Tibetan
པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཀུན་རྟོག་པའོ། །མེད་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉིས་པོའོ། །ཡོད་པས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཀུན་རྟོག་པ་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་ཡོད་པ་དང༌། དེ་ལ་ཡང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཀུན་རྟོག་པ་ཡོད་པའོ། །དེ་ནི་དབུ་མའི་ལམ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་གཅིག་ཏུ་སྟོང་པ་ཡང་མ་ཡིན། གཅིག་ཏུ་མི་སྟོང་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པའོ། །དེ་ལྟར་ན་འདི་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ནང་ནས་འདི་ཐམས་ཅད་ནི་སྟོང་པ་ཡང་མ་ཡིན་མི་སྟོང་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་འབྱུང་བ་དང་མཐུན་པར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། འདི་རྣམས་ཀྱི་དགོངས་པ་རྣམས་ནི། ཀུན་བརྟགས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་ཅིང་སྟོང་པ་དང༌། ཡོངས་གྲུབ་སྟོང་པ་ཉིད་ཡང་དག་པར་ཡོད་ཅིང་མི་སྟོང་པ་དང༌། གཞན་དབང་ནི་ཡང་དག་པར་མེད་ཅིང་སྟོང་ཡང༌། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་ཅིང་མི་སྟོང་ལ། ཡོངས་གྲུབ་དང་ཕན་ཚུན་ཆོས་ཅན་དང་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་དུ་ཡོད། ཅེས་པའོ། །ཡང་དག་པར་ན་གཞན་དབང་མེད་ཅིང་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དབུས་མཐའ་རྣམ་འབྱེད་ལས། ཡོད་ཀྱང་ཁོ་ན་མ་ཡིན་དང༌། །ཞེས་དང༌། དེའི་འགྲེལ་པར། གཞན་གྱི་དབང་གིས་མཚན་ཉིད་ནི་ཡོད་ཀྱང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འཁྲུལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་གཞན་དབང་འཁྲུལ་བ་ཡིན་པ་དང༌། ཡང་དག་པར་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཡང་ཡང་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་ཤིང༌། དབུས་མཐའ་རྣམ་འབྱེད་དང༌། མདོའི་རྒྱན་གཉིས་ཀ་ལས། གཞན་དབང་སྤང་བྱར་གསུངས་པའི་ཡང་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན། འདིར་གང་ན་ཞེས་པ་ཡོངས་གྲུབ་ཡིན་ལ། གང་མེད་པ་ཞེས་པ་ཀུན་བཏགས་དང་གཞན་དབང་སྟེ། ཡོངས་གྲུབ་དེ་ནི་ཀུན་བཏགས་དང་གཞན་དབང་དེས་སྟོང་ངོ༌། །འདི་ལ་ཀུན་བཏགས་དང་གཞན་དབང་གྀས་སྟོང་པའི་ལྷག་མ་སྟེ། སྟོང་པའི་གཞིར་གྱུར་པ་ཡོངས་གྲུབ་ཡོད་པ་ནི་ཡང་དག་པར་ཡོད་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཉིད་ཡོངས་གྲུབ་ནི་གཞན་སྟོང་ངོ༌། །དེ་བཞིན་དུ། རྒྱལ་བའི་ཡུམ་ལས། སྟོང་པ་ཡང་མ་ཡིན། ཞེས་པ་ཆོས་ཉིད་ཡོངས་གྲུབ་རང་གི་ངོ་བོས་མི་སྟོང་པའོ། །དེ་མི་སྟོང་པ་ཡང་མ་ཡིན། ཞེས་པ་ཀུན་བཏགས་དང་གཞན་དབང་གིས་སྟོང་ཞེས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཀུན་བཏགས་དང་གཞན་དབང་ཡང་དག་པར་མེད་པས་སྒྲོ་འདོགས་ཀྱི་མཐའ་དང་བྲལ་ཞིང༌། ཆོས་ཉིད་ཡོངས་གྲུབ་ཡང་དག་པར་ཡོད་པས་སྐུར་འདེབས་ཀྱི་མཐའ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་སྒྲོ་སྐུར་གྱིས་མཐའ་དང་བྲལ་བ་དབུ་མའི་ལམ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་གསུངས་སོ། ། འདིས་ནི་ཁ་ཅིག་དབུས
Chinese
所谓“有”，是指非真实的遍计所执。所谓“无”，是指二者（遍计所执和依他起）。所谓“因为有”，是指在非真实的遍计所执中存在空性，并且在空性中也存在非真实的遍计所执。这就是中观之道。所谓“是”，是指一切既非完全空，也非完全不空。因此，这与般若波罗蜜多等经典中“一切既非空也非不空”的说法相符。如是说。这些的密意是：遍计所执在一切方面都不存在且是空性的；圆成实性空性是真实存在且非空性的；依他起虽然不是真实存在且是空性的，但在世俗层面是存在且非空性的，并且圆成实性和依他起互为有法和法性的关系。真实而言，依他起是不存在且是空性，如《中边分别论》所说：“虽有然非唯有。”及其注释中说：“依他起的自性虽然存在，但不是真实的，因为是错乱的。”等等，佛陀也屡次宣说依他起是错乱的，并且是不存在的。此外，《中边分别论》和《经庄严论》都说依他起是应断除的。因此，这里所说的“何者有”是指圆成实性，“何者无”是指遍计所执和依他起。圆成实性是遍计所执和依他起所空之境。在此，遍计所执和依他起所空的剩余，即作为空性之基础的圆成实性是真实存在的。因此，法性圆成实性是他空。同样，《圣母经》中说：“非空”，是指法性圆成实性不是以自性而空。“彼非不空”，是指以遍计所执和依他起而空。因此，由于遍计所执和依他起不是真实存在，所以远离了增益边；由于法性圆成实性是真实存在，所以远离了损减边。因此，远离增益和损减二边的中观之道被如实宣说了。这驳斥了一些中观
English
The term "existent" refers to the unreal conceptual imputation. The term "non-existent" refers to both (the conceptual imputation and the dependent arising). The term "because it exists" means that emptiness exists in the unreal conceptual imputation, and the unreal conceptual imputation also exists in emptiness. This is the Middle Way. The term "is" means that everything is neither completely empty nor completely non-empty. Therefore, this is in accordance with the statement in the Prajnaparamita Sutras and others that "everything is neither empty nor non-empty." Thus it is said. The meanings of these are: the conceptual imputation is non-existent and empty in all aspects; the perfectly established emptiness is truly existent and non-empty; the dependent arising, although not truly existent and empty, is existent and non-empty on the conventional level, and the perfectly established and the dependent arising are mutually related as the qualified and the quality. In reality, the dependent arising is non-existent and empty, as the Madhyantavibhaga states: "Although existent, it is not only existent." And its commentary states: "The nature of the dependent arising, although existent, is not truly existent, because it is deceptive." And so on, the Buddha has repeatedly declared that the dependent arising is deceptive and non-existent. Furthermore, both the Madhyantavibhaga and the Sutra Ornament state that the dependent arising is to be abandoned. Therefore, here, "what exists" refers to the perfectly established, and "what is non-existent" refers to the conceptual imputation and the dependent arising. The perfectly established is empty of the conceptual imputation and the dependent arising. Here, the remainder that is empty of the conceptual imputation and the dependent arising, that is, the perfectly established, which is the basis of emptiness, is truly existent. Therefore, the nature, the perfectly established, is other-empty. Similarly, the Mother Sutra states: "Not empty," which means that the nature, the perfectly established, is not empty of its own nature. "It is not non-empty," which means that it is empty of the conceptual imputation and the dependent arising. Therefore, since the conceptual imputation and the dependent arising are not truly existent, it is free from the extreme of addition; since the nature, the perfectly established, is truly existent, it is free from the extreme of subtraction. Therefore, the Middle Way, which is free from the extremes of addition and subtraction, is truly proclaimed. This refutes some Madhyamikas.
Tibetan
་མཐའ་རྣམ་འབྱེད་སེམས་ཙམ་གྱི་རང་གཞུང་དུ་འདོད་པ་ཡང་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་དབུ་མའི་གཞུང་དེ་ཉིད་དུ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་གྲངས་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་ལྔས་སྟོང་པ་ཉིད་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་སྐབས་སུ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གསུངས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟར་ཤེས་པར་བྱ་ཞེ་ན། གཉིས་དངོས་མེད་དང་དངོས་མེད་པའི། །དངོས་པོ་སྟོང་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །གཉིས་པོ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་དངོས་པོ་མེད་པ་དང༌། དངོས་པོ་མེད་པའི་དངོས་པོ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟར་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སོ། །འདིར་ཡང་གཟུང་འཛིན་གྱི་དངོས་པོ་ནི་ཡང་དག་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོས་སྟོང་ངོ༌། །གཟུང་འཛིན་གྱི་དངོས་པོ་མེད་པའི་གཞི་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་ཡོངས་གྲུབ་ཀྱི་དངོས་པོ་སྟེ། ངོ་བོ་ཉིད་ནི་ཡང་དག་པར་མེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་སྟོང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་རང་གིས་མི་སྟོང་ལ་གཞན་གྱིས་སྟོང་པ་ སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་འདས་ཀྱང་དོན་དམ་པ་གཞན་སྟོང་དུ་གྲུབ་བོ། །འདིར་དངོས་པོ་མེད་པའི་དངོས་པོ་ཞེས་པ། དོན་དམ་ཆོས་ཉིད་ལ་དངོས་པོའི་སྒྲར་བརྗོད་པ་ནི། འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་དངོས་པོ་བརྒྱད་དེ། ཞེས་པ་ལྟར། ངོ་བོ་ཉིད་ལ་དངོས་པོའི་སྒྲས་བརྗོད་པར་ཟད་དེ་བྷ་བ་ཞེས་པ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བསྒྱུར་ན་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་དགག་བྱ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཆོས་ཀྱིས་སྟོང་པའི་གཞི་ཆོས་ཉིད་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ལ་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་པ་ཡང་དང་ཡང་དུ་གསུངས་པ་ཡིན་པས་དེ་རྣམས་ཀྱི་དོན་དེ་ལྟར་རྟོགས་ན་ལེགས་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་འདིར་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དབྱེ་བ་སྟོན་པའི་སྐབས་སུ། ཟ་བ་བཟའ་དང་དེ་ཡི་ལུས། །གནས་ཀྱི་གཞི་ཡི་སྟོང་པ་ཉིད། །དེ་ཡང་གང་གིས་ཇི་ལྟར་མཐོང༌། །གང་ཕྱིར་དེ་ཡང་སྟོང་པ་ཉིད། །དགེ་གཉིས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། །རྟག་ཏུ་སེམས་ཅན་ཕན་བྱའི་ཕྱིར། །འཁོར་བ་བཏང་བར་མི་བྱའི་ཕྱིར། །དགེ་བ་མི་ཟད་བྱ་བའི་ཕྱིར། །རིག་ཀྱང་རྣམ་པར་དག་བྱའི་ཕྱིར། །མཚན་དང་དཔེ་བྱད་ཐོབ་བྱའི་ཕྱིར། །སངས་རྒྱས་ཆོས་རྣམས་དག་བྱའི་ཕྱིར། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྒྲུབ་པར་བྱེད། །ཅེས་ནང་སྟོང་པ་ཉིད་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་སྟོང་པ་ཉིད་བཅུ་བཞི་སྨོས་ནས། དེ་རྣམས་ཀྱི་སྟོང་ཚུལ་ཇི་ལྟར་ཡིན་པ་གཏན་ལ་དབབ་པའི་ཕྱིར་གསུངས་པ། གང
Chinese
此外，破除将唯识宗承许为究竟的观点。而且在中观宗的论典中，在以空性的特征、名称等五种方式来确立空性时，这样宣说了空性的特征，即：如果想要了解空性的特征，那么，二者，无实有与无实有的事物，是空性的特征。二者，能取和所取的实有不存在，以及无实有的事物是空性的特征。这样，无实有的自性就显示为空性的特征。这里，由于能取和所取的实有并不真实存在，因此以自己的自性为空。没有能取和所取的实有的基础，是无基础的法性圆成实，自性不是真实存在的，因此不是自空。这样，显示了不是以自己空而是以他空作为空性的特征，最终成立了他空。这里，所谓的“无实有的事物”，将胜义法性称为事物，就像“无为的事物有八种”那样，只是将自性称为事物而已，如果将bhava翻译成自性也不合适。这样，如果将应破的世俗法空性的基础，即法性真实之边，称为无实有的自性空性，这样反复宣说，如果能够如此理解这些意义，那就是很好的理解。此外，这里在显示空性的分类时说：吃者、所吃和它的身体，以及住所的基础的空性。又是谁以何种方式看见它？因为什么它也是空性？为了获得二种善，为了恒常利益有情，为了不舍弃轮回，为了行作不尽的善，即使聪慧也要完全清净，为了获得相和好相，为了清净佛法，菩萨行持。这样，从内空性到一切法空性的究竟，说了十四种空性。为了确定这些空性的空性方式是怎样的，所以宣说了：何
English
Furthermore, the view that Mind-Only school is the ultimate is also refuted. Moreover, in the Madhyamaka treatises, when establishing emptiness through five aspects such as the characteristics and names of emptiness, the characteristics of emptiness are explained as follows: If one wants to know the characteristics, then, the two, the absence of reality and the absence of real things, are the characteristics of emptiness. The two, the absence of grasping and the grasped, and the absence of real things are the characteristics of emptiness. Thus, the nature of the absence of real things is shown as the characteristic of emptiness. Here, since the reality of the grasper and the grasped does not truly exist, it is empty of its own nature. The basis of the absence of the grasper and the grasped is the ungrounded nature of the perfectly established, the nature is not truly non-existent, therefore it is not self-empty. Thus, showing that it is not empty by itself but empty by others as the characteristic of emptiness, ultimately establishes other-emptiness. Here, the so-called "absence of real things," calling the ultimate nature of reality a thing, just as "there are eight unconditioned things," it is only calling the nature a thing, and it is not appropriate to translate bhava as nature. In this way, if the basis of emptiness, which is empty of the conventional dharma to be refuted, that is, the true limit of the nature of reality, is called the emptiness of the nature of non-reality, it is repeatedly declared in this way, and if one can understand these meanings in this way, then it is a good understanding. Furthermore, here, when showing the divisions of emptiness, it says: The emptiness of the eater, the eaten, and its body, and the basis of the dwelling. And who sees it in what way? Because of what is it also emptiness? In order to obtain the two virtues, in order to constantly benefit sentient beings, in order not to abandon samsara, in order to perform inexhaustible good, even if intelligent, one must be completely purified, in order to obtain marks and signs, in order to purify the Buddhadharma, the Bodhisattva practices. Thus, from the emptiness of the interior to the ultimate emptiness of all dharmas, fourteen emptinesses are mentioned. In order to determine how these emptinesses are empty, it is declared: What