Tibetan
ཞེས་བསྟན་པ་ནི་གདུལ་བའི་སྐྱེ་བོའི་བསམ་པ་དང༌། དབང་པོ་ཐ་དད་པ་དག་ལ་གོ་བར་བྱ་བའི་གྲངས་སུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གནས་པ་དེ་དག་རེ་རེ་ལ་ཡུན་ཇི་ཙམ་གྱིས་འཐོབ་ཅིང་གནས་ངན་ལེན་སྤོང་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། གནས་པ་རེ་རེ་ལ་ཡང་བསྐལ་པ་བྱེ་བ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མ་འམ་ཡང་ན་དེ་བས་ཀྱང་ཆེས་མང་བས་འཐོབ་ཅིང་གནས་ངན་ལེན་སྤོང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བླ་མའི་ཁྱད་པར་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ངེས་པར་བསྟན་པའི་གཞུང་དག་སྣང་ངོ༌། །དེ་བས་ན་དུས་ཚིགས་ གཅིག་གམ་ཟླ་བ་ཕྱེད་དམ་ཞག་གཅིག་གམ་ཉི་མ་གཅིག་གམ། ཐུན་གཅིག་གམ་ཐུན་ཕྱེད་དམ་སྐད་ཅིག་གཅིག་གམ། ཐང་ཅིག་གཅིག་གམ། ཡུད་ཙམ་གཅིག་གམ་བསྐལ་པ་གཅིག་གིས་གནས་པ་ཐོབ་ཅིང་གནས་དན་ལེན་སྤོང་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་གནས་པའི་ཁྱད་པར་རེ་རེའི་ཡོན་ཏན་ཡང་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དུ་བརྗོད་ཀྱང་མཐར་ཕྱིན་པར་སླ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་གང་ལགས། སྐྱོན་ནི་གང་ལགས་ཡོན་ཏན་ནི་གང་ལགས་པར་བགྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་དག་པའི་སར་ཆུད་པ་ཡན་ཆད་ཀྱིས་དེ་དག་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་ཇི་སྐད་བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་སྲེད་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་རྣམས་དང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་སྲེད་པ་འགོག་པ་རྣམས་ཀྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྣམས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པར་འགྱུར་བ་ཕན་ཡོན་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པར་སྟོན་ཏོ། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྲེད་པའི་རྗེས་སུ་མི་འབྲང་བས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་དུ་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ས་དང་པོ་ལ་སོ་སོར་ངེས་པ་ཁོ་ནར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །རང་གི་རྒྱུད་ལ་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེད་པར་མི་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྐྱོན་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བདག་ཉིད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པར་བཟློག་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡོན་ཏན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འོག་ནས་བྱང་ཆུབ་ཅེས་འབྱུང་བ་དང་སྦྱར་རོ། །སེམས་
Chinese
所说的是，这是为了让被调伏的众生的思想和不同的根器能够理解而说的。那么，菩萨的这些住处，每一个要用多久才能获得，并舍弃恶趣呢？每一个住处，也要经历无数亿万劫，或者比那更多才能获得，并舍弃恶趣。这是具有上师殊胜功德的伟大者们所确定的教典中所说的。因此，用一个时辰，或者半个月，或者一天，或者一个太阳日，或者一顿饭的时间，或者半顿饭的时间，或者一瞬间，或者一弹指，或者一刹那，或者一劫的时间来获得住处并舍弃恶趣是不可能的。因为菩萨们每一个住处的功德，即使说无数劫，像恒河沙一样多，也不容易说完。世尊，请问菩萨们生起烦恼的特征是什么？过失是什么？功德是什么？等等，直到进入殊胜的清净意乐地之前，如前所说菩萨们的烦恼，对于凡夫俗子追随贪欲者，以及声闻和缘觉断除贪欲者来说，会压倒他们的善根，具有巨大的利益。所谓无有任何烦恼的特征，是因为不追随贪欲，所以不会成为烦恼的奴隶。因此，在初地时，仅仅是分别了知一切法界，等等这样说的。因为不能在自己的相续中产生痛苦，所以没有过失，因为是使自己圆满佛法的因。所谓众生界是遣除痛苦之因，所以具有无量功德，因为是使众生圆满的因。所谓“于何”，是与下面所说的“菩提”相连。
English
It is said that this is stated as a number to be understood by the minds of those to be tamed and those with different faculties. So, how long does it take for each of those abodes of bodhisattvas to be attained, and how will they abandon the lower realms? For each abode, it takes countless billions of eons, or even more than that, to attain and abandon the lower realms, as stated in the scriptures that have been determined by those who possess the great qualities of the lama. Therefore, it is not possible to attain an abode and abandon the lower realms in one moment, or half a month, or one day, or one solar day, or one mealtime, or half a mealtime, or one instant, or one snap of the fingers, or one moment, or one eon. For, even if the qualities of each of the abodes of the bodhisattvas were to be spoken of for countless eons, as many as the sands of the Ganges, it would not be easy to finish. World Honored One, what are the characteristics of the arising of afflictions in those bodhisattvas? What are the faults? What are the merits? And so on, until entering the ground of superior pure intention, the afflictions of the bodhisattvas as previously stated, for ordinary people who follow desire, and for hearers and self-awakened ones who eliminate desire, will overwhelm their roots of virtue and have great benefits. The so-called characteristic of being without any affliction is because one does not follow desire, so one will not become a slave to affliction. Therefore, it is said that on the first ground, one only separately knows all the realms of phenomena, and so on. Because one cannot generate suffering in one's own continuum, there is no fault, because it is the cause of ripening the Buddha's Dharma in oneself. The so-called sentient realm is the cause of averting suffering, so it has immeasurable merits, because it is the cause of ripening sentient beings. The term "to whom" is connected to the "bodhi" that will be mentioned below. Mind
Tibetan
ཅན་དང༌། ཉན་ཐོས་དང༌། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྣམས་དེ་ཙམ་དུ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པར་བགྱིད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྲེད་པའི་རྗེས་སུ་མི་འབྲང་བ་དང་སྲེད་པ་འགོག་པར་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱང་ཆུབ་ཇི་ཙམ་དུ་དོན་ཆེ་བ་ནི་ངོ་མཚར་ལགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚོགས་དཔག་ཏུ་མེད་པས་བྱང་ཆུབ་པའི་སྒོ་ནས་ཡོན་ ཏན་དེ་ལྟ་བུ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུན་རྗེས་སུ་འཛིན་པ་གཞིག་པ་ལ་མཁས་པའི་ཚིག་གི་དོན་ལ་སོགས་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ།། །།དེའི་འོག་ཏུ་ངེས་པར་འབྱིན་པའི་བྱེ་བྲག་གི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ལ་མཁས་པའི་ཚིག་གི་དོན་ལ་སོགས་པ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། ངེས་པར་འབྱིན་པའི་བྱེ་བྲག་གི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐེག་པའི་ཁྱད་པར་ལ་མཁས་པའི་དོན་འདིར་བསྟན་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་བསྟན་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་གང་ཡིན་པ་དང༌། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དེ་ལ་དགོངས་པ་གང་ལགས་ཞེས་བྱ་བ་ཞུས་སོ། །ངས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པར་ཆོས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད། ངས་ཐེག་པ་ཆེན་པོར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཚུལ་གཅིག་པར་བསྟན་པ་བཤད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པར་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་བསྟན་ལ། ཐེག་པ་ཆེན་པོར་ནི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ། བསྟན་པ་ཆོས་དང་ཆོས་ཉིད་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་ང་ནི་ཐེག་པ་ཐ་དད་པར་མི་སྨྲའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་གང་དག་དོན་ལ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་ཁོ་ནར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཁ་ཅིག་ནི་སྒྲོ་འདོགས་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པར་རྟོགས་པ་གང་དག་ཐེག་པ་གསུམ་གཏན་པར་ཐ་དད་པར་སྨྲ་བ་དག་གོ །ཁ་ཅིག་ནི་སྐུར་པ་འདེབས་པར་བྱེད་ཅིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའོ་ཞེས་སྨྲ་བ་དེ་མཚན་ཉིད་ཐམས་ཅད་ལ་སྐུར་བ་འདེབས་པ་གང་དག་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་ཡང་གཏན་མེད་པར་སྨྲ་བདག་གོ །དེ་གཉིས་མི་མཐུན་པར་སེམས་ཤིང་ཕན་ཚུན་རྩོད་པར་ཟད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཅིག་དང་དུ་མར་ཐ་དད་པ་དེ་གཉིས་སོ། །ངེས་པར་འབྱིན་པའི་བྱེ་བྲག་གི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ལ་མཁས་པའི་ཚིག་གི་དོན་ལ་སོགས་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ།། །།དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེའི་ཚེ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་བཀའ་སྩལ་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི་སྔ་མ་རྣམས་ཀྱིས་དངོས་པོ་བསྡུ་བ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དང་པོ་དང་གཉིས་པས་ནི་ངེས་པར་འབྱིན་པའི་བྱེ་བྲག་གི་རབ་ཏུ་
Chinese
如果声闻和所有独觉的善根都被压倒，那是因为不随逐贪欲，也不阻止贪欲。菩提有多么重要，真是太神奇了，因为通过无量集合的菩提之门，可以获得如此的功德。关于善于摧毁随逐一切烦恼之流的词义等，已经解说完毕。接下来，将要解说关于善于分别决定的差别的词义等。所谓善于分别决定的差别，是指在此处显示善于区分乘的差别。因此，为了教导，世尊说：‘什么是声闻乘？什么是大乘？那就是大乘。’有人请问：‘这是什么意思呢？’世尊回答说：‘我说在声闻乘中，教导了各种法的自性；我说在大乘中，教导了法的界性为一。’这是因为在声闻乘中，是就法而教导；在大乘中，是就法性而教导。因为法与法性没有差别，所以我不会说乘是不同的。’其中有些人对意义只是按照字面意思进行分别，有些人则进行增益，也就是那些认为色等具有自性，并说三乘是绝对不同的那些人。有些人则进行诽谤，也就是那些说一切法都没有自性，从而诽谤一切自性，并说根本没有一乘的那些人。这二者互不相容，最终互相争论，也就是指在一体和多体上存在差别的那二者。关于善于分别决定的差别的词义等，已经解说完毕。之后，世尊在当时说了这些偈颂等，这表明了先前诸法的总结。其中，第一和第二个偈颂是关于善于分别决定的差别。
English
If the roots of virtue of all Shravakas and Pratyekabuddhas are overwhelmed to such an extent, it is because they do not follow craving and do not prevent craving. How important is Bodhi, it is truly amazing, because through the gate of Bodhi of immeasurable assemblies, such merits can be obtained. The meaning of the words of being skilled in destroying the stream of following all afflictions, etc., has been explained. Next, the meaning of the words of being skilled in distinguishing the distinctions of definitive ascertainment will be explained. Being skilled in distinguishing the distinctions of definitive ascertainment means that the meaning of being skilled in distinguishing the differences of vehicles is shown here. Therefore, in order to teach, the Blessed One said, 'What is the Shravaka vehicle? What is the Mahayana? That is the Mahayana.' Someone asked, 'What is the meaning of this?' The Blessed One replied, 'I said that in the Shravaka vehicle, the self-nature of various dharmas is taught; I said that in the Mahayana, the nature of the realm of dharma is taught as one.' This is because in the Shravaka vehicle, it is taught in terms of dharma; in the Mahayana, it is taught in terms of the nature of dharma. Because there is no difference between dharma and the nature of dharma, I will not say that the vehicles are different.' Among them, some people only distinguish the meaning according to the literal meaning, and some people make additions, that is, those who think that form, etc., have self-nature and say that the three vehicles are absolutely different. Some people make slanders, that is, those who say that all dharmas have no self-nature, thereby slandering all self-natures, and say that there is no one vehicle at all. These two are incompatible and ultimately argue with each other, which refers to the two that have differences in one and many. The meaning of the words of being skilled in distinguishing the distinctions of definitive ascertainment, etc., has been explained. After that, the Blessed One spoke these verses at that time, etc., which shows the summary of the previous dharmas. Among them, the first and second verses are about being skilled in distinguishing the distinctions of definitive ascertainment.