Tibetan
་དཔོན་འདུས་བཟང་ནི་སླར་ཡང་སེམས་རྩིང་བ་དང་ཞིབ་པ་ཉིད་ནི་སེམས་ཀྱི་རྩིང་བ་དང་ཞིབ་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་མི་སྨྲའོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། སེམས་རྩིང་བ་ནི་སེམས་ལ་ཡོད་པའི་རྩིང་བའོ། །དེའི་དངོས་པོ་ནི་སེམས་རྩིང་བ་ཉིད་དོ། །སེམས་ཞིབ་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲའོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །རྩིང་བ་དང་ཞིབ་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། རྩིང་བ་དང་ཞིབ་པ་ཉིད་དེ་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་དག་ཕན་ཚུན་སེམས་ལས་རང་བཞིན་ཐ་དད་པར་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་རང་གི་ངོ་བོ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སེམས་དེ་ཉིད་གནས་སྐབས་འགའ་ཞིག་ལ་ཞིབ་པ་ཡིན་ལ། གནས་སྐབས་འགའ་ཞིག་ལ་རྩིང་བ་ཡིན་གྱི། དེ་ལ་རྩིང་བའམ་ཞིབ་པའི་ཆོས་གཞན་ནི་མེད་དོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །ཡང་ན་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་ཀྱང་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཚོར་བ་ནི་རགས་པ་ཡིན་ལ། འདུ་ཤེས་ནི་དྲ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕན་ཚུན་རགས་པ་དང་ཕྲ་བ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་རང་བཞིན་ཐ་དད་པར་རིགས་སོ། །རང་བཞིན་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་ལ་ནི་ཐ་དད་པ་མཐོང་ན། ཇི་ལྟར་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་དག་ལ་རྩིང་བ་དང་ཞིབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ས་མ་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་གཅིག་ལ་ཡང་རྩིང་བ་དང་ཞིབ་བ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དག་ན་རེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་ངོ༌། །ངག་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ངག་གི་ཀུན་སློང་དུ་གྱུར་པའི་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པ་ནི་ངག་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའོ། །རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་དག་ནི་ངག་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ཡིན་པས་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ག་ལས་ཤེ་ན། དེའི་ཕྱིར་མདོ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་ཏེ། བརྟགས་ཤིང་དཔྱད་ནས་དེ་བཞིན་ཁོ་ནར་ཚིག་ཏུ་སྨྲའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་རྩིང་བ་གང་དག་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངག་རྩིང་བར་འཇུག་པར་བྱེད་དོ། །ཞིབ་པ་ནི་བཟློག་པའོ། །བརྟག་པ་འདི་ལྟར་ན་ནི་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་གཉིས་བཏགས་པར་ཡོད་པ་དང་རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་ཡོད་པར་ཁས་བླངས་ བར་འགྱུར་ཏེ། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཚོགས་པ་དག་ཀུན་ནས་སློང་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་ངག་རྩིང་བ་དང་ཞིབ་པ་དག་ཀྱང་ཅིག་ཅར་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དུ་ན་དེའི་རང་བཞིན་བསྟན་པར་ནུས་པའི་ཕྱིར་དག་གི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཀྱིས་དེའི་རང་བཞིན་གསལ་བར་བྱས་སོ། །གལ་ཏེ་སེམས་གཅིག་ལ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱ་ཆེར་འབྱུང་སྟེ། སེམས་གཅིག་ལ་དེ་གཉིས་ཇི་ལྟར་ལྡན་ཞེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་ལ་ཁས་བླངས་ནས་ལན་སྨྲས་པ། འདི་ལ་འགལ་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་
Chinese
阿阇梨善友又说，不应说心粗和细微性就是心的粗和细微性。那么应如何说呢？心粗是心上存在的粗性。它的本体就是心粗本身。心细也与此相同。在说粗性和细微性等时，粗性和细微性，即寻和伺，彼此从自性上异于心也不合理，因为它们的自性并非不同。也就是说，心本身在某些时候是细微的，在某些时候是粗的，但除此之外，它没有其他的粗或细的法，这是这样认为的。或者，感受和认识也会成为寻和伺，因为感受是粗大的，而认识是细微的。通过彼此的粗大和细微性，可以认为它们在自性上是不同的。如果自性不同，那么就会看到不同。那么，为何感受和认识不是粗性和细微性的处所呢？因为在同一个自性上也能看到粗和细。其他人说等等就会出现。语的现行，是指作为语的意乐的智慧等，就是语的现行。寻和伺是语的现行，这是你们所承认的，这是为什么呢？因此，经中广说，经过观察和分析后，才如实地说出言语，这就是它的意思。其中，什么是粗的呢？就是使语进入粗的。细微则是相反的。如果这样考察，那么寻和伺二者就会被认为是假立存在和名言存在，因为它们能够发起心和心所的集合，并且语的粗和细也不会同时出现。否则，因为能够显示它的自性，所以通过诸行的作用，它的自性就会显现出来。如果一个心上等等就会广泛出现，对于所说的一个心上如何同时存在二者，在承认之后回答说，这有什么矛盾呢？
English
The teacher Dusang also said that one should not say that the coarseness and subtlety of the mind are the coarseness and subtlety of the mind. Then how should it be said? A coarse mind is the coarseness that exists in the mind. Its entity is the coarse mind itself. The subtle mind is also the same. When speaking of coarseness and subtlety, it is not reasonable to say that coarseness and subtlety, that is, seeking and examining, are different from the mind in nature, because their nature is not different. That is to say, the mind itself is subtle at some times and coarse at others, but other than that, it has no other coarse or subtle dharma, this is what is thought. Or, feeling and perception will also become seeking and examining, because feeling is coarse and perception is subtle. Through each other's coarseness and subtlety, it can be considered that they are different in nature. If the nature is different, then the difference will be seen. Then, why are feeling and perception not the place of coarseness and subtlety? Because coarseness and subtlety can also be seen in the same nature. Others say and so on will appear. The manifestation of speech refers to the wisdom and so on that serve as the intention of speech, which is the manifestation of speech. Seeking and examining are the manifestation of speech, this is what you admit, why is that? Therefore, it is widely said in the sutras that after observation and analysis, one speaks words truthfully, that is its meaning. Among them, what is coarse? It is what makes speech enter into coarseness. Subtlety is the opposite. If examined in this way, then seeking and examining will be considered to exist as imputation and as name, because they can initiate the collection of mind and mental factors, and the coarseness and subtlety of speech will not appear simultaneously. Otherwise, because it can show its nature, its nature will be revealed through the action of the aggregates. If on one mind and so on will appear widely, to the question of how two exist simultaneously on one mind, after admitting it, the answer is, what contradiction is there in this?
Tibetan
སྟེ། གལ་ཏེ་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་ལྟར་སེམས་གཅིག་ལ་རྟོག་པ་རྩིང་བ་ཡང་ཆོས་གཞན་ཡིན། ཞིབ་པ་དཔྱོད་པ་ཡང་གཞན་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་འགལ་བ་ཅི་ཡོད་ཅེས་ཟེར་རོ། །གལ་ཏེ་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་གཞན་དུ་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་གཉིས་ཀྱང་རིགས་ཐ་དད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་འགལ་བ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་ཚོར་བ་རགས་པ་ཡིན་ཞིང་འདུ་ཤེས་ཕྲ་བ་ཡིན་པས་དེ་གཉིས་རྩིང་བ་དང་ཞིབ་པ་ཡིན་ཡང་སེམས་གཅིག་ལ་མི་འགལ་ན། རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་དག་ལ་ནི་དེ་ལྟར་རིགས་ཐ་དད་པ་མེད་དོ། །རྩིང་བ་དང་ཞིབ་པ་ཉིད་མ་གཏོགས་པར་དེ་དག་རང་གི་ངོ་བོ་ངེས་པར་མ་གཟུང་བའི་ཕྱིར། མཚན་ཉིད་ངེས་པར་མ་ཟིན་པའི་རིགས་གཅིག་ལ་ཆུང་ངུ་དང་ཆེན་པོ་ཉིད་དེ། རྩིང་བ་དང་ཞིབ་པ་ཉིད་ཅིག་ཅར་བྱུང་བ་མི་སྲིད་དེ་སེམས་ཀྱི་རྫས་གཅིག་ལའོ། །གཞན་དག་ན་རེ་སེམས་གཅིག་ལ་ཡང་རྩིང་བ་དང་ཞིབ་པ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རྩིང་བ་དང་ཞིབ་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་ལྟར་རིགས་ཐ་དད་པ་ཡང་ཡོད་དེ། དེའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་གཉིས་ཅིག་ཅར་འབྱུང་བ་མི་འགལ་ལོ། །འོ་ན་ནི་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་དག་གི་རིགས་ཐ་དད་པ་སྟེ། ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་ལྟར་ཕན་ཚུན་རང་གི་ངོ་བོ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པར་ངེས་པར་གཟུང་སྟེ། བརྗོད་བར་བྱ་དགོས་ཏེ། མ་བརྗོད་པར་ནི་རྟོགས་པར་མི་ནུས་སོ། །ཁྱད་པར་ཕྲ་བའི་ཕྱིར་དེ་ནི་བརྗོད་པར་དཀའ་སྟེ། དེའི་ཆུང་ངུ་དང་ཆེན་པོ་ཉིད་ཀྱིས་རགས་པ་དང་ཕྲ་བ་ཉིད་ཅེས་བྱ་ སྟེ་དེའི་བྱ་བ་མ་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །སློབ་དཔོན་འདུས་བཟང་ན་རེ་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་དུ་མར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང༌། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དང་ནུས་པ་དང༌། དམིགས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྟོན་པར་བྱེད་ཀྱི། གདན་མི་ཟ་པར་རང་བཞིན་ཁོ་ན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སའི་ཁམས་ནི་སྲ་བ་ཉིད་དོ། །མི་དགེ་བ་ནི་ངོ་ཚ་མེད་པ་དང་ཁྲེལ་མེད་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་ནོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་དེ་གསུམ་འདུས་པ་ལས་རེག་པའོ། །མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མིག་གི་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་ཏོ། །ཆོས་ཤེས་པ་གང་ཞེ་ན། འདོད་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རིགས་པ་འདིས་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བཙལ་བར་བྱ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་རྣམས་ནི་མཆོག་ཏུ་རྟོགས་པར་དཀའོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །གཞན་དག་ན་རེ་དེ་ལྟ་ན་ནི་གསལ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཅི་ཞེ་ན། རིགས་ཐ་དད་
Chinese
即，如果像感觉和意识一样，在一个心识上，粗大的分别也是其他法，细致的伺察也是其他法，这样说有什么矛盾呢？如果感觉和意识是不同的，那么分别和伺察二者也是种类不同的，这样就没有矛盾了。如果种类不同，感觉是粗大的，而意识是微细的，因此二者虽然是粗大和细致的，但在一个心识上不矛盾。对于分别和伺察来说，却没有那样的种类差别。除了粗大和细致之外，它们没有确定自己的体性。没有确定自相的同一种类上，小和大，粗和细不可能同时产生在一个心识的本体上。其他人说，在一个心识上也有粗大和细致的说法，因此不仅仅是粗大和细致，也像感觉和意识一样有种类差别，因此分别和伺察二者同时产生没有矛盾。如果是这样，那么分别和伺察的种类是不同的，像感觉和意识一样，必须确定彼此的自性是特别超胜的，必须说出来，不说出来就无法理解。因为差别微细，所以难以说出来，因为它们的小和大就是粗和细，所以它们的作用不会错乱。阿闍黎集贤说，因为法的体性显示为多种，所以显示与自性相似的具有，以及因和果和能力，以及所缘等等的体性，而不是不加选择地仅仅是自性，比如地界就是坚硬的。不善就是与无惭和无愧相似的具有。等持就是心一境性，从三者聚集而产生触。眼识依赖于眼根。什么是了知法呢？就是与欲相似的具有，像这样等等。应该用这种理路来寻找像这样等等的法的体性，法的自性是极难证悟的。其他人说，如果那样，就不会清楚，为什么呢？种类不同
English
That is, if, like feeling and perception, on one mind, coarse discrimination is also another dharma, and subtle investigation is also another dharma, what contradiction is there in saying this? If feeling and perception are different, then discrimination and investigation are also of different kinds, then there is no contradiction. If the kinds are different, feeling is coarse and perception is subtle, so although the two are coarse and subtle, they do not contradict on one mind. For discrimination and investigation, there is no such kind of difference. Apart from being coarse and subtle, they have not determined their own nature. On the same kind that has not determined its own characteristics, small and large, coarse and subtle cannot occur simultaneously on one mind's entity. Others say that on one mind there is also the saying of coarse and subtle, so not only are they coarse and subtle, but also like feeling and perception, there are also differences in kind, so there is no contradiction in the simultaneous occurrence of discrimination and investigation. If so, then the kinds of discrimination and investigation are different, like feeling and perception, it must be determined that each other's nature is particularly superior, it must be said, and it cannot be understood without saying it. Because the difference is subtle, it is difficult to say, because their small and large are coarse and subtle, so their functions will not be confused. Acharya Samantabhadra says that because the nature of dharma is shown in many ways, it shows the possession similar to nature, as well as the nature of cause and effect and ability, and object, etc., rather than being merely nature without selection, such as the earth element is hardness. Non-virtue is the possession similar to shamelessness and impudence. Samadhi is the one-pointedness of mind, and touch arises from the gathering of the three. Eye consciousness depends on the eye faculty. What is knowing dharma? It is the possession similar to desire, like this and so on. One should use this reasoning to seek the nature of dharmas like this and so on, the nature of dharmas is extremely difficult to realize. Others say that if so, it will not be clear, why? Different kinds.