Tibetan
པས་བྱང་ཆུབ་ཤིང་གི་རྩེ་མོ་ལ་བྱོན་པ་གཟིགས། དེ་ཕྱིན་ཆད་ནས་རྟག་ཏུ་འཕགས་པ་ལ་ཆོས་ཉན་པར་ནུས་ཤིང་། སློབ་མའི་ཚོགས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྩ་ལྟུང་བྱུང་བ་ཀུན་ལའང་དངོས་སམ། རྨི་ལམ་གང་ཡང་རུང་བར་འཕགས་པ་ནམ་མཁའི་སྙིང་པོའི་མདུན་དུ་ལྟུང་བ་བཤིགས་སུ་འཇུག་ནུས། རང་ཉིད་དགེ་འདུན་དང་བཅས་པའི་འཚོ་བའི་ཡོ་བྱད་ཀྱང་སྦྱིན་བདག་ལ་མི་འཚོལ་བར་ནམ་མཁའ་མཛོད་ལས་བླང་བས་ཆོག་པར་གྲགས། ཟླ་བ་གྲགས་པའི་རྗེས་སུ་དཔལ་ན་ལེནྡྲའི་མཁན་པོ་མཛད། མུ་སྟེགས་ཀྱི་རྒོལ་བ་རྣམས་ཁྲོ་རྒྱལ་དབྱུག་པ་རྣོན་པོའི་མཐུས་པ་སྡིགས་ནས་ངག་གནོན་པར་བྱེད་པ་ཅིག་བྱུང་། དབུ་མ་བཞི་བརྒྱ་པ་རྣམ་རིག་ཏུ་བཀྲལ་བའི་འགྲེལ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་བཅོས་མཛད། སྐུ་ཚེའི་མཐར་ལྷོ་ཕྱོགས་གསེར་གླིང་དུ་བྱོན། བཅུད་ཀྱི་ལེན་པའི་དངོས་གྲུབ་ཉེ་བར་བསྒྲུབས་ཏེ། ལེགས་བྲིས་ཀྱི་གནས་གལ་བར་བཞུད་དོ་ཞེས་གྲགས་སོ།། །།རྨད་ཏུ་བྱུང་བའི་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོ་སློབ་དཔོན་ཤཱནྟ་དེ་ཝ་འམ་ཞི་བའི་ལྷ་ནི། ལྷོ་ཕྱོགས་སཽ་དཥྚར་མིའི་བདག་པོ་བྱམས་པའི་གོ་ཆ་ཞེས་བྱ་བའི་སྲས་སུ་སྐྱེ་བའི་ལྗོན་ཤིང་བཟུང་ངོ། །དེར་ནི་བཀུར་བར་འོས་པའི་གནས་ཐམས་ཅད་ལ་གུས་པའི་ཤིང་རྟ་བརྟན་ཞིང་། ཕོངས་པ་དང་མགོན་མེད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་བརྩེ་བ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པས་དེ་ཙམ་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རིགས་སད་པ་ཞིག་གོ། སྔོན་གྱི་ལས་འཕྲོའི་མཐུས་གཞོན་ནུ་ནས་མནལ་ལམ་ན་འཕགས་པ་འཇམ་དཔལ་ཞལ་གཟིགས། བསྟན་བཅོས་དང་སྒྱུ་རྩལ་གྱིས་གནས་མང་པོ་ལ་མཁས་པར་གྱུར། རེ་ཞིག་ནས་རྒྱལ་སྲིད་ལ་དབང་བསྐུར་བའི་ཁྲི་བཤམས་པ་ན༑ རྨི་ལམ་དུ་འཕགས་པ་འཇམ་དཔལ་ཁྲི་ལ་བཞུགས་ནས། བུ་གཅིག་འདི་ནི་ང་ཡི་སྟན་ཡིན་ཏེ། །ང་ནི་ཁྱོད་ཀྱི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཡིན། ཁྱོད་དང་ང་གཉིས་སྟན་གཅིག་ལ་འདུག་པ། །འདི་ནི་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་རིགས་མ་ཡིན། །ཞེས་འཕགས་པ་འཇམ་དཔལ་གྱིས་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་སྲིད་ཆེན་པོར་ དབང་བསྐུར་བའི་དོན་གྱིས་གནང་བ་བྱིན་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་འཕགས་མ་སྒྲོལ་མས་རང་གི་མའི་ཚུལ་བཟུང་ནས། ཁྲུས་ཀྱི་ཕྱིར་ཆུ་ཚན་སྤྱི་བོ་ནས་བླུགས་པས། དེའི་ཚ་བའི་རེག་བྱ་ལ་དྲིས་པ་ན། བུ་རྒྱལ་སྲིད་ནི་དམྱལ་བའི་ཆུ་ཚན་མི་བཟད་པ་ཉིད་དེ། དེས་ཁྱོད་ལ་དབང་བསྐུར་བར་ཉེའོ། །གསུངས་པས་འདི་སྙམ་དུ། ཀྱེ་མ་རྒྱལ་སྲིད་ནི་དུག་གི་སྡོང་པོ་བཞིན་ཏེ། ཐར་བ་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སྲོག་གི་གཤེད་མ་ཉིད་དོ། །འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་མི་རང་ངོ་དགོངས་ནས་ནངས་པར་རྒྱལ་སར་བསྐོ་བ་ལ་ཉེ་བའི་ནུབ་མོ་བྲོས་སོ། །དེར་ཞག་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་ཏུ་ཕྱིན་པ་ན་སྐོམ་པས་གདུངས་ཏེ་ནགས་ཀྱི་རྩ་བའི་ཆུ་མིག་ལ་འཐུང་བར་བརྩམས་པ་ན། བུ་མོ་ཞིག་བྱུང་ནས་དེ་ནི་དུག་གི་ཆུ་སྟེ་བཏུང་བར་མི་འོས་སོ། །ཞེས་ལྡོག་ནས་ཆུ་ཞིམ་པོ་བླུད་ཅིང་ནགས་ཀྱི་ཕུག་ན་རྣལ་འབྱོར་བ་ཞིག་འདུག་པའི་དྲུང་དུ་ཁྲིད་དོ། །དེ་ནི་འཇམ་པའི་རྡོ་རྗེ་ཡིན་ཏེ། ས་མཁན་གྱི་བུད་མེད་ནི་སྒྲོལ་མའི། དེར་རྣལ་འབྱོར་བ་དེའི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཐར་བ་དུལ་ཞིང་ཟབ་པའི་གནས་ལ་མོས་གུས་ཀྱི་ལང་ཚོ་ཤིན་ཏུ་བརྟས་པར་གྱུར་ནས་རྗེས་སུ་འཛིན་པར་ཞུས་པས། དབང་བསྐུར་ཞིང་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་བྱིན་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒོ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་བརྙེས་སོ། །དུས་དེ་སྙེད་ནས་འཕགས་པའི་སྣང་བ་དང་རྟག་ཏུ་འགྲོགས་པས་ཤིང་གི་རལ་གྲི་ཤུབས་དང་བཅས་པ་གཅིག་བཅངས་ཏེ་བརྟུལ་ཞུགས་ཀྱི་རྒྱུ་བ་ལས། །རྒྱལ་པོ་སེངྒེ་ལྔ་པའི་འཁོར་གྱི་ནང་དུ་བཞུགས་ནས། སྒྱུ་རྩལ་གྱི་གནས་ཐམས་ཅད་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་ཤིང་བློ་གྲོས་ཆེན་པོར་འདུག་ནས་ལྷའི་སྐུ་སྲུང་ཉིད་དུ་ཞལ་འཆེས་སོ། །དེར་བཟོའི་གནས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དར་བར་མཛད། རྒྱལ་སྲིད་ཆོས་བཞིན་དུ་སྐྱོང་དུ་བཅུག་པས། བློན་པོ་གཞན་རྣམས་ཀྱིས་ཕྲག་དོག་བྱས་ཏེ། ལྷ་གཟིགས་སུ་གསོལ། འདི་ནི་གཡོ་ཅན་ཞིག་སྟེ། རལ་གྲི་ཡང་ཤིང་ལས་མེད་ན་ལྷའི་སྐུ་སྲུང་ནུས་མིན་བརྟག་པར་བྱའོ་ཞེས་བཅས་ནས། རིམ་བཞིན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མཚོན་ཆ་རྒྱལ་པོའི་སྤྱན་སྔར་སྟོན་པ་ལ་ཞུགས་པ་ན། སློབ་དཔོན་གྱིས་བདག་གི་རལ་གྲི་ནི་བལྟ་བར་མི་བཟོད་དོ། །ཞེས་གསུངས་ཀྱང་ནན་གྱིས་བསྐུལ་ལོ། །འོ་ན་མིག་ཡ་གཅིག་བཀབ་ལ་ལྟོས་ཤིག་གསུངས་ནས་དམ་ཚིག་གི་རལ་གྲི་ཤུབས་ནས་ཕྱུང་མ་ཐག་རལ་གྲིའི་མཐུས་རྒྱལ་པོའི་མིག་ཅིག་ཤོས་ས་ལ་ལྷུང་ངོ། །རྒྱུ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་རྒྱལ་པོ་འཁོར་དང་བཅས་པ་སྐྲག་པར་གྱུར་ཏེ་སྐྱབས་སུ་སོང་བས། སླར་མིག་འཕྲུལ་བ་འབྱར་བར་མཛད་པས་མཆོག་ཏུ་དད། བསྙེན་བཀུར་གྱིས་བསྟེན་ནས་བཞུགས་པར་གསོལ་ཡང་མ་གནང་སྟེ་རྒྱལ་སྲིད་ཆོས་བཞིན་བསྐྱང་བ་དང་། ནང་པའི་ཆོས་གཞི་བཅུ་ཕྲག་གཉིས་འཛུགས་པར་བསྒོས་ནས་ཡུལ་དབུས་སུ་བྱོན། དཔལ་ན་ལེནྡྲར་ཙནྡྲ་གོ་མིའི་ཕྱི་མ་མཁན་པོ་རྒྱལ་བའི་ལྷ་་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་། མཚན་ཞི་བའི་ལྷར་བཏགས། དེར་པཎྜི་ཏ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་གནས་པ་ལས། ནང་དུ་འཕགས་པ་འཇམ་དཔལ་ལ་ཆོས་གསན་ཞིང་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་བརྙེས། བསླ
Chinese
他看见他到达菩提树的顶端。从那以后，他总是能够向圣者听法。对于所有僧团中犯了菩萨根本戒的人，无论在现实中还是在梦中，他都能让他们在圣者虚空藏面前忏悔，从而破除堕罪。据说，他自己和僧团的生活必需品，也不用向施主寻求，而是从虚空藏中获取就足够了。在月称之后，他担任那烂陀寺的住持。他用愤怒明王的利剑威力恐吓外道论敌，使他们闭口无言。他撰写了《四百论》的唯识宗注释等论著。晚年，他前往南方金洲（苏门答腊岛）。他通过修持精华提取的成就，前往了善写之处（可能是指某个以书法闻名的地方）。伟大的圣者寂天论师，在南方索拉什特拉，作为名叫慈甲的人主的儿子而诞生。在那里，他对所有值得尊敬的地方都保持着坚定的恭敬，对所有贫困和无助的人都怀有伟大的慈悲，因此从那时起，他就觉醒了大乘的种姓。由于前世业力的力量，他年轻时在梦中见到了圣者文殊菩萨。他精通许多论典和艺术。当为他准备了灌顶王位的宝座时，他在梦中看到圣者文殊坐在宝座上，说：‘唯一的孩子，这是我的座位。我是你的善知识。你和我同坐一个座位，这在任何方面都是不合适的。’圣者文殊以授予大法王位的意义给予了他许可。同样，圣救度母以自己母亲的形象出现，为他沐浴，从头顶倾倒热水。当他问及热的触感时，她说：‘孩子，王位是地狱中无法忍受的热水，它将要灌顶你了。’他心想：‘唉，王位就像一棵毒树，是解脱和一切智的生命的刽子手。’他认为这非常不适合，于是在第二天...
English
He saw him arrive at the top of the Bodhi tree. From then on, he was always able to listen to the Dharma from the noble one. For all those in the Sangha who had committed a root downfall of a Bodhisattva, he was able to have them confess their downfalls before the noble Akashagarbha, either in reality or in a dream, and thus break their vows. It is said that he himself and the necessities of life for the Sangha were sufficient by taking them from the treasury of space, without seeking them from benefactors. After Chandrakirti, he became the abbot of glorious Nalanda. He intimidated the heretical opponents with the power of the wrathful king's sharp staff, causing them to be silenced. He composed treatises such as the commentary on the Madhyamaka-catuhshataka (Four Hundred Verses) explained in terms of Vijnanavada (Consciousness-only). At the end of his life, he went to the southern Golden Island (Sumatra). Having closely accomplished the siddhi of essence extraction, it is said that he departed to a place of good writing (possibly referring to a place famous for calligraphy). The great and wonderful being, the master Shantideva, or the God of Peace, was born in the south in Saurashtra, taking birth as the son of a lord of men named Jamyang Gotsa (Loving Armor). There, he maintained a firm chariot of respect for all worthy places, and possessed great compassion for all the poor and helpless, so from that point on, he awakened the lineage of the Great Vehicle. Due to the power of past karmic connections, he saw the face of the noble Manjushri in a dream from his youth. He became skilled in many treatises and arts. When a throne was prepared for him to be enthroned to royal power, he saw the noble Manjushri sitting on the throne in a dream, saying: 'Only child, this is my seat. I am your spiritual friend. For you and I to sit on the same seat, this is not appropriate in any way.' The noble Manjushri gave him permission in the sense of bestowing the great Dharma kingship. Similarly, the noble Tara, taking the form of his own mother, poured hot water from the crown of his head for his bath. When he asked about the touch of the heat, she said: 'Child, kingship is the unbearable hot water of hell, it is about to enthrone you.' He thought to himself: 'Alas, kingship is like a poisonous tree, it is the executioner of the life of liberation and omniscience.' Considering this to be very unsuitable, on the next day...
Chinese
在接近被任命为国王的夜晚逃走了。在那里行走了二十一天，因口渴而感到痛苦，便开始喝森林根部的泉水。这时，来了一个女孩说，那是毒水，不适合饮用。这样劝阻后，给她喂了甜水，并带到森林洞穴里的一位瑜伽士面前。那位瑜伽士是妙吉祥金刚。泥瓦匠的妻子是度母。在那里，他对那位瑜伽士的身、语、意的解脱，调柔而深奥之处，生起了极大的敬仰之情，请求摄受。瑜伽士赐予灌顶和教导，获得了无数的禅定和智慧之门。从那时起，他总是与圣者的显现相伴，携带一把带鞘的木剑，以苦行的方式生活。后来，他住在辛格哈拉国王的朝廷中，精通所有的艺术，并且非常聪明，发誓要成为神的守护者。在那里，他也弘扬了所有的工艺。他让国王如法治理国家。其他的臣子嫉妒他，便禀告国王说：‘这是一个狡猾的人，即使剑是用木头做的，也要检验他是否能成为神的守护者。’ 依次，所有人都开始在国王面前展示武器。导师说：‘我的剑是不能看的。’但他们还是强烈要求。‘那么，遮住一只眼睛看吧。’说完，刚从剑鞘中拔出誓言之剑，剑的力量就使国王的另一只眼睛掉到了地上。因此，国王和他的随从都感到害怕，向他寻求庇护。导师又用幻术把眼睛粘了回去，国王非常信服。他们以礼敬来侍奉他，请他留下，但他没有答应，而是嘱咐他们如法治理国家，并建立二十座佛教寺庙，然后前往中部地区。在吉祥那烂陀寺，他从旃陀罗郭弥的后代堪布嘉瓦拉那里出家，法号寂天。在那里，他与班智达们一起居住，内在则向圣者妙吉祥听法，获得了无数的禅定之门。学习
English
On the night nearing his appointment as king, he fled. Having traveled for twenty-one days, he was afflicted by thirst and began to drink from a spring at the root of the forest. Then, a girl appeared and said, "That is poisonous water, not fit to drink." After dissuading him, she fed him sweet water and led him to a yogi in a forest cave. That yogi was Manjushri Vajra. The wife of the mason was Tara. There, he developed great admiration for the yogi's liberation of body, speech, and mind, which were gentle and profound, and requested to be accepted as a disciple. The yogi bestowed empowerment and teachings, and he attained countless gates of samadhi and wisdom. From that time on, he was always accompanied by the appearance of the Noble One, carrying a wooden sword with a scabbard, and lived a life of asceticism. Later, he resided in the court of King Singha-hala, being very skilled in all arts and of great intelligence, and vowed to be the guardian of the gods. There, he also promoted all crafts. He had the king rule the kingdom according to Dharma. The other ministers became jealous and reported to the king, "This is a cunning person; even if the sword is made of wood, we should test whether he can be the guardian of the gods." In turn, everyone began to show their weapons before the king. The teacher said, "My sword is unbearable to look at." But they insisted. "Then, cover one eye and look," he said, and as soon as he drew the sword of oath from its sheath, the power of the sword caused the king's other eye to fall to the ground. Because of this, the king and his entourage became frightened and sought refuge in him. The teacher then magically reattached the eye, and the king was greatly convinced. They served him with reverence and asked him to stay, but he did not agree. Instead, he instructed them to rule the kingdom according to Dharma and to establish twenty Buddhist monasteries, and then he went to the central region. At the glorious Nalanda Monastery, he was ordained by Khenpo Gyalwa-la, a descendant of Chandra-gomi, and was given the name Zhiwa-lha (Shantideva). There, he lived with the panditas, and inwardly he listened to the Dharma from the Noble Manjushri, attaining countless gates of samadhi. Studying