Tibetan
༌། མཐོ་བ་དང༌། དམའ་བ་དང༌། གྲིབ་མ་དང༌། ཉི་མ་དང༌། སྣང་བ་དང༌། མུན་པ་དང༌། སྤྲིན་དང༌། དུ་བ་དང༌། རྡུལ་དང༌། ཁུག་རྣ་དང༌། བླ་གབ་མེད་པ་དང༌། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་དོ། །མིག་གི་རྣམ་པར་ཤིས་པའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། གང་མིག་གི་ཁམས་ལ་ནི་བརྟེན། གཟུགས་ལ་དམིགས་ནས་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཅི་འདྲ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་གྱུར་ཏེ། གལ་ཏེ་གཟུགས་སྔོན་པོ་ཞིག་ན་ཡང་སྔོན་པོའི་རྣམ་པར་སྐྱེ་ཞིང་སྔོན་པོར་ཤེས་པར་བྱེད་དོ། །རྣ་བའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་རྡུལ་ཕྲ་མོ་ནི་ཤེལ་བཞིན་དུ་གསལ་ལ། སྒྲ་རྣམས་འཛིན་ནུས་པ་གྲོག་གཅུས་པ་འདྲ་བར་རྣ་བའི་ནང་ན་གནས་སོ། །སྒྲའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། རྣ་བའི་ཁམས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་སྟེ། དེ་ཡང་སྙན་པ་དང༌། མི་སྙན་པ་དང༌། དེ་གཉི་ག་མ་ཡིན་པ་དང༌། ཟིན་པའི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་དང༌། མ་ཟིན་པའི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་དང༌། དེ་གཉི་གའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་དང༌། འཇིག་རྟེན་དུ་གྲགས་པ་དང༌། གྲུབ་པ་ལས་བྱུང་བ་དང༌། ཀུན་ཏུ་རྟག་པ་དང༌། འཕགས་པའི་ཐ་སྙད་དང༌། འཕགས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཐ་སྙད་དོ། །དེ་ལ་རྣ་བའི་དབང་པོ་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཕན་པ་དང༌། སིམ་པར་བྱེད་པ་ནི་སྙན་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་རྣ་བའི་དབང་པོ་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་གནོད་པ་དང༌། གདུང་བར་བྱེད་པ་ནི་མི་སྙན་པ་ཞེས་བྱའོ། །དབང་པོ་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་གཉི་ག་མི་བྱེད་པ་ནི། སྙན་པ་ཡང་མ་ཡིན་མི་སྙན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཞེས་བྱའོ། །ཟིན་པའི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ལས་བྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་གསུམ་ནི་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །བྱེད་པ་ནི་མི་ཉན་པ་ཞེས་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་དུ་གྲགས་པ་ནི་གང་འཇིག་རྟེན་ གྱི་སྐད་དང་འང་འབྲེལ་བའོ། །གྲུབ་པ་ལས་བྱུང་བ་ནི་གང་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བཤད་པའོ། །ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པ་ནི་གང་མུ་སྟེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བཤད་པའོ། །གང་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། མཐོང་ངོ་བ་དང༌། ཐོས་སོ་བར་དང༌། ཤེས་སོ་བར་དང་པོར་སྨྲ་བ་ནི་འཕགས་པའི་ཐ་སྙད་དོ། །དེ་ལས་བཟློག་ན་འཕགས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཐ་སྙད་ཅེས་བྱའོ། །རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། རྣ་བའི་ཁམས་ལ་བརྟེན་སྒྲའི་ཁམས་ལ་དམིགས་ནས། སྒྲའི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་ཤེས་པར་གྱུར་པའོ། །སྣའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། སྣའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ། །དེའི་རྡུལ་ཕྲ་མོ་ནི། ཤེལ་ལྟར་གསལ་ཞིང་དྲི་རྣམས་འཛིན་ནུས་པ་དེ་སྲན་མ་ཁ་བྱེ་བ་ལྟར་མཚུལ་བའི་སྟེང་ན
Chinese
高和低，阴影和阳光，光明和黑暗，云和烟，尘土和凹陷，没有遮盖，是各种显现。什么是眼睛的殊胜之界？即依赖于眼睛的界，以色为对境，从而能够知晓色的各种形态。如果某个色是蓝色的，那么也会以蓝色的形态生起，并且知晓它是蓝色的。什么是耳朵的界？即成为耳朵的意识之所依。那时，微细的粒子像水晶一样清澈，能够捕捉声音，像蜗牛壳一样存在于耳朵之中。什么是声音的界？即成为耳朵的界之对境。也就是悦耳的、不悦耳的、以及两者都不是的；由有执受的大种所产生的、由无执受的大种所产生的、以及由两者所产生的；世间共称的、由成就所产生的、普遍恒常的、圣者的名言、以及非圣者的名言。其中，对耳朵的根和意识有益、令人感到舒适的，称为悦耳。对耳朵的根和意识有害、令人感到痛苦的，称为不悦耳。对根和意识两者都没有作用的，称为既非悦耳也非不悦耳。由有执受的四大种所产生的等等三种，如前所述。作用是不悦耳。世间共称的是与世间的语言相关的。由成就所产生的是圣者们所说的。普遍恒常的是外道们所说的。对于所见等等，首先说“我见到了”、“我听到了”、“我知道了”的是圣者的名言。与此相反的，称为非圣者的名言。什么是耳朵的意识之界？即依赖于耳朵的界，以声音的界为对境，从而能够知晓声音的各种特征。什么是鼻子的界？即成为鼻子的意识之所依。它的微细粒子像水晶一样清澈，能够捕捉气味，像张开的豆荚一样位于鼻子的上部。
English
High and low, shadow and sunlight, light and darkness, clouds and smoke, dust and concavity, without cover, are various manifestations. What is the auspicious realm of the eye? That which relies on the realm of the eye, takes form as its object, and is able to know the various forms of color. If a form is blue, it will arise in the form of blue and know that it is blue. What is the realm of the ear? That which becomes the basis of the consciousness of the ear. At that time, the fine particles are as clear as crystal, able to capture sounds, and reside within the ear like a snail shell. What is the realm of sound? That which becomes the object of the realm of the ear. That is, pleasant, unpleasant, and neither of the two; produced from the cause of the great elements with grasping, produced from the cause of the great elements without grasping, and produced from the cause of both; commonly known in the world, produced from accomplishment, universally constant, the expression of the noble ones, and the expression of the non-noble ones. Among these, that which is beneficial to the ear faculty and consciousness, and makes one feel comfortable, is called pleasant. That which is harmful to the ear faculty and consciousness, and makes one feel pain, is called unpleasant. That which does not affect both the faculty and consciousness is called neither pleasant nor unpleasant. The three, such as those produced from the four great elements with grasping, are as previously explained. The action is unpleasant. That which is commonly known in the world is related to the language of the world. That which is produced from accomplishment is what the noble ones have said. That which is universally constant is what the heretics have said. For what is seen and so on, first saying "I have seen," "I have heard," "I have known" is the expression of the noble ones. The opposite of that is called the expression of the non-noble ones. What is the realm of ear consciousness? That which relies on the realm of the ear, takes the realm of sound as its object, and is able to know the various characteristics of sound. What is the realm of the nose? That which becomes the basis of the consciousness of the nose. Its fine particles are as clear as crystal, able to capture smells, and are located on the upper part of the nostril like an open bean pod.
Tibetan
་གནས་སོ། །ཁ་ཅིག་ན་རེ་ཐུར་མ་ལྟར་མཚུལ་བའི་གོང་ཐོག་ཐག་ན་འདུག་གོ་ཞེས་འཆད་དོ། །དྲིའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། སྣའི་ཁམས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་སྟེ། དེ་ཡང་དྲི་ཞིམ་པ་དང༌། མི་ཞིམ་པ་དང༌། དྲི་མཉམ་པ་དང༌། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་དང༌། སྦྱར་བ་དང༌། ཡོངས་སུ་གྱུར་པའོ། །དེ་ཡང་དྲི་ཞིམ་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ནི་ཙནྡན་ལ་སོགས་པའོ། །སྦྱར་བ་ནི་སི་ཧླ་ལ་སོགས་པ་རྫས་མང་པོ་ལས་གྱུར་པ། བདུག་སྤོས་ཀྱི་དྲི་རྣམས་སོ། །ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ནི་འབྲས་བུ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་དྲི་ལ་སོགས་པའོ། །སྣའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། སྣའི་ཁམས་ལ་བརྟེན་ནས། དྲི་ལ་དམིགས་ཏེ་དྲིའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་ཤེས་པར་གྱུར་པའོ། །ལྕེའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། ལྕེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་སྟེ། དེའི་རྡུལ་ཕྲ་མོ་ནི་ཤེལ་གསལ་བ། རོ་མྱང་ནུས་ཤིང་ཟླ་བ་ཕྱེད་ཀྱི་ཤས་ལྟར་གནས་ཏེ། ལྕེའི་དབུས་སུ་སྐྲའི་རྩེ་མོ་ཙམ་གྱི་ཁྱོན་ཞིག་མ་ཁྱབ་ཀྱི་གཞན་ནི་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཁྱབ་པར་གྱུར་ན་ནི། །ཀླད་རྒྱས་རྟག་ཏུ་ཟག་པ་མྱོང་བས་རྙིས་ཏེ། ཡི་ག་ཡང་རྟག་ཏུ་འཆུས་པར་འགྱུར་རོ། །རོའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། དེ་རྣམ་པ་དྲུག་སྟེ། དེ་དག་གི་མཚན་ཉིད་ནི་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །ལྕེའི་ རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། ལྕེའི་ཁམས་ལ་བརྟེན་རོ་ལ་དམིགས་ནས། གང་རོ་སྐྱུར་བ་དང་མངར་བ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པར་གྱུར་པའོ། །ལུས་ཀྱི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་སྟེ། དེའི་རྡུལ་ཕྲ་མོ་ནི་ཤེལ་ལྟར་དངས་པ་དང༌། པགས་པ་བཞིན་དུ་ལུས་ལ་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱབ་པར་གནས་ཤིང་རེག་བྱ་འཛིན་ནུས་པའོ། །རེག་བྱའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། དེ་ཡང་རྣམ་པ་བཅུ་གཅིག་སྟེ། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་དང༌། འཇམ་པ་དང༌། རྩུབ་པ་དང༌། ཡང་བ་དང༌། ལྕི་བ་དང༌། གྲང་བ་དང༌། བཀྲེས་པ་དང༌། སྐོམ་པའོ། །དེ་ལ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་མཚན་ཉིད་ནི་སྔར་བཤད་པར་ཟད་དོ། །མེ་དང་ཆུའི་ཁམས་ཤས་ཆེ་བ་ནི་འཇམ་པའོ། །ས་དང་རླུང་གི་ཤས་ཆེ་བ་ནི་རྩུབ་པའོ། །ས་དང་ཆུའི་ཤས་ཆེ་བ་ནི་ལྕི་བའོ། །རླུང་གི་ཤས་ཆེ་བ་ནི་ཡང་པའོ། །མེ་དང་ཆུའི་ཤས་ཆེ་བ་ནི་གཉེན་པའོ། །རླུང་དང་ཆུའི་ཤས་ཆེ་བ་ནི་གྲང་བའོ། །མེ་དང་རླུང་གི་ཤས་ཆེ་བ་ལས། ཕོ་བ་ཁ་འབྱོར་པར་གྱུར་ན་བཀྲེས་པ་དང་སྐོམ་པ་སྐྱེའོ། །ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ནི། ལུས་ཀྱི་ཁམས་ལ་བརྟེན་རེག་བྱ་ལ་དམིགས་ནས་རེག་བྱའི་མཚན་ཉིད
Chinese
存在。有些人说，它像勺子一样凹陷，位于上颚的末端。气味的界限是什么呢？是鼻识的对境。也就是，有香味、无香味、等同的气味、一同产生的气味、混合的气味和完全变化的气味。其中，香味等等如前所述。一同产生的气味如檀香等。混合的气味如苏合香等由多种物质混合而成，是熏香的气味。完全变化的气味如水果完全成熟时的气味等。鼻识的界限是什么呢？依赖于鼻识的界限，以气味为对境，从而了知气味的自性。舌的界限是什么呢？是舌识的所依。它的微细粒子像水晶一样清澈，能够品尝味道，形状像半个月亮。它遍布于舌头，除了舌头中央像头发尖端大小的区域外。如果它遍布于舌头，那么大脑会因为总是品尝到渗漏物而衰老，食欲也会总是受到干扰。味道的界限是什么呢？有六种，它们的特征如前所述。舌识的界限是什么呢？依赖于舌的界限，以味道为对境，从而了知酸味、甜味等。身体的界限是什么呢？是身识的所依。它的微细粒子像水晶一样清澈，像皮肤一样遍布于整个身体，能够感知触觉。触觉的界限是什么呢？有十一种，即四大、滑腻、粗糙、轻、重、寒冷、饥饿和口渴。其中，四大种的特征已如前所述。火和水的成分较多的是滑腻。地和风的成分较多的是粗糙。地和水的成分较多的是沉重。风的成分较多的是轻。火和水的成分较多的是柔软。风和水的成分较多的是寒冷。火和风的成分较多，如果胃部张开，就会产生饥饿和口渴。身识的界限是：依赖于身体的界限，以触觉为对境，从而了知触觉的特征。
English
It exists. Some say it is concave like a spoon and located at the end of the upper palate. What is the realm of smell? It is the object of the nose consciousness. That is, there are fragrant, non-fragrant, equal smells, co-arising smells, mixed smells, and completely transformed smells. Among them, fragrant smells, etc., are as previously described. Co-arising smells are like sandalwood, etc. Mixed smells are like styrax, etc., which are made of many substances, and are the smells of incense. Completely transformed smells are like the smells of fully ripened fruits, etc. What is the realm of nose consciousness? It is based on the realm of the nose, focusing on smell, and thus knowing the nature of smell. What is the realm of the tongue? It is the basis of tongue consciousness. Its fine particles are as clear as crystal, able to taste, and shaped like a half-moon. It covers the tongue, except for an area in the center of the tongue about the size of a hair tip. If it were to cover the tongue completely, the brain would age from constantly tasting leakage, and appetite would always be disturbed. What is the realm of taste? There are six types, and their characteristics are as previously described. What is the realm of tongue consciousness? It is based on the realm of the tongue, focusing on taste, and thus knowing sour, sweet, etc. What is the realm of the body? It is the basis of body consciousness. Its fine particles are as clear as crystal, covering the entire body like skin, and able to perceive touch. What is the realm of touch? There are eleven types, namely the four great elements, smoothness, roughness, lightness, heaviness, coldness, hunger, and thirst. Among them, the characteristics of the four great elements have already been described. The elements of fire and water are mostly smooth. The elements of earth and wind are mostly rough. The elements of earth and water are mostly heavy. The element of wind is mostly light. The elements of fire and water are mostly soft. The elements of wind and water are mostly cold. From the elements of fire and wind being abundant, if the stomach opens, hunger and thirst arise. The realm of body consciousness is: based on the realm of the body, focusing on touch, and thus knowing the characteristics of touch.