Tibetan
གང་དང་ཉེ་བའི་ལམ་དེ་ནས་སྐྱུག་སྨན་ལ་སོགས་པས་བསལ་བར་བྱ་ཞིང་ཕྱིར་གདོན་བར་བྱའོ། །རླུང་ལ་སོགས་པའི་དྲི་མ་རྩེ་མ་ཞིལ་ཞིང་མེ་ཞུ་བའི་བུག་འགགས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ་ནི། བུ་ག་འབྱུང་འགགས་སྟོབས་ཉམས་ཤིང༌། །ལྕི་ཞིང་རླུང་ནི་ཁུང་དུ་འཁྲུལ། །ཁོང་སྙོམ་མི་འཇུ་མཆིལ་མ་མང༌། །བཤང་གཅི་སྲི་དུབ་ཟས་མི་ལེན། །ནད་རྩེ་མ་ཞིལ་སྤྱི་ཡི་རྟགས། །རྩེ་ཞིལ་དེ་ལས་བཟློག་པ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། བུག་འབྱུང་བ་འགགས་པ་ནི། །ནད་གྱེན་དུ་མི་འབྱུང་བའོ། །སྟོབས་ཉམས་པ་ནི་སྟོབས་བཅོམ་པའོ། །ལྕི་བ་ནི་ལུས་དང་ཡན་ལག་ལྕི་བའོ། །རླུང་ཁུང་དུ་འཁྲུལ་བ་ནི་རླུང་གསལ་བར་མི་རྒྱུ་བའོ། །ཁོང་སྙོམ་པ་ནི་སྤྲོ་བ་ཆུང་པའོ། །མི་འཇུ་བ་ནི་ཟས་འཇུ་བར་མི་བྱེད་པའོ། །མཆིལ་མ་མང་བ་ནི་མཆིལ་སྣ་བས་འཛག་པའོ། །བཤང་གཅི་སྲི་བ་ནི་བཤང་བ་ལ་སོགས་པ་འགགས་པའོ། །དུབ་པ་ནི་ཉམས་བྲི་བའོ། །ཟས་བ་བྲི་བ་ནི་ཟས་ལ་སྲེད་པ་མེད་པའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་རྟགས་རྣམས་ནི། ནད་རྩེ་མ་ཞི་ལ་ཞིང་གཏིང་མ་ཕྱིན་པའི་སྤྱི་བི་རྟགས་ཡིན་ནོ། །རྩེ་ཞིལ་དེ་ལས་བཟློག་པ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྩེ་བཅིལ་ ཞིང་ནད་ཞི་བའི་རྟགས་ནི་བཤད་མ་ཐག་པའི་ལས་གོ་བཟློག་པ་སྟེ། དེ་ཡང་རྩ་སྦུབས་དག་པ་དང་སྟོབས་སྐྱེ་བ་དང༌། ཡང་བ་ཉིད་དང༌། རླུང་ལུགས་སུ་འབྱུང་བ་དང༌། ཁོང་སྙོམ་པ་མེད་པ་དང༌། ཟས་འཇུ་བ་དང་མཆིལ་མ་ཉུང་བ་དང༌། དྲི་མ་རྣམས་བདེ་བར་འབྱུང་བ་དང༌། ཟས་ཡི་གར་འོང་བ་དང༌། སྤྲོ་བ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། འདི་དག་ནི་ནད་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཡང་མ་ཞུ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅི་ཞིག་དང་ལྡན་ན། རླུང་ལ་སོགས་པ་ལམ་ཞུ་བའམ། ནད་ཀྱི་ལྷག་མ་དང་བཅས་བ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ་ནི། ཁོང་པའི་དྲོད་སྟོབས་ཆུང་ཉིད་ཀྱིས། །ལུས་ཟུངས་དང་པོ་མི་འཇུ་བ། །ནད་ནི་ཕོ་བར་ཞུགས་པ་དག །དངས་མ་མ་ཞུ་ཡིན་པར་བཤད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཏེ། ལུས་ཟུངས་ཀྱི་དང་པོ་དང༌། དངས་མ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ཁོང་པའི་དྲོད་ཆུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་འཇུ་ཞིང་སྨིན་པར་མ་གྱུར་བ་རླུང་ལ་སོགས་པའི་ནད་དང་འདྲེས་པ་རང་གི་གནས་ཕོ་བར་ཞུགས་པ་གནོད་པར་འགྱུར་པ་དེ་ནི་དངས་མ་མ་སྨིན་ཅིང་མ་ཞུ་བ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་ལ་ལ་དག་འདོད་དོ། །གཞན་དག་ནད་ཉིད་རབ་འཁྲུགས་པ། །རབ་གདུག་ཕན་ཚུན་འདོ་མ་ལས་བྱུང༌། །ཀོ་དྲ་བ་ཡི་དུག་བཞིན་དུ། །ནད་ཚབས་ཆེན་པོ་འབྱུང་བར་བཤད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ། སློབ་དཔོན་གཞན་དག་ནི་མ
Chinese
应当从靠近的途径，用催吐药等清除并向外驱除。为了说明风等垢染在上部消失，以及火消化的孔道闭塞等总的特征，所以说：孔道产生闭塞力量衰弱，沉重风在孔中错乱，腹胀不消化口水多，大小便闭涩困乏不摄食，病在上部消失是总的征象，上部消失与此相反。其中，孔道产生闭塞是疾病不向上发作。力量衰弱是力量被摧毁。沉重是身体和肢体沉重。风在孔中错乱是风不清晰地运行。腹胀是食欲小。不消化是不消化食物。口水多是口水从鼻子里流出。大小便闭涩是大小便等闭塞。困乏是精神萎靡。食欲减退是对食物没有欲望。这些征象是疾病在上部未消失，而下部未到达的总的征象。上部消失与此相反。意思是，上部消失疾病痊愈的征象是与刚才所说的相反，也就是脉道清净，力量产生，身体轻盈，风按规律运行，没有腹胀，消化食物，口水少，大小便等顺畅，想吃东西，有精神。这些是没有疾病的特征。那么，不消化的特征是什么呢？是风等未消化，还是与疾病的残余一同存在呢？因此说：由于腹部火力的力量弱小，身体精华最初不消化，疾病进入胃中，被称为未消化的清液。等等，意思是身体精华的最初，也就是大的清液，由于腹部火力弱小而没有消化成熟，与风等疾病混合，进入自己的处所胃中，造成损害，这就是未成熟和未消化的清液。有些人是这样认为的。另一些人认为，疾病本身非常紊乱，非常恶劣，由相互作用产生，像柯达拉巴的毒药一样，会产生严重的疾病。其中，其他论师是这样认为的：
English
It should be cleared from the near route with emetics and the like, and expelled outwards. In order to explain the general characteristics such as the disappearance of wind and other impurities in the upper part, and the blockage of the channels for fire digestion, it is said: The channels become blocked, the strength weakens, heaviness, and wind are confused in the holes, abdominal distension, indigestion, much saliva, constipation, fatigue, and no food intake. The disappearance of the disease in the upper part is a general sign, and the disappearance of the upper part is the opposite of this. Among them, the blockage of the channels is that the disease does not occur upwards. Weakness is the destruction of strength. Heaviness is the heaviness of the body and limbs. Wind being confused in the holes is that the wind does not run clearly. Abdominal distension is a small appetite. Indigestion is not digesting food. Much saliva is saliva flowing from the nose. Constipation is the blockage of feces and urine. Fatigue is listlessness. Loss of appetite is having no desire for food. These signs are the general signs of the disease not disappearing in the upper part, and not reaching the lower part. The disappearance of the upper part is the opposite of this. It means that the signs of the disappearance of the upper part and the cure of the disease are the opposite of what was just said, that is, the pulse channels are clear, strength is generated, the body is light, the wind runs according to the rules, there is no abdominal distension, food is digested, there is little saliva, feces and urine are smooth, one wants to eat, and one has energy. These are the characteristics of being without disease. So, what are the characteristics of indigestion? Is it that wind and the like are not digested, or do they exist together with the remnants of the disease? Therefore, it is said: Because of the weakness of the abdominal fire, the first essence of the body is not digested, and the disease enters the stomach, it is called undigested chyle. And so on, meaning the first of the body's essence, that is, the great chyle, because the abdominal fire is weak and has not been digested and matured, mixed with wind and other diseases, entering its own place, the stomach, causing harm, this is the immature and undigested chyle. Some people think so. Others think that the disease itself is very disordered, very bad, produced by mutual action, like the poison of Kodrava, it will produce serious diseases. Among them, other teachers think like this:
Tibetan
་ཞུ་བའི་འབྱུང་བའི་ཚུལ་དུ་འདོད་དེ། རླུང་ལ་སོགས་པའི་ནད་ཉིད་རབ་ཏུ་འཁྲུགས་ཤིང་ཤིན་ཏུ་སོགས་པ་ལས་དུས་ཕྱིས་ཞིག་ན་ཁ་ཟས་མང་བ་རབ་ཏུ་གདུག་པ་ཕན་ཚུན་གཅིག་ལ་གཅིག་འདོམ་ཞིང་འདྲེས་པར་གྱུར་པ་ཉིད་ལས་མ་ཞུ་བ་འབྱུང་བར་འདོད་དེ། དེ་ཡང་དཔེར་ན་ཀོ་དྲ་ཞེས་བྱ་བའི་འབྲུ་ལས་དུས་དང་ཡུལ་གྱི་རྒྱུ་ལ་ལྟོས་ན་དུག་ཏུ་འགྱུར་བར་བཤད་དོ། །དེས་ན་འདི་སྐད་སྟོན་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་ཀོ་དྲ་བ་ཉིད་དུག་ཏུ་འགྱུར་བ་བཞིན་དུ་ནད་རྣམས་ཀྱང་ཚབས་ཆེན་པོར་འཁྲུགས་པ་ལས་རང་ཉིད་ཆ་ལས་མ་ཞུ་བ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་ལུས་ལ་སོགས་པ་ལས་མ་ཞུ་བའི་དོན་གཞན་དག་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ་ནི། ནད་ཚབས་དེ་དང་འདྲེས་པ་དང༌། །གནོད་པ་གནོད་བྱ་གནོད་འགྱུར་དང༌། །ནད་གཞན་གང་དག་དེ་ལས་བྱུང༌། །མ་ཞུ་བ་དང་བཅས་པར་བཤད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་སྐད་བཤད་པའི་མ་ཞུ་བ་དེ་དང༌། རླུང་ལ་སོགས་པའི་ནད་འདྲེས་ཤིང༌། གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ལ་མ་ཞུ་བ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་གནོད་བྱ་སྟེ་དངས་མ་ལ་སོགས་པའི་ལུས་ཟུངས་རྣམས་དང་བཤང་པ་ལ་སོགས་པའི་དྲི་མ་དེ་རྣམས་དང་མ་ཞུ་བ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་གནོད་པར་གྱུར་པ་ལ་མ་ཞུ་བ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ནད་གཞན་གང་དག་རླུང་ཁོང་དུ་འཁྱིལ་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལས་བྱུང་བ་དེ་རྣམས་ནི་ནད་མ་ཞུ་བ་དང་བཅས་པར་བཤད་དོ། །ཅི་དེ་དག་བཀྲུ་སྨན་དང་སྐྱུག་སྨན་ལ་སོགས་བས་མོད་ལ་འབྱུང་བར་བྱའམ། འོན་ཏེ་བསལ་བར་མི་བྱ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ་ནི། དེ་ནི་ལུས་ཀུན་ཞུགས་གྱུར་པ། །ནད་ནང་ཞུགས་ཏེ་རྩེ་མ་བཅིལ། །མ་སྨིན་དབྱུང་བར་མི་བྱ་སྟེ། །མ་སྨིན་ཤིང་ཐོག་ཁུ་བར་མཚུངས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། མ་ཞུ་བ་དང་འདྲེས་ཤིང་ལྷན་ཅིག་གནས་པའི་ནད་དེ། ལུས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་ཅིང་མགོ་ནས་རྐང་པའི་བར་དུ་ཞུགས་པས་ཁྱབ་པར་བྱས་པ། ནད་ནང་དུ་ཞུགས་པ་རྩ་དང་རྒྱུས་པ་ཕྲ་མོ་ཡན་ཆད་གྱི་ཚིགས་ལ་ཁྱབ་ཅིང་ཞུགས་པ་དངས་མ་ལ་སོགས་པའི་ལུས་ཟུངས་ལ་ཞེན་ཅིང་དབྱུང་དཀའ་བ། གནས་ལས་མ་འགུལ་བ་དེ། སྨིན་ཅིང་སྙི་བར་མ་བྱས་པར་སློན་སྨན་ལ་སོགས་པས་དབྱུང་བར་མི་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་སྨིན་པའི་ཆོ་ག་མ་བྱས་པར་ཕྱུང་ན་གནོད་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །འདི་ཉིད་དཔེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། མ་སྨིན་ཤིང་ཏོག་ཁུ་བར་མཚུངས། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་པ་ཡིན་ཏེ། མཚུངས་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་འདྲ་བའི་དོན་ཏེ། དཔེར་ན་མ་དུ་ལུང་ཀ་དང༌། སྐྱུ་རུ་ར་དང་རྒུན་འབྲུམ་སོགས
Chinese
认为是消化不良的产生方式。风等疾病剧烈扰乱，非常等，之后某个时候，大量食物非常粗糙，互相争夺混合，由此产生消化不良。例如，有一种叫做“柯札”的谷物，根据时间和地点的原因，据说会变成毒药。因此，将要这样显示：例如，就像柯札本身变成毒药一样，疾病也因严重扰乱而自身产生消化不良。因此，为了了解身体等以外的其他消化不良的含义，所以说：疾病严重与此混合，损害、能损害的、被损害的，其他什么疾病由此产生，被称为伴随消化不良。就像所说的那样，消化不良与风等疾病混合，成为一体，被称为伴随消化不良。同样，能损害的，即清液等身体成分和粪便等污垢，那些和消化不良本身损害的，被称为伴随消化不良。同样，其他什么疾病，如腹部胀气等由此产生的，那些被称为伴随消化不良的疾病。是否应该用泻药和催吐药等来排出它们呢？或者不应该清除呢？因此说：那是遍布全身的，疾病进入内部，已经扎根，未成熟的不应排出，就像未成熟的果实。意思是说，与消化不良混合并一起存在的疾病，遍布全身，从头到脚都进入并遍布，疾病进入内部，遍布甚至细微的脉和筋的关节，依附于清液等身体成分，难以排出，不从原位移动的那些，在没有成熟变软之前，不应用泻药等排出，因为如果在没有进行成熟仪式的情况下取出，会造成很大的损害。为了用例子来展示这个，说了“就像未成熟的果实”。“就像”这个词的意思是相似，例如，诃子和余甘子以及葡萄等。
English
It is considered as the way indigestion arises. Diseases such as wind are severely disturbed, and after some time, a large amount of food is very rough, competing and mixing with each other, and indigestion is considered to arise from this. For example, there is a grain called "Kodra," which, depending on the time and place, is said to turn into poison. Therefore, it will be shown as follows: for example, just as Kodra itself turns into poison, diseases also arise from severe disturbances and self-digestion. Therefore, in order to understand the other meanings of indigestion other than the body, it is said: The severity of the disease is mixed with this, harm, what can be harmed, what is harmed, and what other diseases arise from it are called accompanied by indigestion. Just as it is said, indigestion is mixed with diseases such as wind, and becomes one, it is called accompanied by indigestion. Similarly, what can be harmed, that is, body components such as clear liquid and dirt such as feces, those and what is harmed by indigestion itself are called accompanied by indigestion. Similarly, what other diseases, such as abdominal distension, arise from this, those are called diseases accompanied by indigestion. Should they be excreted with laxatives and emetics, etc.? Or should they not be cleared? Therefore, it is said: That is all over the body, the disease enters the inside and has taken root, the immature should not be excreted, like an unripe fruit. It means that the disease that is mixed with indigestion and exists together, spreads all over the body, enters and spreads from head to toe, the disease enters the inside, spreads to the joints of even the tiny veins and tendons, adheres to body components such as clear liquid, is difficult to excrete, and does not move from its original position, should not be excreted with laxatives, etc. before it has matured and softened, because if it is taken out without performing the maturation ceremony, it will cause great damage. In order to show this with an example, it is said, "Like an unripe fruit." The word "like" means similar, for example, haritaki and amla and grapes, etc.