Tibetan
་མི་བཟང་བ་ལ་བཟང་བར་འདུ་ཤེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་གྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་དེའི་འོག་ཏུ་འདུ་ཤེས་སོ། །འདུ་ཤེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཀྱང་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཚོགས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་མཚན་ཉིད་ལས་བྱུང་སྟེ། དེ་བས་ན་དེའི་འོག་ཏུ་འདུ་བྱེད་དོ། །དེ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་བྱེད་པས་ན། མཇུག་ཏུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་བཤད་དོ། །ཡང་ན་སྣོད་ལ་སོགས་པའི་རིམ་གྱིས་ཀྱང་རིམ་པ་བཞིན་ནོ། །སྣོད་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྟེ། ཚོར་བ་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཟས་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ནི་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་སྟེ། ཚོར་བ་བདེ་བ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་ཉིད་མྱོང་ཞིང་བཟའ་བར་བྱ་བ་ཡིན་པས་སོ། །ཚོད་མ་དང་ཚ་སྤོད་ཚག་ཚེག་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ནི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྟེ། མི་བདེ་བ་ལ་བདེ་བར་འདུ་ཤེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྒྱུ་ལས། ཚོར་བ་འདུ་ཤེས་ལ་ཆགས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །བྱེད་པ་པོར་གྱུར་པ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྟེ། ལས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་རྣམ་པར་སྨིན་པས་མངོན་པར་བསྒྲུབས་ནས། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སྟོབས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་ནས་ལོངས་སྤྱོད་པར་བྱེད་པ་ནི། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་སྟེ། བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ། མཇུག་ཏུ་དེས་མྱོང་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་ཞིང་དང་ས་བོན་ལྟ་བུར་གྱུར་པས། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་མཇུག་ཏུ་བཤད་དོ། །འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་བརྟེན་ཏོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་བཞིན་ནི། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ལ་བརྟེན་ཏོ། །ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་དང༌། རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་དང༌། ཅུང་ཟད་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ན་ནི། རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་བརྟེན་ཏོ། །ཅུང་ཟད་མེད་ཅུང་ཟད་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་དེ་སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་ན་ནི། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་འདུ་བྱེད་སེམས་དང་མི་ལྡན་པ་དང༌། སེམས་དང་ལྡན་པའི་ཚོགས་ལ་བརྟེན་ཏོ། །འོ་ན་ཕུང་པོའི་དོན་ཅི་ཞེ་ན་སྤུང་པའི་དོན་ནི་ཕུང་པོའི་དོན་ཏེ། གང་ཅུང་ཟད་གཟུགས་འདས་པ་དང༌། མ་འོངས་པ་དང། དེ་ལྟར་གྱི་དང༌། ཕྱི་དང༌། ནང་གི་དང༌། ཕྲ་བ་དང༌། རགས་པ་དང༌། བཟང་པོ་དང༌། ངན་པ་དང༌། རིང་བ་དང༌། ཐུང་བ་ཡང་རུང་སྟེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ནས། སྤུངས་པ་ལ་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །ཕུང་པོའི་འོག་ཏུ་ཁམས་རྣམས་བཤད་པའི་སྐབས་ཡིན་པས། དེའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། དེ་ལ་དགེ་སློང་དག་ཁམས་བཅྭ་བརྒྱད་གང་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ། །འོ་ན་ཁམས་བཅྭ་བརྒྱད་བསྟན་པ་འདིར་ཅི་དགོས་ཤེ་ན། སྨྲས་པ། བདག་དང༌། བདག་གི་དང༌། བྱེད་པ་པོ་དང༌། ཚོར་བ་པོར་མངོན་པར་ ཞེན་པ་རྣམས་ལ། མིག་དང་གཟུགས་ལ་བརྟེན་ནས། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་གཟུགས་ཤེས་པ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱིས། ལྟ་བ་པོ་ལ་སོགས་པ་མེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཁམས་བཅྭ་བརྒྱད་གསུངས་སོ། །ཡང་ན་མི་ཤེས་པ་དང་ཐེ་ཚོམ་གྱི་ཤེས་པ་དང༌། ལོག་པར་ཤེས་པའི་མུན་པ་བསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཁམས་བཅྭ་བརྒྱད་གསུངས་ཏེ། ཁམས་བཅྭ་བརྒྱད་ཤེས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་བྱུང་ནས་མ་རིག་པའི་མུན་པ་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་འཁོར་བ་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་དང་བྲལ་ཏེ། དབུལ་བར་གྱུར་པ་རྣམས་ལ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཆོས་རིན་པོ་ཆེའི་གཏེར་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཁམས་བཅྭ་བརྒྱད་བཤད་དེ་ཁམས་ཙམ་རྗེས་སུ་དྲན་པར་བྱས་ན། དྲན་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ལ་སོགས་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་རྣམས་སྒོམ་པ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་ཁམས་བཅྭ་བརྒྱད་གང་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དྲིས་པའོ། །དེ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འདི་ལྟ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། མིག་གི་དབང་པོ་དང༌། མིག་གི་ཁམས་དང༌། མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་དག་ནི། མིང་ཐ་དད་པར་ཟད་ཀྱི་དོན་གཅིག་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་མིག་གི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ། དེའི་རྡུལ་ཕྲ་མོ་ནི་ནག་པོ་དང་སེར་ནག་ཡུལ་ལ་མངོན་དུ་བལྟས་པས། ཤེལ་བཞིན་དུ་གསལ་བ། གཟུགས་འཛིན་ནུས་པའོ། །ཁ་ཅིག་ན་རེ་སྣོད་ཆུས་གང་བའི་སྟེང་དུ་ཕྱེས་བཏབ་པ་བཞིན་དུ། དེའི་རྡུལ་ཕྲན་ནང་དུ་མི་འབྱིང་ཞིང་ཁ་ན་སྣང་བ་དང༌། གསལ་བར་འདུག་ཅེས་ཀྱང་འཆད་ཁ་ཅིག་ན་རེ་གོ་སྙོད་ཀྱི་མེ་ཏོག་ཁ་འབུས་པ་དང་འདྲ་བར་ཁ་དོག་གསལ་བར་གནས་ཏེ། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་བསྐོར་བས་ན་སོ་སོར་མི་འགྱེས་སོ་ཞེས་ཀྱང་འཆད། ལ་ལ་ན་རེ་གང་དུ་ཟླུམ་པོ་བཞིན་དུ་ཡ་ཐོག་མ་ཐོག་དང་དབུས་དང་གསུམ་གྱི་ཆར་འདུག་སྟེ། ཤིན་ཏུ་གསལ་བས། ཆ་གསུམ་པོ་གཅིག་གིས་གཅིག་མི་སྒྲིབ་པ་ནི། དཔེར་ན་སྟོན་གྱི་ཆུ་མ་རྙོག་པས་འདུས་པ་བཞིན་ཞེས་ཀྱང་འཆད་དོ། །གཟུགས་ ཀྱི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། མིག་གི་ཁམས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་སྟེ། སྔོན་པོ་དང༌། སེར་པོ་དང༌། དམར་པོ་དང༌། དཀར་པོ་དང༌། རིང་ཐུང་དང༌། ཟླུམ་པོ་དང༌། ཀུན་ཏུ་དཀྱིལ་འཁོར་དང༌། ཕྲ་མོ་དང༌། སྦོམ་པོ་དང༌། མཉམ་པ་དང༌། མི་མཉམ་པ་དང
Chinese
因为对不好的事物产生好的错觉，因此在它之后是想蕴。错觉也从行蕴的集合中产生一切烦恼的自性，因此在它之后是行蕴。因为这些使心完全被烦恼所染污，所以最后说识蕴。或者按照容器等的顺序，也是依次排列的。像容器一样的是色蕴，因为是受等的基础。像食物一样的是受蕴，因为感受快乐和痛苦，并且可以被食用。像调味料和香料一样的是想蕴，因为从对不快乐的事物产生快乐的错觉之因，会使受对想产生贪执。像作者一样的是行蕴，因为通过善业和非善业的成熟而显现，并使识蕴强大。完全享受的是识蕴，因为快乐和痛苦等的成熟，最终由它来体验。或者像田地和种子一样，所以最后说识蕴。欲界的识依赖于色蕴。色界的禅定中，识依赖于受蕴。在空无边处、识无边处和少许无所有处，识依赖于想蕴。在少许无所有处和非少许无所有处，也就是有顶，识的行蕴依赖于与心不相应和与心相应的集合。那么蕴的意义是什么呢？堆积的意义就是蕴的意义，无论是什么，稍微过去、未来、那样、外部、内部、微细、粗大、好、坏、长、短都可以，将这些全部聚集在一起，堆积起来就叫做蕴。因为在蕴之后是讲界的时候，所以受其影响，对它进行善
English
Because of the mistaken perception of good in what is not good, therefore after that is the aggregate of perception. Mistaken perception also arises from the nature of all afflictions from the collection of the aggregate of formations, therefore after that is the aggregate of formations. Because these completely defile the mind, therefore the aggregate of consciousness is spoken of last. Or, according to the order of containers and so on, it is also in order. What is like a container is the aggregate of form, because it is the basis of feeling and so on. What is like food is the aggregate of feeling, because feeling experiences happiness and suffering, and can be consumed. What is like seasoning and spices is the aggregate of perception, because from the cause of the mistaken perception of happiness in what is not happiness, feeling becomes attached to perception. What is like an agent is the aggregate of formations, because it is manifested through the maturation of virtuous and non-virtuous actions, and strengthens the aggregate of consciousness. What is completely enjoyed is the aggregate of consciousness, because the maturation of happiness and suffering and so on is ultimately experienced by it. Or, like a field and a seed, therefore the aggregate of consciousness is spoken of last. The consciousness of the desire realm depends on the aggregate of form. In the absorption of the form realm, consciousness depends on the aggregate of feeling. In the sphere of infinite space, the sphere of infinite consciousness, and the sphere of nothingness, consciousness depends on the aggregate of perception. In the sphere of neither perception nor non-perception, that is, the peak of existence, the aggregate of formations of consciousness depends on the collection of what is not associated with mind and what is associated with mind. So what is the meaning of aggregate? The meaning of piling up is the meaning of aggregate, whatever it is, slightly past, future, like that, external, internal, subtle, coarse, good, bad, long, short, all of these are gathered together, piled up is called aggregate. Because after the aggregates is the time to speak of the realms, therefore influenced by it, to make it good
Chinese
说了什么是“十二界十八处”呢？那么，宣说这十八处有什么必要呢？回答说：对于那些对“我”、“我的”、“作者”、“感受者”执着的人，依靠眼睛和色，眼睛的识仅仅是了知色而已，为了说明没有观看者等等，所以宣说了十八处。或者，为了消除无知、疑惑的知识和邪见的黑暗，宣说了十八处，因为了知十八处的智慧之光生起后，无明的黑暗就会消失。或者，对于轮回中远离菩提之道的法，变得贫穷的人们，为了展示菩提之法的珍宝之藏。宣说了十八处，仅仅忆念处，就能圆满修习忆念菩提支等菩提之分。那么，什么是十八处呢？这是提问。为了宣说它，说了“例如”，眼睛的根、眼睛的处、眼睛的界，仅仅是名称不同，要知道意义是相同的。那么，什么是眼睛的处呢？是作为眼睛的识的所依，它的微尘是黑色和黄黑色，显现观看境时，像水晶一样清澈，能够摄取色。有些人说，就像在装满水的容器上撒上面粉一样，它的微粒不沉入内部，而是显现在表面，并且清晰地存在。有些人也解释说，就像含苞待放的谷精草花一样，颜色清晰地存在，被四大种围绕，所以不会分散。有些人说，它像圆形一样，分为上、中、下三部分存在，非常清晰，三部分互不遮挡，例如秋天的水不浑浊地聚集在一起一样。什么是色的处呢？是成为眼睛的处的境，即蓝色、黄色、红色、白色、长短、圆形、完全的圆形、细小、粗大、相等、不相等。
English
It is said, what are the "twelve realms and eighteen elements"? Then, what is the need to explain these eighteen elements? It is said: For those who are attached to "I", "mine", "doer", and "feeler", relying on the eye and form, the consciousness of the eye is merely knowing form, but to show that there is no seer, etc., therefore the eighteen elements are explained. Or, in order to dispel the darkness of ignorance, doubtful knowledge, and wrong views, the eighteen elements are explained, because after the light of wisdom that knows the eighteen elements arises, the darkness of ignorance will disappear. Or, for those who are separated from the Dharma of the aspects of enlightenment in samsara and have become impoverished, in order to show the treasure of the precious Dharma of enlightenment. The eighteen elements are explained, and if one merely remembers the elements, then the practice of the aspects of enlightenment, such as mindfulness of the enlightenment factor, will be perfected. Then, what are the eighteen elements? This is a question. In order to explain it, it is said, "For example," the eye faculty, the eye element, and the eye sense base are merely different names, but it should be understood that the meaning is the same. Then, what is the eye element? It is the basis of eye consciousness, its fine particles are black and yellowish-black, and when looking at objects, it is as clear as crystal and able to grasp form. Some say that just as flour is sprinkled on top of a container filled with water, its particles do not sink inside but appear on the surface and remain clear. Some also explain that it is like a budding Eriocaulon flower, with the color clearly present, surrounded by the four great elements, so it does not disperse. Some say that it is like a round shape, existing in three parts: top, middle, and bottom, and it is so clear that the three parts do not obscure each other, just like autumn water that gathers without being muddy. What is the form element? It is what becomes the object of the eye element, namely blue, yellow, red, white, long, short, round, completely circular, small, large, equal, and unequal.