Tibetan
རྣམ་གྲོལ་ཞིང་། །ལྷ་དང་མི་ཡི་ནང་དག་ཏུ། །བདེ་དཔལ་རྒྱལ་སྲིད་རྒྱས་པར་ཐོབ། །བསམ་གཏན་ཚད་མེད་གཟུགས་མེད་ནི། །ཚངས་སོགས་བདེ་བ་མྱོང་བར་བྱེད། །ཅེས་མཐོ་རིས་མངོན་པར་བསྒྲུབ་ཅིང་ངན་སོང་གི་སྒོ་གཅོད་པར་བྱེད་པས་ན་ལྷ་མིའི་ཐེག་པའམ་སྐྱེས་བུ་ཆུང་ངུའི་ལམ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ནས་ངེས་པར་ལེགས་པའི་གོ་འཕང་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་ནི། ཐར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། ཐར་པའི་ཆ་མཐུན་ཟག་མེད་དམ་པ་མྱ་ངན་ལ་འདས་པའི་རྒྱུའང་དགེ་བ་བཅུ་དང་། བསམ་གཏན་བཞི་དང་གཟུགས་མེད་བཞི་དང་སྦྱིན་སོགས་ཕར་ཕྱིན་དྲུག་དང་། ཚོགས་སྦྱོར་མཐོང་སྒོམ་མི་སློབ་པ་སྟེ་ལམ་ལྔས་བསྡུས་པའི་ཟག་མེད་ཀྱི་དགེ་ཚོགས་ཡིན་ནོ། །ཐབས་ཤེས་སྔ་ཕྱི་མེད་པར་ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་ཐེག་ཆེན་འཕགས་ཚུལ། དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དེ་ཡང་བདག་ལ་དབྱེ་ན། གང་ཟག་གི་བདག་གི་བདག་ངའམ་བདག་ཅེས་བྱ་བ་མེད་པར་གཏན་ལ་ཕབ་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་བདག་གཟུགས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་བར་རང་བཞིན་མེད་པར་ (༤༦)ཤེས་པ་གཉིས་ཀྱི་དོན་རྟོགས་ནས། ཐབས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་། ཤེས་རབ་སྟོང་ཉིད་ཟབ་མོ་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བའི་དགེ་བ་གསེར་འགྱུར་གྱི་རྩི་ལྟ་བུས། སྲིད་པ་འཁྲུལ་བའི་ཆོས་དང་། ཞི་བ་མྱང་འདས་ཀྱི་ཆོས་གཉིས་ཕན་ཚུན་སོ་སོ་འགལ་བ་འཁོར་བ་བའི་ལྕགས་ཁམས་ལ། ཐེབས་པས་མི་གནས་ཡེ་ཤེས་རྒྱལ་བའི་ཁམས་སུ་གྲུབ་པར་བྱེད་པ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དགེ་བ་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟས་མཐར་ཐུག་གི་འབྲས་བུ་བདེ་བརླག་ཐོབ་པ་ནི། ལམ་དུས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། འདི་ལྟར་སློབ་ལམ་གྱི་དུས་སུ་དམིགས་པ་དང་བཅས་པར། རྒྱུ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དང་། སྣང་ལ་རང་བཞིན་མེད་པ་ཆུ་ཟླ་ལྟ་བུའི་རྗེས་ཐོབ་ལ་མཉམ་བཞག་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུར་དམིགས་པ་མེད་པའི་དོན་རྟོགས་པ་ནས་འབྲས་བུ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཏེ་ཟུང་འཇུག་གིས་ཉོན་ཤེས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་གཉིས་སྦྱངས་ཏེ་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་དང་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་གཉིས་མངོན་དུ་འཐོབ་པ་ནི་ཡང་དག་པའི་རྒྱུ་འབྲས་ཟབ་མོའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ལགས་སོ། །ཡོན་ཏན་རིན་པོ་ཆེའི་མཛོད་ཀྱི་ལེའུ་གསུམ་པའི་འགྲེལ་པའོ།། ༈ །བཞི་པ་འཁོར་བའི་ཉེས་དམིགས་འཁོར་ལོ་དང་པོའི་གཏམ་དང་འབྲེལ་བར་སྟོན་པ་ལས། མཐོ་རིས་ཀྱི་བདེ་བས་ཚིམ་པ་ཙམ་གྱི་མཚང་ལ་རྒོལ་བ་མངོན་མཐོའི་ཞེས་བྱ་ལ་སོགས་པར་གསུངས་ཏེ། མངོན་མཐོའི་གནས་ (༤༧)ན་གྲུ་བོ་ཆེའི་མཆོག་ལྟ་བུའི་དཔལ་འབྱོར་གྱི་རྟེན་ལ་བརྟེན་པ་རྣམས། རེ་ཞིག་ངན་སོང་གསུམ་གྱི་ཆུ་སྲིན་གདུག་པའི་ལྕེ་ལྟ་བུས་བཏང་བ་འདྲ་ཡང་མ་རིག་སྲིད་མཐའི་འཇིགས་ལས་མ་གྲོལ་བའི་སྐྱོན་གྱིས་ཐར་པའི་སྐམ་སར་མ་ཕྱིན་པས་ན་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་ཡི་དེད་དཔོན་བསྟེན་པར་མཛོད་ཅིག་ཅེས་སོ། །དེ་ལ་བདག་ཅག་གི་སྟོན་པས་ཝཱ་ར་ཎ་སིར། ལྔ་སྡེ་བཟང་པོ་ལ། དགེ་སློང་དག་འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལོ། །འདི་ནི་ཀུན་འབྱུང་ངོ། །འདི་ནི་འགོགས་པའོ། །འདི་ནི་ལམ་མོ། །དགེ་སློང་དག སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཀུན་འབྱུང་སྤང་བར་བྱའོ། །འགོག་པ་མངོན་དུ་བྱའོ། །ལམ་རྒྱུད་ལ་བརྟེན་པར་བྱའོ། །དགེ་སློང་དག སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། ཤེས་པར་བྱར་མེད་པས་མི་སྐྱེ་བ་དང་། ཀུན་འབྱུང་སྤང་བར་བྱ་སྟེ། སྤང་དུ་མེད་པས་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་དང་། འགོགས་པ་མངོན་དུ་བྱ་སྟེ། མངོན་དུ་བྱར་མེད་པས་མི་སྐྱེ་བ། ལམ་རྒྱུད་ལ་བརྟེན་པར་བྱ་སྟེ། བརྟེན་པར་བྱར་མེད་པས་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པར་བྱ་བ། ཞེས་བདེན་པ་བཞི་ལན་གསུམ་དུ་བཟློས་ཏེ་གསུངས་པ་བཞིན། སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པར་བྱ་བ་ནི། འཁོར་བའི་གནས་རིགས་དྲུག་པོ་དམའ་བ་ངན་སོང་གསུམ་པོའམ་མཐོ་བ་མཐོ་རིས་རྣམ་གསུམ་གང་ཡང་ (༤༨)རུང་སྟེ་བརྩེགས་མར་བྱུང་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ། བདེ་སྡུག་རེ་མོས་བརྗེ་བ་འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་དང་། བག་ལ་ཉལ་བ་ལྟར་མི་མངོན་པ་ཁྱབ་པ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་དེ་གསུམ་པོས་དམ་ལ་མ་བཞག་པའི་འཁོར་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའང་འདོད་ཡུལ་གཉིས་རྟེན་བརྟེན་པར་འབྲེལ་བ་ནི། ཕུང་དཀྲོལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། འདི་ལྟར་འདོད་པ་ཕུར་དཀྲོལ་བསྐྱེད་པའི་རྩ་བ་ཡིན་ལ། བདག་གཞན་གནོད་པའི་རྒྱུ་དེ་སྦྲུལ་གདུག་གི་མགོ་འཕང་བསྟོད་པ་ལྟར་བྱས་པ་དེ་ཡི། མ་རུང་འདོད་པའི་གདོན་དང་ཡུལ་གྱི་དུག་རྣམས། ཕན་ཚུན་འཛིངས་ཤིང་གཏུགས་པ་སྟེ་སེམས་ཡུལ་ཕྱིར་ཤོར་པས་ཆགས་སྡང་བར་གསུམ་བསགས་ཏེ་འཁོར་བའི་བརྩོན་ར་ནས་ནམ་ཡང་ཐར་བའི་སྐབས་མེད་པའི་ཉམས་ཐག་པ་རྣམས་ལ་སྐྱོ་བ་འཕེལ་བའི་གནས་ཡིན་པ་ནི། བཤེས་སྤྲིང་ལས། འདོད་པ་རྣམས་ནི་ཕུང་དཀྲོལ་བསྐྱེད་པ་སྟེ། ཐུབ་པའི་དབང་པོས་ཀིམྤའི་འབྲས་འདྲར་གསུངས། དེ་དག་སྤང་བགྱིད་དེ་ཡི་ལྕགས་སྒྲོག་གིས། འཁོར་བའི་བཙོན་རར་འཇིག་རྟེན་འདི་དག་བཅིང་། ཞེས་སྤྱིར་བསྟན་དང་། བྱེ་བྲག་སྟོན་ཕྱིར། བདེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པར་གསུངས་ཏེ། བདེ་བ་འདོད
Chinese
解脱之境。在天人和人类之中，获得幸福、荣耀和王权的兴盛。禅定、无量和无色，体验梵天等的快乐。如是，成办增上生，并关闭恶趣之门，因此被称为天人乘或小士道。此后，为了获得决定性善妙的果位，宣说了名为解脱等等。解脱的顺品，无漏圣妙涅槃之因，也是十善业，四禅定和四无色定，以及布施等六度波罗蜜，还有资粮道、加行道、见道、修道和无学道，即以五道所摄的无漏善聚。不分先后地双运方便与智慧的大乘殊胜之处。如是，又宣说了名为“彼亦”。彼亦就自我的分类而言，断定了补特伽罗我之我，或者说没有我的存在，以及通达了法我，从色蕴到一切智智无自性的（46）二者之义后，以方便大悲和智慧甚深空性双运的善，犹如点金术一般，将轮回迷乱之法和寂静涅槃之法二者，对于相互违背的轮回铁矿，接触后便成为不住有寂智慧胜者的体性，这便是超世间的善。如是，获得究竟的安乐果位，宣说了名为道时等等。如此，在有学道的阶段，于具有所缘的，因布施的福德资粮，以及显现而无自性如水中月般的后得位，于等持如虚空般无所缘的意义通达后，从果位智慧资粮，即以双运清净烦恼障和所知障，从而现前获得色身和法身二者，这便是真实甚深因果的缘起。功德宝藏论第三品的注释完毕。༈ 第四，从宣说与轮回的过患第一法轮相关联的内容开始，对于仅仅满足于高处安乐的过失进行驳斥，宣说了名为增上生等等。在增上生的处所（47），依赖于如殊胜大船般的财富之基
English
The realm of liberation. Among gods and humans, one obtains the flourishing of happiness, glory, and royal power. Samadhi, immeasurable and formless realms, experience the bliss of Brahma and others. Thus, accomplishing higher realms and closing the doors of evil destinies, it is therefore called the vehicle of gods and humans or the path of the lesser person. Thereafter, to obtain the state of definitive goodness, it is taught as liberation and so on. The concordant aspect of liberation, the cause of stainless, sublime Nirvana, is also the ten virtuous actions, the four concentrations and four formless concentrations, and the six perfections such as generosity, and the paths of accumulation, application, seeing, meditation, and no more learning, which are the stainless accumulations of virtue gathered by the five paths. The greatness of the Mahayana, which unites skillful means and wisdom without precedence. Thus, it is also taught as "That also." That also, in terms of the classification of self, ascertains that there is no self of the individual, or no self, and understands the meaning of the two knowledges that the self of phenomena, from form to omniscience, is without inherent existence (46). With the virtue of the union of skillful means, great compassion, and wisdom, profound emptiness, like a philosopher's stone, the phenomena of samsaric delusion and the phenomena of peaceful Nirvana, for the mutually contradictory iron ore of samsara, when touched, become the nature of the victorious wisdom that does not abide in existence or peace, which is called transcendental virtue. Thus, obtaining the ultimate fruit of bliss, it is taught as the time of the path and so on. Thus, in the stage of the path of learning, with an object of focus, the accumulation of merit from generosity, and the subsequent attainment of appearance without inherent existence like the moon in water, in equanimity, like the sky, after understanding the meaning of no object of focus, from the accumulation of the fruit of wisdom, that is, by the union purifying the two obscurations of afflictions and knowledge, thereby directly obtaining the two bodies of form and the body of dharma, this is the true and profound dependent arising of cause and effect. Commentary on the third chapter of the Treasury of Precious Qualities is completed. ༈ Fourth, beginning with the explanation related to the first turning of the wheel of the faults of samsara, refuting the fault of merely being satisfied with the happiness of higher realms, it is taught as higher realms and so on. In the place of higher realms (47), relying on the basis of wealth like a supreme great ship
Chinese
诸位，暂时虽然像是被三恶趣的鳄鱼凶猛的舌头放过一样，但是因为没有从无明存在的边际的恐惧中解脱出来的过失，没有到达解脱的旱地，所以请依止四圣谛的船夫啊。对此，我等大师在瓦拉纳西，对五贤部说：比丘们，这是痛苦啊！这是痛苦的生起啊！这是痛苦的止息啊！这是道啊！比丘们，应当了知痛苦啊！应当断除痛苦的生起啊！应当现证痛苦的止息啊！应当依止道啊！比丘们，应当了知痛苦，因为没有可知的，所以不会生起；应当断除痛苦的生起，了知因为没有可断的，所以不会生起；应当现证痛苦的止息，因为没有可现证的，所以不会生起；应当依止道，了知因为没有可依止的，所以不会生起。如是三转宣说四谛。为了了知痛苦，所以宣说了“彼”等。其中，了知痛苦，无论是轮回的六道众生，低劣的三恶趣，还是高尚的三善趣，（48）都是累积而成的苦苦，乐苦交替的变苦，以及像睡眠一样不明显遍布的行苦，没有不受这三种痛苦束缚的轮回。而且，所欲之境二者相互依存的关系是，宣说了“摧毁”等。如此，欲望是产生摧毁的根本，损害自己和他人的因，就像抬高毒蛇的头一样，那些不如意的欲望的魔和境的毒，互相交织碰撞，心向外境散失，积累贪嗔痴三毒，在轮回的牢狱中永远没有解脱的机会，对于那些可怜的人来说，这是一个增长厌离心的地方。如《亲友书》中所说：欲望是产生摧毁的，能仁之王说它像金婆罗果。应当断除它们，因为它的铁链，束缚着轮回牢狱中的这些世间众生。这是总的来说，为了分别显示，所以宣说了“安乐”等。安乐欲
English
You all, for the moment, although it seems like being released by the fierce tongue of the crocodiles of the three lower realms, because of the fault of not being liberated from the fear of the limit of ignorance, and not reaching the dry land of liberation, please rely on the boatman of the four noble truths. Regarding this, our teacher, in Varanasi, said to the five excellent groups: Monks, this is suffering! This is the origin of suffering! This is the cessation of suffering! This is the path! Monks, suffering should be known! The origin of suffering should be abandoned! The cessation of suffering should be realized! The path should be relied upon! Monks, suffering should be known, because there is nothing to be known, it will not arise; the origin of suffering should be abandoned, knowing that because there is nothing to be abandoned, it will not arise; the cessation of suffering should be realized, because there is nothing to be realized, it will not arise; the path should be relied upon, knowing that because there is nothing to be relied upon, it will not arise. Thus, the four truths were repeated three times. In order to know suffering, "that" and so on were taught. Among them, knowing suffering, whether it is the six realms of samsara, the lower three evil realms, or the higher three good realms, (48) all are accumulated suffering of suffering, the suffering of change of alternating pleasure and pain, and the pervasive suffering of conditioning that is not obvious like sleep, there is no samsara that is not bound by these three sufferings. Moreover, the relationship of mutual dependence between the desired objects is, "destruction" and so on are taught. Thus, desire is the root of generating destruction, the cause of harming oneself and others, like raising the head of a venomous snake, those unfavorable desires' demons and the poisons of the objects, intertwine and collide with each other, the mind is lost to external objects, accumulating the three poisons of greed, hatred, and ignorance, in the prison of samsara there is never a chance of liberation, for those poor people, this is a place to increase renunciation. As it is said in the Letter to a Friend: Desires are the generators of destruction, the King of Sages said it is like the Kimpaka fruit. One should abandon them, because its iron chains bind these worldly beings in the prison of samsara. This is the general statement, in order to show the specific, "happiness" and so on are taught. Desire for happiness