Tibetan
་ནི་ཨུཏྤལ་ལ་དང་། པདྨ་དང་། རིན་པོ་ཆེ་དང་། ཤིང་ལོ་འབྱུང་བའོ། །ཕལ་ཆེར་སྡེ་བ་ལ་དབྱེ་ན། ཤར་གྱི་རི་བོའི་སྡེ། ནུབ་ཀྱི་རི་བོའི་སྡེ། གངས་རིར་གནས་པའི་སྡེ། རྟག་པར་སྨྲ་བའི་སྡེ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་སྨྲ་པའི་སྡེ་དང་ལྔའོ། །འདི་དག་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་གནས་བརྟན་འོད་སྲུང་ཆེན་པོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྦྱངས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་མཆོག་ཏུ་ལུང་བསྟན་པ་དེའི་སློབ་བརྒྱུད་དོ། །སྐད་ནི་པྲ་ཀྲྀ་ཏ་སྟེ་འོད་གསལ་གྱི་ལྷ་རྣམས་དང་མཐུན་པར་སྨྲ་བ། སྣམ་ཕྲན་ནི་དགུ་ཡན་ཆད་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་མན་ཆད་དེ་ཟུང་མ་གཏོགས། རྟགས་ནི་གཡུང་དྲུང་འཁྱིལ་བ་དཔལ་བེའུའོ། །གནས་བརྟན་པ་ལ་དབྱེ་ན། རྒྱལ་བྱེད་ཚལ་ན་གནས་པའི་སྡེ། འཇིག་མེད་རི་ལ་གནས་པའི་སྡེ། གཙུག་ལག་ན་གནས་པའི་སྡེ་དང་གསུམ་མོ། །འདི་དག་སྨྱིག་མ་མཁན་གྱི་རིགས་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་འཕགས་པ་ཀ་ཏྱ་ན་ཆེན་པོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མཐའ་འཁོབ་འདུལ་བའི་མཆོག་ཏུ་ལུང་བསྟན་པ་དེའི་སློབ་བརྒྱུད་དོ། །སྐད་ནི་ཨ་བ་བྷྲཾ་ཤ་སྟེ་ཟུར་ཆགས་པ་ཤ་ཟ་རྣམས་དང་མཐུན་པ། སྣམ་ཕྲན་དགུ་ཡན་ཆད་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་མན་ཆད་དེ་ཟུང་མ་གཏོགས། རྟགས་སུ་དུང་འབྱུང་བའོ། །མང་པོ་བཀུར་བ་ལ་དབྱེ་ན། ས་སྒྲོག་རི་པའི་སྡེ། བསྲུང་བ་ས་ཡི་སྡེ། གནས་མ་བུའི་སྡེ་དང་གསུམ་མོ། །འདི་དག་འདྲེགས་མཁན་རིགས་ལས་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་འཕགས་པ་ཉེ་བ་འཁོར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདུལ་བ་འཛིན་པ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་མཆོག་ཏུ་ལུང་བསྟན་པ་དེའི་སློབ་བརྒྱུད་དོ། །སྐད་ནི་པི་ཤ་ཙི་སྟེ་ཐ་མལ་པ་གནས་གཙང་མའི་ལྷ་རྣམས་དང་མཐུན་པ། སྣམ་ཕྲན་ནི་གནས་བརྟན་པ་དང་མཐུན། རྟགས་ནི་དུང་ངོ་། །དགོས་པ་ནི། བསྟན་པ་ནང་མཐུན་པ་དང་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པའི་དགོས་པ་ཡོད་དོ། །བསལ་བྱ་ནི། གྱེས་པ་བཅྭོ་བརྒྱད་ཆོས་མ་ཡིན་པར་འདོད་པ་རྣམས་སོ། །སྡུད་པ་པོའི་གཙོ་བོ་ནི། སྲིད་པ་ཐ་མལ་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སུ་མི་ཏྲ་དང་། དགྲ་བཅོམ་པ་པུརྟི་ཀའོ། །གསུམ་པ་པཎྚི་ཏ་རྣམས་ཀྱིས་བསྟན་བཅོས་མཛད་ཚུལ་ལ་གསུམ། སློབ་དཔོན་གྱི་མཚན་ཉིད། བསྟན་བཅོས་ཀྱི་རང་བཞིན། ཇི་ལྟར་མཛད་པའི་ཚུལ་དང་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། རབ་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་བདེན་པ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པ། འབྲིང་ཡི་དམ་ལྷའི་ཞལ་མཐོང་ཞིང་གནང་བ་ཐོབ་པ། ཐ་མ་རིག་པའི་གནས་ལྔར་ཤེས་པའོ། །གནས་ལྔ་ནི། སྒྲ་དང། ཚད་མ། བཟོ། གསོ་བ། ནང་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་གནས་སོ། །གཉིས་པ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི
Chinese
是乌 উৎপལ་ལ་（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思）和，莲花和，珍宝和，树叶生出的。大致分部派来说，东方的山部的，西方的山部的，雪山居住的部，常说的部，超脱世间说的部等五种。这些是婆罗门种姓中出家，大迦叶尊者世尊所调伏的具有功德的，被授记为最胜的，他的弟子传承。语言是 प्राकृत（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思），说的是与光明天的诸神相符的语言。僧裙是九件以上，二十三件以下，除了双数。标志是卍（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思）字，吉祥结。上座部分为，住在王舍城的部，住在不坏山的部，住在寺院的部等三种。这些是芦苇匠种姓中出家的圣者大迦旃延，世尊授记为调伏边地的最胜者，他的弟子传承。语言是 अपभ्रंश（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思），是变异的，与食肉者相符的。僧裙是九件以上，二十一件以下，除了双数。标志是海螺生出。大众部又分为，锁地山部的，守护地的部，住母部的等三种。这些是混合种姓中出家的圣者阿难陀，世尊授记为持律者中的最胜者，他的弟子传承。语言是 पिशाची（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思），是庸俗的，与净居天的诸神相符的。僧裙与上座部相同。标志是海螺。必要是，教法内部和谐以及长久住世的必要。应排除的是，十八部派认为不是佛法的所有。结集者的主尊是，凡夫菩萨苏弥陀和，阿罗汉布尔提迦。第三，班智达们造论的方式有三种：论师的特征，论典的自性，如何造论的方式。首先是：上等是现量证悟法性的真谛，中等是面见本尊并获得许可，下等是通晓五明。五明是：声明，因明，工巧明，医方明，内明（即真如实性之明）。第二，论典的自性是
English
are উৎপལ་ལ་ (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, Literal Chinese meaning) and, lotus and, precious stones and, tree leaves arising. Generally, dividing into schools, there are five: the school of the eastern mountains, the school of the western mountains, the school dwelling in the snowy mountains, the school that speaks of permanence, and the school that speaks of transcendence of the world. These are the disciples of the great Elder Kāśyapa, who arose from the Brahmin caste, was tamed by the Blessed One, possessed of qualities, and was prophesied as the foremost. The language is प्राकृत (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, Literal Chinese meaning), speaking in accordance with the gods of clear light. The monastic robe is nine or more, twenty-three or less, except for pairs. The symbol is the swastika (卍) (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, Literal Chinese meaning), the auspicious knot. Dividing the Sthavira, there are three: the school dwelling in Rājagṛha, the school dwelling on the indestructible mountain, and the school dwelling in the monastery. These are the disciples of the great Ācārya Kātyāyana, who arose from the reed-maker caste, was prophesied by the Blessed One as the foremost in taming the border regions. The language is अपभ्रंश (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, Literal Chinese meaning), which is corrupt, in accordance with the flesh-eaters. The monastic robe is nine or more, twenty-one or less, except for pairs. The symbol is the conch shell arising. Dividing the Mahāsāṃghika, there are three: the school of the earth-locking mountain, the school of the protected earth, and the school of the dwelling mother. These are the disciples of the venerable Ānanda, who arose from the mixed caste, was prophesied by the Blessed One as the foremost among those who uphold the Vinaya. The language is पिशाची (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, Literal Chinese meaning), which is vulgar, in accordance with the gods of the Pure Abode. The monastic robe is the same as the Sthavira. The symbol is the conch shell. The necessity is the necessity for internal harmony of the teachings and long duration. What should be eliminated are all the eighteen schools that are considered not to be Dharma. The main compilers are the ordinary worldly Bodhisattva Sumitra and the Arhat Pūrtika. Third, there are three ways in which the Paṇḍitas compose treatises: the characteristics of the teacher, the nature of the treatise, and how it is composed. First: the best is to directly realize the truth of the nature of reality; the intermediate is to see the face of the tutelary deity and receive permission; the lowest is to know the five sciences. The five sciences are: grammar, logic, crafts, medicine, and the inner science of suchness. Second, the nature of the treatise is
Tibetan
། རྩོམ་པ་པོ་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་བཀའི་དགོངས་འགྲེལ་དུ་བརྩམས་ཤིང་ཐར་པའི་ལམ་སྟོན་པས་འཆོས་སྐྱོབ་གཉིས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་སྟེ། མགོན་པོ་བྱམས་པས། ཉོན་མོངས་དགྲ་རྣམས་མ་ལུས་འཆོས་པ་དང་། །ངན་འགྲོའི་སྲིད་ལས་སྐྱོབ་པ་གང་ཡིན་པ། །འཆོས་སྐྱོབ་ཡོན་ཏན་ཕྱིར་ན་བསྟན་བཅོས་ཏེ། །གཉིས་པོ་འདི་དག་གཞན་གྱི་ལུགས་ལ་མེད། །ཅེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །གསུམ་པ་ཇི་ལྟར་མཛད་པའི་ཚུལ་ལ་སངས་རྒྱས་ཞལ་བཞུགས་པ་ན་དགྲ་བཅོམ་པ་བདུན་བརྒྱས་བསྟན་བཅོས་མངོན་པ་སྡེ་བདུན་མཛད་པ་དང་། བསྡུ་བ་གཉིས་ཀྱི་དུས་སུ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཉེར་སྦས་ཀྱིས་བྱེ་བྲག་བཤད་མཛོད་ཆེན་མོ་མཛད་པ་དང་། སངས་རྒྱས་འདས་ནས་ལོ་བཞི་བརྒྱ་ན། སློབ་དཔོན་ཀླུ་སྒྲུབ་ཡབ་སྲས་བྱོན་ཏེ། དབུ་མའི་ལུགས་རྒྱ་ཆེར་གསལ་བར་མཛད་པ་བཀའ་གསུམ་གྱི་དོན་འགྲེལ་བ། གཏམ་གྱི་ཚོགས་བཀའ་དང་པོ་འགྲེལ་བ་དང་། རིགས་པའི་ཚོགས་བར་པའི་འགྲེལ་བ་དང་། བསྟོད་པའི་ཚོགས་ཐ་མའི་འགྲེལ་བ་མཛད་པ་དང་། འཕགས་པ་ལྷས་བཞི་བརྒྱ་པ་ལ་སོགས་པར་མཛད་པ་དང་། ལེགས་ལྡན་འབྱེད་ཀྱིས་སྤྱན་རས་གཟིགས་བརྟུལ་ཞུགས་ལ་སོགས་པ་དང་། ཟླ་བ་གྲགས་པས་མཛད་པའི་ཚིག་གསལ་དང་། །དབུ་མ་འཇུག་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། ལོ་དགུ་བརྒྱ་ལྷག་སྟོང་དུ་ཉེ་བ་ན་སློབ་དཔོན་ཐོགས་མེད་སྐུ་མཆེད་ལ་སོགས་པ་བྱོན་ཏེ། ཐོགས་མེད་ཀྱིས་བྱམས་པ་བསྒྲུབས་ནས་དགའ་ལྡན་དུ་བྱོན་ཏེ། ལྷའི་དྲོ་སྐད་ཅིག་གནས་པ་ལ། འཕགས་པ་བྱམས་པས་བཀའ་སྤྱིའི་འགྲེལ་པར། རྒྱན་གཉིས། འབྱེད་གཉིས། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་བླ་མའི་བསྟན་བཅོས་དང་ལྔ་མཛད། དེས་གསུངས་པ་རྣམས་འཛམ་བུ་གླིང་དུ་དར་བར་བྱས་ཏེ། སློབ་དཔོན་སོ་སོའི་འགྲེལ་བ་དུ་མ་མཛད་པ་དང། ཁྱད་པར་དུ་སློབ་དཔོན་ཐོགས་མེད་ཀྱི་ས་སྡེ་ལྔ་སྡོམ་རྣམ་གཉིས་ལ་སོགས་པ་བྱམས་པ་དང་འབྲེལ་བའི་ཆོས་ཉི་ཤུར་གྲགས་པ་རྣམས་མཛད་པ་དང་། དབྱིག་གཉེན་གྱིས་དེ་དག་གི་འགྲེལ་བའི་རིགས་དུ་མ་དང་། ཁྱད་པར་དུ་ཆོས་མངོན་པ་མཛོད་རང་འགྲེལ་དང་བཅས་པ་ལ་སོགས་དུ་མ་མཛད་པ་དང་། ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོས་བརྒྱད་སྟོང་དོན་བསྡུས་དང་། ཚད་མ་ཀུན་བཏུས་ལ་སོགས་པ་དུ་མ་མཛད་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པས་ཚད་མ་སྡེ་བདུན་ལ་སོགས་པ་མཛད་པ་དང་། ཙནྡྲ་གོ་མིས་སྒྲའི་བསྟན་བཅོས་ཙནྡྲ་པ་ལ་སོགས་པ་དུ་མ་མཛད་པ་དང་། དཔའ་བོས་སྐྱེས་རབས་ཀྱི་སྡེ་ལ་སོགས་པ་དུ་མ་མཛད་པ་དང་། སློབ་དཔོན་ཡོན་ཏན་འོད་ཀྱིས་མདོ་རྩ་བའི་བམ་པོ་དང་། ཀརྨ་ཤ་ཏམ་བམ་པོ་དགུ་ལ་
Chinese
作为具有资格的作者所著的对佛语的意旨的解释，它具有解脱道的引导者的医治和保护两种功德。如慈氏菩萨所说：“能医治所有烦恼之敌，能救脱恶趣之苦，因有医治和保护的功德，故名为论典，此二者在其他宗派中没有。”如是说。第三，关于如何造论之理，当佛陀住世时，七百阿罗汉造了论典《阿毗达磨七论》；在两次结集时，二十阿罗汉造了《大毗婆沙论》；佛陀涅槃后四百年，龙树父子出现，广泛阐明中观之理，解释三藏之义。言之集解释第一佛语，理之集解释中间佛语，赞之集解释最后佛语。圣天造了《四百论》等；圣解脱军造了《观世音菩萨苦行》等；月称造了《明句论》和《入中论》等。在九百多年接近一千年时，无著兄弟等出现。无著修持慈氏后，前往兜率天，在天界停留片刻。圣慈氏为普遍解释佛语，造了二庄严、二分别、《大乘经庄严论》等五论。他们所说之法在赡部洲弘扬，各位论师造了许多解释。特别是无著论师造了《五地事》、《摄抉择分》等与慈氏相关的二十法。世亲造了许多对它们的解释，特别是造了《阿毗达磨俱舍论》及其自释等。陈那造了《集量论》和《定量论》等；法称造了《量理七论》等；旃陀罗·瞿弥造了声明论典《旃陀罗波》等；英雄造了《本生经》等；功德光律师造了《根本律经》和《业百羯磨》九卷。
English
As a commentary on the meaning of the Buddha's words, composed by qualified authors, it possesses the virtues of both healing and protection as a guide on the path to liberation. As stated by Maitreya: "That which heals all the enemies of afflictions, and protects from the states of woe, is a treatise because of the virtues of healing and protection. These two are not found in other systems." Thus it is said. Thirdly, regarding how they were composed: when the Buddha was alive, seven hundred Arhats composed the seven treatises of the Abhidharma; during the two councils, twenty Arhats composed the Great Commentary on the Vibhasha; four hundred years after the Buddha's passing, the father and son Nagarjuna appeared and extensively clarified the Madhyamaka system, explaining the meaning of the three baskets. The collection of words explains the first Buddha-word, the collection of reasoning explains the middle Buddha-word, and the collection of praises explains the final Buddha-word. Aryadeva composed the Four Hundred Verses and others; Matrceta composed the Treatise on the Observance of Avalokiteshvara and others; Chandrakirti composed the Clear Words and the Entering the Middle Way and others. Around nine hundred years, nearing a thousand, the brothers Asanga and Vasubandhu appeared. Asanga practiced Maitreya and went to Tushita heaven, staying for a moment in the celestial realm. The noble Maitreya, for the general explanation of the Buddha's words, composed the two ornaments, the two distinctions, the Treatise on the Sublime Continuum of the Great Vehicle, and five treatises. What they taught was spread throughout Jambudvipa, and various commentators composed many explanations. In particular, the master Asanga composed the Five Categories of Grounds, the Compendium of Determinations, and the twenty dharmas related to Maitreya. Vasubandhu composed many kinds of commentaries on them, especially the Abhidharmakosha with its auto-commentary and others. Dignaga composed the Condensed Meaning of the Eight Thousand and the Compendium of Valid Cognition and others; Dharmakirti composed the Seven Treatises on Valid Cognition and others; Chandra Gomin composed the grammatical treatise Chandra-pa and others; Shura composed the Jataka Tales and others; and the master Gunaprabha composed the Root Sutra and the Karma Shatam, nine volumes.