Tibetan
བས་བསྐྱེད་པ་ལས། ཐབས་ལ་མཁས་པ་གང་ཞེ་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསྡུ་བ་ཤེས་པ་ལ་མཁས་པའོ། །ཤེས་རབ་གང་ཞེ་ན། གང་ཆོས་ཐམས་ཅད་དབྱེར་མེད་པ་ཤེས་པ་ལ་མཁས་པའོ། །ཞེས་སོ། །དེའང་མཎྜལ་དང་མཆོད་པ་དང་ཆུ་གཏོར་ལ་སོགས་པ་ནི་སྦྱིན་པ་ཡིན་ལ། ཐེག་པ་རང་སའི་འཇུག་སྒོ་དང་བསྟུན་པའི་བླང་དོར་མ་ནོར་བར་སྤྱོད་པ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་དགེ་སྦྱོར་ལ་དཀའ་སྤྱད་བཟོད་པ་ནི་བཟོད་པ། རང་གི་རང་ལ་བསྐུལ་ནས་ཉིན་མཚན་དགེ་སྦྱོར་གྱིས་འདའ་བ་ནི་བརྩོན་འགྲུས། ཐད་ཀ་ཐད་ཀའི་དམིགས་པ་ལ་སེམས་འཛིན་པ་ནི་བསམ་གཏན། དེ་དག་ འཁོར་གསུམ་ཡོངས་དག་གི་ལྟ་བས་ཟིན་པ་ནི་ཤེས་རབ་སྟེ། དེའི་ཁོངས་སུ་ཡན་ལག་བདུན་པ་ལ་སོགས་པས་དགེ་བའི་ཆོས་སྡུད་དང་། སེམས་བསྐྱེད་དང་བསྔོ་བས་ཟིན་པས་སེམས་ཅན་དོན་བྱེད་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱང་ཚང་ལ། བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞི་ལས་སྦྱིན་པས་འདུ་བ་ནི་སླ་ལ། སྙན་པར་སྨྲ་བ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བཟོད་བརྩོན་ལ་སོགས་པའི་གཏམ་གྱིས་གཞན་དགེ་ལ་སྦྱོར་བ་དང་། དོན་སྤྱོད་པ་ནི་གདམས་པ་དེས་གཞན་ལ་ཕན་འདོགས་པ། དོན་མཐུན་པ་ནི་གདུལ་བྱ་ལ་འདོམས་པའི་དོན་གཙོ་བོར་རང་ཉིད་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པ་སྤོང་བ་བའི་ལུགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ནི་ཁྱད་པར་དུ་ཡང་གནད་ཆེ་སྟེ་བདག་ཉིད་མ་དུལ་བས་གཞན་གདུལ་བར་མི་ནུས་ཏེ། ཆོས་བཅུ་པ་ལས། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དུལ་བ་དང་ཞི་བ་ལ་དགོད་པའི་ཕྱིར་བརྩོན་པར་བྱེད་ན། བདག་ཉིད་མ་དུལ་བ་དང་། མ་ཞི་བ་དང་། མ་བསྲུངས་པས་ནི་བདག་གི་ཆ་མ་ཡིན་པས། ཞི་བ་དང་། དུལ་བ་དང་། བསྲུང་བར་བྱའོ། །ཞེས་སོ། །དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་མ་ཟིན་པའི་རྨོངས་པ་ལ་ལ་དག་བདག་ཉིད་ལས་དང་པོ་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཅན་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་ནས་དབང་པོ་ཤིན་ཏུ་རྣོན་པོ་ལ་དགོངས་པའི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་མདོའི་དོན་ལ་དམིགས་ཏེ་ཐབས་ཀྱི་ཆ་ལ་བསྐུར་བ་ནི་ཆོས་ཀྱི་ནོངས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་གང་ཟག་གིས་ནོངས་པའི་ཚུལ། རྣམ་པར་འཐག་པ་བསྡུས་པ་ལས། དེ་ལ་མི་བླུན་པོ་དག་འདི་སྐད་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཁོ་ན་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ་ཞེས་ཟེར་ཞིང་། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྷག་མ་རྣམས་ལ་སུན་འབྱིན་ཏོ། །མ་ཕམ་པ་འདི་ཇི་ལྟར་སེམས། །ང་ཀ་ཤི་ཀའི་ རྒྱལ་པོར་གྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེས་འདི་ལྟར་ཕུག་རོན་གྱི་ཕྱིར་བདག་གི་ཤ་ཁྲ་ལ་བྱིན་པ་དེ་ཤེས་རབ་འཆལ་བ་ཡིན་ནམ། བྱམས་པས་གསོལ་བ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ནི་མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། །བྱམས་པ་ང་བྱང་ཆུབ
Chinese
由…所生起。什麼是善巧方便呢？就是善於了解一切法的總集。什麼是智慧呢？就是善於了解一切法無有分別。如是說。其中，壇城和供養以及水施等是佈施。與自身乘的入門相應，不錯誤地取捨而行持是戒律，善行中難行能行是忍辱，自己策勵自己，日夜以善行度過是精進，直接抓住直接的目標是禪定。這些以三輪清淨的見解所攝持的是智慧。在它的範圍內，以七支供等積累善法，以發心和迴向所攝持，也具足利益有情之戒律。四攝事中，以佈施來攝受容易，善語是戒律，以忍辱精進等之語使他人行善，以及利益行是彼教授能饒益他人，意義相符是對於所化機所教誡之義，主要由自己成辦捨棄的行持之故。這點特別重要，因為自己沒有調伏不能調伏他人。如《十法經》所說：「若勤奮使一切有情安住於調伏與寂靜，自己未調伏、未寂靜、未守護，則非自己之分，應寂靜、調伏、守護。」如是說。未被善知識攝受的愚者，有些自認為是最初的智者，暗中捨棄了對根器極為敏銳者所意指的無分別經之義，而專注於方便之分，這不是法的過失，而是人的過失。在《攝抉擇分》中說：「其中愚笨之人如此說：『菩薩應當只學習智慧波羅蜜多。』並貶低其餘的波羅蜜多。彌勒，你怎麼想？我曾為迦尸國王，為了鴿子而將自己的肉施予老鷹，那是智慧敗壞嗎？」彌勒回答：『世尊，不是的。』世尊說：『彌勒，我成佛時，
English
Arising from... What is skillful means? It is being skilled in understanding the collection of all dharmas. What is wisdom? It is being skilled in understanding that all dharmas are without distinction. Thus it is said. Among them, mandalas, offerings, and water torma, etc., are generosity. Practicing without error in what to adopt and abandon, in accordance with the entrance of one's own vehicle, is discipline. Enduring hardships in virtuous conduct is patience. Encouraging oneself and spending days and nights in virtuous conduct is diligence. Holding the mind directly on the direct object is meditation. These, when grasped by the view of the three spheres being completely pure, are wisdom. Within its scope, accumulating virtuous dharmas with the seven-branch offering, etc., and being grasped by bodhicitta and dedication, also fulfills the discipline of benefiting sentient beings. Among the four ways of gathering disciples, gathering through generosity is easy. Pleasant speech is discipline. Encouraging others to engage in virtue with words of patience and diligence, etc., and beneficial conduct, is that instruction benefiting others. Acting in accordance with the meaning is mainly accomplishing the meaning of what is taught to those to be tamed by oneself, abandoning the way of acting. This is especially important because one who has not tamed oneself cannot tame others. As stated in the Tenth Dharma Sutra: "If one strives to settle all sentient beings in taming and pacification, but one is not tamed, not pacified, and not guarded, then it is not one's own part. One should be pacified, tamed, and guarded." Thus it is said. Some ignorant ones who have not been taken care of by a spiritual friend, considering themselves to be the first wise ones, secretly abandon the meaning of the non-conceptual sutras intended for those with extremely sharp faculties, and focus on the aspect of means. This is not a fault of the Dharma, but a fault of the person. In the Condensed Compendium of Determinations, it says: "Among them, foolish people say thus: 'Bodhisattvas should only study the Prajnaparamita.' And they disparage the remaining Paramitas. Maitreya, what do you think? When I was the king of Kashi, giving my own flesh to the hawk for the sake of the pigeon, was that a corruption of wisdom?" Maitreya replied: 'Bhagavan, it was not.' The Bhagavan said: 'Maitreya, when I attained Buddhahood,'
Tibetan
་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་དང་ལྡན་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དག་བསགས་ན་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་གིས་གནོད་པར་གྱུར་ཏམ། བྱམས་པས་གསོལ་བ། དེ་ནི་མ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། མ་ཕམ་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་བསྐལ་པ་དྲུག་ཅུར་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས། བསྐལ་པ་དྲུག་ཅུར་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། སོགས་ནས་དེ་ལ་མི་བླུན་པོ་དག་འདི་སྐད་དུ། ཚུལ་གཅིག་ཁོ་ནས་བྱང་ཆུབ་སྟེ། །འདི་ལྟ་སྟེ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་ཟེར་ཏེ་དེ་དག་ནི་སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་མ་དག་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་སོ། །འོན་ཀྱང་གོམས་པ་ཤིན་ཏུ་བརྟན་པའི་ཤེས་རབ་ནི་ཟག་པ་ཟད་པ་ཡིན་པས་དེ་ལྟ་བུས་ནི་ཐབས་ཀྱི་ཆ་སྤངས་པ་དང་བསྒྲུབས་པ་གཉིས་ཀ་མ་མཆིས་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ན་སྤང་བར་བྱ་བ་དང་། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ནི་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་སོ། །འདིར་སློབ་པ་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ན་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཐབས་ཀྱི་ཆ་ཐམས་ཅད་ཚང་བའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་མ་བརྟེན་ན་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་རྒྱུའི་གཙོ་བོ་ཐབས་ལ་ལྟོས་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་སྤངས་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་དོན་རྣལ་མ་མཐོང་བར་མི་ནུས་ཏེ། དེ་བས་ན་ཐབས་ཀྱིས་ཟིན་པའི་ཤེས་རབ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཟིན་པའི་སྤྱོད་པ་གཉིས་ཕན་ཚུན་གཅིག་ལ་གཅིག་ལྟོས་ཀྱི་ལམ་དུ་ངེས་པའི་ཚུལ་འཕགས་པ་དྲི་མ་མེད་པར་ གྲགས་པས་བསྟན་པ་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་འཆི་བ་ནི་གང་། ཐར་པ་ནི་གང་ཞེ་ན། ཐབས་མེད་པར་སྲིད་པར་འགྲོ་བ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཆིང་བའོ། །ཐབས་ཀྱིས་སྲིད་པའི་འགྲོ་བར་འགྲོ་བ་ནི་ཐར་བའོ། །ཤེས་རབ་མེད་པར་སྲིད་པར་འགྲོ་བ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཆིང་བའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱིས་སྲིད་པའི་འགྲོ་བར་འགྲོ་བ་ནི་ཐར་བའོ། །ཐབས་ཀྱིས་མ་ཟིན་པའི་ཤེས་རབ་ནི་འཆིང་བའོ། །ཐབས་ཀྱིས་ཟིན་པའི་ཤེས་རབ་ནི་ཐར་བའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱིས་མ་ཟིན་པའི་ཐབས་ནི་འཆིང་བའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཟིན་པའི་ཐབས་ནི་ཐར་བའོ། །ཞེས་གསུངས་པས་དེ་གཉིས་ཟུང་དུ་ཆུད་པ་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པའི་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། གཙུག་ན་རིན་པོ་ཆེའི་མདོ་ལས། དེ་ལ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། གང་སྦྱིན་པ་དང་མ་བྲལ་བ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་མ་བྲལ་བ་དང་། ཞེས་པ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་བར་རྒྱས་པར་བཀའ་སྩལ་ཞིང་། དེ་སྟོ
Chinese
当菩萨行持时，如果积累了具备六度的善根，这些善根会造成损害吗？慈氏菩萨请问。世尊回答说：并非如此。弥勒，你于六十劫中圆满修持布施波罗蜜，于六十劫中修持持戒波罗蜜等等。对于此，愚笨之人会这样说：仅以一种方式即可成佛，即以空性的方式。但他们的行持将变得完全不净。然而，由于习惯非常稳固的智慧是烦恼已尽者，因此对于这样的人来说，既没有舍弃之分，也没有修持之分。为什么呢？因为舍弃和修持都只是分别念而已。在此，在学习道的阶段，如果不依赖于具备一切方便之分的、具足一切殊胜之相的空性，那么由于舍弃了通达空性的主要因素——依赖于方便的福德资粮，就无法真正见到智慧的意义。因此，以方便摄持的智慧和以智慧摄持的行持，两者互相依赖，是道之确定的方式。圣者《维摩诘经》中说：菩萨的束缚是什么？解脱是什么？没有方便而执着于轮回的流转，是菩萨的束缚。以方便进入轮回的流转，是解脱。没有智慧而执着于轮回的流转，是菩萨的束缚。以智慧进入轮回的流转，是解脱。没有方便摄持的智慧是束缚，以方便摄持的智慧是解脱。没有智慧摄持的方便是束缚，以智慧摄持的方便是解脱。因此，两者双运就是具足一切殊胜之相的空性。《宝积经》中说：什么是具足一切殊胜之相的空性呢？就是不离布施，不离持戒等等，直到智慧，都广为宣说。那
English
When a Bodhisattva practices, if they accumulate virtuous roots endowed with the six perfections, do those virtuous roots cause harm? Maitreya inquired. The Blessed One replied: It is not so. Maitreya, you have perfectly accomplished the perfection of generosity for sixty eons, and the perfection of discipline for sixty eons, and so on. To this, foolish people say: Buddhahood is attained by only one means, namely, by means of emptiness. But their conduct will become completely impure. However, since the wisdom of very firm habituation is the exhaustion of defilements, for such a person there is neither abandonment nor cultivation. Why? Because what is to be abandoned and what is to be cultivated are only conceptualizations. Here, in the stage of learning the path, if one does not rely on emptiness, which possesses all aspects of skillful means and is endowed with all supreme aspects, then, by abandoning the accumulation of merit that depends on skillful means, which is the main cause of realizing emptiness, one will not be able to truly see the meaning of wisdom. Therefore, wisdom grasped by skillful means and conduct grasped by wisdom are mutually dependent and are the definite way of the path. As the noble Vimalakirti taught: What is the bondage of Bodhisattvas? What is liberation? To grasp samsara without skillful means is the bondage of Bodhisattvas. To enter samsara with skillful means is liberation. To grasp samsara without wisdom is the bondage of Bodhisattvas. To enter samsara with wisdom is liberation. Wisdom not grasped by skillful means is bondage. Wisdom grasped by skillful means is liberation. Skillful means not grasped by wisdom is bondage. Skillful means grasped by wisdom is liberation. Therefore, the union of these two is emptiness endowed with all supreme aspects. In the Ratnakuta Sutra, it says: What is emptiness endowed with all supreme aspects? It is that which is inseparable from generosity, inseparable from discipline, and so on, up to wisdom, which is extensively taught. That empti-