Tibetan
ན་འདས་པའི་བསམ་གཏན་ནི། དེ་ལ་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་བསྐྱེད་པའི་བསམ་གཏན་ནི། ཐབས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ནི་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་དམ་པས་ཟིན་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་ཏིང་འཛིན་མང་པོ་དང་ལྡན་ཞིང་ལེགས་ཚོགས་ཡོན་ཏན་གྱི་རྣམ་པ་ཅི་རིགས་པ་ཐམས་ཅད་མངོན་དུ་བསྒྲུབ་ཅིང་། བློ་རྫས་གཅིག་པའི་ཕྱིར་མཉམས་རྗེས་གང་དུའང་གཟུང་འཛིན་སྤོང་ཞིང་། མཉམ་བཞག་དེ་ལས་ལངས་ནས་རྗེས་ཐོབ་ཀྱི་དུས་རྒྱ་ཡན་པ། ས་བདུན་པ་ཚུན་ཆད་ཀུན་ན་ཡོད་པ་ཡིན་ཞེས་རྒྱ་བོད་མཁས་པས་གསུངས་སོ། །འདིར་སྨྲས་པ། ཞི་ལྷག་གཉིས་ལ་གལ་ཆེ་ཆུང་ཡོད་དམ། འདིར་བཤད་པ་མེད་དོ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་ལས་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་མི་མཐོར་སྟེ། ཏིང་ (༢༥༦)ངེ་འཛིན་ཤས་ཆེ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཤེས་རབ་ཆུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་མཐོང་མོད་ཀྱི་མི་གསལ་ཏེ་ཤེས་རབ་ཤས་ཆེ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཆུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཐམས་ཅད་གཟིགས་ཏེ། ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པས་སོ། །དེ་ལ་ཞི་གནས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རླུང་གིས་སེམས་གཡོ་བ་འགག་པར་བྱེད་ལ། ལྷག་མཐོང་གི་ནི་རྨོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་འཇིག་ཚོགས་ལ་བལྟ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཕས་རྒོལ་གྱི་ལྟ་བ་ངན་པའི་དྲྭ་བ་མཐའ་དག་གིས་གཡོ་བར་མི་ནུས་ཤིང་། གྲུབ་མཐའ་ངན་པ་དང་ལུང་མ་བསྟན་གྱིས་སེམས་ལ་གནོད་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཚུལ་ཟླ་བ་སྒྲོན་མའི་མདོ་ལས། ཞི་གནས་སྟོབས་ཀྱིས་གཡོ་བ་མེད་པར་འགྱུར། །ལྷག་མཐོང་གིས་ནི་རི་དང་འདྲ་བར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །དེངས་སང་ཁ་གཅིག་གིས་རྣམ་པ་དུ་མའི་དམིགས་པ་ཅན་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པར་གཡེང་བའི་རྟོག་དཔྱོད་ལ་མཐའ་གཅིག་ཏུ་སོ་སོར་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཁས་འཆེ་བ་མཐོང་ཡང་། དེ་དག་གིས་ཡང་དག་པའི་ཕྱོགས་ཙམ་ཡང་མ་མཐོང་བར་ཟད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇམ་དཔལ་རྣམ་པར་འཕྲུལ་བ་ལས་ཀྱང་ལྷའི་བུ་ཇི་ཙམ་དུ་རྟོག་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། ཡོངས་ (༢༥༧)སུ་རྟོགས་པ་དང་། མཐོང་བ་དང་། ཐོས་པ་དང་། བྱེ་བྲག་བྱེད་པ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གནས་ཅི་ཙམ་པ་དེ་ཙམ་དུ་བདུད་ཀྱི་ལས་སོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། །ཤིན་ཏུ་མཉམ་པར་བཞག་པའི་གནས་སྐབས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ལྟར་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་ལ་གོ་འབྱེད་པའི་ཆ་དེ་ལྷག་མཐོང་མ་ནོར་བ་ཡིན་པའི་ཚུལ་འོག་ཏུ་ཡང་འཆད
Chinese
那么，超越的禅定是，那生起一切功德的禅定是，以方便大悲和智慧胜妙智慧所摄持。因此，具有众多等持，显现成办一切善聚功德的各种形态，由于心识本体唯一，无论在入定或出定中都舍弃能取所取。从该入定中起身之后，后得位广大，七地及以下一切都有，这是藏汉学者所说的。这里说道：止观二者有重要性的大小吗？这里没有说，为什么呢？《大般涅槃经》中说，声闻们不能见到如来种性，因为等持成分多，智慧小。菩萨们虽然见到，但不清楚，因为智慧成分多，等持小。如来全部见到，因为止观平等具足。这样说的缘故。其中，以止的力量，使分别念的风动摇心识止息，以观的力量，不能被愚痴的障碍和坏聚见等外道的恶见网所动摇，邪宗和无记不能损害心识，如《月灯经》中说：以止的力量，变得不动摇，以观的力量，变得如山一般。现在有些人，对于具有多种对境的心识散乱的思辨，一味地自诩为个别觉悟的智慧，但那些人连正确的方向都没有见到。为什么呢？《文殊师利幻化经》中也说，天子，有多少的思虑，有多少的分别，有多少的完全思虑，有多少的见，有多少的听，有多少的分别，有多少的辨识之处，就有多少是魔的事业。那么，应该怎样呢？在非常入定的状态中，一切法如同虚空界般自性光明，能理解的部分就是无错谬的观，这种方式下面还会讲到。
English
So, the transcendent meditation is, that meditation which generates all qualities is, grasped by skillful means, great compassion, and wisdom, the supreme wisdom. Therefore, possessing many samadhis, manifestly accomplishing all kinds of forms of good accumulations and qualities, because the essence of mind is one, abandoning the grasper and the grasped in both meditative equipoise and subsequent attainment. After rising from that meditative equipoise, the time of subsequent attainment is vast, all the way up to the seventh ground, this is what Tibetan and Chinese scholars have said. Here it is said: Are there major and minor importance between calm abiding and insight? Here it is not said, why? In the Great Nirvana Sutra it says that the Hearers do not see the Tathagata's lineage, because the component of samadhi is large and wisdom is small. Bodhisattvas see it, but not clearly, because the component of wisdom is large and samadhi is small. The Tathagata sees everything, because calm abiding and insight are equally complete. That's why it is said. Among them, with the power of calm abiding, the wind of discursive thoughts stops the mind from moving, with the power of insight, it cannot be shaken by the obscuration of ignorance and the net of evil views of externalists such as the view of the aggregates of destruction, and evil sects and the unstated cannot harm the mind, as it says in the Moon Lamp Sutra: With the power of calm abiding, it becomes unmoving, with the power of insight, it becomes like a mountain. Now some people, for the discursive speculation of the mind that has various objects, insist on claiming the wisdom of individual realization, but those people have not even seen the correct direction. Why? In the Manjushri Emanation Sutra it also says, son of the gods, as much as there is thought, as much as there is discrimination, as much as there is complete thought, as much as there is seeing, as much as there is hearing, as much as there is differentiation, as much as there is the place of discernment, that much is the work of Mara. So, how should it be? In the state of being very much in meditative equipoise, all phenomena are naturally luminous like the sphere of space, the part that can understand is the unmistaken insight, this way will be discussed below as well.
Tibetan
་དོ། །འདིར་སྨྲས་པ། དེ་ལྟར་ན་དགོངས་འགྲེལ་ལས། དེ་ལྟར་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་གཟུགས་བརྙན་དེ་དག་ལ་ཤེས་བྱའི་དོན་དེ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང་། རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང་། ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་དང་། ཡོངས་སུ་དཔྱོད་པ་དང་། བཟོད་པ་དང་། བྱེ་བྲག་འབྱེད་པ་དང་། ལྟ་བ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ལྷག་མཐོང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྷག་མཐོང་ལ་མཁས་པ་ཡིན་ནོ། །གསུངས་པ་དང་འགལ་བར་མི་འགྱུར་རམ། འདིར་བཤད་པ་མི་འགལ་ཏེ། སྔ་མ་སྒོམ་བྱུང་ཤེས་རབ་ལ་ལྟོས་པ་དང་། ཕྱི་མ་ནི་ལས་དང་པོ་པས་ཐོས་བསམ་གྱི་ཤེས་རབ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྨྲས་པ། འོ་ན་རྒྱལ་བའི་མཉམ་བཞག་གི་ངོས་ན་ཇི་སྙེད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་མེད་པར་མི་འགྱུར་རམ་བཤད་པ་མི་ (༢༥༨)འགྱུར་ཏེ། རྒྱལ་བ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ནི། དཔེར་ན་མཚོ་ལ་གཟའ་སྐར་ཤར་བ་བཞིན་དུ་ཡིན་གྱི། རྟོག་དཔྱོད་དང་བཅས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཞི་ལྷག་གིས་བསྡུས་པའི་ཏིང་འཛིན་དེ་ལ། རགས་པ་དབྱེ་ན། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མེད་བཞིན་སྣང་བ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་མཉམ་བཞག་ཉམས་འོག་ཏུ་ཆུད་ཅིང་དབང་ཐོབ་པ་ལས། རྗེས་ཐོབ་སྒྱུ་མ་མཁན་བཞིན་དུ་སྤྲུལ་པའི་བྱ་བ་ཅི་འདོད་དུ་བྱེད་ཅིང་དབང་འབྱོར་བས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། དཔའ་བོ་གཡུལ་དུ་འཇུག་པ་ན་དཔུང་ཚོགས་ཡན་ལག་བཞི་དང་། འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་རྒྱལ་འགྲོ་ན་རིན་ཆེན་སྣ་བདུན་ཡང་འགྲོ་བ་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བས་ན་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། རྡོ་རྗེས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་འཇོམས་པ་བཞིན་དུ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་གིས་ཕྲ་རྒྱས་ཐམས་ཅད་འཇོམས་པས་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡང་མ་དག་ས་བདུན་ན་དང་པོ་དང་། དག་པ་གསུམ་ན་གཉིས་པ་དང་། རྒྱུན་མཐའི་ས་ན་གསུམ་པའོ་སྦྱོར་བའི་ལམ་དུ་དེ་དག་བསླབ་ཚུལ་ཡོད་ཀྱང་། དང་པོ་དང་གཉིས་པ་ནི་མོས་པས་སྤྱོད་པ་ཙམ་དང་། ཕྱི་མ་ནི་སྒྲིབ་པ་བཤིག་པའི་ཆ་ནས་བརྗོད་དོ། །བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་གྱིས་བསྡུས་པའི་རྡོ་རྗེ་ (༢༥༩)ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་རྒྱུན་མཐའི་ཡེ་ཤེས་ཉིད་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ཕྱི་མ་ལ་མི་སློབ་ལམ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཕར་ཕྱིན་ལྔ་ཀའི་འབྲས་བུ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་སློབ་པ་ལ་རྐྱེན་གྱི་ཆ་ནས་ལྷག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུང་སྟེ། ལྷག་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པའི་ངེས་འབྱེད་ནི། གོང་དུ
Chinese
多。这里说，这样的话，在《释论》中说，像那样，在等持的行境影像中，对所知之义进行辨别，以及极度辨别，完全了知，完全观察，忍耐，分别，见和分别，凡是这些都叫做胜观。这样说来，菩萨就是精通胜观的人了。这样说与所说的不就相违背了吗？这里说并不相违背，因为前者是依赖于修所生慧，后者是对于最初的业者依赖于闻思之慧的缘故。说，那么，在诸佛的等持之面上，难道不会没有尽所有智的智慧吗？说不（258）会，诸佛的尽所有智，譬如在海面上星辰显现一样，但不是伴随着分别和观察的。而且，对于以止观所摄持的等持，粗略地分类，一切世俗的法，明明没有却显现，从如幻的等持在体验中成熟并获得自在，后得如幻术师一般，随心所欲地进行幻化事业并获得自在，所以是如幻的等持。如同勇士进入战场时，军队有四肢，转轮王出行时也有七宝一样，菩提方面的所有法都跟随那个等持，所以是勇往直前的等持。如同金刚摧毁一切事物一样，任何等持能够摧毁所有微细的烦恼，所以叫做如金刚般的等持。而且，在不清净的七地中是第一，在清净的三地中是第二，在有边际的地上是第三，虽然在加行道中有那些学习的方法，但第一和第二只是信解行，后者是从破除障碍的方面来说的。以无间道所摄持的金刚（259）般的等持，因为在有边际的智慧本身的后一刹那生起不学道，所以五度波罗蜜多的果实，对于学习般若波罗蜜多，从缘起的角度来说叫做增上等等，这样说，增上慧的学处的决定是，在上面
English
Do. Here it is said that, in that case, in the commentary, it says, "Like that, in the realm of experience of samadhi, the images, distinguishing the meaning of what is to be known, and extremely distinguishing, completely understanding, completely observing, enduring, differentiating, seeing, and distinguishing, whatever these are, are called vipassanā. Thus, bodhisattvas are skilled in vipassanā." Doesn't this contradict what was said? Here it is said that it does not contradict, because the former relies on wisdom born from meditation, and the latter relies on the wisdom of hearing and thinking for the initial practitioner. It is said, "Then, on the face of the samadhi of the Buddhas, wouldn't there be no wisdom of knowing all that exists?" It is said that it will not (258) be so. The omniscient wisdom of the Buddhas is like the stars appearing on the surface of the ocean, but it is not accompanied by discrimination and observation. Moreover, for the samadhi that is encompassed by śamatha and vipaśyanā, roughly classifying, all conventional dharmas, appearing as if they exist when they do not, from the illusory samadhi maturing in experience and gaining mastery, the subsequent attainment is like an illusionist, performing illusory activities as desired and gaining mastery, so it is an illusory samadhi. Just as when a warrior enters the battlefield, the army has four limbs, and when a cakravartin king travels, there are also seven precious things, all the dharmas of the aspect of enlightenment follow that samadhi, so it is the samadhi of courageous progress. Just as a vajra destroys all things, any samadhi that can destroy all subtle afflictions is called a vajra-like samadhi. Moreover, in the seven impure grounds it is the first, in the three pure grounds it is the second, and on the ground with an end it is the third. Although there are methods of learning those in the path of application, the first and second are only faith-practice, and the latter is spoken of from the aspect of breaking down obstacles. The vajra (259)-like samadhi encompassed by the uninterrupted path, because the unlearning path arises in the next moment of the wisdom itself that has an end, the fruit of the five perfections, for learning the perfection of wisdom, from the perspective of conditions, is called adhipati, etc., it is said. The determination of the learning of adhipati wisdom is, above