Tibetan
རྒྱལ་པོ་མེ་ཏོག་ཀུན་ཏུ་རྒྱས་པའི་སྒོ་དྲུང་དུ་ཕེབས་པ་ན་སུ་ཡིན་དྲིས་པས་ཤེས་རབ་ཅན་ནི་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོ་སྟེ། ཙནྡྲ་གི་མི་རྗོད་པ་རྣམ་པར་དག། སྙན་ངག་དཔའ་བོ་ལས་བྱུང་སྡེབས་སྦྱོར་མཁས། ཕྱོགས་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་ང་མིན་སུ། ཞེས་གསུངས་པ་ན། ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པ་ཡིན་ནམ། ཞེས་དྲིས་པས་འཇིག་རྟེན་ན་དེ་ཁར་གྲགས་གསུངས་པས་རྒྱལ་པོ་དང་དེ་སྦྱིན་བདག་བྱས་ཏེ་ཚད་མ་སྡེ་བདུན་བརྩམས་ནས། གལ་ཏེ་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པ་ཡི། སྨྲ་བའི་ཉི་མ་ནུབ་པ་ན། ཆོས་རྣམས་གཉིད་ལོག་ཡང་ན་ཤང། ཆོས་མ་ཡིན་རྣམས་ད་སྡོད་ལོངས། ཞེས་ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་རྒྱལ་པོའི་སྒོ་ཁང་དུ་བྲིས་ཏེ། མི་མཐུན་པའི་རྒོལ་བ་ཐམས་ཅད་ཚར་བཅད་ཅིང། རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་རྒྱུན་རིང་པོར་དར་བར་མཛད་དོ། དེ་ལ་སྡེ་བདུན་ཞེས་པ་རྒྱས་པ་རྣམ་འགྲེལ། འབྲིང་རྣམ་ངེས། བསྡུས་པ་རིག་ཐིག་སྟེ་གཙོ་བོ་ལུས་ལྟ་བུའི་བསྟན་བཅོས་གསུམ་དང། དེ་ལས་འཕྲོས་པ་བཞི་ནི། རང་དོན་རྗེས་དཔག་ལས་འཕྲོས་ཏེ། རྒྱུད་གཞན་གྲུབ་པ་དང། རྩོད་པའི་རིག་པ་སྟེ་ཡན་ལག་གི་བསྟན་བཅོས་བཞིའོ།(སྨད་ཆ།༨༣༡)གསུམ་བོད་དུ་འགྱུར་ཚུལ་ནི། བསྟན་པ་སྔ་དར་གྱི་དུས་སུ་སྡི་བདུན་ཕྱི་མ་འགའ་དང། དུལ་ལྷའི་འགྲེལ་པ་སོགས་འགྱུར། ཕྱི་དར་ལ་རྨ་དགེ་བའི་བློ་གྲོས་ཀྱི་མདོ་དང་རྣམ་འགྲེལ་རྣམ་ངེས་འབྲེལ་ཆེན་དང་བཅས་པ་བསྒྱུར་ཞིང། ཁྱད་པར་རྔོག་ལོ་ཆེན་པོས་གསར་འགྱུར་དང་འ)ར་བཅོས་དུ་མ་མཛད་ནས་འཆད་ཉན་གྱི་གཏན་ལ་ཕབ། ནས་འགྲེལ་ནི་རྣམ་ངེས་ལ་ལྟོས་ནས་བཤད་རྒྱུན་མ་ནུབ་ཙམ་དུ་གནས་པ་ལས། ཕྱིས་ཆོས་རྗེ་ས་པཎ་གྱིས་རྩལ་དུ་བཏོན་ནས་བསྒྱུར་བཤད་ཀྱི་གཏན་ལ་ཕབ། འཕགས་པ་རིན་པོ་ཆེས་གསང་ཕུར་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་ཚད་རྒྱུགས་སྦྱར་བ་སོགས་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པར་མཛད་དོ། ཀུན་མཁྱེན་བསྟན་པའི་ཉིན་བྱེད་ཀྱིས་ཀྱང་མཚན་ཉིད་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པར་སྦྱངས་པས་གྲ་སྐོར་ཞིག་དང་ཚད་མའི་སློབ་གྲ་ཞིག་མཛད་བཞེད་བྱུང་ཡང་གནང་མ་གྲུབ། འོན་ཀྱང་ཚིག་གི་སྦྱོང་བརྡར་ཁ་ཤག་འགྱེད་པ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པར་དོན་གྱི་གནད་ཟབ་མོ་འཚོལ་བ་ལ་མཁས་ཤིང་སྨྲ་བའི་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོར་བཞུགས་པ་ཡིན་ནོ། ཕྱི་རོལ་ཚད་མ་ནི་ནང་པའི་ཕྱོགས་ལྔ་ཡིན་ཏེ། རྩོད་ཚུལ་ཕྱོགས་འདྲར་སྣང་ཡང། དོན་གྱི་ཁས་ལེན་མི་མཚུངས་པས་ཁྱད་པར་ཆེའི། འོ་ན་ཐུན་མོང་རིག་པ་མི་ཟེར་རམ་སྙམ་ན། དེ་ནི་རྩོད་ངག་ཙམ་ལ་དགོངས་སོ། ཚད་མ་རིག་པའི་སྐབས་སོ། ནང་རིག་པའི་སྐབས། རིག་གནས་ལྔ་པ་ནང་རིག་པ་ནི། ཕྱི་
Chinese
国王来到鲜花盛开的门口，有人问他是谁，他说：“智者乃是方向之象，旃陀罗吉不言说，完全清净。诗歌勇士所出，精通组合，我不是胜过一切方向的人，又是谁？”说完，有人问：“是法称吗？”他说：“世间都知道我。”于是国王和他成了施主，创作了量论七部。如果法称的，言说之日西沉，那么正法都将沉睡或消亡，不正法者现在可以得意了。于是将这句特别的话写在王宫的门上，一切不顺的论敌都被击败，使佛陀的教法长久兴盛。所谓的七部，广的是《释量论》，中等的是《定量论》，略的是《理滴论》，这三部是主要的，如同身体一般的论著。由此延伸出的四部是：从自利现量延伸出他相续成，和论辩的理路，这四部是支分论著。（下卷。831）三部在藏地的翻译情况是：前弘期翻译了七部中的后几部，以及调伏天神的注释等。后弘期玛吉瓦洛智翻译了经部和《释量论》、《定量论》以及相关的大疏。特别是俄大译师进行了多次新译和修订，确立了讲修制度。注释方面，相对于《定量论》来说，讲授传承几乎没有中断，后来萨迦班智达大力弘扬，确立了翻译和讲授的制度。帕巴仁波切在桑浦举行《释量论》的考试等，使之非常兴盛。全知教法之日也精通因明，想要建立僧团和因明学院，但没有成功。然而，他精通于寻找意义的深刻要点，而不是像掷骰子一样的文字游戏，是一位伟大的雄辩自在。外道因明与内道的五支相似，辩论的方式似乎相同，但意义的承诺不同，所以差别很大。那么，难道不能说是共同的学问吗？这是指辩论的言辞而已。这是因明的情况。内明的情况。五明中的第五个内明是，外
English
When the king arrived at the gate of the ever-blooming flowers, someone asked who he was, and he said, "The wise one is the elephant of direction, Chandrakirti does not speak, completely pure. Born from the hero of poetry, skilled in composition, who else but me is victorious over all directions?" After saying this, someone asked, "Is it Dharmakirti?" He said, "The world knows me there." Then the king and he became patrons, and he composed the seven treatises on valid cognition. If the sun of speech of Dharmakirti were to set, then all the Dharma would fall asleep or perish, and those who are not Dharma can now be proud. So this special statement was written on the gate of the palace, and all opposing adversaries were defeated, and the Buddha's teachings were made to flourish for a long time. The so-called seven treatises are the extensive Commentary on Valid Cognition, the intermediate Treatise on Certainty, and the concise Drop of Reason, these three being the main treatises like the body. The four that arise from them are: arising from self-benefit inference, the establishment of other minds, and the science of debate, these four being the branch treatises. (Lower vol. 831) The way the three were translated into Tibet is: During the early dissemination of the teachings, some of the later seven treatises were translated, as well as the commentary on Dulha and others. During the later dissemination, Magewa Lodro translated the Sutra, the Commentary on Valid Cognition, the Treatise on Certainty, and the related great commentary. In particular, Ngok Lotsawa made many new translations and revisions, and established the system of teaching and practice. As for the commentaries, in relation to the Treatise on Certainty, the tradition of teaching has remained almost unbroken, but later Sakya Pandita greatly promoted it and established the system of translation and teaching. Phakpa Rinpoche held examinations on the Commentary on Valid Cognition at Sangpu, etc., making it very prosperous. Kunken Tenpai Nyinje also became very proficient in epistemology, and wanted to establish a monastic college and a college of valid cognition, but it was not successful. However, he was skilled in finding the profound essence of meaning, rather than engaging in mere verbal games like throwing dice, and he was a great lord of eloquence. External valid cognition is similar to the five limbs of the inner path, and although the methods of debate seem the same, the commitments of meaning are different, so the difference is great. Then, can't it be said to be a common science? This refers only to the words of debate. This is the case with valid cognition. The case of inner science. The fifth of the five sciences, inner science, is, outer
Tibetan
རོལ་པ་སོགས་དང་ཐུན་མོང་དུ་མ་གྱུར་པའི་ཐར་པ་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་གོ་འཕང་བླ་ན་མེད་པ་(སྨད་ཆ།༨༣༢)བསྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་ཟབ་མོ་རྨད་དུ་བྱུང་བ་སྟོན་པ་ཡང་དག་པ་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་དྲི་མ་མེད་པ་མདོ་རྒྱུས་དགོངས་འགྲེལ་དང་བཅས་པ་རྣམས་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་བརྗོད་བྱ་བསླབ་པ་གསུམ་དང་རྗོད་བྱེད་སྡེ་སྣོད་གསུམ་དུ་འདུས་ཤིང་ནང་གསེས་གྲུབ་མཐའ་བཞི་དང། སྔགས་ཕྱི་ནང་གཉིས་རྣམས་ཏེ། དེ་ཡང་ཆོས་རྣམས་བདེན་མེད་དུ་བློར་མི་ཚུད་པ་ལ་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བ། དེ་ལས་ལྡོག་སྟེ་བྱ་བྱེད་ལས་སུམ་ཡུལ་སྟེང་ནས་མ་གྲུབ་པའི་བློས་བཏགས་པར་འདོད་པ་ལ་མདོ་སྡེ་པ། ཕྱི་དོན་བཀག་ནས་གཟུང་འཛིན་གཉིས་སྟོང་གི་ཡེ་ཤེས་བདེན་གྲུབ་ཏུ་འདོད་པ་ལ་སེེམས་ཙམ་པ། གཟུགས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདེན་མེད་དུ་བློར་ཚུད་པའི་རིགས་པ་ལ་དབུ་མའི་གྲུབ་མཐའ་སྟེ་གྲུབ་མཐའ་ཆེན་པོ་བཞི་དང། དེ་བཞིན་དུ་སྔགས་ལའང་ཀུན་རྫོབ་རྫས་ཡོད་དུ་མི་འདོད་ཀྱང། བརྟགས་པའི་ཡོད་པ་མི་འགོག་པར་བསྒྱུར་བའི་ཐབ་བསྟན་པ་ཀྲི་ལོག་སྡེ་གསུམ་དང། ཀུན་རྫོབ་དུའང་ཆོས་རྣམས་མི་གཉིས་པའི་བསམ་སྦྱོད་དང་ལྡན་པས་འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་སྣང་སྟོང་ཟུང་འཇུག་གི་ཆོས་སྐུར་རྟོགས་པར་བྱས་ནས་དེ་ཡི་དང་མ་བསམ་བཞག་མེད་པར་སྐྱོང་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་སྒོམ་པར་བྱེད་པས་སྦང་གཉིས་ཀྱི་ཐ་སྙད་ལས་གྲོལ་བ་རྣལ་འབྱོར་བླ་ན་མེད་པ་ནང་རྒྱུད་སྡེ་གསུམ་སྟེ། དེ་དག་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་དྲང་ངེས་ཀྱི་དབྱེ་བས་ཆོས་འཁོར་གསུམ་དང་ཐེག་རིམ་དགུར་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཚུལ་སོགས་ཅུང་ཟད་ལེའུ་དང་པོའི་སྐབས་སུ་སྨོས་ཟིན་ལ། བསྟན་པ་དེ་ཉིད་འཕགས་བོད་གཉིས་སུ་ཇི་ལྟར་བྱོན་ཚུལ་ཡང་གསང་ཆེན་རྙིང་མ་བཀའ་གཏེར་གྱི་ཆོས་འབྱུང་རྒྱས་པ་དང། གཞར་བྱུང་སྔགས་གསར་མའི་ལོ་རྒྱུས་ཕྱོགས་(སྨད་ཆ།༨༣༣)ཙམ་བརྗོད་པ་དག་ལས་ཤེས་རབ་འགྱུར་ཕྱིར་བསྐྱར་ནས་འབྲི་དགོས་པ་མེད་དོ། ནང་རིག་པའི་སྐབས་སོ། རིག་གནས་ཆུང་བ་ལྔའི་སྐབས། ཞར་བྱུང་རིག་གནས་ཆུང་བ་ལྔ་ཇི་ལྟར་བྱུང་ཚུལ་ཅུང་ཟད་བརྗོད་ན། དེ་ཡང་མངོན་པར་འབྱུང་བའི་རྒྱུད་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་འདུན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གཞན་དག་ལ་སྙན་པར་དངགས་པའི་བསྟན་བཅོས་དང། མིང་གཅིག་ཉིད་དོན་དུ་མར་བརྗོད་པའི་བསྟན་བཅོས་དང། ལྕི་བ་དང་ཡང་བའི་ཡི་གེ་བསྒྱུར་བ་དང་སྦེལ་བའི་སྒོ་ནས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་སྡེབ་པའི་བསྟན་བཅོས་དང། མདོ་འཛིན་པ་དང། བཞད་གད་དང། སྐད་
Chinese
不是与嬉戏等相同的解脱和无上的一切智智果位（下卷。832）的，乃是显示成办之甚深奇妙方便的正等觉佛陀的无垢教言，即经、律、论及其注释。 也就是所诠三学与能诠三藏，以及内分四宗和内外密咒。 也就是对于诸法不承认为实有，是为分别说部；与此相反，认为能作、所作、业三者并非从外境上成立，而是由心识假立，是为经部；遮止外境，认为能取、所取二空之智慧是实有成立，是为唯识宗；对于从色法乃至一切种智之间的所有法都承认为无实有，是为中观宗，此为四大宗派。 同样，在密咒中，虽然不承认世俗谛中事物实有，但不遮止名言安立的有，从而宣说转变之方便的克里亚瑜伽三部；在世俗谛中，也以诸法无二之见行而具有，从而将果位的自性认知为显空双运之法身，并对此不作意、无散乱地修持，以摆脱有无二边的名言，此为无上瑜伽内续三部。 这些以大小乘、不了义与了义之分，而安立为三转法轮和九乘次第等之理，在第一品中已略作阐述。 至于此教法在印度和藏地如何流传，在宁玛派的教言和伏藏之广大教法史，以及略述新密咒之历史（下卷。833）中均有记载，故无需重复书写。 以上是关于内明的论述。 关于五小明。 顺便略述五小明如何产生。 也就是在《现观庄严论》中说：为使菩萨悦意众生，而作赞颂之论典；以一词而表达多种含义之论典；通过改变和组合轻重字母来创作诗歌之论典；以及说唱者；笑话；语言
English
The unsurpassed state of liberation and omniscience (lower vol. 832), which is not the same as playfulness, etc., is the immaculate teaching of the Perfectly Enlightened Buddha, which reveals the profound and wonderful means of accomplishing it, namely the sutras, tantras, and commentaries. That is, the subject matter is contained in the three trainings and the object of expression in the three pitakas, as well as the four inner schools and the outer and inner mantras. That is, the Vaibhashika school does not accept that phenomena are devoid of reality. In contrast, the Sautrantika school believes that the three actions of doing, acting, and karma are not established from the external world, but are imputed by the mind. The Chittamatra school, having blocked external objects, believes that the wisdom of the emptiness of the two, grasper and grasped, is truly established. The Madhyamaka school is the reasoning that all phenomena from form to omniscience are accepted as devoid of reality, and these are the four great schools. Similarly, in mantra, although it is not accepted that things exist substantially in relative truth, the existence of imputation is not denied, and the three divisions of Kriya Yoga are taught to transform it. In relative truth, too, with the view and conduct of non-duality of phenomena, the nature of the result is realized as the Dharmakaya of the union of appearance and emptiness, and it is cultivated without intention or distraction, with the samadhi that is free from the terms of existence and non-existence, the three inner tantras of Anuttarayoga. These are slightly mentioned in the first chapter, such as the way they are classified into the three turnings of the wheel of Dharma and the nine vehicles, according to the distinctions of the Great and Small Vehicles, and the provisional and definitive meanings. As for how that doctrine spread in India and Tibet, it is recorded in the extensive Dharma history of the Nyingma teachings and terma, and in the history of the new mantras (lower vol. 833), so there is no need to write it again for the sake of wisdom. That is all about inner science. About the five minor sciences. Incidentally, let me briefly explain how the five minor sciences arose. That is, in the Manifestation Sutra, it says: "For the sake of pleasing sentient beings, the Bodhisattva composes treatises of praise for others; treatises that express many meanings with one word; treatises that compose verses by changing and combining heavy and light letters; as well as reciters; jokes; language.