Tibetan
ཐུགས་ཟབ་ཅིང་གཏིང་དཔག་དཀའ་བ་གཉིས་དབྱེར་མེད་དུ་སྦྱོར་བ་ཟབ་གསལ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྫོགས་རིམ་སྟེ། གྲོལ་ཐིག་ལས། །དེས་ན་ཟབ་གསལ་བྱང་ཆུབ་ནི། །གཉིས་མེད་རྟོགས་ལས་དེ་གྲོལ་ལོ། །ཟབ་མོ་ཁོ་ན་རྟོགས་པས་མིན། །གསལ་བ་དག་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་ཐལ་བྱུང་ཟབ་མོ་ཡིས། །གྲོལ་འདོད་དེ་ལ་ང་མ་དད། །དེ་བས་གཉིས་མེད་རང་བཞིན་དུ། །རྟོག་པས་ཚེ་འདིར་ངེས་ཐོབ་ངེས། །རྣམ་པར་རྟོགས་པ་ཀུན་བྲལ་བས། །བསམ་བརྗོད་ཡུལ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས། །ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་ཕུར་པ་དང་། ཀུན་འདུས་རིག་པ་དང་། འཁོར་ལོ་སྡོམ་པ་དང་། དགྱེས་རྡོར་སོགས་མ་རྒྱུད་རྣམས་ལས་ནི་ཁམས་བྱང་ཆུབ་སེམས་ (༤༡༢)ཀྱི་ཐིག་ལེ་ལ་ཞུ་བདེའི་རྣལ་འབྱོར་གཙོ་བོར་བྱེད་པ་དེ་ཡི་བདེ་སྟོང་གི་ཡེ་ཤེས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་གདམས་པ་གཉིས་ཏེ། རིམ་གསུམ་ལས། གདམས་ངག་སྟེང་དང་འོག་གི་སྒོ། །ཞེས་དང་པོ་ནི། རང་ལུས་ཐབས་ལྡན་དང་ནི། རྩ་རླུང་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་ནས་འབར་འཛག་གི་སྦྱོར་བའི་འཁོར་ལོ་བཞིར་བདེ་བའི་ཡེ་ཤེས་བསྐྱེད་པ་ལ་བསླབ་པ་རིམ་གྱིས་སྟེ། རྒྱ་མཚོ་ལས། འཁོར་ལོ་གསུམ་གཉིས་སྲོག་ཤིང་གསུམ། །མེ་རླུང་འགྲོ་བས་ནམ་མཁའི་བ། །བཞོ་བས་སྟེང་དུ་རྣམ་པར་གྲགས། །ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་གཞན་ལུས་ཀྱི་འོག་སྒོ་མཁའ་གསང་ལ་བརྟེན་ནས་དབང་བཟུང་ལྡོག་ཁྱབ་ཀྱི་སྦྱོར་བས་སྐད་ཅིག་ལ་བདེ་སྟོང་དགའ་བཞིའི་ཡེ་ཤེས་བསྐྱེད་པ་ཅིག་ཆར་སྟེ། རྒྱས་པ་ལས། ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལྷུན་གྲུབ་རྣམས། །གསང་དབང་མཆོག་གིས་སྦྱིན་པར་བྱེད། །ཅེས་སོ། །ཁྱད་པར་དུ་བདག་བྱིན་རླབས་ཀྱི་རིམ་པ། །སྣ་ཚོགས་རྡོ་རྗེའི་རིམ་པ། ནོར་བུ་འགེང་པའི་རིམ་པ། །ཛ་ལནྡྷ་རིའི་རིམ་པ། །བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་རིམ་པ་དང་ལྔ་ལས། སྙིང་ཀའི་ཐིག་ལེ་ལ་དམིགས་ནས་འབྱུང་བ་ལྔ་ཁ་དོགས་དང་སྦྱར་བས་རླུང་འབྱུང་འཇུག་གི་སྒྲིབ་པ་སྦྱངས་ཤིང་དངོས་གྲུབ་བསྡུ་བ་དང་པོ། འཁོར་ལོ་ལྔའི་དབུས་སུ་རིགས་ལྔའི་ (༤༡༣)ཕྱག་མཚན་ལ་དམིགས་པ་གཉིས་པ། རོལ་བ་ཆེན་པོའི་ངང་ནས་འཁོར་ལོ་བཞིར་དགའ་བཞིའི་ཡེ་ཤེས་ངོས་འཛིན་པ་གསུམ་པ། རིགས་ལྔའི་ཕྱག་མཚན་སྐུར་གྱུར་བ་ལས་བདུད་རྩི་འབེབས་ཤིང་གཏུམ་མོའི་མན་ངག་དང་བསྲེ་བ་བཞི་བ། སྙིང་གནས་འོད་ཟེར་སྤྲོས་ནས་བརྟན་གཡོ་འོད་ཞུའི་རྫོགས་རིམ་ལྔ་བའོ། །གསུམ་པ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་རྒྱུད་རྡོར་སེམས་སྒྱུ་དྲ། དུས་འཁོར། སངས་རྒྱས་མཉམ་སྦྱོར་སོགས་ལས། རྩ་ཐིག་རླུང་གསུམ་གྱི་ཞུ་བ་དེས་དྲངས་འབྲས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཐིག་ལེ་ཆེན་པོའི་རྣལ་འབྱོར་པ་གཅིག་དང་དུ་བྲལ་གྱི། ཐིག་ལེ་ཆེན་པོའི་འོད་གསལ་རྫོགས་རིམ་གཙོ་བོར་བྱེད་པས་དེ་ལ་གསུམ་སྟེ། དང་པོ་བདེ་བའི་འོད་གསལ་ནི་དབུ་མར་དངས་མ་བབས་ཏེ་ཁམས་ལས་སུ་རུང་བ་ལས་ཟག་མེད་ཀྱི་བདེ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྐྱེའོ། །གཉིས་པ་གསལ་བའི་འོད་གསལ་ལ་ནི་རླུང་ལྔའི་དངས་མ་སྟོབས་སུ་གྱུར་ཏེ་དབུ་མར་ཚུད་པ་ལས། ནང་དུ་དངས་གསལ་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་བསམ་གཏན་དང་། ཕྱི་རོལ་དུ་སྣ་སྒོ་རླུང་ལྔའི་ཁ་དོག་མངོན་པ་དང་། །ཡེ་ཤེས་ལྔའི་འོད་གདངས་སྐུ་དང་ཐིག་ལེའི་རང་བཞིན་དུ་འཚེར་བའོ། །གསུམ་པ་མི་རྟོགས་པའི་འོད་གསལ་ནི། །སྒྱུ་འཕྲུལ་རྔམ་གློག་ལས། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རྣམ་བྲལ་བའི། །ཕུང་པོ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དང་། །གཟུང་དང་འཛིན་པ་རྣམ་པར་སྤངས། །ཆོས་བདག་མེད་པ་མཉམ་ཉིད་པས། །རང་སེམས་གདོད་ནས་མ་སྐྱེས་པ། །སྟོང་པ་ (༤༡༤)ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་རྒྱུད་གསུམ་གྱིས་བསྟན་པའི་རྫོགས་རིམ་གསུམ་ལས་སྔ་མ་གཉིས་ནི་སྣང་བཅས་དམིགས་པའི་ལམ་དང་། ཕྱི་མ་གཅིག་ནི་སྣང་བ་མེད་པའི་འོད་གསལ་ཏེ། དང་པོའི་ཕྱོགས་ལ་བསྟན་བཤད་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི་གནས་པ་རྩའི་རང་བཞིན་སྲང་ཁ་དང་འདྲ་བ་ནི་རླུང་རྒྱུ་བའི་ལམ་ཡིན་པས་སོ། །གཡོ་བ་རླུང་གི་རང་བཞིན་ནི་ཅང་ཤེས་ལོང་བ་དང་འདྲ་སྟེ་ཐལ་བྱུང་དུ་འགྲོ་ལ་ལམ་དང་ལམ་མ་ཡིན་པ་མི་ཤེས་སོ། །བཀོད་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ལ་བརྟེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་སྐྱེས་བུ་འཕྱེ་བོ་དང་འདྲ་སྟེ་རླུང་གི་ཆས་མཁུར་ན་བསྐྱོད་མི་ནུས་པས་སོ། །དེ་ལྟར་རྩ་ཐིག་རླུང་གསུམ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་འབྱུང་དུ་ཚོགས་ཤིང་གནས་པ་རྡོ་རྗེ་ཕུང་པོའི་གྲོང་ཁྱེར་རོ། །གཉིས་པ་སོ་སོར་བཤད་པ་ལས་དང་པོ་གནས་པ་རྩའི་མཚན་ཉིད་ནི་མི་ཡི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བསྟན་ཏེ་འདི་ལྟར་འགྲོ་བ་རིགས་དྲུག་ལས་ཁམས་དྲུག་ལྡན་གྱི་མི་ཡི་མངལ་གྱི་གནས་སུ་ལུས་རྟེན་འཛིན་པའི་ཐོག་མ་རུ། མིག་གཉིས་དང་ནི་ལྟེ་བའི་རྩ་མདུད་ཆགས་ཤིང་། དེ་ལས་ལུས་བསྐྱེད་པའི་དང་མའི་དབང་པོར་གྱུར་བ་ཡི་རྩ་གསུམ་ཀ་བ་ལྟ་བུར་ཆགས་པ་ནི། ཐལ་འགྱུར་ལས། །ལུས་ཀྱི་གནད་ནི་རྩ་ཡིན་ཏེ། །གནས་དང་བཀོད་པར་འགྱུར་བ་དང་། །འཁོར་ལོའི་རྟེན་དང་ལུས་ཀྱི་སྲོག །མིང་དང་བྱེ་བྲག་རྒྱུ་དང་རྐྱེན། །བྱེད་པའི་ (༤༡༥)ལས་དང་མཚན་ཉིད་དང་། །ཉོན་མོངས་ལས་དང་ཡེ་ཤེས་ལས། །ལམ་ལ་བརྟེན་ནས་མངོན་སྣང་བ། །ནད་དང་འབྱུང་བའི་བྱེ་བྲག་དང་།
Chinese
甚深且难以测度的二者无别结合，即深明二无之智慧圆满次第。如《解脱滴》所说：「因此，深明菩提乃，从无二证悟而解脱。仅证悟深奥非，明晰亦复如是也。如是粗略深奥者，欲解脱者吾不信。因此，无二自性中，思维此生定能得。远离一切分别念，极超思言之境。」如是。第二，金刚橛、普集觉智、胜乐轮、喜金刚等母续中，以界菩提心（412页）之明点为融乐瑜伽之主要修持，为生起彼乐空之智慧，有二种口诀。如《三次第》所说：「口诀上下之门。」如是，第一是：以自身具方便，并以脉气为要点，于四轮中修持燃滴之结合，次第生起安乐之智慧。如《海》所说：「三轮二脉命木三，火风行故虚空界，挤压于上而显现。」如是。第二是：依靠他身之下门空行母密处，以摄持、还摄、遍布之结合，刹那间生起乐空四喜之智慧，乃顿生。如《广大》所说：「圆满俱生诸，以秘密灌顶而施。」如是。特别是自加持次第、种种金刚次第、宝瓶充满次第、扎兰达拉次第、不可思议次第等五种次第中，以心间明点为所缘，将五大与颜色相结合，清净风入出之障碍并摄集成就，是为第一。于五轮中央观想五部（413页）之手印，是为第二。于大乐之状态中，于四轮辨识四喜之智慧，是为第三。从五部之手印化为甘露降下，并与拙火之口诀相混合，是为第四。心间放光，修持坚固动摇光融之圆满次第，是为第五。第三，无二续金刚萨埵幻网、时轮、佛陀和合等中，以脉、明点、风三者之融化所引生之
English
The profound and immeasurable union of the two is the completion stage of the non-dual wisdom of profound clarity. As it says in the Dro Thig: "Therefore, profound clarity is enlightenment, it is liberated from the realization of non-duality. It is not just the realization of the profound, the clear is also the same. Likewise, I do not trust those who desire liberation through rough profundity. Therefore, in the nature of non-duality, by thinking, one will definitely attain it in this life. By being completely free from all discriminations, it is far beyond the realm of thought and expression." Thus it is. Secondly, in the mother tantras such as Vajrakila, Kunjudu Rigpa, Chakrasamvara, and Hevajra, the main practice is the yoga of melting bliss on the bindu of the essence of bodhicitta (page 412). In order to generate the wisdom of bliss and emptiness, there are two instructions. As it says in the Three Stages: "The instructions are the upper and lower gates." The first is: with one's own body possessing skillful means, and by focusing on the vital points of the channels and winds, one gradually cultivates the wisdom of bliss in the four chakras through the union of burning and dripping. As it says in the Ocean: "Three chakras, two channels, three life-woods, the element of space by the movement of fire and wind, by squeezing, it appears above." Thus it is. The second is: relying on the lower gate of another's body, the secret place of the dakini, through the union of subjugation, reversal, and pervasion, one generates the wisdom of the four joys of bliss and emptiness in an instant, which is simultaneous. As it says in the Extensive: "The perfect and spontaneously accomplished ones bestow the supreme secret empowerment." Thus it is. In particular, among the five stages of self-blessing, various vajras, filling the vase, Jalandhara, and the inconceivable, the first is to focus on the bindu in the heart, combine the five elements with colors, purify the obscurations of the wind entering and exiting, and gather accomplishments. The second is to focus on the hand symbols of the five families in the center of the five chakras (page 413). The third is to recognize the wisdom of the four joys in the four chakras in the state of great play. The fourth is to let nectar descend from the hand symbols of the five families transformed into bodies, and mix it with the instructions of tummo. The fifth is to radiate light from the heart center and cultivate the completion stage of dissolving the stable and moving light. Thirdly, in the non-dual tantras such as Vajrasattva Mayajala, Kalachakra, and Buddha Samayoga, the melting of the three, channels, bindu, and wind, leads to
Chinese
因此，不可思议的大明点的瑜伽士，是无二无别的。以大明点的光明圆满次第为主，它有三种。第一是乐的光明，是精华降到中脉，从堪能的界中生起无漏的乐的等持。第二是明的光明，是五气的精华转为力量，进入中脉，内在是明亮清澈无碍的禅定，外在是鼻孔显现五气的颜色，五智的光芒闪耀为身和明点的自性。第三是不思议的光明，如幻化雷电般，一切事物皆远离，蕴、界、处，所取和能取都完全舍弃，法无我平等性，自心本来无生，是空性（414）的自性。如是，三续所说的三种圆满次第中，前两种是有相有缘的道，后一种是无相的光明。第一方面有教说和解释两种，第一是安住脉的自性如秤杆，是气运行的道路。动摇的气的自性如盲人，随意游走，不知是道还是非道。布置依赖菩提心的能分别识如跛子，如果气不足就无法行动。如是，脉、明点、气三者以缘起的方式聚集和安住，是金刚身之城。第二是分别解释，第一是安住脉的体性，以“人”等来表示，如此在六道众生中，具有六界的众生，在人的胎藏中，最初执持身体的所依时，双眼和脐部的脉结形成，由此成为产生身体的最初的根，三脉如柱子般形成，如《现观庄严论》中说：身体的关键是脉，成为安住和布置，是轮的所依和身体的命，名称和差别，因和缘，作用的（415）业和体性，烦恼业和智慧，依赖道而显现，疾病和产生的差别等。
English
Therefore, the yogi of the inconceivable Great Bindu is non-dual and inseparable. The main practice is the luminous completion stage of the Great Bindu, which has three aspects. First, the luminosity of bliss is when the essence descends into the central channel, and from the capable realm, the samadhi of uncontaminated bliss arises. Second, the luminosity of clarity is when the essence of the five winds transforms into power and enters the central channel. Internally, there is clear and unobstructed meditation, and externally, the colors of the five winds manifest in the nostrils, and the radiance of the five wisdoms shines as the nature of the body and bindu. Third, the luminosity of non-conceptualization is like a magical thunderbolt, where all things are separated, the aggregates, realms, and sources, the object and the subject are completely abandoned, the selflessness of phenomena is equanimity, and the mind itself is originally unborn, which is the nature of emptiness (414). Thus, among the three completion stages taught by the three tantras, the first two are paths with signs and objects, and the last one is the luminosity without signs. The first aspect has two parts: teaching and explanation. First, the nature of the abiding channel is like a balance scale, which is the path for the movement of wind. The nature of the moving wind is like a blind man, wandering randomly, not knowing whether it is the path or not. The arrangement, the discriminating consciousness that relies on the mind of enlightenment, is like a cripple, unable to move if the wind is insufficient. Thus, the three, channels, bindus, and winds, gather and abide in interdependence, which is the city of the Vajra body. Second, the separate explanation, the first is the nature of the abiding channel, which is indicated by "man" and so on. Thus, among the six types of beings, the being with the six elements, in the womb of a human, when initially grasping the support of the body, the knots of the two eyes and the navel form, and from this, the three channels that become the initial roots for producing the body form like pillars, as it is said in the *Thal 'Gyur*: The key to the body is the channel, which becomes the abiding and arrangement, the support of the wheels and the life of the body, name and difference, cause and condition, the action of (415) karma and nature, afflictive karma and wisdom, manifesting dependent on the path, differences in diseases and elements, etc.