Tibetan
བའོ། །མ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་དགེ་བའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་དང་ཡང་དུ་འདྲིས་པར་མི་བྱེད་པས་ན་མི་བསྒོམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །བརྗེད་ངས་པ་ནི་དྲན་པ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཏེ། དགེ་བ་ལ་མི་གསལ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་འདྲེས་པའི་དྲན་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ནོ། །ཡང་དག་པའི་མན་ངག་བརྗེད་དེ། དགེ་བའི་ཕྱོགས་ལ་དྲན་པ་མེད་པས་ན་མི་གསལ་བ་དང་བརྗེད་ངས་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྣམ་པར་གཡེང་བ་ནི་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་གི་ཤས་ཀྱིས་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་པོ་དག་ལ་གང་སེམས་རྣམ་པར་འཕྲོ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གཡེང་བ་ནི་རྣམ་པ་དྲུག་སྟེ། རང་བཞིན་གྱིས་གཡེང་བ་དང༌། ཕྱི་རོལ་དུ་གཡེང་བ་དང༌། ནང་གི་གཡེང་བ་དང༌། མཚན་མའི་གཡེང་བ་དང༌། གནས་ངན་ལེན་གྱི་གཡེང་བ་དང༌། ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་གཡེང་བའོ། །དེ་ལ་རང་བཞིན་གྱིས་གཡེང་བ་ནི་སྒོ་ལྔའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཏེ། དེ་དག་རང་བཞིན་གྱིས་ཁ་ཕྱིར་བལྟས་པས་ནང་དུ་མཉམ་པར་འཇོག་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱི་རོལ་དུ་གཡེང་བ་ནི་མཉམ་པར་གཞག་པ་ན་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡུལ་བོར་ཏེ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདོད་པའི་ཡོན་ ཏན་ལྔ་ལ་འགྲོ་བའོ། །ནང་གི་རྣམ་པར་གཡེང་བ་ནི་མཉམ་པར་གཞག་པ་ན་བྱིང་བ་དང༌། རྒོད་པ་དང༌། རོ་མྱོང་བར་བྱེད་པ་སྟེ། སྐྱོན་དེ་གསུམ་གྱིས་ཏིང་ངེ་འཛིན་མེད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཚན་མའི་གཡེང་བ་ནི་ཐར་པ་འདོད་པའི་བསམ་པ་ནི་མེད་ཀྱི། ཁེ་དང་གྲགས་པ་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དག་གིས་འདི་ནི་བསམ་གཏན་པ་བཙུན་པ་ཞིག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པའི་མཚན་མ་ཙམ་ཞིག་འདོད་པའི་ཕྱིར་བརྩོན་པ་སྟེ། དེ་ནི་དགེ་བ་ལ་བརྩོན་དུ་ཟིན་ཀྱང་དོན་གྱི་འབྲས་བུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གནས་ངན་ལེན་གྱི་གཡེང་བ་ནི་ངར་འཛིན་པ་དང་ང་ཡིར་འཛིན་པ་དང༌། ངའོ་སྙམ་དུ་འཛིན་པ་དང་བཅས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་གཡེང་བ་སྟེ། དེ་ནི་སྙིང་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡོན་ཏན་འདོད་ཀྱང་བདག་གི་བསམ་གཏན་པའོ་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་གྱི་དབང་གིས་བདག་ལ་བསྟོད་ཅིང་གཞན་ལ་ཁྱད་དུ་གསོད་པ་སྟེ། དངོས་སུ་ན་ང་རྒྱལ་གྱི་བག་ཆགས་མ་སྤངས་ཤིང་བརྟས་པ་དང༌། དེ་ལས་ང་རྒྱལ་མངོན་དུ་བྱུང་བ་དེ་གཉིས་ལ་གནས་ངན་ལེན་ཅེས་བྱ་སྟེ། དེ་དགེ་བ་དྲི་མ་ཅན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་གཡེང་བ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རིགས་ཅན་དག་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་སྐྱོ་ཞིང་མི་བཟོད་དེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལས་ཉམས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་སེམས་རྣམ་པར་འཕྲོ་བ་ཞེས་བྱའོ། །ཤེས་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཤེས་རབ་སྟེ། དེ་ལུས་དང་དག་དང་ཡིད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་མི་ཤེས་བཞིན་དུ་འཇུག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཤེས་རབ་ཡོད་མོད་ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པ་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་དང་འདྲེས་པའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེས་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དང༌། སྨྲ་བ་དང་བསམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཐོག་ཏུ་མི་ཕེབས་བཞིན་དུ་དབུ་ཐོམ་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཞི་གཞན་དུ་ཡང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགྱོད་པ་གཉིས་དང༌། རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་སྟེ་དེ་ནི་གང་དུ་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་ལྟར་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་ངེས་པ་མེད་དེ་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཀུན་གྱི་ནང་དུ་འགྲོ་བས་དགེ་བའི་ནང་དུ་སོང་ན་མི་དགེ་བ་ལས་གཞན་མི་དགེ་བའི་ནང་ དུ་སོང་ན་དགེ་བ་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་གཞན་དུ་ཞེས་བྱའོ། །འགྱོད་པ་ནི་ཡིད་ལ་གཅགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགྱོད་པ་མང་སྟེ་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་རྣམས་ལས་སུ་བྱས་ཏེ་ཉེས་སོ་ཞེས་འགྱོད་པ་དང༌། ལས་སུ་མ་བྱས་པ་ཉེས་སོ་ཞེས་འགྱོད་པ་སྟེ། དེ་ཡང་དགེ་བ་བྱས་པ་ཉེས་སོ་ཞེས་ཡིད་ལ་གཅགས་པ་ནི་འགྱོད་པ་མི་དགེ་བའོ། །དགེ་བ་མ་བྱས་སོ་ཞེས་ཡིད་ལ་གཅགས་པ་ནི་འགྱོད་པ་དགེ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། མི་དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་མཐུན་མཐུན་དུ་སྦྱར་རོ། །གཉིད་ནི་འཇུག་པ་ལ་རང་དབང་མེད་པར་སེམས་སྡུད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྒོ་དྲུག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཕྱིའི་ཡུལ་ལ་དམིགས་པ་ནི་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ཉམ་ཆུང་ཞིང་དུ་བ་དང་ལུས་ལྕི་ཞིང་མུན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་དེ། རྨུགས་རྨུགས་པོར་འདུག་པའི་དབང་གིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡུལ་ལ་འཇུག་མི་ནུས་ཤིང༌། ལུས་ཀྱང་འཛིན་མི་ནུས་པར་ནང་དུ་འདུས་ནས་བྱ་བ་ཀུན་ཤོར་བའི་མཚན་ཉིད་དེ། དེ་ཡང་དགེ་བ་བྱེད་བྱེད་པ་ལས་ཉལ་ཏེ་བར་ཆད་ན་མི་དགེ་བའི་གཉིད་དོ། །སྡིག་པ་བྱེད་བྱེད་པ་ལས་ཉལ་ཏེ་རྒྱུན་ཆད་ན་དགེ་བའི་གཉིད་དོ། །རི་མོ་དང་ཚེམ་དྲུབ་བྱེད་བྱེད་པ་ལས་བར་ཆད་དེ་ལོག་ན་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའོ། །ཡང་ན་རྨི་ལམ་ན་དགེ་སྡིག་ཅི་བྱེད་པ་རྣམ་པ་གསུམ་དང་ཡང་སྦྱར་རོ། །རྟོག་པ་གང་ཞེ་ན། རྟོག་པ་ནི་ཀུན་དུ་ཚོལ་བའི་ཡིད་ཀྱིས་བརྗོད་པ་སྟེ་སེམས་པ་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གང་སེམས་རྩིང་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བརྩལ་བའི་དོན་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སེམས་ལ་དྲན་པ་ནི་རྟོག་པ་དང་ཡིད་ཀྱི་བརྗོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྟོག་པ་དེ་ཡང་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་རྟོག་པ་ནི་སེམས་དེ་སེམས་པ་དང་འགྲོགས་པའོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ནི་ཤེས་རབ་དང་འགྲོགས་པ་ལས་འབྱུང་སྟེ། འདི་ཅི་ཡིན་ཞེས་བཙལ་ནས་འདི་ནི་བུམ་པའོ་སྣམ་བུའོ་ཞེས་རགས་རིམ་སྤྱི་ཙམ་ཞིག་འོལ་ཕྱོགས་སུ་ཤེས་པ་ནི་སེམས་རྩིང་བ་ཞེས་བྱའོ། །དཔྱོད་པ་གང་ཞེ་ན། སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡིད་ཀྱི་བརྗོད་པ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་གང་སེམས་ཞིབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཞན་ནི་གོང་མ་དང་འདྲ་ལ། སེམས་ཞིབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔར་ བུམ་པའོ་ཙམ་དུ་རྩིང་བར་བརྟགས་པ་དེ་ཉིད་ལ་དཔྱོད་དོ། །བུམ་པའི་བཟང་ངན་དང་ཚོས་མ་ཚོས་ཀྱི་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་ཞིབ་ཏུ་གཏན་ལ་འབེབས་པ་ལྟ་བུའོ། །སེམས་དང་མི་ལྡན་པའི་འདུ་བྱེད་བཅུ་བཞི་གང་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མི་ལྡན་པའི་སྒྲས་ནི་འདུ་ཤེས་མེད་པ་དང༌། འགོག་པ་དང༌། བརྒྱལ་བ་དང་གཉིད་སྟུག་པོ་ལ་སོགས་པའི་དུས་ན་སེམས་མི་རྒྱུ་བ་ལ་བྱའོ། །གཞན་ཡང་དགེ་བ་བྱེད་པའི་དུས་ན་མི་དགེ་བའི་སེམས་མི་འབྱུང་བ་དང༌། རི་མོ་དང་ཚེམ་དྲུབ་ལྟ་བུ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་བྱེད་པའི་དུས་ན་གཅིག་ཏུ་དགེ་བ་དང༌། སྡིག་པ་བྱ་བའི་སེམས་མི་འབྱུང་བ་ལྟ་བུ་ཡང་མི་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གཞན་ལ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བར་སྦྱར་རོ། །དེ་དག་ཀྱང་གང་ཞེ་ན། ཐོབ་པ་དང༌། འདུ་ཤེས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང༌། འགོག་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང༌། འདུ་ཤེས་མེད་པ་དང༌། སྲོག་གི་དབང་པོ་དང༌། རིས་མཐུན་པ་དང་སྐྱེ་བ་དང༌། རྒ་བ་དང༌། གནས་པ་དང༌། མི་རྟག་པ་ཉིད་དང༌། མིང་གི་ཚོགས་དང༌། ཚིག་གི་ཚོགས་དང༌། ཡི་གེའི་ཚོགས་དང༌། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཉིད་དང༌། དེ་ལྟ་བུའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་དག་གོ །ཐོབ་པ་ནི་རྙེད་པ་དང་ལྡན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་ལས་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་བྱས་ན། ལས་གང་བྱས་པ་དེའི་བག་ཆགས་སྔོན་མེད་པ་ལས་དང་པོ་ཡོད་པར་བྱས་པ་ནི་རྙེད་པ་ཞེས་བྱ། དེ་ཕན་ཆད་དེ་དང་མི་འབྲལ་པས་འགྲོགས་པ་ནི་ལྡན་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདུ་ཤེས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ནི། དགེ་རྒྱས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་ལ། གོང་མ་མ་ཡིན་པ་འབྱུང་བའི་འདུ་ཤེས་སྔོན་དུ་བཏང་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་བསྟན་པ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་གང་འགོག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བསྟན་གཏན་བཞི་པའི་གནས་གསུམ་པོའི་ཡ་ཐོག་འབྲས་བུ་ཆེ་བའི་གནས
Chinese
是。不串习无贪等善法方面，所以说是不修。忘失是染污的忆念，即对于善法不清晰。与贪等相应的忆念是染污的。忘失了正确的口诀，因为对于善法方面没有忆念，所以说是不清晰和忘失。散乱是以贪嗔痴的部分，心识散乱于所贪的五种妙欲，散乱有六种：自性散乱、外散乱、内散乱、相散乱、恶趣散乱和作意散乱。其中，自性散乱是五根识，因为它们自性向外看，所以不能向内专注。外散乱是在入定时，舍弃了三摩地的对境，意识走向五种妙欲。内散乱是在入定时，出现掉举、昏沉和感受，因为这三种过失会破坏三摩地。相散乱是没有希求解脱的想法，而是为了利养和名声。因为希望别人说这是个禅定者、是位比丘的表相而精进，即使是对善法精进，也没有实际的果实。恶趣散乱是执着我、我所，以及认为是我的作意，这是恶趣散乱。虽然内心渴望三摩地的功德，但由于我是禅定者的我慢，赞 खुद 贬低他人。实际上，没有舍弃和增长我慢的习气，以及由此显现的我慢，这二者称为恶趣，因为它们使善法变得有染污。作意散乱是具有大乘种性的人，厌倦和无法忍受轮回的痛苦，如果作意于声闻乘，就会从大乘中退失。
English
It is. Because one does not repeatedly familiarize oneself with the virtuous aspects such as non-attachment, it is said to be not cultivating. Forgetfulness is a defiled mindfulness, which means it is not clear about virtue. Mindfulness associated with attachment and so on is defiled. Forgetting the correct instructions, because there is no mindfulness in the aspect of virtue, it is said to be unclear and forgetful. Distraction is when the mind wanders to the five desirable qualities due to the influence of desire, hatred, and ignorance. There are six types of distraction: distraction by nature, external distraction, internal distraction, distraction of signs, distraction of bad states, and distraction of attention. Among them, distraction by nature refers to the five sense consciousnesses, because they naturally look outward and cannot be focused inward. External distraction is when one abandons the object of samadhi during meditation, and the mind consciousness goes to the five desirable qualities. Internal distraction is when one experiences sinking, excitement, and sensations during meditation, because these three faults destroy samadhi. Distraction of signs is when there is no thought of desiring liberation, but rather desiring profit and fame. Because one strives for the mere appearance of being called a meditator or a monk by others, even if one strives for virtue, there is no actual result. Distraction of bad states is the attention accompanied by clinging to self, clinging to what belongs to self, and thinking of oneself as 'I.' This is distraction of bad states. Although one sincerely desires the qualities of samadhi, one praises oneself and disparages others due to the pride of thinking, 'I am a meditator.' In reality, not abandoning and increasing the habit of pride, and the manifestation of pride from it, are called bad states, because they make virtue impure. Distraction of attention is when those with the Mahayana lineage are weary and cannot bear the suffering of samsara. If they attend to the Hearer's Vehicle, they will degenerate from the Mahayana.
Chinese
转变，因此称为心散乱。非正知是与烦恼相应的智慧，即对于身、语、意的行为不以正知而行，这是因为，虽有智慧，但因与贪欲和无明等烦恼相混杂，故称为与烦恼相应。因此，对于行走、返回、说话和思考等，不恰当地进行，以致迷失方向。四、其他，即指两种后悔，以及寻和伺，它们不像善或不善那样，在某一方向上是确定的，因为它们在善、不善和无记的一切之中运行，如果进入善的范畴，就与不善相异，如果进入不善的范畴，就与善相异，因此称为“其他”。后悔是指心中的懊恼，后悔有很多种，即对于善、不善和无记等行为，做了之后后悔说“做错了”，以及没做之后后悔说“没做错”。其中，做了善事之后心中懊恼，这是不善的后悔。没做善事之后心中懊恼，这称为善的后悔。对于不善和无记，也同样按照各自的情况进行对应。睡眠是指在进入时无法自主地收摄心识，即六门的识对外境的专注称为进入。睡眠的原因是虚弱、昏沉、身体沉重和心中想着黑暗。由于昏昏沉沉的状态，识无法专注于外境，也无法保持身体的姿势，而是向内收摄，失去一切作用，这就是睡眠的特征。其中，正在做善事时睡着而中断，这是不善的睡眠。正在做恶事时睡着而停止，这是善的睡眠。正在绘画或缝纫时中断而睡着，这是无记的睡眠。或者，在梦中做了什么善恶之事，也可以与这三种情况对应。什么是寻？寻是指以寻求一切的心识所作的言说，即心和智慧的差别，是心中粗略的部分。努力的意义是心识的
English
transforms, hence it is called mind wandering. Non-mindfulness is the wisdom that is associated with afflictions, that is, not engaging in the actions of body, speech, and mind with mindfulness. This is because, although there is wisdom, it is mixed with afflictions such as desire and ignorance, hence it is called associated with afflictions. Therefore, one engages improperly in walking, returning, speaking, and thinking, leading to disorientation. Four, others, refer to the two types of regret, as well as investigation and analysis. They are not fixed in one direction like virtue or non-virtue, because they operate within all of virtue, non-virtue, and neutral states. If they enter the category of virtue, they are different from non-virtue; if they enter the category of non-virtue, they are different from virtue, hence they are called "others." Regret refers to mental remorse. There are many types of regret, such as regretting after doing virtuous, non-virtuous, and neutral actions, saying "I did wrong," and regretting after not doing them, saying "I didn't do wrong." Among these, regretting after doing a virtuous deed is non-virtuous regret. Regretting after not doing a virtuous deed is called virtuous regret. For non-virtuous and neutral actions, apply the same correspondences accordingly. Sleep refers to the involuntary withdrawal of consciousness upon entering. The focus of the six consciousnesses on external objects is called entering. The causes of sleep are weakness, drowsiness, heaviness of the body, and thinking of darkness in the mind. Due to the drowsy state, consciousness cannot focus on external objects, nor can it maintain the body's posture, but withdraws inward, losing all function. This is the characteristic of sleep. Among these, falling asleep while doing a virtuous deed and interrupting it is non-virtuous sleep. Falling asleep while doing an evil deed and stopping it is virtuous sleep. Interrupting and falling asleep while painting or sewing is neutral sleep. Alternatively, whatever virtuous or evil deeds are done in a dream can also be correlated with these three situations. What is investigation? Investigation refers to the speech made by the mind that seeks everything, that is, the difference between mind and wisdom, which is the coarse part of the mind. The meaning of effort is the consciousness of the
Chinese
心上的忆念就是分别和意的表达。分别也分世间和出世间两种，世间的分别就是心与心所相应。出世间的分别是从智慧相应而产生的，寻找“这是什么”之后，粗略地、大概地知道“这是瓶子”或“这是毡子”，这叫做粗略的心。什么是审察呢？就是个别地分别的意的表达。同样，什么是细致的心呢？和前面一样，所谓细致的心，就是先前 粗略地判断为瓶子，现在就审察它。比如详细确定瓶子的好坏、颜色是否上色、形状等等。什么是与心不相应的行蕴十四种呢？所谓不相应，是指在无意识、灭尽、昏厥和熟睡等时候，心不活动。此外，行善的时候不生恶心，绘画和缝纫等不作说明的时候，不生纯粹的善心，作恶的时候不生善心等，也叫做不相应。其他的也可以类推。那又是什么呢？就是获得、无想定、灭尽定、无想、命根、同类性、生、老、住、无常性、名身、句身、字身、异生性，以及与此类似的品类。获得就是得到和具有，也就是说，无论做了善业、恶业或不作说明的业，从前没有的业的习气，第一次使之产生，这叫做获得。此后，不与它分离而伴随，叫做具有。无想定就是，远离了善增上的贪欲，以并非上界的生起想为先导的作意，从而灭尽了心和心所生的非显色法，这叫做四禅定的第三禅定之上，果报广大的处所。