Tibetan
ལ་སྦྱང་ངོ་། །བློ་ཆེ་བ་རྣམས་ནི་ཆོས་ཉིད་རང་ས་ནས་གྲོལ་བའི་གནད་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་རྟོག་གང་སྐྱེས་ཀྱང་དེའི་རང་བཞིན་ཚུགས་མི་ཐུབ་པར་རྟ་རྔའི་མདུད་པ་རང་ (༩༨༦)གིས་གྲོལ་བ་བཞིན་ཤར་གྲོལ་རིས་མེད་དུ་སངས་བ་ལ་སླར་གཉེན་པོས་གཅུན་མི་དགོས་ཤིང་། སེམས་སྡེ་ལྟར་རྒྱས་མི་འདེབས་ཀློང་སྡེ་ལྟར་དབྱིངས་ལ་མི་གཏོད་པར་རང་བབས་དམིགས་བསམ་ལས་འདས་པ་མན་ངག་སྡེའི་མྱོང་ཐོག་ཏུ་ལ་བ་ཟླ་བར་བྱའོ། །དེ་ཉིད་གོམས་པ་ན་ཀུན་བྱེད་ལས། མ་བསྒྱུར་མ་སྦྱངས་རིག་པ་ལྷུན་རྫོགས་པ། །ཞེས་པ་ལྟར་རིག་པ་སྦྱངས་བགྲོད་མེད་པའི་ས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བཅུ་དང་། སྔགས་ཕྱི་ནང་གི་བསྐྱེད་རྫོགས་རྩོལ་སྒྲུབ་ཀྱིས་ས་ལམ་སྒོས་སུ་སྦྱོང་མི་དགོས་ཏེ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོ་གཅིག་ཏུ་བཟླུམས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་འོད་གསལ་ཆེན་པོ་ཐོད་རྒལ་གྱི་ལམ་བཤད་པ་ལ་གཉིས། ཁྲེགས་ཆོད་ལས་འཕགས་ཚུལ་དང་། ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ལམ་དངོས་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས་འཕགས་ཚུལ་བདུན་དུ་བཞེད་པ་འདིར་འདོམས་ན། ཁྲེགས་ཆོད་ཀྱིས་ས་རྡོ་རི་བྲག་ལ་སོགས་པ་འཁྲུལ་སྣང་གི་ཡུལ་དག་པར་མི་ནུས་པ་ཐོད་རྒལ་གྱིས་སྣང་བ་འོད་ (༩༨༧)ལྔར་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་རིག་པ་ཡེ་ནས་འོད་གསལ་དུ་གསུངས་པ་དེ་ཁྲེགས་ཆོད་ཀྱི་སྟོང་ལ་གསལ་བ་ཙམ་ལས་བལྟར་མེད་དུ་ཐག་གཅོད་པ། ཐོད་རྒལ་དུ་གནད་གཅུན་པས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཐོང་ཕྱེ་སྟེ་ཆོས་ཉིད་ཟེར་གདངས་ལ་མཐོང་བའི་ཁྱད་པར། ཁྲེགས་ཆོད་དུ་དབང་པོ་དྲུག་གི་སྒོ་མ་དག་པ་འཁྲུལ་སྣང་ལ་ཞེན་པ་སྤོང་བའི་དངས་འཚོལ་བ་ལ། ཐོད་རྒལ་དུ་དག་པ་འོད་གསལ་གྱི་སྒོ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་གིས་ཕྱེ་བས་ཕྱི་ནང་ཟང་ཐལ་གྱི་དབང་པོས་དབྱིངས་དང་ཡེ་ཤེས་འདུ་འབྲལ་མེད་པའི་སྒྲོན་མ་བཞིའི་སྣང་བ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་ཁྱད་པར། ཁྲེགས་ཆོད་དུ་རགས་པའི་རྩ་རླུང་ལ་བརྟེན་པས་གེགས་དང་གོལ་ས་ཤིན་ཏུ་མང་ལ། དེ་ལྟར་བརྟེན་ཕྱིན་ཆད་འབྱུང་བའི་སྟོབས་ཆེ་ཆུང་གི་ན་སོ་རྒན་གཞོན་ལའང་ལྟོས་ཤིང་། འདི་ནི་རགས་པ་སྤངས་བྱ་ཡིན་པས་གནད་མི་གཡོ་བ་གསུམ་གྱིས་བཅིང་བ་ཙམ་ལས་དོན་དམ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྩ་རླུང་འཛིན་རྩོལ་ (༩༨༨)ལས་འདས་པ་ལམ་དུ་བྱས་པས་རགས་པ་ཐམས་ཅད་ཟད་ནས་ལུས་འོད་གསལ་དུ་གྲོལ་བའི་ཁྱད་པར། ཁྲེགས་ཆོད་ཀྱིས་གལ་ཏེ་སྣང་བ་ཚང་དུ་མ་ཕྱིན་པར་ཕུང་པོ་ལས་གྲོལ་བར་སྲིད་ནའང་། ལུས་།།།ཕྲན་དུ་དེངས་པ་ཙམ་ལས་འོད་གསལ་དུ་འགྲོ་མི་སྲིད། འོད་གསལ་དུ་མ་སོང་ན་རེས་འགའ་བའི་སྒྱུ་ལུས་དང་ཟད་པར་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པས་མཐར་ཐུག་གིས་མི་ཆོད་པ་དང་། སྤྱན་དང་མངོན་ཤེས་རྫུ་འཕྲུལ་རླབས་པོ་ཆེའི་བདག་ཉིད་འཕོ་བ་ཆེན་པོ་རྡོ་རྗེའི་སྐུ་མི་ཐོབ་པས་རྟེན་ངེས་གཞན་དོན་རླབས་པོ་ཆེ་མི་འགྲུབ་པའི་ཚུལ་རྒྱལ་དབང་པདྨ་དང་གྱ་བོད་ཀྱི་གྲུབ་ཆེན་གཞན་གྱིས་ཁྱད་པར་ལ་ལྟོས། མདོར་བསྡུ་ན་ཨ་ཏི་ལའང་སེམས་ཀློང་མན་ངག་གི་སྡེ་གསུམ་ལས། སེམས་སྡེ་རང་གསལ་ལ་ཁ་འབྱམས་པ་དང་། ཀློང་སྡེ་གཞི་བྲལ་ལ་གད་དབྱེད་པ་གཉིས་ཀས་རིག་པ་མངོན་སུམ་དུ་མ་མཐོང་ཞིང་། མན་ངག་སྡེའི་སྐོར་གསུམ་ལ་ཡང་བར་དོར་ལྟོས་འཆའ་བ་ལས་མེད་པ། འདིར་འོད་ལུས་སུ་གྲོལ་བའི་ (༩༨༩)གནད་ཡོད་པས་འཁྲུལ་སྣང་ལ་ལམ་བྱས་ནས་མ་འཁྲུལ་བའི་འབྲས་བུ་ཚོལ་བ་དག་དང་། འདིའི་ཁྱད་པར་ཤེས་རབ་ཀྱི་མིག་ལྡན་རྣམས་ཀྱིས་རྟོགས་པར་བྱའོ།། །།གཉིས་པ་བཞི། ཐོད་རྒལ་སྤྱི་ལ་གཅེས་པའི་ཆིངས། གནད་མངོན་དུ་སྟོན་པའི་ལམ། རྟགས་སྣང་བ་བཞིའི་ས་མཚམས། མཐའ་རྟེན་གྱི་མན་ངག་དང་བཅས་པའོ། །དང་པོ་ནི། ཐེག་མཆོག་རྒྱལ་པོ་འདིའི་གནད་ལ་སེམས་དང་ཡེ་ཤེས་གཉིས་སུ་དབྱེ་བ་ལས་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་གདངས་སྐྱེས་བུ་འཕྱེའོ་འདྲ་བ་དེ་རླུང་རྟ་རྒོད་ལོང་བ་ལྟ་བུ་དང་འདྲེས་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའོ། །དེ་ཡང་གློབ་ན་རྩ་གྲོ་སོག་གི་སྦུབས་ཙམ་ཞིག་རླུང་གིས་གང་བ་ལས་དབུགས་ཐམས་ཅད་མཆེད་པའི་རྟེན་བྱེད་ཅིང་། དེ་ལས་རྩ་འདབ་སོ་སོར་གྱེས་པའི་རྩལ་སྒོ་ལྔའི་ཡུལ་ལ་ཤར་ནས་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་བྱེད་ལས་ཅན་ཏེ། དུར་ཁྲོད་ཕུང་པོ་རོལ་བར། སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡེ་ཤེས་ཏེ། །དེ་ལ་ (༩༩༠)གཟུང་འཛིན་རྩལ་དུ་ཤར། །དབུགས་ལ་རྟ་བྱས་རྐྱེན་དང་ཕྲད། །ཅེས་སོ། །ཡེ་ཤེས་ནི་ཙིཏྟ་ཤའི་སྒྲོན་མ་ན་ངོ་བོ་རང་བཞིན་ཐུགས་རྗེ་གསུམ་གྱིས་མཚོན་པར་བཞུགས་ཏེ་གནས་ལུགས་གཞིའི་སྒྲོན་མ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་སྐད་དུ་ཐལ་འགྱུར་ལས། ཙིཏྟ་རིན་ཆེན་གཞལ་ཡས་ན། ངོ་བོ་ཀ་ནས་དག་པའི་ཆ། །སྟོང་གསལ་འདུས་པ་སྐུ་ཡི་གདངས། །ཞལ་ཕྱག་རྫོགས་པ་བུམ་སྐུའི་ཚུལ། །ལྷུན་གྲུབ་འོད་ཀྱི་གོང་བུར་གནས། །ཐུགས་རྗེ་ཁ་དོག་སོ་སོར་གསལ། །ཞེས་འོད་གསལ་གྱི་འཆར་གཞི་ཙམ་དུ་རང་བཞིན་མེད་པར་བཞུགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་འཇུག་པ་ལས་ཀྱང་། སེམས་འགག་པ་དེ་སྐུ་ཡིས་མངོན་དུ་མཛད། ཅེས་པ་ལྟར། རླུང་སེམས་དེ་དག་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་སུ་གསང་སྐོར་མན་ཆད་ཀྱི་ཐེག་པ་གཞན་ལས་རྩོལ་བ་དང་བཅས་པའི་བསྐྱེད་རྫོགས་ཀྱི་ལམ་ལ་བརྟེན་ཀྱང
Chinese
应如是修习。智慧广大者，以法性自解脱之要诀，无论生起任何烦恼和分别念，都无法保持其自性，如马尾结自然解开一般，无有差别地显现解脱，无需再次以对治来压制。不像心部那样扩展，不像界部那样安住于法界，而是自然而然，超越了目标和思维，在窍诀部的体验中，应如拉瓦月亮般明亮。一旦对此熟悉，如《普作王》所说：“无需改变，无需修习，觉性自然圆满。” 就像这样，在觉性无需修习的境界中，无需通过菩萨的十地，以及内外密咒的生起次第和圆满次第的勤奋修持来特别地修习道和地，因为智慧的体性融为一体之故。第二，讲解大光明妥噶之道，分为二：超胜切琼之理，以及殊胜的真实道之讲解。第一，全知者认为有七种超胜之理，在此略作阐述：切琼无法清净土地、石头、山岩等错觉之境，而妥噶能将显现转化为五光，其差别在于，觉性本初即为光明，切琼仅能断定空性中显现，除此之外别无所见。妥噶以要诀束缚，开启智慧之眼，从而得见法性之光芒，此为差别。切琼中，六根之门不清净，为了舍弃对错觉的执着而寻求清净，而妥噶中，清净光明之门由智慧之风开启，内外通透的根识享用着法界与智慧无二无别的四灯之显现，此为差别。切琼依赖于粗糙的脉和气，障碍和歧途甚多，而且一旦依赖于此，还要取决于地、水、火、风之力的强弱以及年龄的老幼。而此法将粗糙之物视为应舍弃之物，仅以不动的三个要点来束缚，超越了执持和运作胜义智慧之脉气，以此为道，从而所有粗糙之物耗尽，身体解脱为光明之身，此为差别。切琼中，如果显现未完全呈现就从蕴身中解脱，身体也仅仅是部分消融，无法转化为光明之身。如果未转化为光明之身，有时会变成幻
English
One should practice thus. Those with great wisdom, through the key of the self-liberation of dharmata, no matter what afflictions and conceptual thoughts arise, they cannot maintain their own nature, just like a knot in a horse's tail unties itself, appearing as liberation without difference, without needing to suppress it again with an antidote. Not expanding like the Mind Series, not settling into the expanse like the Space Series, but naturally, transcending target and thought, in the experience of the Instruction Series, it should be like the Laba moon. Once familiar with this, as the All-Creating King says, "Without changing, without practicing, awareness is spontaneously perfect." Like this, in the state where awareness does not need to be practiced, there is no need to specifically practice the paths and grounds through the ten bhumis of the bodhisattva, and the diligent practice of the generation and completion stages of outer and inner mantras, because the essence of wisdom is merged into one. Second, explaining the path of the Great Luminosity Tögal, there are two: the reason for surpassing Trekchö, and the explanation of the actual path of distinction. First, the Omniscient One considers there to be seven reasons for surpassing, here I will briefly explain: Trekchö cannot purify the illusory realms of earth, stones, mountains, and rocks, etc., while Tögal can transform appearances into five lights, the difference being that awareness is originally luminosity, Trekchö can only determine the clarity in emptiness, and there is nothing else to see. Tögal binds with the key point, opening the eye of wisdom, thereby seeing the radiance of dharmata, this is the difference. In Trekchö, the doors of the six senses are not pure, seeking purity in order to abandon attachment to illusion, while in Tögal, the door of pure luminosity is opened by the wind of wisdom, the inner and outer transparent senses enjoy the appearance of the four lamps inseparable from the dharmadhatu and wisdom, this is the difference. Trekchö relies on coarse channels and winds, with many obstacles and wrong paths, and once relying on this, it also depends on the strength of the elements and the age of the person. But this method regards coarse things as things to be abandoned, only binding with the three immovable points, transcending the grasping and operating of the channels and winds of ultimate wisdom, taking this as the path, thereby all coarse things are exhausted, and the body is liberated into a body of light, this is the difference. In Trekchö, if liberation from the aggregates occurs before the appearances are fully presented, the body is only partially dissolved, and cannot be transformed into a body of light. If it is not transformed into a body of light, sometimes it becomes an illusion.
Chinese
以及光身和穷尽的生处等等，最终无法断除，以及不获得具有眼和现量神通广大之自性的，大迁转金刚身，所以不能成就依凭决定，利他广大之理，请看嘉瓦白玛和嘉波的其他大成就者的差别。总而言之，阿底也从心部、界部、口诀部三类中，心部自明而散乱，界部离基而散乱二者都没有现见觉性，口诀部的三类也只有依赖中阴，这里有解脱为光身的(989)要点，所以要将错觉作为道用，寻求不迷乱的果位等，此处的差别，具有智慧之眼的人们应当了知。第二，四。是对妥噶总的珍爱之誓，要点显现之道路，四相显现之界限，以及边际的口诀。第一是，此殊胜大乘之要点，从心和智慧二者区分，心的自性法性之音，如少年嬉戏一般，与如野马般的风息相混合，所以具有分别念。如果举例说明，就像草茎的空隙一般，充满风息，成为所有气息生发的所依，由此生发各个脉瓣，在五根的对境中显现，成为业和烦恼的作者，在尸陀林中嬉戏尸体。心的体性是智慧，（990）于此显现能取所取之作用，以气息为马，遭遇因缘。如是说。智慧是自性明点的灯，以体性、自性、大悲三者来表示而安住，称为安住实相之基灯。如是说，在彻底穷尽中，明点珍宝宫殿中，体性从本来清净之分，空明显现聚合是身之音，面容手足圆满是瓶身之相，任运成就安住于光团中，大悲各自颜色分明。如是仅仅是光明之显现的计划，无自性而安住。因此入行论中也说，心止息即是身之显现。如是，作为清净风心之方便，秘密次第以下的其它乘，虽然也依赖于具有勤作的生圆次第道
English
And the abodes of exhaustion and so on, which are not ultimately cut off, and because one does not obtain the great transference vajra body, which is the nature of eyes and direct knowledge of great miraculous powers, one cannot accomplish the definitive basis, the great purpose of others. See the differences between Gyalwang Pema and other great siddhas of Gya and Tibet. In short, Ati also, from the three categories of mind, space, and secret instructions, both the mind category, which is self-illuminating and scattered, and the space category, which is separated from the base and scattered, do not directly see awareness. The three sections of the secret instruction category also only rely on the bardo. Here, there is the key to dissolving into the light body (989), so one should use delusion as a path and seek the undeluded result, etc. Those with eyes of wisdom should realize the difference here. Second, four. These are the cherished vows for Tögal in general, the path that reveals the key points, the boundaries of the four visions, and the essential instructions for the end. The first is: The key point of this supreme vehicle is divided into mind and wisdom. The nature of mind, the sound of dharmata, which is like a boy playing, is mixed with the wind-horse like a wild horse, so it has conceptual thoughts. If we illustrate, it is like the hollow of a grass stalk, filled with wind, which is the basis for all breaths to arise. From this, the various veins arise, appearing in the objects of the five senses, becoming the agent of karma and afflictions, playing with corpses in the charnel ground. The essence of mind is wisdom, (990) in which the function of grasping and being grasped appears. Using breath as a horse, it encounters conditions. Thus it is said. Wisdom is the lamp of the citta-sha, residing as a symbol of essence, nature, and compassion, and is called the base lamp of reality. Thus it is said in the Thorough Exhaustion: In the precious palace of citta, the essence is pure from the beginning. The union of emptiness and clarity is the sound of the body. The complete face and hands are the form of the vase body. Spontaneously accomplished, it abides in a sphere of light. Compassion is clear in various colors. Thus, it abides without inherent existence, merely as a plan for the manifestation of light. Therefore, it is also said in the Entering Path, "The cessation of mind is the manifestation of the body." Thus, as a means of purifying the wind-mind, other vehicles below the secret cycle, although relying on the generation and completion stage path with effort,