Tibetan
མས་སོགས་བཅོ་བརྒྱད་དོ། །སྐྱེ་མཆེད་ནི། མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་སོགས་བཅུ་གཉིས་སོ། །དེ་ཡང་མིག་གི་ཡུལ་དུ་གཟུགས་སྐྱེ་བ་སོགས་རང་རང་གི་མཚན་ཉིད་དོ། །རྟེན་འབྲེལ་ནི་བཅུ་གཉིས་སོ། །གནས་ནི་རྒྱུ་དགེ་བས་ བསོད་ནམས་གནས་ཡིན་པ་དང་། གནས་མིན་ནི་སྡིག་པས་གནས་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བའོ། །འདི་དག་གི་སྐབས་སུ་རྒྱུ་འབྲས་རྐྱེན་གསུམ་གྱི་རྣམ་གཞག་ཅུང་ཟད་བཤད་ན། རྒྱུ་ནི། མཛོད་ལས། བྱེད་རྒྱུ་ལྷན་། ཅིག་འབྱུང་བ་དང་། བདག་རྐྱེན་དང་གཅིག །སྐལ་མཉམ་ནས་ལས་ནས་སྐྱེ་བ་ལྟ་བུ། མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་། ཕན་ཚུན་གཅིག་ལ་གཅིག་བརྟེན་པ། །ཀུན་ཏུ་འགྲོ་དང་རྣམ་སྨིན་ཏེ། །རྒྱུ་ནི་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་འདོད། །ཅེས་སོ། །འབྲས་བུ་ནི། རྣམ་སྨིན་རྒྱུ་མཐུན་རྗེས་རྟོགས། བདག་པོ་དང་། མཁྲིས་ནད་ཅན་གྱིས་དུང་སེར། སྐྱེས་བུ་རྩོལ་བ་བྱས་པ། བྱེད་དང་བྲལ་འབྲས་ལྔ། ཉི་མ་སྤྲིན་བྲལ་རྐྱེན་ནི་རླུང་ཡིན་པ་ལྟར་རྐྱེན་གྱི་འབྲས་བུའོ། །ཞེས་སོ། །རྐྱེན་ནི། དབུ་མ་རྩ་བ་ལས། རྐྱེན་ནི་རྣམ་བཞི་རྒྱུ་དང་ནི། །དམིགས་པ་དང་ནི་དེ་མ་ཐག །བདག་པོ་ཡང་ནི་དེ་བཞིན་ཏེ། །རྐྱེན་ལྔ་པ་ནི་ཡོད་མ་ཡིན། །ཅེས་སོ། །གཞན་ཡང་ཆོས་ཁམས་ནི་བདུན་ཏེ། ཚོར་བ་འདུ་ཤེས་འདུ་བྱེད་དང་། །འདུས་མ་བྱས་ནི་རིག་མིན་བདུན། །ཞེས་སོ། །རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་ཀྱང་བསྡུ་ན་གསུམ་སྟེ། ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས། དང་པོ་མ་རིག བརྒྱད་པ་སྲེད་པ། དགུ་ལེན་པ། ཉོན་མོངས། །འདུ་བྱེད་སྲིད་པ་ལས་ཡིན་ཏེ། །ལྷག་མ་བདུན་ནི་རྣམ་སྨིན་ནོ། །རྣམ་ཤེས། མིང་གཟུགས། སྐྱེ་མཆེད། རེག་པ། ཚོར། སྐྱེ རྒ་ཤི། ཞེས་ཉོན་ལས་རྣམ་སྨིན་གྱི་ལམ་གསུམ་མོ། །མཚུངས་པ་ལྔ་མཚུངས་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་མཚུངས་ལྡན་ག གྱི་རྒྱུའི་མཚན་ཉིད་དེ། མཚུངས་པ་ལྔ་ནི། དམིགས་རྣམ་རྫས་རྟེན་དུས་མཚུངས་པའོ། ༈ །དེ་ལྟར་སྡོམ་དྲུག་ཤེས་ནས། གྲུབ་མཐའ་བཞིའི་ལྟ་བ་ལ་བསླབ་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་ཐེག་པ་ནི་གསུམ་སྟེ། ཉན་རང་བྱང་སེམས་ཀྱི་ཐེག་པ་གསུམ་མོ། །གྲུབ་མཐའ་བཞི་སྟེ། བྱེ་མདོ་དབུ་སེམས་བཞིའོ། །སྔ་མ་གཉིས་ནི་ཐེག་དམན་ཏེ་ཉན་རང་དང་། ཕྱི་མ་གཉིས་ནི་ཐེག་ཆེན་བྱང་ཆུབ་སེམས་ལམ་ཞེས་གཙོ་བོའི་དབང་གིས་བཞག་གོ །གཞན་དུ་གྲུབ་མཐའ་བཞི་ཀས་ཐེག་གསུམ་གྱི་ལམ་དང་འབྲས་བུ་འདོད་པར་མཚུངས་སོ། །བྱེ་མདོ་གཉིས་ཀྱིས་ཤེས་བྱ་ནི་བསྡུ་ན་གཞི་ལྔ་སྟེ། སྣང་བ་གཟུགས་དང་གཙོ་བོ་སེམས། །དེ་འཁོར་སེམས་བྱུང་མི་ལྡན་པའི། །འདུ་བྱེད་འདུས་མ་བྱས་པའོ། །ཞེས་སོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་གྲངས་དང་གོ་རིམ་མཚུངས་ཀྱང་། བྱེ་སྨྲ་བས་གཞི་ལྔ་ལ་བདེན་གྲུབ་འདོད། མདོ་སྡེ་པས། འདུས་མ་བྱས་གསུམ་རྒྱ་རྐྱེན་ལས་གྲོལ་བའི་ཕྱིར་དང་། རྫས་སུ་མེད་པ། ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་ནི་གཟུགས་སེམས་སེམས་བྱུང་གི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཆོས་ལ་བཏགས་པའི་བཏགས་ཡོད་ཙམ་དང་། སེམས་བྱུང་རྣམས་གཙོ་སེམས་ལས་རྫས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པས། དེས་ན་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ནི་གཟུགས་སེམས་ཁོ་ནའོ། །ཞེས་འདོད། འདི་གཉིས་ཀས་ཕྱི་དོན་ཁས་ལེན་པས་དོན་སྨྲ་སྡེ་གཉིས་དང་། སེམས་ཙམ་པས་ཕྱི་དོན་ཁས་མི་ལེན་ ཀྱང་ཡོངས་གྲུབ་ཡོད་པར་འདོད་པས་དེ་གསུམ་ལ་དངོས་པོར་སྨྲ་བ་ཞེས་འཇོག །འདི་གཉིས་ཀྱི་བདེན་གཉིས་འདོད་ཚུལ་ལ། བྱེ་སྨྲ་བས། མཛོད་ལས། གང་ལ་བཅོམ་ཐོ་བ་ལྟ་བུས། དང་བློ་ཡིས་གཞན། །བསལ་ན་དེ་བློ་སྔ་མའི་གཟུགས་ཀྱི། མི་འཇུག་པ། །བུམ་ཆུ་འཐོར་བའི་ཐིགས་པ། བཞིན་དུ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ། །ཡོད་དེ་དོན་དམ་ཡོད་གཞན་ནོ། །ཞེས་དང་། མདོ་སྡེ་པས། རྣམ་འགྲེལ་ལས། དོན་བྱེད་ནུས་པ་ཀ་བ་ལྟ་བུ། གང་ཡིན་པ། །དེ་འདིར་དོན་དམ་ཡོད་པ་ཡིན། ཕྲ་རབ་ཕུང་པོར། །གཞན་ནི་ཀ་བ་ཞེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཆད་པའི་ཀུན་བརྟགས་སོ། །ཀུན་རྫོབ་ཡོད་པ་སྟེ། །དེ་དག་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དོན་དམ། རང་དང་སྤྱིའི་ཕྲ་རབ་སྤུངས་པའི་ཀ་བ་ཞེས་ཀུན་རྫོབ་བརྟགས་ཡོད་ཀྱི་ཆོས་ནི། མཚན་ཉིད་དུ་བཤད། །ཅེས་སོ། ༈ །འོན་ཀྱང་དེ་ནི་རིགས་པའི་རྗེས་འབྲངས་རྣམས་ཡིན་ལ། ལུང་གི་རྗེས་འབྲངས་རྣམས་ཀྱིས་ནི་བྱེ་སྨྲ་བའི་བདེན་གཉིས་འཇོག་ཚུལ་དང་།སེམས་ཙམ་པའི་གྲུ ནི། ལངྐར་གཤེགས་པ་ལས། ཆོས་ལྔ་དང་ནི་རང་བཞིན་དང་། །རྣམ་ཤེས་བརྒྱད་པོ་ཉིད་དག་དང་། །བདག་མེད་གཉིས་ཀྱི་དངོས་པོར་ནི། །ཐེག་ཆེན་ཐམས་ཅད་འདུས་པ་ཡིན། །ཞེས་ཆོས་ཀྱི་སྡོམ་བཞིའི་བརྗོད་བྱས་བཅིངས་ཏེ། དེ་ལ་ཆོས་ལྔ་ནི། མིང་དང་རྒྱུ་མཚན་རྣམ་རྟོག་དང་། །ཡང་དག་ཡེ་ཤེས་དེ་བཞིན་ཉིད། །ཅེས་པས་མིང་དང་རྒྱུ་མཚན་ནི་ཀུན་བརྟག་ གིས་བསྡུས། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཟུང་འཛིན་གཉིས་བསྡུས་ཀྱི་ཆོས་ཏེ་གཞན་དབང་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ། ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་གཟུང་འཛིན་གཉིས་མེད་རི་རྭ་ལྟ་བུ། ཀྱི་ཤེས་པ་རང་རིག་རང་གསལ་ཡོངས་གྲུབ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའོ། །མཚན་ཉིད་གསུམ་ནི། ཀུན་བརྟག་གཞན་དབང་། ཡོངས་གྲུབ་བོ། །དེ་ལའང་རྣམ་གྲངས་པ་དང་། མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཆད་པའི་ཀུན་བརྟག་གཉིས། དག་མ་དག་གི་གཞན་དབང་གཉིས། འགྱུར
Chinese
十八界等。十二处即：眼处、色处等共十二处。其中，眼识的对境产生色等，各自具有其自性。十二缘起。处是指善因所产生的福德处，非处是指恶业所产生的非处。关于这些，略微阐述一下因、果、缘三种的
English
Eighteen elements, such as the eye element, etc. Twelve sources, namely: the eye source, the form source, etc., totaling twelve sources. Among them, the arising of form, etc., in the field of eye consciousness, each possesses its own nature. Twelve links of dependent origination. A place refers to the virtuous place arising from wholesome causes, while a non-place refers to the non-place arising from sinful actions. In this context, let's briefly discuss the classification of the three aspects of cause, effect, and condition. Cause, as stated in the Treasury of Knowledge: "Co-emergent cause, accompanying cause, similar cause, pervasive cause, and ripening cause are the six types of causes." Effect: the ripening effect, the similar cause effect, the subsequent realization, the dominant effect, and the conch shell appearing yellow in the eyes of a person with jaundice, the effect produced by a person's effort, and the unconditioned effect, are the five types of effects. Just as wind is the condition for the clearing of clouds in a clear sky, this is the effect of a condition. Condition: The Root Wisdom Treatise states: "There are four conditions: the causal condition, the object condition, the immediately preceding condition, and the dominant condition. There is no fifth condition." Furthermore, there are seven elements of Dharma: feeling, perception, formation, and the unconditioned and non-knowing are the seven. If the twelve links of dependent origination are summarized, there are three: Nagarjuna said, "The first is ignorance, the eighth is craving, the ninth is grasping, which are afflictions. Formation and existence arise from karma, and the remaining seven are ripening. Consciousness, name and form, the six sense sources, contact, feeling, birth, old age, and death." These are the three paths from affliction to ripening. The five similarities are the cause of similarity, which is the nature of the accompanying cause. The five similarities are: object, nature, substance, basis, and time being the same. Having understood these six categories, one should study the views of the four philosophical schools. There are three vehicles: the Hearer Vehicle, the Solitary Realizer Vehicle, and the Bodhisattva Vehicle. There are four schools: Vaibhashika, Sautrantika, Madhyamaka, and Chittamatra. The former two are the Lesser Vehicle, namely the Hearer and Solitary Realizer Vehicles; the latter two are the Great Vehicle, namely the Bodhichitta path, which is established based on the main aspect. Furthermore, all four schools similarly desire the path and fruit of the three vehicles. If the objects of knowledge of the Vaibhashika and Sautrantika schools are summarized, there are five bases: the appearing form and the primary consciousness, as well as the mental factors such as feeling that accompany consciousness, and the non-associated formations.
Chinese
不是由聚合所造作的。 就像这样。 那些的数目和顺序相同，但毗婆沙师认为五蕴是真实成立的。 经部师认为，三种非组合法是因为脱离了因缘，并且不是实体。非相应行是对于色、心、心所的阶段性的法所安立的假有，心所不是与主心异体的实体。因此，作为实体的只有色和心。 这样认为。 这两者都承认外境存在，所以是说有实事的两派。唯识宗不承认外境存在，但也认为圆成实性存在，因此将这三者称为说有实事者。 关于这两派的二谛的观点，毗婆沙师在《俱舍论》中说：如果用斧头之类的东西，或者用智慧，将它剖析，那么那个智慧就不会进入之前的形体。就像水罐里的水滴一样，在世俗中存在，但在胜义中则不是。 就像这样。 经部师在《释量论》中说：具有作用能力，就像柱子一样，凡是存在的，在这里就是胜义存在。对于微尘的聚合，其他的柱子，是名称断绝的遍计所执。是世俗存在。 那些微尘是胜义，自己和共同的微尘聚集的柱子，是遍计所执的法，被说是自性。 就像这样。 ༈ 然而，这些是随顺理路者，随顺圣教者则认为，毗婆沙师安立二谛的方式和唯识宗的观点，在《楞伽经》中说：五法和自性，以及八识，以及二无我的体性，一切大乘都包含在其中。 就像这样，以四法印的所诠来约束。 其中五法是：名和相，分别和，真实智慧，如是性。 就像这样，名和相被包括在遍计所执中。 分别的能取所取二者所包括的法，即依他起是世俗谛。 真实的智慧和如是性，是能取所取二者皆无，就像兔角一样。 的智慧是自证自明，圆成实性是胜义谛。 三自性是：遍计所执，依他起，圆成实。 其中也有名相和体性完全断绝的两种遍计所执，清净和不清净的两种依他起，变化
English
Not made by aggregation. Thus it is. Although the number and order of those are the same, the Vaibhashikas assert that the five aggregates are truly established. The Sautrantikas say that the three unconditioned dharmas are because they are free from causes and conditions, and are not substances. Non-associated formations are merely imputed existents imputed to the states of phenomena of form, mind, and mental factors, and mental factors are not substances different from the main mind. Therefore, only form and mind are substances. Thus it is asserted. Both of these accept external objects, so they are the two schools that speak of entities. The Mind-Only school does not accept external objects, but also asserts that the perfectly established exists, so these three are called those who speak of entities. Regarding the way these two schools assert the two truths, the Vaibhashikas say in the Treasury: If something is broken with an axe or the like, or with wisdom, then that wisdom does not enter the previous form. Like drops of water scattered from a pot, it exists conventionally, but not ultimately. Thus it is. The Sautrantikas say in the Commentary on Valid Cognition: That which has the ability to perform a function, like a pillar, is ultimately existent here. Other than that, the pillar is a completely conceptualized object whose defining characteristic is cut off in the aggregate of atoms. It is conventionally existent. Those atoms are ultimately real. The pillar, which is an aggregation of individual and common atoms, is a phenomenon that is conceptually constructed and is described as a characteristic. Thus it is. ༈ However, these are those who follow reasoning, while those who follow the scriptures believe that the way the Vaibhashikas establish the two truths and the views of the Mind-Only school are as follows: In the Lankavatara Sutra, it says: The five dharmas and self-nature, and the eight consciousnesses themselves, and the nature of the two selflessnesses, all the Mahayana is contained within them. Thus it is, bound by the expression of the four seals of Dharma. Among them, the five dharmas are: name and reason, conceptualization, true wisdom, suchness. Thus it is, name and reason are included in the completely conceptualized. The phenomena included in the two aspects of grasping and being grasped by discrimination, namely, the dependent arising is the conventional truth. True wisdom and suchness are the wisdom that is without the two aspects of grasping and being grasped, like a rabbit's horn, which is self-aware and self-illuminating, and the perfectly established is the ultimate truth. The three natures are: completely conceptualized, dependent arising, and perfectly established. Among them, there are also two completely conceptualized objects with different names and completely severed characteristics, two dependent arisings that are pure and impure, change