Tibetan
་ཀྱི་ཚོགས་བསྒྲུབ་པ་གཉིས་ཀའི་ཆིངས་སུ་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བཅིངས་ན། བསམ་གཏན་དེས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། འཕགས་པ་གཙུག་ན་རིན་པོ་ཆེའི་མདོ་ལས་དེ་བྱམས་པའི་གོ་ཆ་བགོས་ཤིང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་གནས་ལ་གནས་ནས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པའི་བསམ་གཏན་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། གང་སྦྱིན་པ་དང་མ་བྲལ་བ། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་མ་བྲལ་བ། བཟོད་པ་དང་མ་བྲལ་བ། བརྩོན་འགྲུས་དང་མ་བྲལ་བ། བསམ་གཏན་དང་མ་བྲལ་བ། ཤེས་རབ་དང་མ་བྲལ་བ། ཐབས་དང་མ་བྲལ་བ། ཞེས་པ་ལ་སོགས་རྒྱ་ཆེར་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་ལྡན་ཞིང་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་བསྒྲུབ་པའི་བསམ་གཏན་ནི། ཏིང་ངེ་འཛིན་དགེ་བ་ཇི་ལྟ་བུ་བསྒྲུབས་ཀྱང་དམ་པ་དྲུག་དང་ཕྱིན་དྲུག་ཏུ་འབྲེལ་བར་བསྒྲུབ་པས་སེམས་ཅན་དོན་བྱེད་ཀྱི་བསམ་གཏན་ཡིན་ལ། དེའང་འདི་ལྟར་རང་བསམ་གཏན་ལ་གནས་ནས་གཞན་བདེ་བ་ལ་འགོད་པ་ནི། བསམ་གཏན་གྱི་སྦྱིན་པ་ཡིན་པ་ལྟར་གཞན་རྣམས་ལའང་ཤེས་པར་བྱ་ཞིང་། བསམ་གཏན་གྱི་དངོས་གཞིའི་སེམས་ཐོབ་ནས་གང་འདོད་ཅིང་མོས་པ་དེར་སྤྲུལ་པ་བཀྱེ་ནས་གཞན་དོན་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སོ། །དེ་སྐད་དུ་མདོ་སྡེའི་རྒྱན་ལས། རྒྱལ་བའི་སྲས་རྣམས་ཏིང་འཛིན་མང་ལྡན་བསམ་གཏན་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་བསྒྲུབ། བསམ་གཏན་བདེ་བ་ཕུལ་གྱིས་གནས་ཤིང་སྙིང་རྗེས་སྐྱེ་བ་དམན་ལ་བརྟེན། བསམ་གཏན་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་གསུམ་ལ་བཀོད། བསམ་གཏན་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཡོངས་ཟིན་པས་འཇིག་རྟེན་དག་ན་མི་ཟད་བཞག །ཅེས་སོ། །ད་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྔ་ཀའི་འབྲས་བུ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ ཕྱིན་པ་སྟོན་པ་ནི། ལྷག་པ་ཤེས་རབ་བསླབ་པའི་ངེས་འབྱེད་ནི། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྦྱོར་བ་ལས་སྐྱེས་ཤིང་། །དངོས་དང་རྗེས་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་རབ་བམ། །ཐོས་དང་བསམ་པ་བསྒོམ་པ་ལས་བྱུང་བའི། །ཤེས་རབ་གསུམ་གྱིས་ལྷག་མཐོང་ཡང་དག་འགྲུབ། །དེ་ལ་ཆོས་མངོན་པའི་སྡེ་སྣོད་ཀྱི་བརྗོད་བྱའི་དོན་མ་འཁྲུལ་བར་རབ་ཏུ་འབྱེད་པ་ནི་ལྷག་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པའི་ངོ་བོ་སྟེ། ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་ཡིན་ནོ། །དེའང་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྦྱོར་བ་ལ་གོམས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པས་སེམས་ལས་སུ་རུང་ཞིང་སྒྲིབ་པའི་རྙོག་པ་དང་བྲལ་བའི་ཤེས་རབ་དངོས་སམ།
Chinese
如果将精进波罗蜜多系缚于成办二种资粮的誓约中，那么禅定就能现证具足一切殊胜的空性。如《圣宝髻经》中所说：“彼披上慈爱的盔甲，安住于大悲的处所，修习现证一切殊胜空性的禅定。”那么，什么是一切殊胜的空性呢？即不离布施，不离戒律，不离安忍，不离精进，不离禅定，不离智慧，不离方便等等，广为宣说。因此，具足菩提分且成办一切功德的禅定，无论修习何种善妙的等持，都与六度及六波罗蜜多相联结，是利益有情的禅定。即如是，自己安住于禅定，并将他人安置于安乐之中，如同这是禅定的布施一般，对于其他也应如是了知。获得禅定的真实心要后，随其所欲和意乐，化现化身以利益他人等等。如《经庄严论》中所说：“诸佛子等具多定，修习禅定诸品类，禅定安乐极超胜，悲悯依托下劣生。亦以禅定彼一切，安置三菩提之处，禅定智慧所摄持，于诸世间置不尽。”现在宣说五种波罗蜜多的果实——智慧波罗蜜多。增上慧学之决择：由禅定之结合所生，从本体与后得所生之智慧，或由听闻、思维、修习所生之三种智慧，能圆满成就胜观。其中，不紊乱地辨别法藏中所诠释的意义，是增上慧学的体性，与决择之分相符。通过串习禅定之结合，并完全清净，使得心变得堪能，远离遮蔽的垢染，由此产生的智慧，或是
English
If the perfection of diligence is bound to the vow of accomplishing both accumulations, then that meditation will directly realize the emptiness that possesses all perfections. As it says in the Sutra of the Noble Jewel Crest, "He puts on the armor of loving-kindness, abides in the place of great compassion, and practices the meditation that directly realizes the emptiness that possesses all perfections." So, what is the emptiness that possesses all perfections? It is that which is inseparable from generosity, inseparable from discipline, inseparable from patience, inseparable from diligence, inseparable from meditation, inseparable from wisdom, inseparable from skillful means, and so forth, which is extensively taught. Therefore, the meditation that possesses the limbs of enlightenment and accomplishes all qualities, no matter what kind of virtuous samadhi is practiced, is connected to the six perfections and the six paramitas, and is the meditation that benefits sentient beings. That is, in this way, one abides in meditation oneself and places others in happiness, just as this is the generosity of meditation, so too should it be understood for others. Having obtained the essential mind of meditation, one emanates emanations according to whatever one desires and wishes, in order to benefit others, and so forth. As it says in the Ornament of the Sutras, "The sons of the Conquerors, possessing many samadhis, cultivate all kinds of meditation. The bliss of meditation is exceedingly excellent, and with compassion, they rely on inferior beings. Also, through that very meditation, they place all beings in the three enlightenments. Since meditation is completely seized by wisdom, it is placed inexhaustibly in the worlds." Now, explaining the fruit of the five perfections, the perfection of wisdom: The ascertainment of the higher training in wisdom: Born from the union of meditation, the wisdom that arises from the entity and the subsequent, or the three wisdoms that arise from hearing, thinking, and meditating, perfectly accomplish insight. Among these, the essence of the higher training in wisdom is to perfectly distinguish without confusion the meaning expressed in the Abhidharma Pitaka, which is in accordance with the aspect of ascertainment. Through familiarizing oneself with the union of meditation and completely purifying it, the mind becomes workable and free from the defilement of obscurations, the wisdom that arises from this, or
Tibetan
རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ལ་མངོན་པར་ཕྱོགས་པས་མ་རྨོངས་པའི་ཤེས་རབ་དང་། ཐོས་པ་དང་། བསམ་པ་དང་། བསྒོམ་པའི་ཤེས་རབ་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་ལུགས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱེད་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་དོན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་འདོམས་པར་བྱེད་པའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་ཏེ། ཤེས་རབ་ད་ལྟ་བུ་ནི་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ལ་མེད་པས་གཞལ་དུ་མེད་པའང་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐད་དུ་འགྲེལ་ཆུང་ལས། ཐོས་པ་དང་། བསམ་པ་དང་བསྒོམ་པ་ལས་བྱུང་བདག་གམ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྦྱོར་བ་དང་། དངོས་དང་། རྗེས་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་རབ་དག་གིས། ཞེས་འབྱུང་བས་ཤེས་རབ་ཀྱི་དངོས་པོ་ནི་ལྷག་མཐོང་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་བརྗོད་དོ། །བྱེད་ལས་ཀྱི་ཆ་ནས་བརྗོད་ན། ཉོན་མོངས་ཚོགས་འཇོམས་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་ཤེས། །སྲིད་པའི་གྲོང་ལས་མྱ་ངན་མེད་པར་འདའ། །སྦྱིན་སོགས་རྣམ་པ་དྲུག་པོའང་གོང་ནས་གོང་། ཁྱད་ཞུགས་ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་ལ་བརྟེན། །འདི་ལྟར་ཤེས་རབ་གསུམ་གྱི་དོན་ལ་བརྩོན་པ་དེས་ཉོན་མོངས་པ་ལ་ལ་ནི་དངོས་སུ་འཇོམས་ལ། ལ་ལ་ནི་རྒྱུད་ནས་འཇོམས་པར་བྱེད་ཅིང་། ཆོས་ཉིད་ཟབ་མོ་དང་ཆོས་ཅན་འཁྲུལ་ངོ་ལ་སྣང་བ་མཐའ་དག་པའི་གནས་ལུགས་ཀྱང་མ་ནོར་བར་ཤེས་ལ། དེ་ལྟར་ཤེས་ པས་སྲིད་པའི་གྲོང་ཁྱེར་སྡིག་པ་དང་ཉོན་མོངས་པས་ཤིན་ཏུ་བརྒལ་དཀའ་བའང་རིང་པོར་མི་ཐོགས་པར་བརྒལ་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ས་ལ་བགྲོད་ནུས་ཤིང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྔ་པོ་ལའང་གོང་ནས་གོང་དུ་ཁྱད་ཞུགས་པའི་ཚུལ། རིན་ཆེན་ཕྲེང་བ་ལས། སྔ་མ་ལ་བརྟེན་ཕྱི་མ་སྐྱེ། །དམན་དང་མཆོག་ཏུ་གནས་ཕྱིར་དང་། །རགས་པ་དང་ན་ཕྲ་བའི་ཕྱིར། །དེ་དག་རིམ་པར་བརྟན་པ་ཡིན། །ཞེས་པ་ལྟར་ལྔ་ཀའི་ཡོན་ཏན་དང་འབྲས་བུ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉིད་ལ་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། སྡུད་པ་ལས། ཕ་རོལ་ཕྱིན་ལྔ་བྱང་ཆུབ་ཡོན་ཏན་ཇི་སྙེད་པ། །དེ་དག་ཀུན་ཀྱང་ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་ལ་བསྟེན། །ཞེས་དང་། སློབ་དཔོན་ཤཱནྟ་དེ་ཝས། ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ། །མུན་པའི་གཉེན་པོར་སྟོང་པ་ཉིད། །ཅེས་པ་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་མ་ཟིན་པ་དེ་སྲིད་དུ་སྦྱིན་སོགས་ལྔ་པོའང་ལོང་བ་དང་འདྲ་སྟེ། དཔེར་ན་རི་མོ་མཁན་གྱི་ལས་ཐམས་ཅད་རྫོགས་ཀྱང་མིག་འབྱེད་མ་ཟིན་།།།ན་གླ་བརྔན་མི་ཐོབ་པ་བཞིན་ཏེ། སྔ་མ་ལས། གང་ཚེ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་ཡོངས་ས་ཟིན་གྱུར་བ། །དེ་ཚེ་མིག་རྙེད་གྱུར་ཅིང་འདི་ཡི་མིང་འཐོབ་བོ། །དཔེར་ན་
Chinese
随后与顺应相符，依靠不愚昧的智慧，以及听闻、思维、禅修的智慧，如实了知一切法的实相，并且对于众生的相续，如实无误地教诫，这种殊胜的作为就是智慧的自性。像这样的智慧，声闻等没有，所以也是不可衡量的。如《释论小疏》中所说：“听闻、思维、禅修所生之我，或者，三摩地的结合，以及，从实有和随生而来的智慧。”因此，智慧的本体是指胜观的真如。从作用的角度来说：“摧毁烦恼众，知晓法与有法，从有之城，度往无忧处，布施等六种，亦渐次增胜，融入殊胜，依于般若波罗蜜。”像这样，精勤于三种智慧的意义，有些烦恼是直接摧毁，有些是从根源上摧毁，并且对于法性深奥和有法错乱显现的一切事物的实相也能如实了知。像这样了知，就能不费时日地超越因罪恶和烦恼而难以逾越的有之城市，到达涅槃之地，并且五种波罗蜜多也以上升的方式融入殊胜。如《宝鬘论》中所说：“依于前者生后者，处于劣与胜之故，粗大和微细之故，这些次第稳固。”像这样，五者的功德和果实都安住在智慧的波罗蜜多本身。如《摄颂》中所说：“五度菩提功德有多少，那些全部都依于智慧波罗蜜。”以及，学诚大师寂天说：“烦恼和所知障，黑暗的对治是空性。”像这样，没有被智慧的波罗蜜多所摄持之前，布施等五者也如同盲人一样。例如，画家的工作全部完成，但是没有睁开眼睛，就无法获得报酬一样。如前者所说：“何时为智慧所完全摄持，那时获得眼睛，并且获得此之名。”例如
English
Subsequently, in accordance with conformity, relying on the wisdom that is not ignorant, and the wisdom of listening, thinking, and meditating, one knows the reality of all dharmas as they are, and for the continuum of sentient beings, one teaches without error. This supreme activity is the nature of wisdom. Such wisdom is not possessed by the Shravakas and others, so it is also immeasurable. As it is said in the "Small Commentary": "The self arising from listening, thinking, and meditating, or, the union of Samadhi, and, the wisdom arising from reality and subsequent events." Therefore, the essence of wisdom refers to the Suchness of Vipashyana. From the perspective of function: "Destroying the multitude of afflictions, knowing the Dharma and the Dharmic, from the city of existence, crossing to the place without sorrow, the six types of generosity, etc., also gradually increasing, entering into excellence, relying on the Prajnaparamita." In this way, diligently striving for the meaning of the three wisdoms, some afflictions are directly destroyed, and some are destroyed from the root, and one can also know without error the reality of all things that appear as the profound nature of Dharma and the confused appearance of Dharmic things. Knowing in this way, one can quickly transcend the city of existence, which is difficult to overcome due to sins and afflictions, and reach the place of Nirvana, and the five Paramitas also enter into excellence in an ascending manner. As it is said in the "Ratnavali": "Relying on the former, the latter arises, because it is in inferior and superior states, because it is coarse and subtle, these are stable in order." In this way, the qualities and fruits of the five all abide in the Prajnaparamita itself. As it is said in the "Compendium": "How many qualities of the five Paramitas of Bodhi are there? All of those rely on the Prajnaparamita." And, Master Shantideva said: "Afflictions and the obscurations of knowledge, the antidote to darkness is emptiness." In this way, before being grasped by the Prajnaparamita, the five, such as generosity, are like the blind. For example, even if the work of a painter is completely finished, but the eyes are not opened, one cannot receive the reward. As the former said: "When one is completely grasped by wisdom, then one obtains eyes, and obtains this name." For example