Tibetan
མས་ཀྱིས་བླངས་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི་གཞན་གྱི་ནོར་ལ་ཆགས་པས་དེ་བརྐུའོ། །སྙམ་སེམས་པའོ། །ཡན་ལག་གཉིས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཕ་རོལ་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བདག་གི་ནོར་ནི་མ་ཡིན་གྱི་སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་ནོར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡན་ལག་གསུམ་པ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ནོར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སེམས་ཅན་གཞན་གྱིས་བདག་གིར་བྱས་པའི་འབྲུ་དང་གཏེར་ལ་སོགས་པའི་རྫས་སོ། །ཡན་ལག་བཞི་བསྟན་པ་ནི། སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་སྟེ། རང་གི་གནས་ནས་འཕགས་པ་དང༌། ལམ་དུ་ཞུགས་པ་དང༌། ཁང་ཁྱིམ་འབུགས་པ་ནས་ནོར་རྫས་ལག་གིས་རེག་པའི་བར་དུའོ། །ཡན་ལག་ལྔ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བདག་གི་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། གཞན་གྱི་ནོར་རྫས་གནས་ནས་སྤགས་ནས་བདག་ཁོ་ནའི་ནོར་དུ་བྱས་ནས་ཡན་ལག་རྫོགས་པ་ན་མ་བྱིན་པར་བླངས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་རྒྱན་བརྐུས་པས་བདག་པོ་མེད་ན་སུ་ལས་བརྐུས་པ་ཡིན། སྨྲས་པ། དེ་སངས་རྒྱས་ལས་བརྐུས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མྱ་ ངན་ལས་འདས་པའི་ཚེ་ཡོངས་སུ་བཟུང་ཞིང་བཞེས་པས་སོ། །དགེ་སློང་ཞི་བའི་ནོར་བདག་པོ་མེད་པ་བརྐུས་ན་སུ་ལས་བརྐུས་པར་འགྱུར། སྨྲས་པ་གསོལ་བ་དང༌། ཞུ་བའི་ལས་བྱས་ན་ནི་མཚམས་སུ་གཏོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྲས་རྣམས་ལས་བརྐུས་པར་འགྱུར་རོ། །ལས་མ་བྱས་ན་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྲས་ཐམས་ཅད་ལས་བརྐུས་པ་ཡིན་ནོ། །མཆོད་རྟེན་ལས་བརྐུས་པ་གང་ལས་བརྐུས་པར་འགྱུར། དེ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་ལས་བརྐུས་པར་འགྱུར། བདག་པོ་མེད་པའི་གཏེར་བྱིན་ན་སུ་ལས་བརྐུས་པ་ཡིན། ཡུལ་གྱི་བདག་པོ་སྟེ། རྒྱལ་པོ་ལས་བརྐུས་པ་ཡིན་ནོ། །མ་དང་ཕ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཕ་མ་ལ་སོགས་པའི་ནོར་ཡིད་གཅུགས་པ་བླངས་ཀྱང་མི་དགའ་བར་མི་འགྱུར་བའི་ནོར་བླངས་པ་ནི་མ་བྱིན་པར་བླངས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ལ་ཡང་སྟོད་གཡོགས་དང་སྨད་གཡོགས་ལ་སོགས་པ་ལུས་ལ་གྱོན་བཞིན་པ་ཡིན་པ་དང༌། ཁ་ཟས་ཟ་བ་བཞིན་དུ་འཕྲོག་པ་ནི་དེ་དག་མི་དགའ་བར་འགྱུར་བས་ན་མ་བྱིན་པར་བླངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདོད་པས་ལོག་པར་སྤྱོད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འདོད་པས་ལོག་པར་སྤྱོད་པ་གང་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། གཞན་གྱི་བུད་མེད་ལ་གཡེམས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །མདོར་ན་གཞན་གྱིས་བདག་གིར་བྱས་པའི་བུད་མེད་རྣམས་ལ་མཐུའམ། རྐུན་པོར་སྤྱོད་པ་ནི་འདོད་པས་ལོག་པར་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་རྣམ་པ་ལྔར་གཞག་གོ །ལྔ་གང་ཞེ་ན། འགྲོ་བ་མ་ཡིན་པར་འགྲོ་བ་དང༌། ཡན་ལག་མ་ཡིན་པར་འགྲོ་བ་དང༌། མི་རིགས་པར་འགྲོ་བ་དང༌། གནས་མ་ཡིན་པར་འགྲོ་བ་དང༌། དུས་མ་ཡིན་པར་འགྲོ་བའོ། །འགྲོ་བ་མ་ཡིན་པར་འགྲོ་བ་ཡང་རྣམ་པ་ལྔ་སྟེ། ཁྱོས་བསྲུངས་པ་དང༌། རྒྱལ་པོས་བསྲུངས་པ་དང༌། ཕ་མས་བསྲུངས་པ་དང༌། ཆོས་ཀྱིས་བསྲུངས་པ་དང༌། འགྲོ་བས་བསྲུངས་པའོ། །དེ་ལ་ཁྱོས་བསྲུངས་པ་ནི། གང་དག་གི་བག་མར་བླངས་ནས་བདག་གི་ཆུང་མར་བྱས་པའོ། །རྒྱལ་པོས་བསྲུངས་པ་ནི། གང་ཁྱོ་ཤི་བར་ གྱུར་པ་ནི་བུད་མེད་ཡུགས་སའམ། མགོན་མེད་པར་རྒྱལ་པོའི་བཀའ་ཁྲིམས་ཀྱིས་ཁྲིམས་སུ་བཅད་དེ་སྤྱོད་དུ་མ་གནང་བར་བྱས་པའོ། །ཕ་མས་བསྲུངས་པ་ནི། བུ་མོ་དེ་གཞན་ལ་མ་བྱིན་གྱིས་གཞན་དང་འཁྲིར་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཕ་མའི་གོ་ན་གནས་པའོ། །ཆོས་ཀྱིས་བསྲུངས་པ་ནི་དགེ་སློང་མའམ། ཁྲིམས་མནོས་པ་ཐམས་ཅད་དོ། །འགྲོ་བས་བསྲུངས་བ་ནི། འགྲོ་བ་མང་པོས་ཁྲིམས་སུ་བཅས་ཏེ། འདོད་ཆགས་སྤྱོད་དུ་མི་སྟེར་བའོ། །དེ་ལ་ཁྱོས་བསྲུངས་པ་ལ་སྤྱད་ན་ཁྱོ་ལས་འདོད་པས་ལོག་པར་སྤྱོད་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱལ་པོས་བསྲུངས་པ་ལ་སྤྱད་ན། རྒྱལ་པོ་ལས་ཕྲོགས་ཤིང་མི་ཚངས་པར་སྤྱད་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་དེ་ལ་མི་བཟོད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱལ་པོ་དེ་ཉིད་དེ་ལ་སྤྱོད་ན། གང་ལས་མི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དཔེར་ན་རྒྱལ་པོའི་བཙུན་མོ་དུས་ཁྲིམས་མ་ནོས་པའི་ཚེ་སྤྱད་ན་རྒྱལ་པོ་ཉིད་མི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པའི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་ལྡན་པ་བཞིན་དུ་དོན་འདི་ཡང་འདྲ་བར་བལྟའོ། །ཆོས་ཀྱིས་བསྲུངས་པ་དགེ་སློང་མ་ལ་མི་ཚངས་པར་སྤྱད་ན། གང་ལས་མི་ཚངས་པར་སྤྱད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། རྒྱལ་པོ་ལས་གཞན་དུ་བརྐུས་ཤིང་མི་ཚངས་པར་སྤྱད་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་དེ་ལ་མི་བཟོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་སོ། །རྒྱལ་པོ་ཉིད་དེ་ལ་སྤྱོད་ན། གང་ལས་མི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དཔེར་ན་རྒྱལ་པོའི་བཙུན་མོ་དུས་ཁྲིམས་མནོས་པ་ལ་སྤྱད་པ་དང་འདྲ་བར། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །འགྲོ་བས་བསྲུངས་པ་ལ་སྤྱད་ན། གང་ལས་མི་ཚངས་པར་སྤྱད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འགྲོ་བ་མང་པོ་ལས་བརྐུས་ཤིང་མཚུངས་པར་སྤྱོད་པར་འགྱུར་རོ། །ཡན་ལག་མ་ཡིན་པར་འགྲོ་བ་ནི། རང་གི་ཁ་དང་མི་གཙང་བའི་ལམ་དང༌། བདག་གི་ཆུང་མ་ལ་ཡང་ཁ་རྐུབ་ལ་སོགས་པ་སྤྱད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་གནས་སུ་སྤྱོད་པའོ། །མི་རིགས་པར་འགྲོ་བ་ནི་མ་དང་སྲིང་མོ་ལ་སོགས་པ་རིགས་ཀྱི་རྒྱུད་དང་འདྲེལ་པ་རྣམས་ལ་འགྲོ་བའོ། །གནས་མ་ཡིན་པར་འགྲོ་བ་ནི། གཡེལ་བ་ཀུན་གྱིས་མཐོང་བའི་ གནས་སམ། མཆོད་རྟེན་དང༌། གཙུག་ལག་ཁང་ལ་སོགས་པའི་གནས་སུ་སྤྱོད་པའོ། །དུས་མ་ཡིན་པར་འགྲོ་བ་ནི། ཉིན་པར་བདག་གི་ཆུང་མ་ཁྲག་འཛག་པའམ། ལྟོ་སྦྲུམ་པའམ། བྱིས་པ་ཆུང་ངུ་ནུ་མ་བསྣུན་པའི་ཚེ་སྤྱོད་པ་སྟེ། སྦྲུམ་པའི་ཚེ་སྤྱད་ན་ནི། མངལ་ན་གནས་པ་ལ་གནོད་པ་དང༌། བྱིས་པ་ཆུང་ངུ་འོ་མ་འཐུང་བའི་ཚེ་སྤྱད་ན་ནི། འོ་མ་མྱུར་དུ་ཟད་པར་འགྱུར་ལ། འོ་མ་འཐུངས་ཀྱང་དེ་ལ་ལུས་བརྟས་པ་དང་རྒྱས་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་སྤྱད་དུ་མི་རུང་ངོ༌། །ལུས་ཀྱི་མི་དགེ་བ་གསུམ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་བསྡུ་བའི་ཕྱིར། འདི་ནི་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པ་གསུམ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ། །འདོད་པས་ལོག་པར་སྤྱོད་ཅེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འདོད་པ་འདོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། འདོད་པ་འདོད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་འདི་ནི་ངན་པ་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྨད་པ་ཡིན་པས། དེའི་ཕྱིར་འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡང་ཡན་ལག་ལྔ་རྫོགས་པ་ན། འདོད་པས་ལོག་པར་སྤྱོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཡན་ལག་ལྔ་ནི་བུད་མེད་ཀྱང་ཡིན། སྒོ་གསུམ་ཡང་མ་ཉམས། ཆགས་སེམས་ཀྱང་ཡོད། སྒོ་གསུམ་དུ་ཡང་བཅུག །དགའ་བར་ཡང་ཚོར་བའོ། །བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བརྫུན་གང་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། བདེན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་ནི་བརྫུན་ནོ། །དེ་ཡང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཕྱིར་དང༌། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་པ་གཉིས་སུ་གཞག་གོ །དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས། དབང་དྲིས་ན་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བས་ལོག་པར་སྨྲ་བ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། མི་གཉིས་ཤིག་ཤགས་ལ་ཞུགས་པ་ན། དགེ་བའི་མི་རྣམས་ཀྱི་ལ་ལ་ཞིག་ལ་དབང་དུ་བསྐོས་ཏེ། མི་འདི་གཉིས་ཀྱི་ཕྱིར་སྨྲས་པ་རྣམས་ཇི་ལྟར་ཐོས་པ་དང༌། མཐོང་བ་བཞིན་དུ་སྨྲོས་ཤིག་ཅེས་བསྒོ་བ་དང༌། བདག་གི་དོན་ནམ་གཞན་བསླུ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དབང་པོ་དེ་དྲིས་པའི་དུས་ན་ཐོས་པ་དང༌། མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དྲང་པོར་མི་སྨྲའི། གཞན་དུ་སྨྲ་བ་ནི་བརྫུན་ཞེས་བྱའོ། །བརྫུན་དུ་སྨྲ་བའི་མི་དེས་ཀྱང་དོན་ཤེས་པའི་མདུན་དུ་སྨྲ་བ་གོ་བར་གྱུར་ན། བརྫུན་དུ་འགྱུར་གྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་བརྫུན་གྱི་མཚན་ཉིད་གཞན་དུ་འདུ་ཤེས་པའི་ངག་དོན་ཤེས་པའི་མདུན་དུ་སྨྲ་བ་བརྫུན་དུ་འགྱུར་ཞེས་བཤད་དོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། དགྲ་མ་བཅོམ་པ་ལ་དགྲ་བཅོམ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། དགྲ་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོ
Chinese
未给予而取走，不是因为母亲拿走，而是因为贪恋他人的财物而盗取。心想：‘这是盗取。’为了显示第二个支分，说了‘他人的’，意思是：不是我的财物，而是其他众生的财物。为了显示第三个支分，说了‘财物’，意思是：其他众生所拥有的谷物和宝藏等物品。显示第四个支分是：进行行为，即从自己的位置移开，进入道路，从挖掘房屋到用手触摸财物之间。为了显示第五个支分，说了‘自己做’，意思是：将他人的财物从其位置移开，使其成为自己独有的财物，当支分圆满时，就成为未给予而取走。如此，如果盗取了世尊的装饰品，因为没有主人，是从谁那里盗取的呢？回答说：是从佛那里盗取的，因为所有这些都是世尊涅槃时完全持有和接受的。如果盗取了比丘寂静的无主财物，是从谁那里盗取的呢？回答说：如果进行了祈请和请求的行为，就是从属于僧团的佛子们那里盗取的。如果没有进行这些行为，就是从所有佛子那里盗取的。从佛塔盗取是从谁那里盗取的呢？那也是从如来那里盗取的。如果给予了无主的宝藏，是从谁那里盗取的呢？是从地方的主人，也就是国王那里盗取的。‘母亲和父亲’等，是指父母等的财物，即使因为爱恋而拿走，也不会不高兴的财物，拿走这样的财物就不是未给予而取走。对于他们，如果是上衣和下衣等正在穿在身上的，以及像吃食物一样抢夺，因为他们会不高兴，所以是未给予而取走。为了显示邪淫，说了‘什么是邪淫’等，与‘奸淫他人的妻子’相连。总之，对他人拥有的妇女，以强力或盗窃的方式行淫，称为邪淫，这可以分为五种。哪五种呢？是
English
Taking what is not given is not because the mother took it, but because of coveting the property of others, it is stealing. Thinking, 'This is stealing.' To show the second limb, it is said 'of others,' meaning: it is not my property, but the property of other sentient beings. To show the third limb, it is said 'property,' meaning: grains and treasures, etc., possessed by other sentient beings. Showing the fourth limb is: performing the action, that is, moving from one's own place, entering the road, from digging houses to touching property with hands. To show the fifth limb, it is said 'doing it oneself,' meaning: moving the property of others from its place, making it one's own exclusive property, and when the limbs are complete, it becomes taking what is not given. Thus, if the ornaments of the Bhagavan are stolen, from whom is it stolen since there is no owner? It is said: it is stolen from the Buddha, because all of these were completely held and accepted by the Bhagavan at the time of Nirvana. If a monk steals the ownerless property of peace, from whom is it stolen? It is said: if the actions of supplication and request are performed, then it is stolen from the sons of the Buddha belonging to the Sangha. If these actions are not performed, then it is stolen from all the sons of the Buddha. From whom is stealing from a stupa stolen? That is also stolen from the Tathagata himself. If an ownerless treasure is given, from whom is it stolen? It is from the owner of the place, that is, the king. 'Mother and father,' etc., refers to the property of parents, etc., even if taken out of affection, it is not taking what is not given if it is property that they would not be unhappy about. For them, if it is upper and lower garments, etc., that are being worn on the body, and robbing like eating food, because they would be unhappy, it is taking what is not given. To show sexual misconduct, it is said 'what is sexual misconduct,' etc., connected to 'committing adultery with the wife of another.' In short, having sexual relations with women possessed by others, by force or theft, is called sexual misconduct, which can be divided into five types. What are the five? They are
Chinese
非夫行，非肢行，非族行，非处行，非时行。非夫行亦有五种，即：夫所守护，王所守护，父母所守护，法所守护，众所守护。其中，夫所守护者，即娶为妻室者。王所守护者，即丈夫死后之寡妇，或无依无靠者，受国王之法律约束，不得行淫。父母所守护者，即女儿未嫁，不与其他男子交往，故处于父母庇护之下。法所守护者，即比丘尼或受戒者。众所守护者，即受众人法律约束，不得行淫者。若于夫所守护者行淫，即为违背丈夫之邪淫。若于王所守护者行淫，即为劫夺国王之不净行，因此彼等对此无法容忍。若国王本人行淫，于何者为不净行耶？譬如国王之妃子，于未受时法之时行淫，则国王自身亦具不净行之过失，此事亦应如是观之。若于法所守护之比丘尼行不净行，于何者为不净行耶？即为盗取国王之物而行不净行，因此彼等对此无法容忍。若国王本人行淫，于何者为不净行耶？譬如国王之妃子，于已受时法之时行淫，则将获得过失。若于众所守护者行淫，于何者为不净行耶？即为盗取众多民众之物而行不净行。非肢行者，即于自身之口及不净道，以及于自己之妻，亦于口、肛门等非可行淫之处行淫。非族行者，即于母亲、姐妹等与种族血统相连者行淫。非处行者，即于一切
English
Going where one should not go with a husband, going where one should not go with a limb, going where one should not go with a race, going where one should not go with a place, and going where one should not go with a time. Going where one should not go with a husband also has five aspects: protected by a husband, protected by a king, protected by parents, protected by dharma, and protected by the public. Among these, being protected by a husband means having been taken as a wife and made one's own spouse. Being protected by a king means a widow whose husband has died, or someone without protection, who is bound by the king's law and not allowed to engage in sexual activity. Being protected by parents means a daughter who has not been given to another and is not allowed to associate with other men, and therefore remains under the protection of her parents. Being protected by dharma means a bhikshuni or anyone who has taken vows. Being protected by the public means being bound by the laws of many people and not allowed to indulge in desire. If one engages in sexual activity with someone protected by a husband, it is considered perverse sexual conduct out of desire for someone other than one's husband. If one engages in sexual activity with someone protected by a king, it is considered stealing from the king and engaging in impure conduct, and therefore they cannot tolerate it. If the king himself engages in sexual activity with her, in what way is it impure conduct? For example, if the king engages in sexual activity with his queen when she has not received the time of dharma, then the king himself is considered to have the fault of impure conduct, and this matter should be viewed similarly. If one engages in impure conduct with a bhikshuni protected by dharma, in what way is it impure conduct? It is considered stealing from the king and engaging in impure conduct, and therefore they cannot tolerate it. If the king himself engages in sexual activity with her, in what way is it impure conduct? It is similar to engaging in sexual activity with the king's queen when she has received the time of dharma, and one will incur faults. If one engages in sexual activity with someone protected by the public, in what way is it impure conduct? It is considered stealing from many people and engaging in impure conduct. Going where one should not go with a limb means engaging in sexual activity in one's own mouth and impure places, and even with one's own wife, engaging in sexual activity in places that are not meant for it, such as the mouth and anus. Going where one should not go with a race means engaging in sexual activity with those who are connected by lineage, such as mothers and sisters. Going where one should not go with a place means in all