Tibetan
་ཉིད་དང་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་དང་མཐོང་བའི་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་རྣམ་པར་དག་པས་ནི་ས་བཞི་པ་ཡན་ཆད་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ལྷག་པའི་བསམ་པ་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པས་གཅིག་ཏུ་ཡང་ཟད་ན། ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་དང༌། ལྷག་པའི་སེམས་རྣམ་པར་དག་པ་དང༌། ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་བསླབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ན་ཅིའི་ཕྱིར་གྲངས་གསུམ་དུ་ངེས་ཤེ་ན། དེ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་གནས་ཀྱི་དོན་དང༌། །ཤེས་པའི་ རྟེན་གྱི་དོན་དང༌། བྱ་བ་བྱས་པའི་དོན་གྱི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་གནས་ཀྱི་དོན་ནི་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་ཡིན་ཏེ། ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་གནས་ན་སེམས་རྩེ་གཅིག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་རེག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པའི་རྟེན་གྱི་དོན་ནི་ལྷག་པའི་སེམས་ཀྱི་བསླབ་པ་ཡིན་ཏེ། སེམས་མཉམ་པར་གཞག་པའི་དྲན་པ་རྩེ་གཅིག་པ་ལ་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་ལ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་དང་མཐོང་བ་འཇུག་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །བྱ་བ་བྱས་པའི་དོན་ནི་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པ་དང་མཐོང་བ་འབའ་ཞིག་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པས་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སྤོང་བ་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་རང་གི་དོན་བླ་ན་མེད་པ་ཡིན་པས་བྱ་བ་བྱས་པའི་དོན་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། སྒྲིབ་པ་གཉིས་སློང་བ་དེ་ནི་བྱ་བའི་མཆོག་ཡིན་པས་དེའི་གོང་དུ་བྱ་བ་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་བསླབ་པ་དེ་གསུམ་གོ་རིམས་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་གཞག་ཅེ་ན། ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་གནས་ན་ལྷག་པའི་སེམས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འཐོབ་ལ། ལྷག་པའི་སེམས་ལ་བརྟེན་ནས་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་ཅིའི་ཕྱིར་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང༌། ལྷག་པའི་སེམས་དང༌། ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཅེས་བྱ་ཞེ་ན། ལྷག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་དུ་བྱ་བའི་དོན་དང་ལྷག་པའི་དོན་ཏེ། དེ་ལ་དབང་དུ་བྱ་བའི་དོན་ནི་ལྷག་པའི་སེམས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་ཡིན་ནོ། །ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ལྷག་པའི་སེམས་ཀྱི་བསླབ་པ་ཡིན་ནོ། །སྒྲིབ་པ་སྤོང་བའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་ཤེས་པ་དང་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དབང་དུ་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ལྷག་པའི་དོན་ནི་བསླབ་པ་དེ་རྣམས་ནི་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་འདི་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་ཀྱི་འདི་ལས་ཕྱི་རོལ་པ་རྣམས་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པས་ཕྱི་རོལ་པ་ལས་ལྷག་པའི་དོན་ཏེ། དེ་ནི་ལྷག་པའི་དོན་ཏོ། །འོ་ན་བསླབ་པ་དེ་གསུམ་པ་དེ་དག་ལ་ཇི་སྐད་བསྟན་པ་བཞིན་སོ་སོར་ངེས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་ཡོད་ལ་ལྷག་པའི་སེམས་དང༌། ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་མེད་པ་ཡང་ཡོད་ཀྱི། ལྷག་པའི་ ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་ཡོད་ལ་ལྷག་པའི་སེམས་དང་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་མེད་པ་དང༌། ལྷག་པའི་སེམས་ཀྱི་བསླབ་པ་ཡོད་ལ་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་མེད་པ་ནི་མི་སྲིད་དེ། དེའི་ཕྱིར་གང་ན་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་ཡོད་པ་དེ་ན་ལྷག་པའི་སེམས་དང༌། ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་ཡང་ཡོད་ལ། གང་ན་ལྷག་པའི་སེམས་ཀྱི་བསླབ་པ་ཡོད་པ་དེ་ན་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་ཡང་ཡོད་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། བསླབ་པ་གསུམ་གྱིས་བསྡུས་པའི་སའི་ཡོན་ཏན་གཞན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཚུལ་དེ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་གི་དོན་ལ་སོགས་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ།། །།དེའི་འོག་ཏུ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་གཉེན་པོ་ལ་མཁས་པའི་ཚིག་གི་དོན་ལ་སོགས་པ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། ད་ནི་ས་བཅུ་གཅིག་པོ་དེ་དག་གི་སོ་སོའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སྤང་བ་དང༌། གཉེན་པོ་སྒོམ་པ་དང༌། བསྒོམས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་དང༌། དེ་གཉིས་ཀའི་གནས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ལ་མཁས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡན་ལག་དུ་དག་གིས་བསྡུས་པ་ལགས་ཞེས་ཞུས་པ་དང༌། ཡན་ལག་བཅུ་གཅིག་གིས་བསྡུས་པར་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་ས་དང་པོའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སྤང་བ་གང་ཞེ་ན། མོས་པས་སྤྱོད་པའི་ས་ཞེས་བྱ་བས་བསྟན་ཏེ། ས་དང་པོའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ནི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཉིད་དོ། །དེ་ཡང་མོས་པས་སྤྱོད་པའི་ས་མན་ཆད་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་མ་ཐོབ་པ་ཐམས་ཅད་ཡིན་པར་སྦྱར་རོ། །གཉེན་པོ་བསྒོམ་པ་གང་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་སྤྱོད་པ་རྣམ་པ་བཅུ་པོ་དག་ལ་མོས་པ་ཤིན་ཏུ་བསྒོམས་པའི་ཕྱིར་བཟོད་པས་དེ་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་ནས་ཞེས་བྱ་བས་བསྟན་ཏེ། དང་པོ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནས་བཟུང་སྟེ། འཇིག་རྟེན་པའི་ཆོས་ཀྱི་མཆོག་ལ་ཐུག་གི་བར་དུ་ཆོས་སྤྱོད་པ་བཅུ་པོ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ཀྱིས་བསྡུས་
Chinese
如其所有而存在之自性，以如实了知与见之增上慧清净，当知已摄持第四地以上之所有果位。其中，增上意乐清净，以是见道之自性，故为一亦已尽。若增上戒清净、增上心清净、增上慧清净是学之自性，为何定为三数耶？此乃为三摩地之处之义，知之 所依之义，及作业已办之义故。其中，三摩地之处之义是增上戒之学，以安住增上戒，则将触及心一境性之三摩地故。知之所依之义是增上心之学，以心平等安住之忆念一境性，则于所知事物如实了知与见之智慧生起故。作业已办之义是增上慧之学，以唯是了知与见而清净，故能现前断除烦恼与所知之障碍故。此乃自之无上义，故名作业已办之义，以断除二障是作业之最胜，故于彼之前无有他作业故。若尔，彼三学为何如是次第安立耶？以安住增上戒，则得增上心之三摩地，且依于增上心而生起增上慧故。若尔，为何名增上戒、增上心、增上慧耶？增上之义是可支配之义与增上之义，其中，可支配之义是随增上心所支配之戒，彼即是增上戒之学。随增上慧所支配之三摩地，彼即是增上心之学。随断除障碍所支配之了知与见，彼即是增上慧之学，彼乃支配
English
By the utterly pure superior wisdom that knows and sees reality as it is, one should understand that all the fruits from the fourth ground onward are included. Since the utterly pure superior intention is the very nature of the path of seeing, it is exhausted as one. If the utterly pure superior discipline, the utterly pure superior mind, and the utterly pure superior wisdom are the very nature of learning, why is it determined as the number three? This is because of the meaning of the place of samadhi, the meaning of the basis of knowledge, and the meaning of having accomplished the task. Among these, the meaning of the place of samadhi is the learning of superior discipline, because by abiding in superior discipline, one will come into contact with the samadhi of one-pointedness of mind. The meaning of the basis of knowledge is the learning of superior mind, because with the one-pointedness of mindfulness that evenly places the mind, the wisdom that knows and sees reality as it is enters into the object of knowledge. The meaning of having accomplished the task is the learning of superior wisdom, because by being purely clear only through knowing and seeing, one directly accomplishes the abandonment of afflictions and the obscurations of knowledge. This is the supreme meaning of oneself, therefore it is called the meaning of having accomplished the task, because abandoning the two obscurations is the best of tasks, and therefore there is no other task before it. If so, why are these three trainings arranged in that order? Because by abiding in superior discipline, one obtains the samadhi of superior mind, and relying on superior mind, superior wisdom arises. If so, why are they called superior discipline, superior mind, and superior wisdom? The meaning of superior is the meaning of being able to control and the meaning of superior. Among these, the meaning of being able to control is the discipline that is controlled by the superior mind, which is the learning of superior discipline. The samadhi that is controlled by the superior wisdom is the learning of superior mind. The knowing and seeing that are controlled by abandoning obscurations is the learning of superior wisdom, which is control.
Chinese
是“于”这个词的意义。殊胜的意义是，这些学处唯有善逝的教法中才有，与外道不共，因此是胜于外道的意义，这就是殊胜的意义。那么，这三个学处是否如所说的那样，各自都是确定的呢？也有具足增上戒学，而不具足增上心学和增上慧学的；也有具足增上慧学，而不具足增上心学和增上戒学的；但不可能有具足增上心学，而不具足增上戒学的。因此，凡是具有增上慧学的地方，也一定具有增上心学和增上戒学；凡是具有增上心学的地方，也一定具有增上戒学，应当这样理解。由三学所摄的地的其他功德，也应当像这样理解。果等词的意义等已经讲完了。 在那之后，将要讲述通达不共品和对治品的词义等。现在，对于这十一个地，各自舍弃不共品，修习对治品，获得修习的果，以及通达二者之所依圆满。因此，当被问及由多少支分所摄时，回答说应当理解为由十一个支分所摄等。其中，什么是第一地所舍弃的不共品呢？由“胜解行地”所表示，第一地所舍弃的不共品就是异生性。也就是说，从胜解行地以下，直到未获得出世间道的所有阶段都包括在内。什么是所修习的对治品呢？由“以安忍从彼如实超脱”所表示，这是因为对菩萨的十种行法极度串习胜解的缘故。从最初发心开始，直到世间法的顶峰为止的十种行法，即与大乘相应的经部等法，都包含在菩萨藏中。
English
It is the meaning of the word "to." The special meaning is that these trainings are only found in the teachings of the Sugata, and are not shared with outsiders, so it is a meaning that is superior to outsiders, and that is the special meaning. So, are these three trainings each definite as stated? There are those who possess the training of higher morality but do not possess the training of higher mind and higher wisdom; there are those who possess the training of higher wisdom but do not possess the training of higher mind and higher morality; but it is impossible to have the training of higher mind without the training of higher morality. Therefore, wherever there is the training of higher wisdom, there must also be the training of higher mind and higher morality; wherever there is the training of higher mind, there must also be the training of higher morality, and this should be understood. The other qualities of the ground that are included in the three trainings should also be understood in the same way. The meaning of the words such as fruit has been explained. After that, the meaning of the words of being skilled in the incompatible aspects and the remedies will be explained. Now, for each of these eleven grounds, abandoning the incompatible aspects, cultivating the remedies, obtaining the fruit of cultivation, and being skilled in the complete perfection of the basis of both. Therefore, when asked how many branches are included, it is said that it should be understood as being included in eleven branches, and so on. Among them, what is the incompatible aspect to be abandoned on the first ground? It is indicated by the term "ground of practice by aspiration." The incompatible aspect to be abandoned on the first ground is the state of an ordinary being. That is, from the ground of practice by aspiration downwards, all stages up to the attainment of the supramundane path are included. What is the remedy to be cultivated? It is indicated by the phrase "having completely transcended that through patience," because of the extreme cultivation of aspiration for the ten practices of a Bodhisattva. From the initial generation of the mind, up to the peak of worldly Dharma, the ten practices, that is, the Sutra Pitaka and other teachings that are in accordance with the Great Vehicle, are included in the Bodhisattva Pitaka.