Tibetan
། ཐོག་མ་མེད་པ་ཅན་གྱི་འཁོར་བ་ན་སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་དང་འགོག་པ་དང་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པས་མངོན་པར་མ་རྟོགས་པ་རྣམས་སོ། །ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང་སྤངས་པ་དང་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་པའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་མཐོང་ཞིང་དམིགས་པ་དང་མངོན་པར་རྟོགས་སོ། །འདི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་པའི་ལམ་གྱིས་ས་འོག་མ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྒོ་ནས་ཡོངས་སུ་ཤེས་སོ། །དེ་ལས་གཞན་པས་ཀུན་འབྱུང་སྤོང་བ་དང་འགོག་པ་མངོན་དུ་བྱེད་དོ། །ཡང་ན་མཐོང་ཞིང་དམིགས་པ་དང་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་མངོན་པར་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ། །སྡུག་བསྔལ་གཅིག་བསྟན་པ་སྡུག་བསྔལ་ལས་ཤེས་པས་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་རྒྱུའི་སྒོ་ནས་ཤེས་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བས་ཉོན་མོངས་པ་སྤང་བ་དང་འགོག་པ་ཤེས་པ་སྟེ། གོ་རིམས་བཞིན་དུ་མངོན་པར་རྟོགས་པ་གསུམ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། ཁ་ཅིག་ཏུ་ཟག་པ་མེད་པ་ཁོ་ན་མངོན་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་མདོ་ལས་བདག་ཉིད་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བརྩམས་ཏེ། འདི་ལྟར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མངོན་པར་རྟོགས་པར་གྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ་སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒ་ཤི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གཞན་ཡང་ཇི་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་བ་དེ་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་བ་མངོན་པར་རྟོགས་པ་འབྱུང་བས་ཐམས་ཅད་དུ་ངེས་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་གང་གི་ཕྱིར་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ལམ་དང་ལམ་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པ་མ་རྟོགས་པས་དེའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་ཐུན་མོང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གསུམ་རྣམས་ལ་རེ་རེ་སྟེ་བདེན་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་མཐར་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ལམ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ལ་མ་ཡིན་ཏེ། ལམ་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་སྔར་མངོན་པར་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པའི་གནས་སྐབས་སུ་བྱེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ཞེས་མི་བྱ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་སྤང་བའི་སྒོ་ནས་བདེན་པ་རྣམས་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང༌། འཇིག་རྟེན་པའི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ནི་སྤྲིན་དང་བཅས་པའི་མཚན་མོ་གཟུགས་མཐོང་བ་བཞིན་ཞེས་སོ། །གང་གི་དེ་མངོན་པར་རྟོགས་པ་དེའི་རྣམ་པ་ཁོ་ན་དེ་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་མཐར་འཐོབ་པོ། །ཟད་པར་མངོན་པར་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལམ་ཞེས་བྱ་བར་སྙེགས་སོ། །ལམ་ཐམས་ཅད་ནི་སུས་ཀྱང་བསྒོམ་པར་མི་ནུས་སོ། །གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པ་བསྒོམ་པར་མི་ནུས་ལ་རང་གི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་རྙེད་ཟིན་པ་ནི་བརྒྱའི་ཆར་ཡང་མངོན་དུ་བྱ་བར་མི་ནུས་སོ། །དེའི་ཚེ་ཀུན་འབྱུང་ཡང་ཐམས་ཅད་སྤངས་པ་མ་ཡིན་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་འབྱུང་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་ཚེའོ། །གང་ཞིག་མ་སྤངས་ཞེ་ན་འགོག་པ་ལམ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ལམ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ལྟར་ཀུན་འབྱུང་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་ཚེ་ཡང་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་མཐའ་ལས་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །སྡུག་བསྔལ་ནི་ཁམས་གསུམ་པ་སྟེ་སྡུག་བསྔལ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱས་པས་དེ་མ་སྨོས་སོ། །དེའི་བདེན་ པ་མཐོང་པས་སྤང་བར་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའོ། །འགོག་པ་ཡང་དེ་བཞིན་ཏེ་གཞན་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་མངོན་དུ་བྱས་པའོ། །རིགས་མང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་རིགས་ནི་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའི་རྒྱུད་ཡིན་ལ། ལམ་འདི་ལ་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་རིགས་ཀྱི་དབྱེ་བས་རིགས་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པས་ན་རིགས་མང་པོའོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བས་ཐ་དད་པའི་ལམ་ཐམས་ཅད་ནི་བསྒོམ་པར་མི་ནུས་ཏེ། མངོན་དུ་བྱ་བར་མི་ནུས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ། གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་མངོན་དུ་འགྱུར་ན་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་གིས་སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པས་འགོག་པ་འཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དུས་རིང་པོས་དེ་བསྒོམ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཁ་ཅིག་ན་རེ། ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་མ་ལུས་པ་སྤངས་པས་ནི་ལམ་མ་ལུས་པའི་ལམ་བསྒོམ་པ་ཡོད་སྲིད་དོ། །རིགས་དུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་མཐའ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པར་མི་འགྱུར་བས་སྔ་མ་ཁོ་ན་བཟང་ངོ༌། །མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་འཁོར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ནི་འདི་ཡིན་ལ་ལམ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ནི་བསྒོམ་པའི་ལམ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དེར་ནི་འཐོབ་པོ་ཞེས་ཟེར་བའོ། །འདི་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་འཁོར་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱི་འཁོར་རམ་ལམ་གཉི་གའི་འཁོར་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ཏུ་མཐོང་བའི་ལམ་ནི་ཟག་པ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དག་ན་རེ་མཐོང་བའི་ལམ་གྱིས་འཁོར་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཡིན་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །གཅིག་ཁོ་ནར་དེ་ནི་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེའི་རྟེན་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ནི་ད
Chinese
在无始的轮回中，对于苦、集、灭、道，以及世俗谛，都未能现观。通过遍知、断除和现证的方式，也能见到、专注和现观。例如，外道通过苦谛的方式遍知下层。与此不同的是，通过断集和现证灭，或者通过见、专注和现观的方式，也能实现现观。仅仅揭示一个苦，通过从苦中了解，从种子等因的角度了解，通过脱离世间贪欲，了解断除烦恼和灭，因此，按照顺序，会产生三种现观。 在某些情况下，只有无漏才能实现现观。正如经中所说，如果发起如理作意，就能如实现观，例如，以生为缘而有老死等等。此外，正如痛苦一样，现观痛苦的产生并非在所有情况下都是必然的，因为在某些时候，无法理解道与非道的形态，因此，由于果的共同性，在三种情况下，每一种情况都只能在现观真谛的最后才能获得世俗谛的智慧。这并非是随顺于道之后的了解，因为道在所有情况下都是先前未曾现观的。即便如此，在与决择分相应的状态下进行，即使如此，也不能称之为现观，因为没有通过断除烦恼的方式见到真谛。正如所说：“世间的正见就像多云之夜看到事物一样。”凡是现观，只有它的形态才能在现观的最后获得。因为没有现观灭尽，所以趋向于称为道。所有的道都不是任何人都能修习的。无法修习存在于他人相续中的法，而对于存在于自己相续中已经获得的法，即使是百分之一也无法现证。那时……
English
In beginningless samsara, suffering, origin, cessation, path, and conventional truths are not directly realized. Through the means of complete knowledge, abandonment, and direct realization, one can also see, focus, and directly realize. For example, externalists completely understand the lower realms through the aspect of suffering. Different from that, through abandoning the origin and directly realizing the cessation, or through seeing, focusing, and directly realizing, one can also achieve direct realization. Merely revealing one suffering, through understanding from suffering, understanding from the perspective of causes such as seeds, through detachment from worldly desire, understanding the abandonment of afflictions and cessation, therefore, in order, three direct realizations will arise. In some cases, only the uncontaminated can achieve direct realization. As it is said in the sutra, if one initiates proper mindfulness, one will directly realize things as they truly are, such as old age and death arise from the condition of birth, and so on. Furthermore, just as suffering is, the arising of direct realization of suffering is not necessarily present in all cases, because at some times, the forms of the path and non-path are not understood, therefore, due to the commonality of the result, in the three cases, each case can only obtain the wisdom of conventional truth at the end of directly realizing the truth. This is not following after the understanding of the path, because the path has never been directly realized before in all cases. Even so, even if one acts in a state that is in accordance with the part of ascertainment, even then, it cannot be called direct realization, because the truths have not been seen through the means of abandoning afflictions. As it is said, "The worldly right view is like seeing forms on a cloudy night." Whatever is directly realized, only its form can be obtained at the end of that direct realization. Because the cessation is not directly realized, it tends towards being called the path. All paths cannot be practiced by anyone. One cannot practice what exists in the continuum of others, and even one percent of what exists in one's own continuum that has already been obtained cannot be directly realized. At that time...
Chinese
“生的来源但并非全部断绝”是指了知生起之时。如果问什么没有断绝，那就是通过见解灭道而应断除的烦恼。因此，就像了知道一样，在了知生起之时，也不会从现观的边际产生。痛苦是三界，因为了知痛苦而完全了解了一切，所以没有提及。所谓“见其真谛而应断除”是指见生起之真谛而应断除。灭也是如此，显现了见其他而应断除的一切。所谓“因为种类繁多”是指种类是具有能力差别的相续。因为此道有声闻等种类的差别，所以种类繁多。由于声闻种类等差别，所有不同的道都不能修习，不能显现，这是同义词。如果显现任何一个，那么因为不是用任何一个来分别观察，所以能够获得灭。所谓“因为长时间没有修习”是指，有些人说，因为断除了所有的生起之真谛，所以有可能修习所有道的道。他们说“因为不是多种类”。如果是那样，从现观的边际产生本身就不会变成世俗的了知，所以之前的说法更好。他们说“因为是见道的轮”，意思是，世俗的了知是这个，而了知道是修道，因此在那里能够获得。所谓“这是应该成就的，所以不是了知的”是指，这仅仅是见道的轮，而不是修道的轮或者两种道的轮。这应该是成就的，因为唯一见道是无漏的。其他人说，见道的轮本身就是有漏的，应该是成就的。所谓“唯一地，那是无生法”如果问为什么，因为它的所依是无生法，那就是
English
"The source of arising, but not all abandoned" refers to the time of knowing the arising. If asked what is not abandoned, it is the afflictions to be abandoned by seeing the path of cessation. Therefore, just as knowing the path, at the time of knowing the arising, it will not arise from the edge of direct perception. Suffering is the three realms, because by knowing suffering, everything is completely understood, so it is not mentioned. The so-called "to be abandoned by seeing its truth" refers to what should be abandoned by seeing the truth of arising. Cessation is also the same, manifesting all that should be abandoned by seeing others. The so-called "because there are many kinds" means that kind is the continuum with the difference of ability. Because this path has the distinction of the Hearers and other kinds, there are many kinds. Because of the differences in the Hearers' kinds and so on, all the different paths cannot be cultivated, cannot be manifested, which is a synonym. If any one is manifested, then because it is not observed separately by any one, it is possible to obtain cessation. The so-called "because it is not cultivated for a long time" means that some people say that because all the truths of arising have been abandoned, it is possible to cultivate the path of all paths. They say "because it is not of many kinds." If that is the case, the very arising from the edge of direct perception will not become the knowledge of the mundane, so the previous statement is better. They say, "Because it is the wheel of the path of seeing," meaning that the knowledge of the mundane is this, and knowing the path is the path of cultivation, so it can be obtained there. The so-called "This is what should be accomplished, so it is not what is to be known" means that this is only the wheel of the path of seeing, not the wheel of the path of cultivation or the wheel of both paths. This should be accomplished, because the only path of seeing is without outflows. Others say that the wheel of the path of seeing itself is with outflows and should be accomplished. The so-called "uniquely, that is the Dharma of non-arising" If asked why, because its basis is the Dharma of non-arising, that is