་ས་བརྒྱད་ བཤད་དེ། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་རྒྱུན་ཞུགས་པ་དང༌། ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་དང༌། ཕྱིར་མི་འོང་བ་དང༌། དགྲ
Chinese
于是精进禅修，前往尸林，刚一见到尸骨便心生感悟。‘唉，这些尸骨从何而来？’‘从衰老和死亡而来。’‘衰老和死亡又从何而来？’等等，最终以顺生的方式考察十二缘起。心想：‘要如何才能从中解脱呢？’于是，无明止息，直至衰老和死亡止息的十二缘起还灭之根本被斩断。以证悟二分之一个无我为基础，使加行道等道之证悟在自相续中自然生起，在修道之尽头，现前了知灭尽和不生之二种智慧，从而获得阿罗汉果位。如犀牛角一般的（独觉）是，对以四圣谛所摄持之诸法，以十二缘起顺生之方式进行禅修，想要断除三界的一切细微烦恼。也就是从无明的因生起行，从行生起识，如是了知直至衰老和死亡之间的前后因果关系。并且，所见之补特伽罗我，以及法我之外境，有分微尘和无分微尘二者皆不存在。
English
Then, diligently meditating, he went to the charnel ground, and as soon as he saw the bones, he felt enlightened. 'Alas, where did these bones come from?' 'From aging and death.' 'Where did aging and death come from?' etc., and finally, he examined the twelve links of dependent origination in the forward order. Thinking, 'How can I be liberated from this?' Then, ignorance ceased, and the root of the cessation of the twelve links of dependent origination, up to aging and death, was severed. Based on the realization of half of the no-self, the realization of the paths such as the path of application arose naturally in his mindstream, and at the end of the path of meditation, he manifested the two wisdoms of knowing cessation and non-arising, and thus attained the state of Arhat. Like a rhinoceros horn (Pratyekabuddha), he meditates on all phenomena encompassed by the Four Noble Truths in the forward order of the twelve links of dependent origination, desiring to abandon all the subtle defilements of the three realms. That is, from the cause of ignorance arises action, from action arises consciousness, and thus he understands the cause and effect relationship from beginning to end, up to aging and death. Furthermore, the view of the self of the person and the external object of the self of phenomena, both part-containing and partless atoms, do not exist.
Tibetan
་བཅོམ་པ་སྟེ། རེ་རེ་ལ་ཞུགས་པ་དང༌། གནས་པ་གཉིས་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བས་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་རིམ་པ་བརྒྱད་དམ་ཟུང་བཞི་ཡ་བརྒྱད་ཅེས་ཀྱང་གྲགས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ནི་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ལ་སོགས་པའི་ས་བཅུ་ལའང་དགེ་སྦྱོང་གི་འབྲས་བུ་བཞི་ཡོད་པར་བཤད་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་རྒྱལ་བ་གཉིས་པའི་ལུགས་རྣམ་པར་བཞག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་དགྲ་བཅོམ་པ་ཞེས་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་གཉིས་ལྡན་གྱི་འབྲས་བུ་ཡིན་ཏེ། གང་ཞེ་ན་ཟད་པ་དང༌། མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པའོ། །དེ་ལྟར་ཉན་རང་གི་དགྲ་བཅོམ་དེ་དག་ལྷག་མེད་དུ་འདས་ནས་འགོག་པའི་དབྱིངས་ལ་བཞུགས་པ་ཉིད། རང་གི་ལུགས་ལ་རྟག་པར་མི་གཡོ་བར་འདོད་ཀྱང༌། ཐེག་ཆེན་པས་ཡས་གཞལ་ན། སྔར་ཚོགས་ཇི་ཙམ་བསགས་པའི་ཡུན་དུ་བློའི་འཇུག་པ་ཞི་བར་ཐིམ་ཡང༌། དེ་ནས་བདེ་བ་ཅན་ལ་སོགས་པའི་དག་ཞིང་དུ་པདྨོའི་སྦུབ་སུ་སྐྱེ་བ་བཟུང་ནས་མ་རིག་པའི་བག་ཆགས་དང༌། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཕྲ་མོའི་མཐུས་ལོ་བདུན་དུ་པདྨོ་ཁ་ཟུམ་ནས་གནས་པ་ལ། ཞིང་དེའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐུགས་རྗེའི་མཐུས་ པདྨོ་ཁ་འབྱེད་ཅིང༌། ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ལས་བསླང་བས། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་འཇུག་པའི་སྤྲོ་བ་སྐྱེས་ནས་ལམ་བསྒོམ་པས་སྐུ་ཚེ་དེ་ཉིད་ལ་སངས་རྒྱ་བ་ནི། པདྨ་དཀར་པོ་ལས། ཉན་ཐོས་དེ་དག་ཇི་སྲིད་དུ། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་མ་བསྐུལ་བ། །དེ་སྲིད་ཡེ་ཤེས་ལུས་གཅིག་གིས། །ཏིང་འཛིན་མྱོས་པས་བརྒྱལ་ཏེ་གནས། །བསྐུལ་ནས་སྣ་ཚོགས་གཟུགས་ཀྱིས་ནི། །སེམས་ཅན་དོན་ལ་ཆགས་འབྱུང་ཞིང༌། །བསོད་ནམས་ཡེ་ཤེས་ཚོགས་བསགས་ཏེ། །སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་པ་དང་མཐུན་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས་ཀྱང་བཤད་དོ། །དེ་ལྟ་བུའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པའི་བར་ཆད་དུ་གྱུར་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་ལུང་མ་བསྟན་པ་བཅུ་བཞིར་གསུངས་པ་སྟེ། འདི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་རྟག་པ་དང༌། མི་རྟག་པ་དང༌། རྟག་པ་ཡང་ཡིན། མི་རྟག་པ་ཡང་ཡིན་པ་དང༌། རྟག་པ་ཡང་མ་ཡིན། མི་རྟག་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དང༌། འཇིག་རྟེན་མཐའ་དང་ལྡན་པ་དང༌། འཇིག་རྟེན་མཐའ་དང་མི་ལྡན་པ་དང༌། མཐའ་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡིན། མཐའ་དང་མི་ལྡན་པ་ཡང་ཡིན་པ་དང༌། མཐའ་དང་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན་མཐའ་དང་མི་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དང༌། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤི་ཕན་ཆོད་ཡོད་པ་དང༌། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤི་ཕན་ཆད་མེད་པ་དང༌། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤི་ཕན་ཆད་ཡོད་ཀྱང་ཡོད་ལ་མེད་ཀྱང་མེད་པ་དང༌། དེ་བཞིན་ གཤེགས་པ་ཤི་ཕན་ཆད་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དང༌། སྲོག་གང་ཡིན་པ་དེ་ལུ
Chinese
即为已调伏者。每一个都分为入流和住流两个阶段，因此被称为八大士夫或四双八辈。对于菩萨来说，据说十地，即极喜地等，也有四种沙门果，等等，这是第二佛陀的宗派的建立方式。此外，阿罗汉是指具有两种智慧的果实，即了知诸漏已尽和不再受生。如此，声闻和缘觉的阿罗汉们无余涅槃后，便安住于灭尽界。虽然自宗认为他们恒常不动，但如果以大乘来衡量，那么在先前积累了多少资粮的时间里，心识的活动会寂灭融入。之后，在极乐世界等净土中，于莲苞中受生，由于无明的习气和细微的所知障的力量，七年间莲花闭合而住。由于该净土的佛陀的慈悲力，
English
That is, the Vanquisher. Each is divided into two stages, entering the stream and abiding in the stream, hence they are known as the eight great persons or the four pairs and eight individuals. For Bodhisattvas, it is said that the ten bhumis, such as the Extremely Joyful, also have the four fruits of a renunciate, etc. This is the way the system of the Second Buddha is established. Furthermore, an Arhat refers to the fruit of possessing two wisdoms, namely, knowing the exhaustion of defilements and the non-arising of future rebirths. Thus, the Arhats of the Hearers and Solitary Realizers, having passed into nirvana without remainder, abide in the realm of cessation. Although our own tradition considers them to be eternally unmoving, if measured by the Mahayana, then for the duration of time that they have accumulated merit, the activity of consciousness dissolves into quiescence. Thereafter, in pure lands such as Sukhavati, they take birth in the calyx of a lotus, and due to the power of the imprints of ignorance and subtle obscurations of knowledge, they remain with the lotus closed for seven years. Due to the power of the compassion of the Buddhas of that pure land,
Tibetan
ས་ཡིན་པ་དང༌། སྲོག་ཀྱང་གཞན་ལ་ལུས་ཀྱང་གཞན་ཞེས་བྱ་སྟེ། དངོས་པོ་བཅུ་བཞི་པོ་འདི་དག་དྲིས་ན་ལུང་མ་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་དེ་དག་གི་བློ་ཞི་བར་མི་ནུས་པས་བསམ་པར་མི་བྱེད་པའི་ཚུལ། བཤེས་སྤྲིང་ལས། ལུང་མ་བསྟན་པ་བཅུ་བཞི་འཇིག་རྟེན་ན། །ཉི་མའི་གཉེན་གྱིས་རབ་གསུངས་གང་དག་ལགས། །དེ་དག་རྣམས་ལ་བསམ་པར་མི་བགྱི་སྟེ། །དེ་ཡིས་བློ་འདི་ཞི་བར་བགྱིད་མ་ལགས། །ཞེས་སོ། །འོ་ན་གང་ཞིག་བསམ་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་མཐའ་དག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ན། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་པོ་འདིས་རྒྱལ་བ་བདེན་པར་སྨྲ་བའི་ཆོས་ཀྱི་དེ་ཉིད་རྣམ་པར་རིག་ཅིང་གྲུབ་པའི་མཐའ་ཐམས་ཅད་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་མཛོད་ཡིན་པར་སྟོན་པའི་ཕྱིར། རྟེན་ཆོས་ཀུན་གྱི་རྩ་བ་མ་རིག་པ། དེ་ལས་འདུ་བྱེད་རྣམ་ཤེས་མིང་དང་གཟུགས། །དེ་ལས་སྐྱེ་ཤིང་མཆེད་པ་རྣམ་པ་དྲུག །དེ་ལས་རེག་པ་དེ་ལས་ཚོར་བ་སྟེ། །དེ་ལས་སྲེད་ པ་སྲེད་ལས་ལེན་པ་དང༌། །དེ་ལས་སྲིད་པ་སྲིད་ལས་སྐྱེ་བ་སྟེ། །སྐྱེ་བ་ཡོད་ན་འདོད་པས་ཕོངས་པ་དང༌། །མྱ་ངན་ན་རྒ་འཆི་སོགས་སྡུག་བསྔལ་གྱི། །ཕུང་པོ་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། །སྐྱེ་བ་འགགས་པས་ཐམས་ཅད་འགག་འགྱུར་བའི། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་འབྱུང་རྒྱུ་འབྲས་ཟབ་མོ་ནི། །རྒྱལ་བ་བདེན་པར་སྨྲ་བའི་གསུང་གི་མཛོད། །ཅེས་སྨོས་ནས། མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད། འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་མིང་དང་གཟུགས། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ནས་སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་གྱི་རྒ་བ་དང༌། ན་བ་དང༌། འཆི་བ་དང༌། མྱ་ངན་དང༌། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང༌། ཡིད་མི་བདེ་བ་ལ་སོགས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བས་ན། བཤེས་སྤྲིང་ལས། སྐྱེ་བ་བཟང་པོ་མ་ལགས་སྐྱེ་བ་ནི། །གནོད་པ་དུ་མའི་སྣོད་གྱུར་ལགས་མཁྱེན་མཛོད། །ཅེས་སོགས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ལུགས་ལས་འབྱུང་བའི་རྟེན་འབྲེལ་དེ་ཉིད་ལྡོག་པར་བྱས་པས་སྐྱེ་བ་འགག་པར་འགྱུརཏེ། སྐྱེ་བ་འགགས་པས་རྒ་བ་དང་འཆི་བ་ལ་སོགས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་འབའ་ཞིག་པ་འདི་འགག་པར་འགྱུར་ལ། དེ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་འགགས་པས་སྲིད་པ་འགག་པར་འགྱུར་ལ། མ་རིག་ པ་འགགས་པས་འདུ་བྱེད་འགགས་པའི་བར་དུ་འགྱུར་རོ། །མ་རིག་པ་ནི། མདོ་སྡེ་ནས་གང་སྔོན་གྱི་མཐའ་མི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་བསྟན་ཀྱང༌། དོན་ལ་སོ་སོ་རང་རིག་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདེན་པ་རྣམས་མི་ཤེས་པ་
Chinese
是地，命也是他，身也是他，這十四件事如果問起，應當不作答覆，因為不能平息他們的思緒，所以不應思維。親友書中說：『十四無記世間說，日親善說為何等？於彼等事不應思，彼不能令此心寂。』如此。那麼，思維什麼才能生起一切與菩提分相順之法呢？這十二緣起支分，為了顯示是勝者真實語法的實性，能如實了知，並且是斷定一切宗派見解的寶庫。無明是諸有支之根本，從彼生起行、識、名色，從彼生起生長之六處，從彼生起觸，從彼生起受，從彼生起愛，從愛生起取，從彼生起有，從有生起生，若有生，則有匱乏貪欲，以及憂惱、老死等痛苦之蘊極大之故。生滅故，一切皆滅，甚深緣起因果者，是勝者真實語之寶庫。』如是說已。無明緣行，行緣識，識緣名色，如是串聯，生緣老、病、死、憂惱、悲號、心不適等一切大苦蘊生起之故。親友書中說：『生非善妙生，當知生乃是，眾多過患器。』等語。如是順流之緣起，若反過來，則生滅，生滅故，老死等廣大之苦蘊亦滅，如是生滅故有滅，無明滅故乃至行滅。無明者，經部中雖說為不了解前際等，然就意義而言，是不了解各自自證之智慧真諦。
English
It is the earth, life is also another, and the body is also another. These fourteen things, if asked, should not be answered, because they cannot calm their minds, so they should not be contemplated. As it says in the "Letter to a Friend": "The fourteen unrevealed things in the world, what are they that the Kinsman of the Sun has spoken of? One should not contemplate them, for they do not pacify this mind." So it is. Then, what should one contemplate so that all that is in accordance with the path to enlightenment will arise? These twelve links of dependent origination are to show that they are the treasury for truly understanding the reality of the Victorious One's true Dharma and for definitively establishing all philosophical views. Ignorance is the root of all conditioned phenomena; from it arise actions, consciousness, name and form. From it arise the six sense sources that grow. From it arise contact, from it arise feeling. From it arise craving, from craving arises grasping. From it arises becoming, from becoming arises birth. If there is birth, then there is lack of desire, and sorrow, aging, death, and other sufferings, therefore, the aggregate is very large. Because birth ceases, everything ceases. The profound cause and effect of dependent origination is the treasury of the Victorious One's true words. Having said that, actions are conditioned by ignorance, consciousness is conditioned by actions, name and form are conditioned by consciousness. Similarly, by linking them, aging is conditioned by birth, sickness, death, sorrow, lamentation, mental discomfort, and so on, all the great aggregates of suffering arise. As it says in the "Letter to a Friend": "Birth is not good, know that birth is a vessel of many harms." and so on. Thus, if the dependent origination that arises from the proper order is reversed, birth will cease. When birth ceases, this great aggregate of suffering, such as aging and death, will also cease. Likewise, when birth ceases, becoming ceases, and when ignorance ceases, actions cease as well. Ignorance is, as stated in the Sutras, not knowing the beginning, etc., but in essence, it is not knowing the truths of individual self-awareness wisdom.