Tibetan
། དེས་ན་སེམས་ཙམ་དང་མི་འདྲ་སྟེ། དེ་དག་ནི་ཀུན་བརྟགས་པ་དང༌། གཞན་གྱི་དབང་གིས་སྟོང་པ་ལ་མི་བསྒོམ་གྱི། ཀུན་བརྟགས་པས་སྟོང་པ་གཅིག་པུ་ཡེ་ནས་གྲུབ་པ་བསྒོམ་མོ། །དེ་ནི་བདེན་ཏེ། འོན་ཀྱང་གཞན་གྱི་དབང་གིས་ཆོས་ཉིད་ལ་དམིགས་པས་དེ་ཡང་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པས་བསྒོམ་པར་འདྲའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དབུ་མ་ནི་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ལ་ཡང་དམིགས་ཏེ། འཕགས་པ་དགོངས་པ་ངེས་པར་འགྲེལ་པ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་སྐད་ཅེས། དོན་དམ་ཡང་དག་འཕགས། ངས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་གསུམ་ལ་དགོངས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་བསྟན་ཏེ། མཚན་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དང༌། སྐྱེ་བ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དང༌། དོན་དམ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའོ། །དེ་ལ་མཚན་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ནི། ཀུན་བརྟགས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའོ། །སྐྱེ་བ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ནི་གཞན་གྱི་དབང་བ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའོ། །དོན་དམ་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ནི། དེ་དག་གིས་སྟོང་པར་འཛིན་པ་དེ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས་ཀྱང༌། བློ་ཡིས་རྣམ་པར་བཤིགས་པ་ནི། །བརྟགས་པ་མེད་ཅིང་གཞན་དབང་མེད། །གྲུབ་པའི་དངོས་པོ་ཡང་མེད་ན། །བློ་ཡིས་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་བརྟག །ཅེས་གསུངས་སོ། །ཁ་ཅིག་ན་རེ་སློབ་དཔོན་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་དབུ་མ་ཆེན་པོ་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་བསྒོམས་པ་ནི་ཐབས་ཀྱང་མ་བསྟེན། ཅི་ལ་ཡང་མི་བྱ་བར་ཟབ་མོ་ཁོ་ནར་ཡིད་ལ་བྱའོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། དེ་ལ་སྨྲས་པ། དབུ་མ་ལ་ཆེ་ཆུང་ནི་མ་གསུངས་ལ། སློབ་དཔོན་ཉིད་ཀྱིས་མདོ་ཀུན་ལས་བཏུས་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐབས་ལ་མཁས་པ་དང་བྲལ་བས་ཆོས་ཟབ་མོ་ལ་བརྩོན་པར་མི་བྱ་སྟེ། དེ་སྐད་དུ། འཕགས་པ་དྲི་མ་མེད་པར་གྲགས་པས་བསྟན་པ་ལས། ཐབས་མེད་པས་བཅིངས་པའི་ཤེས་རབ་བཅིང་བ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། མཚན་མ་མེད་པ་དང༌། སྨོན་པ་མེད་པ་ངེས་པར་རྟོགས་ཤིང༌། མཚན་དང་དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་རྒྱན་དང༌། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་ལ་ངེས་པར་མི་རྟོག་པ་འདི་ནི་ཐབས་མེད་པས་བཅིངས་པའི་ཤེས་རབ་བཅིང་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱས་པར་བསྟན་ཏོ། །ཁ་ཅིག་ན་རེ་ཐེག་པ་མཆོག་གི་གནས་སྐབས་ན་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཅིར་ཡང་མི་བསྒོམ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། དེ་ལ་སྨྲས་པ། དེ་ཉིད་ཀྱི་དབུ་མ་ལ་ཡོད་མེད་དུ་བསྒོམ་པ་མེད་པར་སྨྲས་པ་ཡིན་ཏེ། དབུ་མ་ལ་ནི་ཐེག་པ་མཆོག་དང་མཆོག་མ་ཡིན་པར་ཕྱེ་བ་ནི་ཆོས་གང་ལ་ཡང་མེད་དོ། །ཁ་ཅིག་ན་རེ་ཁྱེའུས་ཁྱེའུ་དབྱུང་བའི་ཚུལ་དུ་ཞེས་གསུངས་པས། སྔོན་ལ་མེད་པ་བསྒོམ། དེ་ནས་ཅི་ཡང་མ་ཡིན་པ་ལ་བསྒོམ་ཟེར་ཏེ། དེ་ལ་སྨྲས་པ། དོན་དམ་པ་བདེན་པ་ལ་རིམ་གྱིས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་མེད་པ་བསྒོམ་པ་ལ་གསུངས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྒོམ་པའི་རིམ་པ་དང་པོར་མཛད་པ་ལས་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་ལམ་བསྟན་པ་ནི། གཞུག་པ་ལ་ལྡེམ་པོར་དགོངས་ནས། ཁྱེའུས་ཁྱེའུ་དབྱུང་བ་བཞིན་དུ་བསྟན་པར་ཟད་དོ། །འདི་ལྟར་འདི་དག་ནི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཆོས་ཙམ་དུ་ཟད་དེ་བདག་མེད་པར་བསྒོམས་པས། ཉན་ཐོས་གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པ་ལ་འཇུག་གོ །ཁམས་གསུམ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཙམ་དུ་བསྒོམས་པས། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྨྲ་བའི་ཕྱིར་དོན་མེད་པ་ལ་འཇུག་གོ །ཚུལ་འདིས་ནི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཤེས་པ་དེ་ཡང་བདག་མེད་པ་ཉིད་དུ་འཇུག་པས་བདག་མེད་པ་ཉིད་མཆོག་ལ་ཞུགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་ལྟ་བུ་ལ་ཁྱེའུས་ཁྱེའུ་དབྱུང་བའི་ཚུལ་དུ་གསུངས་པ་ལས། དབུ་མ་བ་སྒོམ་ པ་ལ་མེད་པ་བསྒོམ་པས་རིགས་ཀྱི་འཇུག་པ་ནི། བཀའ་དང་བསྟན་བཅོས་མཐའ་དག་ལས་མི་སྲིད་དོ། །ཁ་ཅིག་ན་རེ་དབུ་མ་པ་ནི་མཐའ་རྣམས་སྤངས་ནས་དབུས་ལ་བསྒོམ་སྟེ། དེས་ནི་ཆོས་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་བསྒོམ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ནི་གསང་སྔགས་ན་ལེགས་པར་ཡོད་དོ། །ཞེས་ཟེར་ཏེ། དེ་ལ་སྨྲས་པ། གསང་སྔགས་ནི་དགག་པ་མི་བྱེད་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དབུ་མ་ནི་དབུས་ལ་མི་གནས་པ་སྟེ། འཕགས་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྒྱལ་པོ་ལས། ཡོད་ཅེས་མེད་ཅེས་གཉི་ག་མཐའ། །དག་དང་མ་དག་གཉི་ག་མཐའ། །དེ་བས་དེ་གཉིས་རབ་སྤངས་ནས། །མཁས་པ་དབུས་ལ་འང་གནས་མི་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ནི་དབུ་མའི་མཁན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་དབུ་མའི་བསྟན་བཅོས་ཀུན་ཏུ་དྲངས་སོ། །འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་ཀྱང༌། རིགས་པ་དྲུག་ཅུ་པ་ལས། གང་བློ་ཡོད་དང་མེད་པ་ལས། །རྣམ་པར་འདས་ཤིང་མི་གནས་པ། དེ་དག་ཟབ་མོ་མི་དམིགས་པའི། །རྐྱེན་གྱི་དོན་ལ་རྣམ་པར་བསྒོམ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ནི་འགྲེལ་པ་ལས། དེ་དག་ནི་བློ་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་མཐོང་བ་ལས་འདས་སོ། །མཐའ་གཉིས་དེ་ལས་ལྷག་པའི་དབུས་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཡང་གནས་པ་མེད་པས་མི་གནས་སོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །སློབ་དཔོན་ཀ་མ་ལ་ཤཱི་ལས་ཀྱང༌། བསྒོམ་པའི་རིམ་པ་བར་དུ་མཛད་པ་ལས་ཇི་ལྟར་སེམས་མཐའ་དང་དབུས་མེད་པ་དེ་བཞིན་ཆོས་མཐའ་དག་ཀྱང༌། མཐའ་དང་དབུས་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་དོ་ཞེས་གསུངས་ནས། ཡང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེའི་མིང་གདགས་པའི་སྐབས་སུ་མི་གནས་པའི་བསམ་ག
Chinese
因此，这与唯识不同。他们不修习周遍计所执和依他起为空性，而是修习仅仅周遍计所执为空性。这确实是真的。然而，由于依他起缘于法性，因此它也似乎是圆成实性，所以也应该修习。因此，中观也缘于圆成实性。《圣解深密经》中，世尊这样说道：“胜义谛，真正的圣者，我考虑到三种无自性，因此宣说一切法无自性，即相无自性、生无自性和胜义无自性。其中，相无自性是周遍计所执无自性。生无自性是依他起无自性。胜义无自性是，执著于以这些为空性，那也是无自性。”《圣楞伽经》中也说：“以智慧分别破析者，无有分别亦无依他起，若无成立之事物，智者如何能分别？”有些人说，应该做龙树论师的中观大论，修习它时，也不依靠方便，什么也不做，只是心中专注于甚深之处。对此我说，中观并没有大小之分。论师自己也在《经集论》中说，菩萨不精于方便，不应致力于甚深之法。如《圣无垢称经》所说：“何为无方便束缚之智慧的束缚？即如实了知空性、无相、无愿，对于相好、佛土庄严、成熟有情不作意，此乃无方便束缚之智慧的束缚。”等等，广为宣说。有些人说，在胜乘的境界中，什么也不修，无论是存在还是不存在等等。对此我说，那只是说在那样的中观中，没有修习存在或不存在。因为在中观中，对于什么是胜乘和什么不是胜乘，在任何法中都没有区分。有些人
English
Therefore, this is different from Cittamātra. They do not meditate on the emptiness of the parikalpita and paratantra, but only meditate on the parikalpita as being empty. This is indeed true. However, since the paratantra is aimed at the dharmatā, it also seems to be the pariniṣpanna, so it should also be meditated upon. Therefore, Madhyamaka also aims at the pariniṣpanna. In the Ārya Saṃdhinirmocana Sūtra, the Blessed One said: "The ultimate truth, the true noble ones, I, considering the three niḥsvabhāvatās, therefore taught that all dharmas are niḥsvabhāva, namely, the lakṣaṇa-niḥsvabhāvatā, the utpatti-niḥsvabhāvatā, and the paramārtha-niḥsvabhāvatā. Among these, the lakṣaṇa-niḥsvabhāvatā is the parikalpita-niḥsvabhāvatā. The utpatti-niḥsvabhāvatā is the paratantra-niḥsvabhāvatā. The paramārtha-niḥsvabhāvatā is that the grasping of these as empty is also niḥsvabhāva." In the Ārya Laṅkāvatāra Sūtra, it is also said: "That which is destroyed by the mind, there is neither conceptualization nor dependence on others. If there is no established entity, how can the wise discriminate?" Some say that one should practice the great Madhyamaka of Nāgārjuna, and when meditating on it, one should not rely on skillful means, and one should not do anything, but only focus on the profoundness in one's mind. To this I say, there is no distinction between great and small in Madhyamaka. The teacher himself also said in the Sūtrasamuccaya that a Bodhisattva who is not skilled in skillful means should not strive for the profound Dharma. As it is said in the Ārya Vimalakīrti Nirdeśa Sūtra: "What is the bondage of wisdom bound by the absence of skillful means? It is like this: truly realizing emptiness, signlessness, and wishlessness, and not focusing on the marks and excellent signs, the adornments of the Buddha-fields, and the maturing of sentient beings, this is the bondage of wisdom bound by the absence of skillful means." And so on, it is extensively taught. Some say that in the state of the supreme vehicle, one should not meditate on anything, whether it is existence or non-existence, etc. To this I say, that is only saying that in such Madhyamaka, there is no meditation on existence or non-existence. Because in Madhyamaka, there is no distinction between what is the supreme vehicle and what is not the supreme vehicle in any Dharma. Some
Chinese
又有人说：“就像孩子生孩子一样。”所以，先观修不存在，然后说观修什么都不是。对此回答说：为了逐渐进入究竟真谛，并不是说观修不存在。而是，在最初的观修次第中，为了引导声闻等道，是考虑到引导的方式，就像孩子生孩子一样。像这样，这些色蕴等只是法，观修无我，声闻者就会进入无我。观修三界只是识，为了宣说识，就会进入无意义。通过这种方式，二元对立的智慧也会进入无我，因此，无我本身就进入了殊胜的境界。因此，像那样说“就像孩子生孩子一样”，对于中观行者来说，观修不存在而进入正道，在一切经和论中是不可能的。有些人说，中观行者是舍弃一切边而观修中道，这不是如实观修法性，这在密宗中是很好的。对此回答说：密宗虽然不遮破，但是，中观并不安住于中道。《圣妙三摩地王经》中说：“有与无二者皆是边，清净与不清净二者皆是边，因此，智者应舍弃二者，不住于中。”这是中观的论师们在中观论著中普遍引用的。圣者龙树也说，《六十正理论》中说：“何者心识有与无，完全超越不住彼，彼等甚深无所缘，观修缘起之意义。”这是在注释中说的：“彼等是超越了心识认为有和无的。因为没有比二边更高的中道，所以不住于彼。”莲花戒论师也在《修习次第中篇》中说：“如同心无边和中一样，一切法也应了知无边和中。”并且，在命名那个三摩地的时候，说的是不住之思。
English
Again, some say, "It is like a child giving birth to a child." Therefore, first meditate on non-existence, and then say that you meditate on nothing at all. To this it is replied: It is not said to meditate on non-existence in order to gradually enter the ultimate truth. Rather, in the first stage of meditation, in order to guide the path of the Shravakas and others, it is with the intention of guiding in a flexible way, just like a child giving birth to a child. In this way, these aggregates and so on are merely dharmas, and by meditating on selflessness, the Shravaka person will enter into selflessness. By meditating on the three realms as merely consciousness, in order to proclaim consciousness, one will enter into meaninglessness. In this way, even the non-dual wisdom will enter into selflessness, and therefore, selflessness itself enters into the supreme state. Therefore, saying "like a child giving birth to a child" in that way, for a Madhyamika practitioner, entering the path by meditating on non-existence is impossible in all the sutras and shastras. Some say that the Madhyamika practitioner abandons all extremes and meditates on the middle way, but this is not meditating on the nature of reality as it is, this is very good in the Secret Mantra. To this it is replied: Although the Secret Mantra does not negate, however, the Madhyamika does not abide in the middle way. The Noble Samadhiraja Sutra says: "Existence and non-existence are both extremes, purity and impurity are both extremes, therefore, the wise should abandon both, and not abide in the middle." This is commonly quoted by the Madhyamika teachers in all the Madhyamika treatises. The Noble Nagarjuna also says in the Sixty Stanzas of Reasoning: "Those who have minds beyond existence and non-existence, completely transcending and not abiding in them, those profound ones without object, meditate on the meaning of dependent origination." This is said in the commentary: "Those are beyond seeing the mind as existent and non-existent. Because there is no middle way higher than the two extremes, therefore, there is no abiding in it." Acharya Kamalashila also says in the Intermediate Stages of Meditation: "Just as the mind has no edge and middle, so all dharmas should also be understood as having no edge and middle." And, when naming that samadhi, it is said to be non-abiding thought.