Tibetan
་པར་དག་པ་དང་མ་དག་པ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་ཀྱི་རྣམ་པར་དག་པས་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བློ་དྲི་མ་ཅན་ཉིད་དག་པར་བྱས་པ་ལ་ངེས་པར་གཟུང་བར་བྱའོ། །བསྡུས་པའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། ལྟ་བ་རྣམས་ནི་རྣམ་པ་ལྔ་སྟེ། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་དང༌། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང༌། དགེ་བའི་སེམས་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང༌། སློབ་པ་དང་མི་སློབ་པའི་དབྱེ་བས་སོ། །དེ་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་རིགས་ལས་ནི། མིག་གི་དབང་པོ་ལྟ་བ་ཡིན་གྱི། རྣ་བ་ལ་སོགས་པ་དང༌། ཤེས་རབ་མ་བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཐམས་ཅད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་རིགས་ལས་ནི་ལྟ་བ་ལྔ་པོ་དེ་དག་ལས་གཞན་པའི་ཤེས་རབ་ལྟ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་འདོད་ཆགས་དང༌། ཁོང་ཁྲོ་དང༌། ང་རྒྱལ་དང༌། མ་འདྲེས་པའི་མ་རིག་པ་དང༌། ཐེ་ཚོམ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་ པའོ། །སློབ་པའི་རིགས་ལས་ནི་ལྟ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཤེས་རབ་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །མི་སློབ་པའི་རིགས་ལ་ནི་ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་བ་ལྟ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དགེ་བ་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་རིགས་ལས་ནི། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །རེ་ཞིག་དགེ་བ་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་བཏགས་པ་འགའ་ཞིག་ལྟ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། འགའ་ཞིག་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་ལྡས་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པ་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་སློང་དུ་གྱུར་པ་འཆི་བའི་མཐར་གྱུར་པའི་དགེ་བ་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་སོ། །འོན་ཏེ་ཅིའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་པའི་ལྟ་བ་དགེ་བ་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ཁོ་ན་ལ་བྱའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣམ་ཤེས་ལྔ་དང་མཚུངས་སྐྱེས་བློ། །ངེས་རྟོག་མེད་ཕྱིར་ལྟ་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་འབྱུང་སྟེ། རྟོག་པར་བྱེད་པ་ན་ལྟ་བ་ཡིན་ཏེ། ངེས་པར་སེམས་པ་ལ་ཞུགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངེས་པར་རྟོག་པ་ནི་ཡུལ་ངེས་པར་སེམས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ངེས་པར་འདྲེན་པར་བྱེད་པ་ཅན་ཡིན་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཤེས་རབ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱ་ཆེར་འབྱུང་ངོ༌། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཇི་ལྟར་ངེས་པར་སེམས་པ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཤེས་རབ་རྟོག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་ལྟ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཤེས་རབ་གཞན་ལ་རྟོག་པ་ལ་སེམས་པར་མ
Chinese
所谓的“清净并非丝毫没有不清净，以清净而成为清净”是指，必须把握住使染污的心本身得以清净。总而言之，观点有五种：未说明、烦恼、有漏的善心、以及有学和无学的差别。其中，从未说明的种类来说，眼根是观点，而耳根等以及未被无明遮蔽的一切未说明都不是。从烦恼的种类来说，除了那五种观点之外的智慧不是观点，也就是与贪欲、嗔恚、我慢、不混杂的无明、以及怀疑一同产生的。从有学的种类来说，没有不是观点的智慧。从无学的种类来说，知晓灭尽和不生的智慧不是观点。从有漏善的种类来说，只有与意之识相应者才是。暂时来说，有些被假立的有漏善不是观点，有些是由识的集合所显现，成为非表色的意乐，是趋向死亡尽头的有漏善。然而，为什么世俗的观点虽然与有漏善本身没有差别，却只有与意之识相应者才是，而与五识相应者不是呢？因为有这样一句话：“与五识俱生之慧，无有定解故非见。”意思是说，进行分别时才是观点，因为是进入到确定思考中的缘故。确定分别是指以对境确定思考为先导，是具有确定引导作用的，因此与五识一同产生的智慧不是那样，这是广泛的说法。正因为如此，所谓的烦恼的智慧是指，就像因为进入到确定思考的缘故，与眼识等相应的智慧不是分别，也不是观点一样，对于烦恼和非烦恼的其他智慧也不进行思考。
English
The so-called "purity is not without impurity, but becomes pure through purity" means that it is necessary to grasp the purification of the defiled mind itself. In short, there are five types of views: unspecified, afflicted, defiled wholesome mind, and the distinction between learners and non-learners. Among them, from the category of the unspecified, the eye faculty is a view, but the ear faculty and so on, and all unspecified that are not obscured by ignorance are not. From the category of afflictions, wisdom other than those five views is not a view, that is, it arises together with desire, anger, pride, unmixed ignorance, and doubt. From the category of learners, there is no wisdom that is not a view. From the category of non-learners, the wisdom of knowing cessation and non-arising is not a view. From the category of defiled wholesome, only those that are associated with the consciousness of mind are. For the time being, some of the imputed defiled wholesome are not views, some are manifested by the collection of consciousness, become non-indicative intentions, and are the defiled wholesome that tend to the end of death. However, why is it that worldly views, although not different from the defiled wholesome themselves, are only those that are associated with the consciousness of mind, and not those that are associated with the five consciousnesses? Because there is such a saying: "Wisdom born with the five consciousnesses, is not a view because it has no definite understanding." It means that it is a view when distinguishing, because it is entering into definite thinking. Definite distinction refers to taking the definite thinking of the object as a guide, and it has a definite guiding effect, so the wisdom that arises together with the five consciousnesses is not like that, this is a broad statement. Precisely because of this, the so-called wisdom of affliction means that, just as because of entering into definite thinking, the wisdom associated with eye consciousness and so on is not a distinction, nor is it a view, so other wisdom of affliction and non-affliction is not thought about.
Tibetan
་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་རྟོག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པས་ལྟ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་སྔར་ཉིད་དུ་རྒྱས་པར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །གལ་ཏེ་རྟོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་ལྟ་བ་ཡིན་ན་ནི། འོ་ན་ནི་མིག་དང་རྟོག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མེད་ན་ཇི་ལྟར་ལྟ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། གཟུགས་ལ་ལྟ་བའི་དོན་གྱིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མིག་ནི་གཟུགས་ལ་ལྟ་བའི་དོན་གྱིས་ལྟ་བ་ཞེས་བརྗོད་དེ། ངེས་པར་རྟོག་པའི་དོན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ལ། ཤེས་རབ་ནི་ངེས་པར་བྱེད་པའི་དོན་གྱིས་ཡིན་གྱི། ལྟ་བའི་དོན་གྱིས་མ་ཡིན་ པས་གཉི་ག་ཡང་ལྟ་བ་ཉིད་ཡིན་པར་འགལ་བ་མེད་དོ། །གང་ཤེས་པ་དང་མཐོང་བ་ལ་གང་བརྗོད་པ་དེའི་དོན་ལ་མངོན་སུམ་དུ་འཇུག་པ་ཉིད་ཀྱིས་ལྟ་བར་བྱེད་པའི་དོན་གྱིས་མ་ཡིན་ཞིང་རྟོག་པར་བྱེད་པས་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་མིག་གིས་གཟུགས་རྣམས་མཐོང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཟུགས་མཐོང་བ་ནི་གཟུགས་ལ་བལྟ་བ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་གཟུགས་ལ་ལྟ་བའི་དོན་གྱིས་མིག་ལ་བལྟ་བ་ཞེས་བྱའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཞན་དང་ལྡན་པས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཞན་མངོན་དུ་གྱུར་བས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བ་ལ་སོགས་པ་རང་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་བལྟོས་པ་མེད་པ་རྣམས་ལ་ཡང་ཉན་པ་ལ་སོགས་པ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་དང༌། ཡུལ་ཐམས་ཅད་ཅིག་ཅར་དམིགས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མིག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཐོང་བ་ནི་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ། མིག་འགའ་ཞིག་ཁོ་ནས་བལྟ་བར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གནས་པའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ནི་ཅིག་ཅར་དབང་པོ་རྣམས་ལ་གནས་པ་ཡང་མ་ཡིན་པས་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ཅིག་ཅར་དམིགས་པར་ཐལ་བར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་ནི་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་འབྱུང་བ་ལ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཁོ་ན་ལྟ་བ་ལ་ནུས་པ་དང་ལྡན་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་སློབ་དཔོན་འདུས་བཟང་ན་རེ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྟེན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ཉེ་བར་བསགས་པ་ལས་མིག་གིས་བལྟ་བར་ནུས་ཀྱི་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་མཐོང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དམིགས་པའི་རྒྱུ་ཡོད་ན་དམིགས་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར་དམིགས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དམིགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིགས་པར་བརྗོད་པའོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །འདི་ཡང་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྟེན་བདག་གི་ཁྱད་པར་ལས་གྱུར་པ་ནི་འགའ་ཡང་མ་བཤད་དོ། །མདོ་ལས
Chinese
由於進入的緣故不是思維，所以不是見，這也以前詳細地闡述過了。如果因為是思維的緣故，智慧是見的話，那麼如果沒有眼睛和思維本身，如何是見呢？對於「以看見色之義」這句話，眼睛被稱為以看見色之義為見，但並非一定是思維之義，而智慧一定是作意之義，不是看見之義，所以二者都是見本身，沒有矛盾。對於所說的知和見，以顯現進入其意義本身，不是以看見之義，也不是以思維。因為說眼睛看見諸色，看見色就是看色，因此以看色之義稱眼睛為看。也因為與其他識相連，這意思是說，也因為其他識顯現。同樣，對於耳朵等不依賴自身識的那些，也因為承諾了聽等，如果所有境同時成為目標，那麼會有過失嗎？並非是所有眼睛的看見，因為承諾了只有一些眼睛看見。所謂與識相連，就是識存在。由於識並非同時存在於諸根，因此也不會有所有境同時成為目標的過失。如果是這樣，那麼廣泛出現的「如果是這樣，那麼」等，由於唯識似乎有能力看見，那麼會變成唯識本身看見嗎？對此，阿闍黎善聚說：眼睛能夠看見，是因為積累了識的所依，與識一同產生的四大種，但並非說依賴於它的識看見，因為如果存在目標的因，就會成為目標，因此目標的因本身就是目標，這是合乎道理的說法。這也不是未成立的，因此沒有說任何識的所依轉變為我的差別。經中說
English
Since it is not thinking because of entering, it is not seeing. This has already been explained in detail before. If wisdom is seeing because it is thinking, then how is it seeing if there is no eye and thinking itself? Regarding the phrase "by the meaning of seeing form," the eye is called seeing by the meaning of seeing form, but it is not necessarily the meaning of thinking, while wisdom must be the meaning of intention, not the meaning of seeing, so there is no contradiction that both are seeing themselves. Regarding what is said to be knowing and seeing, it is not by the meaning of seeing or thinking, but by manifestly entering into its meaning itself. Because it is said that the eye sees forms, seeing form is seeing form, therefore the eye is called seeing by the meaning of seeing form. Also because it is connected with other consciousnesses, this means that it is also because other consciousnesses manifest. Similarly, for those such as the ear that do not rely on their own consciousness, also because hearing and so on are promised, if all objects become targets at the same time, then is there a fault? It is not the seeing of all eyes, because it is promised that only some eyes see. What is called being connected with consciousness is that consciousness exists. Since consciousnesses do not exist in the senses at the same time, there will also be no fault that all objects become targets at the same time. If this is the case, then the widely occurring "if this is the case, then" etc., since only consciousness seems to have the ability to see, will it become only consciousness itself seeing? To this, Acharya Sanghasena says: The eye is able to see because it accumulates the basis of consciousness, the four great elements that arise together with consciousness, but it is not said that the consciousness that relies on it sees, because if there is a cause for the target, it will become the target, therefore the cause of the target itself is the target, this is a reasonable statement. This is also not unestablished, therefore nothing has been said about the basis of consciousness transforming into the difference of self. In the sutra it says