Tibetan
བྱུང་བར་འགྱུར་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །མཁྲིས་པས་སྣ་ཁུང་རྣགས་གྱུར་པ། །ཤ་ལྤགས་ཚ་ཞིང་གཟེར་དང་བཅས། །དེ་ནི་སྣ་ཡི་ཤུ་བར་བཤད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ། མཁྲིས་པ་འཕེལ་བས་སྣ་ཁུང་གི་ནང་རྣགས་པར་གྱུར་ཅིང་སྨིན་ལ་དེའི་ཤ་དང་ལྤགས་པ་ཚ་བ་དང་གཟེར་བ་དང་ བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ། ནད་དེའི་མིང་ནི་སྣའི་ཤུ་བ་ཞེས་བྱའོ། །བད་ཀན་ལས་གྱུར་ཆུ་སེར་ནི། །ཆུ་འདྲ་རྒྱུན་དུ་འཛག་པ་དང༌། །མཆོག་ཏུ་མཚན་འཛག་དེ་མིང་ཅན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། བད་ཀན་ལས་གྱུར་པའི་ཆུ་སེར་ནི་ཆུ་དང་འདྲ་བ་རྒྱུན་དུ་འཛག་ཅིང༌། ཁྱད་པར་དུ་མཚན་མོ་འཛག་པ་ནི་དེའི་མིང་ཅན་དེ་སྣ་ཆུ་འཛག་པ་ཞེས་བྱའོ། །བད་ཀན་འཕེལ་བས་སྣ་ཁུང་དུ། །བུ་ག་འགགས་ཤིང་ཆམ་པ་སྐྱེད། །དབུགས་ནི་ངར་ངར་པོར་འབྱིན་ཅིང༌། །ཆམ་པ་ལས་ཀྱང་ནད་ཚབས་ཆེ། །སྣ་ལས་ལུག་ལྟར་རྣག་འཛག་ཅིང༌། །རྒྱུན་དུ་སྤྱི་བག་སེར་པོ་དང༌། །སྨིན་མའི་རྣག་ནི་འཛག་འགྱུར་ཞིང༌། །དེ་ཡི་སྣ་ནི་སྣབས་བཅས་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྣའི་ནང་དུ་བད་ཀན་འཕེལ་བས་སྣ་ཁུང་གི་བུ་ག་འགགས་པར་བྱས་ཏེ་དབུགས་ངར་ངར་པོར་འབྱིན་པར་བྱེད་ལ། ཆམ་པ་བས་ནད་ཚབས་ཆེ་ཞིང་ལྷག་པ་དང་སྣའི་ནང་ནས་ལུག་ལྟར་རྣག་འཛག་པ་དང༌། རྣག་དེ་ཡང་རྒྱུན་དུ་འཛག་ཅིང༌། སྤྱི་བག་ལ་སོགས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་སྟེ་ནད་དེ་ནི་ལུག་གི་ཆམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཁྲག་གི་སྣ་ནི་ཚིག་སྙམ་སེམས། །ཕྱི་དང་ནང་དུ་རེག་མི་བཟོད། །དུ་བ་ལྟ་བུའི་དབུགས་འབྱིན་པ། །བསྲེགས་འདྲ་དེ་ནི་འབར་བ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཁྲག་འཁྲུགས་པས་སྣའི་ནང་ནས་ཚིག་པ་སྙམ་དུ་སེམས་ཤིང་སྣའི་ནང་དང༌། ཕྱི་རོལ་དུ་རེག་མི་བཟོད་པ་དང༌། དུ་བ་ལྟ་བུ་འབྱིན་པའི་ནད་དེ་ནི་བསྲེགས་པ་དང་འདྲ་བ་ཡིན་པས་ན་སྣ་ནད་འབར་བ་ཞེས་བྱའོ། །རྐན་གྱི་ཕུགས་སུ་ནད་འཁྲུགས་པས། །རླུང་ནི་ཁ་དང་སྣ་ནས་འབྱུང། །མཆིལ་སྣབས་དྲི་ང་འབྱུང་འགྱུར་བ། །དེ་ནི་སྣ་ནད་རུལ་པ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྐན་གྱི་རྩ་བའི་ཕུགས་སུ་རླུང་ལ་སོགས་པའི་ནད་འཁྲུགས་པས་རླུང་ཁ་དང་སྣ་ནས་རླུང་འབྱུང་ཞིང་མཆིལ་སྣབས་དྲི་མནམ་པ་འབྱུང་བའི་ནད་དེ་ནི་སྣ་ནད་རུལ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འདུས་པ་འམ་སྣད་པ་ལས་གྱུར་པའི། །རྣག་དང་ཁྲག་ནི་སྣ་ནས་འཛག །མགོ་བོ་ཚ་ཞིང་ན་བྱེད་པ། །དེ་ནི་རྣག་ཁྲག་ཅན་ཞེས་བཤད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ། སྣད་ཅིང་རྨ་བྱུང་བ་ལས་གྱུར་པའི་རྣག་དང་ཁྲག་འདྲེས་པ་འཛག་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་ནི་མིང་རྣག་ཁྲག་ཅན་ཞེས་བྱའོ། །རླུང་གིས་མཁྲིས་པ་ བད་ཀན་དག །སྣ་ནི་སྐམས་པར་གྱུར་པ་ལས། །བད་ཀན་སྐམས་ཏེ་གོང་པོར་གྱུར། །དེ་ནི་བསྒོངས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། རླུང་གིས་མཁྲིས་པ་དང་བད་ཀན་སྣའི་ནང་དུ་སྐམས་ཤིང༌། གོང་གོང་པོར་གྱུར་པ་དག་ནི་སྣ་ནད་བསྒོངས་པ་ཞེས་བྱའོ། །འབྲུམ་བུ་བུ་ནད་གཞི་ཡི། །མཚན་ཉིད་ཅི་འདྲ་དག་ལས་དབྱེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྣའི་འབྲུམ་བུ་དང༌། སྣའི་ཐོར་བུ་ནི་ནད་གཞི་གསུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ལས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱ་ཞིང་དབྱེ་བར་བྱའོ། །ཀུན་ལས་དབུགས་འབྱུང་དཀའ་བ་དང༌། །རྒྱུན་དུ་ཆུ་འཛག་སྦྲིད་པ་འབྱུང༌། །སྣ་འགགས་ལྟ་བུར་སྨྲ་བ་དང༌། །སྣ་ནས་རྣག་འཛག་ཀླད་པ་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། འབྲུམ་བུ་དང་ཐོར་བུའི་ནད་ཀུན་ལས་ཀྱང་དབུགས་འབྱུང་བར་དཀའ་བ་ནས། ཀླད་པ་ན་བའི་བར་གྱི་ནད་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་པ་བཅོ་བརྒྱད་ལས། །ཆམ་པ་མ་རུངས་འཚོ་བ་ཙམ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཚུལ་དེ་ལྟར་སྣ་ནད་རྣམ་པ་བཅོ་བརྒྱད་ལས་ཆམ་པ་མ་རུངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རེ་ཞིག་འཚོ་བ་ཙམ་དུ་གསོར་རུང་བ་ཡིན་ལ་ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱང་གསོར་རུང་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་སྙིང་པོའི་རྣམ་པར་འགྲེལ་པ་ཚིག་གི་དོན་གྱི་ཟླ་ཟེར་ཞེས་བྱ་བ་སློབ་དཔོན་ཟླ་བ་ལ་དགའ་བས་ངེས་པར་སྦྱར་བ་ལས། ཕྱི་མའི་གནས་ཀྱི་ལེའུ་བཅུ་དགུ་པའི་རྣམ་པར་འགྲེལ་པའོ།། །།དེ་ནས་སྣ་ནད་གསོ་བ་བཤད་པར་བྱའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། གོ་རིམས་སྔ་མའི་ཚུལ་གྱིས་ན་ལེའུ་འདི་བརྩམས་པ་ཡིན་ནོ། །སྣ་ནད་ཀུན་ལ་དང་པོར་ནི། །རླུང་མེད་ཁང་པར་འདུག་ནས། ནི། །སྣུམ་ཆོས་དུགས་དང་སྐྱུག་སྨན་དང༌། དུད་པ་བརྔུབ་དང་མཁུར་བཀང་བསྟེན། །གོས་ནི་ལྕི་ཞིང་དྲོ་བ་བགོ །མགོ་བོ་ཤིན་ཏུ་མཐུག་པས་དཀྲི། །ཁ་ཟས་ཡང་སྐྱུར་ལན་ཚྭ་སྣུམ། །དྲོ་བ་དང་ནི་བསྐ་བ་བཟའ། །བུ་རམ་འོ་མ་སྐམ་སའི་ཤ །ལན་ཚྭ་ཚ་བ་གསུམ་ཤས་ཆེ། །ནས་དང་གྲོ་ནི་མང་པོ་དང༌། །ཞོ་དང་སེ་འབྲུའི་ཁུ་བ་བསྟེན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྣ་ནད་ཆམ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ནི་ཁོ་ནར་རླུང་མེད་པའི་ཁང་པར་འདུག་པ་དང༌། དེ་བཞིན་དུ་སྣུམ་ཆོས་ལ་སོགས་པ་བསྟེན་པ་དང༌། གོས་ལྕི་བ་བགོ་བ་ལ་སོགས་པ་དང༌། ཁ་ཟས་ཡང་ཞིང་སྐྱུར་བ་ལ་ སོགས་པ་བཟའ་བ་དང༌། བུ་རམ་ལ་སོགས་པའི་བཟའ་བཏུང་བསྟེན་པར་བྱའོ། །ལ་ཕུག་གཞོན་ནུའི་ཁུ་བ་དང༌། །ཀུ་ལངྠ་ཡི་ཁུ་བའང་བསྔགས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཆམ་པ་དེ་དག་ལ་ལ་ཕུག་བསྐོལ་བའི་ཁུ་བ་དང༌། རྒྱ་སྲན་ཀུ་ལངྠ་བསྐོལ་བའི་ཁུ་བ་ཡང་ཕན་པ་ཡིན་ནོ། །རྩ་བཅུའི་ཁུ་བ་དྲོ་འཇམ་མམ། །ཆང་སྙིང་དངས་མ་བླུད་པར་བྱ།
Chinese
等等情况出现。胆病使鼻孔肿胀，肌肉皮肤发热且伴有刺痛，这就是所谓的鼻疖。意思是说，胆病增多会导致鼻孔内部肿胀成熟，其肌肉和皮肤发热并伴有刺痛，这种疾病的名称叫做鼻疖。痰病引起的鼻涕，像水一样不断流淌，尤其是在晚上流淌，这种病就叫做鼻涕。意思是说，痰病引起的鼻涕像水一样不断流淌，尤其是在晚上流淌，这种病就叫做流鼻涕。痰病增多会导致鼻孔堵塞，引发感冒，呼吸粗重，比感冒更严重，而且像羊一样从鼻子里流脓，脓液不断流淌，通常发生在脸颊等部位，这种疾病被称为羊感冒。意思是说，鼻内痰病增多会导致鼻孔堵塞，呼吸粗重，比感冒更严重，而且像羊一样从鼻子里流脓，脓液不断流淌，通常发生在脸颊等部位，这种疾病被称为羊感冒。血病引起的鼻子感觉灼热，内外都无法忍受触摸，呼出的气体像烟雾一样，像烧焦一样，这就是鼻炎。意思是说，血病扰乱导致鼻子内部感觉灼热，鼻子内外都无法忍受触摸，呼出的气体像烟雾一样，这种疾病就像烧焦一样，因此被称为鼻炎。咽喉深处疾病扰乱，风从口鼻而出，唾液鼻涕发出恶臭，这就是鼻病腐烂。意思是说，咽喉根部深处风等疾病扰乱，风从口鼻而出，唾液鼻涕发出恶臭的疾病，就是鼻病腐烂。由撞击或损伤引起的，脓和血从鼻子里流出，头部发热疼痛，这就是脓血症。意思是说，由撞击或受伤引起的脓和血混合物从鼻子里流出等情况，这种疾病的名称是脓血症。风病使胆
English
and so on. Bile disease causes swelling of the nostrils, and the muscles and skin are hot and accompanied by stinging pain. This is what is called a nasal boil. It means that an increase in bile disease can cause the inside of the nostrils to swell and mature, and the muscles and skin become hot and accompanied by stinging pain. The name of this disease is called a nasal boil. Nasal discharge caused by phlegm disease flows continuously like water, especially at night. This disease is called nasal discharge. It means that nasal discharge caused by phlegm disease flows continuously like water, especially at night. This disease is called runny nose. An increase in phlegm disease can cause the nostrils to become blocked, causing a cold, heavy breathing, which is more serious than a cold, and pus flows from the nose like a sheep. The pus flows continuously and usually occurs on the cheeks and other parts. This disease is called sheep cold. It means that an increase in phlegm disease in the nose can cause the nostrils to become blocked, causing heavy breathing, which is more serious than a cold, and pus flows from the nose like a sheep. The pus flows continuously and usually occurs on the cheeks and other parts. This disease is called sheep cold. A blood disease causes the nose to feel hot, and it is unbearable to touch inside and out. The exhaled gas is like smoke, and it is like being burned. This is rhinitis. It means that a blood disease causes the inside of the nose to feel hot, and it is unbearable to touch the inside and outside of the nose. The exhaled gas is like smoke. This disease is like being burned, so it is called rhinitis. Disease in the depths of the throat is disturbed, and wind comes out of the mouth and nose. Saliva and nasal mucus emit a foul odor. This is nasal rot. It means that diseases such as wind in the depths of the root of the throat are disturbed, and wind comes out of the mouth and nose. A disease in which saliva and nasal mucus emit a foul odor is called nasal rot. Caused by impact or injury, pus and blood flow from the nose, the head is hot and painful, this is pyemia. It means that the mixture of pus and blood caused by impact or injury flows from the nose, etc. The name of this disease is pyemia. Wind disease makes bile
Chinese
从干燥转化而来，黏液干燥后变成硬块，这被称为鼻塞。这是说，风使胆汁和黏液在鼻子里干燥，变成硬块，这些就是鼻病中的鼻塞。鼻痘和儿童疾病的基础，从什么样的特征中区分？这是说，鼻子的痘和鼻子的疖子，要像了解三种疾病的基础特征一样去了解和区分。一切之中呼吸困难，经常流鼻涕，麻木，说话像鼻塞一样，从鼻子里流脓，头痛。这是说，从痘和疖子的所有疾病中，会发生从呼吸困难到头痛的疾病。像这样十八种类型中，感冒不愈只能暂时维持生命。这是说，像这样，在十八种鼻病类型中，感冒不愈这种只能暂时维持生命，但其余的也都是可以治愈的。八支精要的释义，名为词义的月光，是导师月亮所著，出自后部篇章第十九章的释义。然后，将要讲述鼻病的治疗方法。这是说，按照之前的顺序，创作了这一章节。对于所有鼻病，首先，待在没有风的房间里。然后，使用油浴、熏蒸、催吐药和吸烟，以及口含药。穿厚重保暖的衣服，用非常厚的布包裹头部。食物要清淡、酸、咸、油腻，吃温暖和涩味的食物。多吃红糖、牛奶、旱地肉，多吃盐、辣、热的食物。多吃大麦和小麦，喝酸奶和芝麻油。这是说，对于所有鼻病感冒，一定要待在没有风的房间里，同样要使用油浴等，穿厚重的衣服等，吃清淡酸味的食物等，食用红糖等的食物。萝卜嫩芽的汁液和黑豆的汁液也值得称赞。这是说，对于这些感冒，煮萝卜的汁液和煮黑豆的汁液也是有益的。十根根的汁液要温热柔和，或者灌入清澈的酒糟。
English
From becoming dry, mucus dries and becomes a lump. This is called nasal congestion. This means that wind dries bile and mucus inside the nose, turning them into hard lumps, which are called nasal congestion in nasal diseases. How to distinguish nasal pimples and nasal boils from the characteristics of the basis of children's diseases? This means that nasal pimples and nasal boils should be understood and distinguished according to the characteristics of the three disease bases. Among all, it is difficult to breathe, there is constant runny nose, numbness, speaking like having a stuffy nose, pus flowing from the nose, and headache. This means that from all diseases of pimples and boils, diseases from difficulty in breathing to headache will occur. Thus, among the eighteen types, incurable colds can only sustain life temporarily. This means that among the eighteen types of nasal diseases, incurable colds can only sustain life temporarily, but the rest are also curable. The explanation of the essence of the eight branches, called the Moonlight of Meaning, was composed by the teacher Pleased by the Moon, and is from the explanation of the nineteenth chapter of the Later Treatise. Then, the treatment of nasal diseases will be explained. This means that this chapter was composed according to the previous order. For all nasal diseases, first, stay in a windless room. Then, use oil baths, fumigation, emetics, smoking, and holding medicine in the mouth. Wear heavy and warm clothes, and wrap the head with very thick cloth. Food should be light, sour, salty, and oily, and eat warm and astringent foods. Eat more brown sugar, milk, dry land meat, and more salt, spicy, and hot foods. Eat more barley and wheat, and drink yogurt and sesame oil. This means that for all nasal cold diseases, one must stay in a windless room, and similarly use oil baths, etc., wear heavy clothes, etc., eat light and sour foods, etc., and consume foods such as brown sugar, etc. The juice of young radish sprouts and the juice of black beans are also praised. This means that for these colds, the juice of boiled radish and the juice of boiled black beans are also beneficial. The juice of the ten roots should be warm and soft, or clear wine residue should be poured in.