Tibetan
ས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་དགའ་བའི་བྱེ་བྲག་གི་གནས་ལས་ཏེ། མིག་གིས་ནི་རྒྱང་རིང་པོ་ནས་གཟུགས་མཐོང་བས་དགའ་བའི་བྱེ་བྲག་སྐྱེ་བས་དང་པོར་མིག་དང་གཟུགས་བསྟན་ཏོ། །ལྷག་མ་རྣམས་རིམ་གྱིས་དེ་བཞིན་པས་དེའི་འོག་ཏུ་རིམ་གྱིས་བསྟན་ཏེ། དེ་ནི་རྒྱུ་གསུམ་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་མཛེས་པའི་བྱེ་བྲག་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ལས་ཏེ། འདོད་པ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཀྱི་མིག་ཚུགས་དང༌། མིག་སྨན་ལ་སོགས་པས་མཛེས་པར་བྱས་པ་ནི་མིག་གོ །རྣ་ཆ་དང་རྣ་རྒྱན་ལ་སོགས་པས་མཛེས་པར་བྱས་པ་ནི་རྣ་བ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པས་རིམ་བཞིན་བསྟན་ཏེ། དེ་ནི་རྒྱུ་བཞི་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་བྱ་བ་དང༌། ཟས་དང༌། འཁྲིག་པའི་དབང་ལས་ཏེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་ལུས་དང་ངག་གི་ལས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དག་གིས་ཐམས་ཅད་ལ་རྩོལ་བར་བྱེད། ཡོངས་སུ་རྩོལ་བར་བྱེད་པས་མིག་དང༌། གཟུགས་དང༌། རྣ་བ་དང༌། སྒྲ་བསྟན་ཏོ། །དེའི་འོག་ཏུ་ཁམ་གྱི་ ཟས་དག་ཟ་བར་བྱེད་པས་སྣ་དང༌། དྲི་དང༌། ལྕེ་དང༌། རོ་སྟོན་ཏོ། །དེའི་འོག་ཏུ་ཚིམ་ཞིང་རྒྱས་པ་དང་འཁྲིག་པ་སྟེན་པར་བྱེད་པས་ལུས་དང་རེག་བྱ་བསྟན་ཏེ། དེ་ནི་རྒྱུ་ལྔ་བ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ལས་དང་བྱ་བའི་བྱེ་བྲག་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ལས་ཏེ། མིག་གིས་གཟུགས་དག་མཐོང་ནས་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་དཀའ་བ་བྱེད་པས་དང་པོར་མིག་དང་གཟུགས་བསྟན་ཏོ། །རྣ་བས་ནི་སྒྲ་སྣ་ཚོགས་དག་ཉན་པ་ལ་སོགས་པར་བྱེད་དེ། སྔ་མ་བས་ལས་སླ་བས་དེའི་འོག་ཏུ་རྣ་བ་དང་སྒྲ་བསྟན་ཏོ། །སྣ་ནི་དྲི་སྣ་ཚོགས་དག་སྣོམ་པ་ལ་སོགས་པར་བྱེད་དེ་སྔ་མ་བས་ལས་སླ་བས་དེའི་འོག་ཏུ་སྣ་དང་དྲི་བསྟན་ཏོ། །ལྕེ་ནི་རོ་སྣ་ཚོགས་དག་མྱོང་བ་ལ་སོགས་པར་བྱེད་དེ། སྔ་མ་བས་ལས་སླ་བས་དེའི་འོག་ཏུ་ལྕེ་དང་རོ་བསྟན་ཏོ། །ལུས་ནི་རེག་བྱ་སྣ་ཚོགས་དག་རེག་པ་ལ་སོགས་པར་བྱེད་དེ། སྔ་མ་བས་ལས་སླ་བས་དེའི་འོག་ཏུ་ལུས་དང་རེག་བྱ་བསྟན་ཏེ། དེ་ནི་རྒྱུ་དྲུག་པ་ཡིན་ནོ། །ཡིད་དང་ཆོས་ནི་མིག་ལ་སོགས་པའི་དྲུག་པོ་དེ་དག་གི་རྣམ་གྲངས་ཐམས་ཅད་དང་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐ་མར་བསྟན་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཀྱི་གོ་རིམས་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཀྱི་བསྡུ་བ་རྣམ་པར་གཞག་པ་གང་ཞེ་ན། མིག་ལ་སོགས་པ་ལྔ་དང༌། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལྔ་དང༌། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཕྱོགས་རྣམ་པར་རིག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་གཟུགས་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོར་གཏོགས་པས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ
Chinese
是这样的。再者，从喜悦的差别处来说，因为眼睛能从远处看到事物而产生喜悦的差别，所以首先显示了眼睛和事物。其余的依次是同样的，所以在其后依次显示，这是第三个原因。再者，从完全执持美观的差别来说，对于享用欲望的人们，用眼药等使眼睛变得美丽是眼睛，用耳环和耳饰等使耳朵变得美丽是耳朵。其他不是这样的，所以依次显示，这是第四个原因。再者，从行为、食物和性行为的支配来说，众生们用身体和语言的善与不善的行为努力于一切。因为完全努力，所以显示了眼睛和事物，耳朵和声音。在其后，因为吃下食物，所以显示了鼻子和气味，舌头和味道。在其后，因为满足和增长以及行性行为，所以显示了身体和触觉，这是第五个原因。再者，从完全执持事业和行为的差别来说，因为眼睛看到事物后，在行走等方面感到困难，所以首先显示了眼睛和事物。耳朵听到各种声音等，比前者容易，所以在其后显示了耳朵和声音。鼻子嗅各种气味等，比前者容易，所以在其后显示了鼻子和气味。舌头品尝各种味道等，比前者容易，所以在其后显示了舌头和味道。身体接触各种触觉等，比前者容易，所以在其后显示了身体和触觉，这是第六个原因。心和法是因为眼睛等六者的一切种类和一切都行走的缘故，所以要知道在一切的最后显示，这是诸处的次第安排。那么，什么是诸处的集合安排呢？眼睛等五个，事物等五个，以及不是能辨别法的诸处方面的色，因为属于色蕴
English
It is so. Furthermore, from the place of the distinction of joy, since the eyes can see objects from afar and give rise to the distinction of joy, the eyes and objects are shown first. The rest are the same in order, so they are shown in order after that, which is the third cause. Furthermore, from completely grasping the distinction of beauty, for those who enjoy desires, making the eyes beautiful with eye medicine and so on is the eye, and making the ears beautiful with earrings and ornaments and so on is the ear. Others are not like that, so they are shown in order, which is the fourth cause. Furthermore, from the power of action, food, and sexual intercourse, sentient beings strive for everything with good and bad actions of body and speech. Because they strive completely, the eyes and objects, ears and sounds are shown. After that, because they eat food, the nose and smells, tongue and tastes are shown. After that, because they are satisfied and increase and engage in sexual intercourse, the body and tactile objects are shown, which is the fifth cause. Furthermore, from completely grasping the distinction of work and action, because the eyes see objects and then have difficulty in going and so on, the eyes and objects are shown first. The ears hear various sounds and so on, which is easier than the former, so the ears and sounds are shown after that. The nose smells various smells and so on, which is easier than the former, so the nose and smells are shown after that. The tongue tastes various tastes and so on, which is easier than the former, so the tongue and tastes are shown after that. The body touches various tactile objects and so on, which is easier than the former, so the body and tactile objects are shown after that, which is the sixth cause. Mind and Dharma are shown at the very end of everything because they encompass all categories and all aspects of the six, such as the eyes, and one should understand that this is the arrangement of the order of the sense bases. So, what is the arrangement of the collection of the sense bases? The five, such as the eyes, the five, such as objects, and the form that is not able to distinguish the aspects of the Dharma sense base, because it belongs to the form aggregate.
Tibetan
ས་ཕུང་པོ་དང༌། སྐྱེ་མཆེད་དང། ཁམས་དང༌། སྲིད་པའི་ཡན་ལག་དང༌། གནས་དང་གནས་མ་ཡིན་པ་དང༌། དབང་པོ་དག་བསྡུ་བར་སྔར་བསྟན་པ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོར་གཏོགས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་བོས་ཕུང་པོ་དང༌། སྐྱེ་མཆེད་དང༌། ཁམས་དང། སྲིད་པའི་ཡན་ལག་དང༌། གནས་དང་གནས་མ་ཡིན་པ་དང༌། དབང་པོ་དག་བསྡུ་བ་སྔར་བསྟན་པ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཕྱོགས་ཚོར་བ་དང༌། འདུ་ཤེས་དང༌། འདུ་བྱེད་གསུམ་ནི་ཚོར་བ་དང༌། འདུ་ཤེས་དང༌། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོར་གཏོགས་པས་ ཚོར་བ་དང༌། འདུ་ཤེས་དང༌། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོས་ཕུང་པོ་དང༌། སྐྱེ་མཆེད་དང༌། ཁམས་དང༌། སྲིད་པའི་ཡན་ལག་དང༌། གནད་དང་གནས་མ་ཡིན་པ་དང༌། དབང་པོ་དུ་དག་བསྡུས་པ་སྔར་བསྟན་པ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཕྱོགས་འདུས་མ་བྱས་པ་རྣམ་པ་བཞི་ནི་ཁམས་སུ་མ་གཏོགས་པ་ཡིན་པས་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་གང་གིས་ཀྱང་མ་བསྡུས་སོ། །གཞན་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མདོ་སྡེ་ལས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་བརྒྱད་དང༌། ཟད་པར་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་དང༌། ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པ་བཞི་དང༌། འདུ་ཤེས་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དང༌། འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་གཉིས་དང༌། རེག་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་སྒྲར་བསྟན་པའི་ཆོས་གང་དག་གསུངས་པ་དེ་དག་ཀྱང་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་པོ་དག་གི་མཚན་ཉིད་ཇི་སྐད་སྨོས་པ་ཅི་རིགས་པར་བསྡུས་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཀྱི་བསྡུ་བ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཀྱི་རྟེན་རྣམ་པར་གཞག་པ་གང་ཞེ་ན། སྐྱེ་མཆེད་གཟུགས་ཅན་རྣམས་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོར་གཏོགས་པས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གནས་དྲུག་ལ་བརྟེན་ནས་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་སྔར་བསྟན་པ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །སྐྱེ་མཆེད་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ཀྱི་མིང་གིས་བསྡུས་པའི་ཕུང་པོ་བཞིར་གཏོགས་པས་མིང་གིས་བསྡུས་པའི་ཕུང་པོ་བཞི་པོ་དག་གནས་བདུན་ལ་བརྟེན་པས་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་སྔར་བསྟན་པ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། དེ་ནི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཀྱི་རྟེན་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཇི་སྐད་བསྟན་པ་དེ་དག་གི་སྒོ་ནས་སེམས་ཅན་དུ་གདགས་པའི་དངོས་པོས་ཕྱི་ནང་གི་ལོངས་སྤྱོད་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཕྱིར། དེས་ནི་དེའི་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་དངོས
Chinese
蘊、處、界、有支、處與非處、根等，歸納的方法如同先前所說的那樣結合。意處屬於識蘊，因此識蘊歸納蘊、處、界、有支、處與非處、根等的方法如同先前所說的那樣結合。法處方面，受、想、行三者屬於受蘊、想蘊、行蘊，因此受蘊、想蘊、行蘊歸納蘊、處、界、有支、處與非處、根等的方法如同先前所說的那樣結合。法處方面，四種非為所作的事物，因為不屬於界，所以不被蘊等任何事物所歸納。此外，世尊在經中說的八勝處、十遍處、空無邊處等四者、無想處、非想非非想處二者、觸處等，凡是經中以「處」這個詞所說的法，那些也應當理解為以各自相應的方式歸納於上述十二處的定義中。這是處的歸納的安立。那麼，處的所依的安立是什麼呢？有色的處屬於色蘊，因此色蘊依賴於六處而生起，如同先前所說的那樣結合。無色的處屬於以名所攝的四蘊，因此以名所攝的四蘊依賴於七處而生起，如同先前所說的那樣結合。這是處的所依的安立。如前所示的十二處的安立，是為了眾生所假立的事物體驗內外的受用。因此，那是它的受用之物。
English
The aggregates, sense bases, elements, limbs of existence, what is and is not the case, and the faculties, combine the method of gathering them as previously shown. The mind base belongs to the aggregate of consciousness, therefore the aggregate of consciousness combines the method of gathering the aggregates, sense bases, elements, limbs of existence, what is and is not the case, and the faculties as previously shown. On the side of the dharma base, feeling, perception, and volition belong to the aggregates of feeling, perception, and volition, therefore the aggregates of feeling, perception, and volition combine the method of gathering the aggregates, sense bases, elements, limbs of existence, what is and is not the case, and the faculties as previously shown. On the side of the dharma base, the four unconditioned aspects are not included in the elements, so they are not gathered by any of the aggregates, etc. Furthermore, the Blessed One spoke in the sutras of the eight spheres of mastery, the ten spheres of totality, the four such as the sphere of infinite space, the sphere of no perception, the two spheres of neither perception nor non-perception, the sphere of contact, etc. Whatever dharmas are taught in the scriptures with the term "sphere," those should also be understood as being gathered appropriately into the definitions of the aforementioned twelve spheres. This is the establishment of the gathering of the spheres. What, then, is the establishment of the support of the spheres? The colored spheres belong to the aggregate of form, therefore the aggregate of form arises relying on the six bases, combine as previously shown. The non-colored spheres belong to the four aggregates included by name, therefore the four aggregates included by name arise relying on the seven bases, combine as previously shown. This is the establishment of the support of the spheres. The establishment of the twelve spheres as shown above is for the sake of beings experiencing inner and outer enjoyments through the objects that are imputed. Therefore, that is the object of its enjoyment.