Tibetan
ལ་སོགས་པ་གཞན་ལའང་གཉིས་འཛིན་བྱེད་ ན་ཕྱི་ནང་གི་སྟོན་པ་དང་བསྟན་པའི་མཆོག་དམན་ད་དུང་ཚུལ་བཞིན་མ་ཤེས་ནས་དཀོན་མཆོག་ལ་བློ་མ་ཁེལ་བའི་རྟགས་ཡིན་པས་གཞི་བསྡུ་བ་ནས་གཞན་དུ་མི་སྨྲ་བས་སྐྱབས་སུ་སོང་བ་ཞེས་པའི་རྣམ་བཞག་དང་འགལ་བས་གཏོང་བ་ལ་ཕྱོགས་ཉེ་བའོ། །སློབ་དཔོན་མཐོ་བཙུན་གྱིས། བདག་ནི་སྟོན་པ་གཞན་སྤངས་ནས། །ཞེས་སྔར་དྲངས་པའི་སྟོན་པའི་ཁྱད་པར་དང་། བསྔགས་འོས་བསྟོད་པ་ལས། འཇུག་དང་ལྡོག་པ་གང་ལགས་དང་། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་རྣམ་བྱང་གང་། །དེ་ཉིད་དཔའ་བ་ཁྱེད་བཀའ་དང་། །གཞན་གྱི་ཚིག་གི་ཁྱད་པར་ལགས། །འདི་ནི་གཅིག་པུ་དེ་བཞིན་ཉིད། །དེ་ནི་བསླུ་ཆོས་འབའ་ཞིག་ན། ཁྱེད་ཀྱི་བཀའ་དང་གཞན་གྱི་ཚིག །དེ་ལས་ཁྱད་ཞུགས་གཞན་ཅི་འཚལ། །ཞེས་བསྟན་པའི་ཁྱད་པར་བླ་འོག་འཛོལ་བ་ལྟ་བུར་དབྱེ་བ་ལེགས་པར་བརྟག་གོ །དེ་ལས་གཞན་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་ལྷ་ཆེན་པོ་དང་། ཡི་དྭགས་མཐུ་བོ་ཆེ་ལ་སྐྱབས་སུ་འཛིན་པ་ལ་སོགས་ཏེ། བསླབ་བྱ་གཞན་ལས་ཉམས་པ་དག་ནི་དམན་པར་ཕྱོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་སྟོན་པའི་ཕྱིར། ལས་ཀྱི་ཅེ་སྤྱང་གདུག་པས་སྐབས་བཙལ་རྣམས། །ཚིག་དོན་འཛོལ་བའི་ཡིད་གཉིས་སྣོད་ངན་དུ། །བསླུ་བ་མེད་པའི་ངེས་ཤེས་བྲི་བའི་རྟགས། །ཡི་དྭགས་ལ་བརྟེན་ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་ཉམས། །ཞེས་སྨོས་ཏེ། བོད་འདིར་ཁ་སྐད་ཙམ་དུ་དཀོན་མཆོག་གི་མཚན་འདོད་རྒྱལ་དུ་སྒྲོག་པ་ལས། དོན་ལ་དཀོན་མཆོག་གི་ཡོན་ཏན་བློར་མི་ཆུད། སྙིང་ཐག་པ་ནས་བློ་ཁེལ་བའི་གཏན་ཚིགས་གཅིག་ཀྱང་མེད་པས་ཚོགས་གསོག་གྲགས་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་། གཞན་ཡང་མདོ་སྡེ་དྲན་པ་ཉེར་གཞག་ནས་ཇི་ལྟར་བསྟན་པའི་ལས་དང་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུས་འཕངས་པའི་ ཡི་དྭགས་མཐུ་བོ་ཆེ་དག་གིས་བདག་ཉིད་དཀོན་མཆོག་ཡིན་པར་ཁས་འཆེས་པས་རྨོངས་པ་ཐོས་པ་ཉུང་ཞིང་ཞེན་པའི་འཆིང་བ་ཅན་དག་དང་། ཤེས་རབ་འཆལ་བར་གྱུར་པ་དག་གིས་འགྲོ་བ་དྲུག་ཏུ་མི་གཏོགས་པའི་འཇིག་རྟེན་བདུན་པའམ། གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་དུ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའང་དག་པའི་ཞིང་ཁམས་སུ་ཁུངས་ཕྱུང་བས་དེར་སྲིད་པ་ཕྱི་མའི་འཕེན་པ་གཏོང་བ་དང་། ཁྱིམ་པ་དང་ཁྱིམ་པའི་བསམ་པ་ཅན་ཀུན་དཀོན་མཆོག་ལས་ཡི་དྭགས་ལ་ཆ་ཐར་དུ་འཛིན་པ་ནི་མ་རིག་པའི་ཉེར་ལེན་ལྡོག་པར་དཀའ་བས་བསོད་ནམས་ལ་བསྒྲིབས་པ་སྟེ། དཀོན་མཆོག་ཏ་ལའི་མདོ་ལས། ཇི་ལྟར་དམུས་ལོང་ཉི་མ་མི་མཐོང་ཡང་། །དེ་མེད་མ་ཡིན་འཇིག་རྟེན་ཀུན་ལ་འཆར། །མིག་དང་ལྡན་པས་སྣང་བར་ཤེས་གྱུར་ནས། །ཀུན་ཀྱང་སོ་སོ་རང་གི་ལས་ལ་འཇུག །ཅེས་སོ། །རྒྱུ་དེ་དག་ལས་བསླབ་བྱ་ཉམས་ཤིང་དམན་པར་ལྟུང་བའི་ཉེས་པ་ནི། བཙུན་པོ་ཚེ་རིགས་ལད་པ་ལྟར་དཀོན་མཆོག་གི་སྐྱབས་འོག་ནས་ཡར་བ་དང་། རི་དྭགས་ལ་རྨ་སྲོལ་བཏོད་པ་ལྟར་འཚེ་བས་མྱུར་དུ་བརྫི་བ་དང་། གྲུ་པ་མཉན་པས་བསླུས་པ་ལྟར་ཕ་རོལ་པ་འགྲོ་བའི་ངེས་པ་མེད་པ་དང་། མཚོ་ལ་ཁ་བ་བབས་པ་ལྟར་སྡོམ་པའི་རྟེན་གཞི་མི་གནས་པ་དང་། དགེ་བའི་རྟེན་གཞི་ཉམས་པས་ཕྱི་མ་ངན་སོང་དུ་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་ཉེས་པ་དུ་མ་ཡོད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་ཉམས་ན་དེའི་ཉེས་དམིགས་ལ་འཇིགས་པར་བལྟས་ཏེ་འགྱོད་པ་ཆེན་པོས་བཤགས་ཤིང་ཕྱིན་ཆད་སྡོམ་སེམས་ཀྱིས་བླངས་ན་སོར་ཆུད་པར་འགྱུར་ཏེ། སྤོང་སེམས་ཀྱི་དགེ་བ་སྐྱེས་པ་དེ་དེའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པས་སོ། །འདི་ན་ས་དང་ནམ་མཁའ་རི་རབ་རྣམས། །ཡན་མན་གནས་འགྱུར་ཉི་ཟླ་ཐང་ལྷུང་སྲིད། །དཀོན་མཆོག་གསུམ་ གྱིས་བསླུ་བར་མི་སྲིད་པའི། །ངེས་ཤེས་བརྟན་པ་ཀུན་ཏུ་དོན་ཡོད་ཡིན། །འདི་ལྟར་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་འདི་ཞིག་པའི་ཚེ་ཐམས་ཅད་སྟོང་པར་འགྱུར་བས་ས་གཞི་དང་རི་རབ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སུ་ནི་ནམ་མཁའ་འོང་ལ། ཡང་ཆགས་པའི་མགོ་བརྩམ་པ་ནས་རླུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱིས་ནམ་མཁའི་གནས་སུ་ས་གཞི་བརྟེན་པ་ས་གནས་ཤིན་ཏུ་འཆོལ་ཞིང་། གཟའ་སྐར་གྱི་རྟེན་གཞི་གོ་ལའི་རླུང་གི་འཁྲུལ་འཁོར་ཞིག་བས་ཉི་ཟླ་ཡང་སོ་ན་མི་གནས་པས་ཐང་ལ་ལྷུང་བའི་ཐ་སྙད་གྲུབ་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཐུགས་རྗེ་དང་བདེན་པའི་གསུང་ལ་ནི་ནམ་ཡང་བསླུ་བ་དང་། འགྱུར་བའི་གོ་སྐབས་སྲིད་པ་མ་ཡིན་པས་ཡིད་རྟོན་དུ་རུང་བ་གཅིག་ལས་གཉིས་པ་མེད་པ་ནི་དཀོན་མཆོག་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ་མདོ་ལས། ནམ་མཁའ་ས་གཞིར་འགྱུར་བའམ། །ས་གཞི་ནམ་མཁར་འགྱུར་ཡང་སྲིད། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པ་ལ། །ནམ་ཡང་འགྱུར་བ་མ་མཆིས་སོ། །རི་རབ་གནས་ནས་འཕོ་བའམ། །ཉི་ཟླ་ཐང་ལ་ལྷུང་ཡང་སྲིད། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པ་ལ། །གཞན་དུ་འགྱུར་བ་མ་མཆིས་སོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་སྦྱོར་དངོས་རྗེས་གསུམ་ཚང་བའི་སྐྱབས་འགྲོའི་ཕན་ཡོན་རྗེས་འབྲེལ་དང་བཅས་པའི་མཇུག་བསྡུ་བའི་ཕྱིར། རྨི་ལམ་ནའང་དཀོན་མཆོག་མཐོང་བ་དང་། །བག་ཡོད་དྲན་ཞིང་ཡོན་ཏན་ཀུན་གྱིས་འབྱོར། །ཚེ་རབས་དྲན་ཅིང་བར་དོ་བསྒྲོད་པ་སླ། །ལུས་ཅན་ཀུན་གྱི་དཔུང་དང་གཉེན་དུ་འགྱུར། །དེ་ལྟར་འདི་ཕྱི་བར་དོའི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་བདེ་ཞིང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དེ་དག་ཀྱང་རང་སྒོ་ནས་བྱུང་བར་མི་བསམ་པར་དཀོན་མཆོག་འབའ་ཞིག་གི་ཐུགས་རྗེ་ལས་བྱུང་བར་ཤེས་དགོས་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ན་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སེམས་ ཅན་ཁོ་ནའི་དོན་ལ་དགོངས་པ་དེ་ཐུགས་རྗེའི་མཐུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་བདེན་པ་པོའི་ལེའུར། གཏི་མུག་མུན་པ་མུན་ནག་གིས་རྟག་ཏུ། །སེམས་ནི་སྒྲིབས་པར་གྱུར་པའི་སྐྱེ་དགུ་དང་། །འཁོར་བའི་བཙོན་རར་ཆུད་པ་རྣམས་གཟིགས་ན། །དྲང་སྲོང་དམ་པ་དེ་ནི་ཐུགས་རྗེ་སྐྱེ། །ཞེས་དང་། ཐུབ་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་རྟག་འབྱུང་སྟེ། །དེ་མི་འབྱུང་བ་ནམ་ཡང་སྲིད་མི་འགྱུར། །འགྲོ་བ་ཀུན་གྱི་བསམ་པར་གནས་པ་སྟེ། །དེ་བས་སངས་རྒྱས་དེ་ལ་སྐྱོན་མི་མངའ། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་ཐོས་པ་ཉུང་བ་དག་དཀོན་མཆོག་གི་ཐུགས་རྗེས་རང་གི་ལས་ངན་སློངས་པ་མི་ཤེས་པར། སྐྱབས་འགྲོའི་རྒྱུ་འབྲས་ལ་ཐེ་ཚོམ་འཆའ་བ་སྲིད་དེ། སྤྱོད་འཇུག་ལས། གསོད་པའི་མི་གཅིག་ལག་བཅད་དེ། །གལ་ཏེ་ཐར་ན་ཅིས་མ་ལེགས། །མི་ཡི་སྡུག་བསྔལ་ཆུང་ངུ་ཡིས། །དམྱལ་བ་བྲལ་ན་ཅིས་མི་ལེགས། །ཞེས་པ་ལྟར། དཀོན་མཆོག་ལ་དད་པའི་མི་ལ་ནད་དང་སྡུག་བསྔལ་བྱུང་ན་ཚེ་ཕྱི་མ་ཕན་ཆོད་ཀྱི་ངན་སོང་གི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་རྒྱུ་ཟད་པའི་རྟགས་ཡིན་ཏེ། ཤེར་བྱིན་གཅོད་པ་ལས། རབ་འབྱོར་རིགས་ཀྱི་བུའམ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་གང་དག་འདི་ལྟ་བུའི་མདོ་སྡེའི་ཚིག་འདི་དག་ལེན་པ་དང་། འཛིན་པ་དང་། ཀློག་པ་དང་། ཀུན་ཆུབ་བར་བྱེད་པ་དེ་དག་མནར་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རབ་འབྱོར་འདི་ལྟར་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་ཚེ་རབས་སྔ་མའི་མི་དགེ་བའི་ལས་ངན་སོང་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་གང་དག་བྱས་པ་དག་ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་མནར་བས་ཚེ་རབས་སྔ་མའི་མི་དགེ་བའི་ལས་དེ་དག་བྱང་བར་འགྱུར་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱང་ཐོབ་བར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །ཡང་འདི་ལྟར་དཀོན་མཆོག་ཡིད་ལ་མི་དྲན་ཞིང་། །མཚམས་མེད་དང་། སྡེ་འཁྲུག་གི་ལས་དང་། སེམས་ཅན་ལ་གནོད་པ་སྣ་ཚོགས་བྱེད་པས་མཚོན་སྡིག་པ་འབའ་ཞིག་བྱེད་པ་དག་ཚེ་འདི་ལ་ལོངས་སྤྱོད་སོགས་ རྗེ་ཆེར་འཕེལ་བ་ཡོད་དེ། སྐྱེ་བ་སྔ་མར་ཐབས་ཀྱིས་མ་ཟིན་པའི་དགེ་བ་བག་རེ་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་ལྷག་མ་མེད་པར་ཟད་ནས་ཤིམ་ཐག་ངན་སོང་ཆེན་པོར་འགྲོ་བའི་ལྟས་ཡིན་ཏེ། སྔོན་ཉི་འོག་གི་ཡུལ་སྡིག་ཅན་ཚན་གཅིག་གི་འཇིག་རྟེན་དུ། དང་པོ་ཞག་བདུན་དུ་ནས་ཀྱི་ཆར་བབ། དེ་ནས་འབྲས་ཀྱི་ཆར་བབ། དེ་ནས་རིན་པོ་ཆེའི་ཆར་བབ། དེ་ནས་བྱེ་ཚན་གྱི་ཆར་བབ་ནས་ཐམས་ཅད་ཚིག །དེ་ནས་རི་ཐམས་ཅད་ཐུག་ཆོམ་དུ་འུར་ནས་
Chinese
如果对其他等等也执持二元对立，那么内外道本师和教法的优劣仍然没有如实了知，这是对三宝没有信心的标志，因为从根本上说不应说其他，与“皈依”的定义相违背，所以是偏向于舍弃。导师高僧说：“我已舍弃其他本师。”这是之前引用的本师的差别。在《赞颂应赞》中说：“进入和返回是什么，完全的烦恼和完全的清净是什么，那就是勇士，是您的教言，是其他言辞的差别。这唯一是如实，那是欺骗之法，您的教言和其他的言辞，从那里面还需要寻求什么差别？”像这样对教法的差别上下颠倒般地进行区分，要好好观察。此外，如果皈依世间的大神和大力鬼神等等，那些从其他应学之处退失的，就是偏向于低劣。为了说明这一点，说：“恶业的豺狼恶毒地寻找机会，在词义混淆的二心恶器中，这是减少无欺定解的标志，依赖鬼神今生就会衰败。”这样说道。在藏地，只是口头上随意宣扬三宝的名号，实际上对三宝的功德并不理解，内心深处也没有信服的理由，只是追随积累资粮的名声。此外，如《经部念住经》中所说，被业和业果所牵引的，大力鬼神们自认为是三宝，因此那些愚昧、少闻、有执着束缚的人，以及智慧邪恶的人，将不属于六道的第七世间，或者说是阎罗王的世间作为投生之处，并将其来源追溯到清净的刹土，在那里舍弃来世的牵引，以及所有在家和有在家想法的人，都认为鬼神比三宝更殊胜，这是难以逆转的无明之因，遮蔽了福德。在《三宝陀罗尼经》中说：“就像盲人看不见太阳，但太阳并非不存在，它照耀着整个世界。有眼睛的人才能知道显现，所有人都各自
English
If one also holds onto dualistic views towards others, it indicates that one has not yet truly understood the superiority or inferiority of teachers and teachings, both internal and external. This is a sign of not having faith in the Three Jewels. Since one should not speak of anything other than the basis of refuge, it contradicts the definition of "taking refuge" and thus leans towards abandonment. The teacher Thobtsun said, "I have abandoned other teachers." This refers to the distinction of teachers mentioned earlier. In the 'Praise of the Praiseworthy,' it says, "What is entering and returning, and what is complete defilement and complete purification? That is the brave one, your words, and the difference of other words. This alone is reality, while that is merely deceptive. Your words and the words of others, what further difference need one seek from that?" Like this, one should carefully examine the distinction of the teachings, distinguishing them as if they were upside down. Furthermore, taking refuge in worldly great gods and powerful spirits, etc., those who have degenerated from other things to be learned are said to be inclined towards inferiority. To illustrate this, it is said, "The wicked jackals of karma seek opportunities, in the evil vessel of dualistic minds that confuse words and meanings. This is a sign of diminishing unwavering certainty. Relying on spirits leads to decline in this very life." It is said that in Tibet, people merely proclaim the names of the Three Jewels in casual conversation, but they do not understand the qualities of the Three Jewels in their minds, and there is no reason for them to have faith from the bottom of their hearts. They simply follow the fame of accumulating merit. Furthermore, as stated in the 'Sutra of Mindfulness,' powerful spirits, propelled by karma and its results, claim to be the Three Jewels themselves. Therefore, those who are ignorant, have little learning, and are bound by attachment, as well as those whose wisdom has become corrupt, consider the seventh world, which does not belong to the six realms, or the world of Yama, as a place of rebirth, and trace its origin to a pure land. There, they abandon the attraction of future existence. All householders and those with householder's minds consider spirits to be superior to the Three Jewels, which is a difficult-to-reverse cause of ignorance, obscuring merit. In the 'Three Jewels Sutra,' it says, "Just as a blind person cannot see the sun, but the sun is not non-existent, it shines upon the whole world. Those with eyes know it to be visible, everyone individually
Chinese
哦，从事自己的事业。如是说。从那些原因中，产生学处退失和低劣的过患是：如同僧人模仿在家人的行为一样，从三宝的庇护下堕落；如同给野兽开创伤口一样，被损害迅速践踏；如同船夫被欺骗一样，没有到达彼岸的确定性；如同雪落在海上一样，戒律的基础不稳固；善的基础退失，导致来世堕入恶趣等等，有诸多过患。因此，如果退失，就应畏惧其过患，以巨大的后悔心忏悔，并且从此以后以守护戒律的心来受持，就能恢复，因为生起舍弃心的善法是它的对治。此处，大地与虚空须弥山，上下位置变动日月坠落亦可能。三宝不可能欺骗的，坚定不移的定解恒时有意义。如此，当器世间坏灭之时，一切都将变成空性，因此在大地和须弥山等的地方，虚空将会到来。又从开始形成时，风的坛城使大地在虚空的位置上稳固，位置非常混乱。星宿的基础，世界的风的轮转毁坏，日月也不在原来的位置，因此成立了坠落的说法。如来佛的慈悲和真实的语言，永远不会欺骗，也没有改变的机会，唯一值得信赖的就是三宝，经中说：虚空变成大地，或者大地变成虚空也可能。如来说过的话，永远不会改变。须弥山从位置移动，或者日月坠落也可能。如来说过的话，不会变成其他。如是说。因此，为了总结圆满具备加行、正行、后行的皈依的利益和后续关系。即使在梦中也能见到三宝，保持正念，具足一切功德。能回忆起前世，容易度过中阴。成为一切有情的朋友和亲人。如此，无论在此世、来世还是中阴的任何阶段，所有安乐和圆满的功德，也不要认为是自己产生的，而是
English
Oh, engage in your own work. Thus it is said. From those causes, the faults of degenerating and falling into inferiority of the precepts are: like a monk imitating the behavior of a householder, falling from the protection of the Three Jewels; like creating a wound for a wild animal, being quickly trampled by harm; like a boatman being deceived, there is no certainty of reaching the other shore; like snow falling on the sea, the foundation of discipline is unstable; the foundation of virtue is lost, leading to falling into evil realms in the next life, and so on, there are many faults. Therefore, if there is degeneration, one should fear its faults, confess with great regret, and from then on, uphold it with the mind of guarding the precepts, then it will be restored, because the virtue of generating the mind of renunciation is its antidote. Here, the earth and the sky, Mount Sumeru, the upper and lower positions may change, the sun and moon may fall. The Three Jewels cannot deceive, the unwavering certainty is always meaningful. Thus, when the vessel world is destroyed, everything will become emptiness, therefore in the place of the earth and Mount Sumeru, the sky will come. Also, from the beginning of formation, the mandala of wind makes the earth stable in the position of the sky, the position is very chaotic. The foundation of the constellations, the rotation of the world's wind is destroyed, the sun and moon are also not in their original positions, therefore the saying of falling is established. The compassion and truthful words of the Tathagata will never deceive, and there is no chance of change, the only trustworthy thing is the Three Jewels, as the sutra says: The sky may become the earth, or the earth may become the sky. The words spoken by the Tathagata will never change. Mount Sumeru may move from its position, or the sun and moon may fall. The words spoken by the Tathagata will not become other. Thus it is said. Therefore, in order to summarize the benefits and follow-up relationships of the refuge that is fully equipped with preliminary, main, and concluding practices. Even in dreams, one can see the Three Jewels, maintain mindfulness, and be endowed with all virtues. One can recall past lives and easily cross the bardo. Become friends and relatives of all sentient beings. Thus, whether in this life, the next life, or any stage of the bardo, all the qualities of happiness and perfection should not be thought of as arising from oneself, but rather