Tibetan
མས་ཞི་བར་བྱེད་པའི་ཐབས་གང་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ། དེ་རྣམས་གཙོ་བོ་ཞི་བྱས་པས། །ཞི་འགྱུར། ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། གཞན་རྒྱུད་ཅན་གྱི་ནད་དེ་རྣམས་ནི་གཙོ་བོ་མ་ཡིན་པས་གཙོ་བོ་རང་རྒྱུད་ཅན་ཞི་ཞིང་གསོ་བ་བྱས་པས། ཞི་བར་འགྱུར་གྱི། ལོགས་ཤིག་ཏུ་གསོ་བས་གསོ་དགོས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཞི་བར་མ་གྱུར་ན། །དེ་བཞིན་ཕྱི་ནས་གསོ་བར་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། གལ་ཏེ་གཙོ་བོའི་ནད་གསོས་ཀྱང་གཙོ་འོ་མ་ཡིན་པའི་བླ་བརྣན་རང་རྒྱུད་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཞི་ བར་མ་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་ནད་བླ་བརྣན་དེ་ཡང་སྔ་མ་གསོས་པའི་རྗེས་ལ་གསོ་བར་བྱའི། དེ་བཏང་སྙོམས་སུ་མི་བཞག་སྟེ་དེ་ནི་གསོར་མི་རུང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་བླ་བརྣན་སྟོབས་ཆེ་ན། མྱུར་གསོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། གལ་ཏེ་ནད་གཞན་དབང་ཅན་བླ་བརྣན་ཞེས་བྱ་བ་ཚབས་ཆེ་ཞིང་སྟོབས་དང་ལྡན་ན། དེའི་ཚེ་བླ་བརྣན་ལས་བྱུང་བའི་ནད་ཚབས་པོ་ཆེ་དེ་མྱུར་བ་ཁོ་ནར་དང་པོར་གསོ་བར་བྱའི། ཕྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ནད་ཀྱིས་གཟིར་བ། ལུས་ལ་ཤས་ཆེར་གནོད་བྱེད་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་གི་ཕྱིར་ནད་བླ་བརྣན་དེ་ནི་སྔར་ནད་ཀྱིས་གཟིར་བའི་སྐྱེས་བུའི་ལུས་ལ་བླ་བརྣན་ཤས་ཆེར་གནོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། བླ་བརྣན་ཕྱིས་འབྱུང་བ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང༌། ནད་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པའི་ལས་ལས་འབྱུང་བས་ཤིན་ཏུ་གནོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གཅིན་འགགས་པ་ལ་ཐོར་བུ་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟར་ན་གཞན་དབང་གི་ནད་གཙོ་བོ་མ་ཡིན་པ་སྟོབས་ཞན་པ་ནི་རང་དབང་ཅན་གྱི་ནད་གསོས་པས་ཞི་བར་འགྱུར་ལ། གཞན་དབང་ཅན་སྟོབས་ཆེ་ཞིང་ནད་ཚབས་ཆེ་བ་ནི་ཕྱིས་འབྱུང་བ་ཡིན་ཡང་བླ་བརྣན་དེ་སྔ་མ་གསོས་པས་ཞི་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་མ་གསོས་ན་ཚབས་ཆེ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ནད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཤེས་པར་བྱས་ནས། གང་ནད་མ་ལུས་པའི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མིང་ནས་བཟུང་བའི་ཚུལ་དུ་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་མོད་ཀྱི། མིང་མེད་པའི་ནད་དག་ཀྱང་སྣང་བས་དེ་དག་གསོ་བར་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ནད་གཞི་མེད་པར་ནད་ཀྱི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ཡོད་མི་སྲིད་དོ། །དེ་བས་ན་འདིར་སྨྲས་པ། ནད་ལ་རྣམ་པར་མི་མཁས་ཞེས། །ངོ་ཚ་ནམ་ཡང་མ་བྱེད་ཅིག །ནད་ཀྱི་འགྱུར་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །མིང་གི་ངེས་བསྟན་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ནད་ལ་རྣམ་པར་མི་མཁས་པ་ནི་སྨན་པས་ནད་ཀྱི་མིང་མི་ཤེས་པ་སྟེ། དེས་ངོ་ཚ་བར་མི་བྱ་སྟེ། བདག་ནི་ནད་རྣམས་ཀྱི་མིང་མི་ཤེས
Chinese
如果问有什么方法可以使之平息？因此说：那些主要平息后，就会平息。也就是说，那些由他者引起的疾病，因为不是主要的，所以主要的是平息和治疗自身引起的疾病，就会平息。不需要通过单独治疗来治愈。如果没有平息，那么也同样从外部进行治疗。意思是说，如果主要疾病治愈了，但非主要的、非自身引起的附带疾病没有平息，那么这时也要在先前治疗之后治疗附带疾病。不要置之不理，因为那不是不能治愈的。然而，如果附带疾病力量强大，就要迅速治疗。意思是说，如果由他者引起的疾病，即所谓的附带疾病，严重且具有力量，那么这时首先要迅速治疗由附带疾病引起的严重疾病，而不是之后。那被疾病折磨，对身体造成极大损害。意思是说，因为那附带疾病对先前被疾病折磨的人的身体造成极大的损害，即使附带疾病是后来产生的，但由于它是由疾病的烦恼所产生的，所以会造成极大的损害，例如尿潴留引起皮疹等。这样，由他者引起的非主要疾病，如果力量较弱，通过治疗自身引起的疾病就会平息。而由他者引起的疾病，如果力量强大且病情严重，即使是后来产生的附带疾病，也不会因为先前治疗而平息，如果不治疗，病情就会变得严重。因此，在了解疾病的特征之后，虽然已经以涵盖所有疾病表现形式的方式，以从名称开始的方式进行了总结和阐述，但由于也存在没有名称的疾病，所以也要治疗这些疾病。因为没有疾病的基础，就不可能存在疾病的表现形式。因此，这里说：对于不精通疾病，永远不要感到羞耻。疾病的所有变化，没有名称的明确指示。意思是说，对于不精通疾病，即医生不知道疾病的名称，不应该感到羞耻，因为我不知道疾病的名称
English
If asked, what is the method to pacify them? Therefore it is said: Those that are mainly pacified, will be pacified. That is to say, those diseases caused by others, because they are not the main ones, so the main thing is to pacify and treat the diseases caused by oneself, and they will be pacified. There is no need to cure them by treating them separately. If they are not pacified, then treat them from the outside as well. It means that if the main disease is cured, but the incidental disease that is not the main one and not caused by oneself is not pacified, then at this time, the incidental disease should also be treated after the previous treatment. Do not ignore it, because it is not incurable. However, if the incidental disease is strong, treat it quickly. It means that if the disease caused by others, the so-called incidental disease, is serious and powerful, then at this time, the serious disease caused by the incidental disease should be treated quickly first, not later. That is tormented by disease, and causes great harm to the body. It means that because that incidental disease causes great harm to the body of a person who has been tormented by disease, even if the incidental disease is produced later, it will cause great harm because it is produced by the afflictions of the disease, such as urinary retention causing rashes, etc. In this way, the non-main disease caused by others, if it is weak, will be pacified by treating the disease caused by oneself. And the disease caused by others, if it is strong and the condition is serious, even if it is a later incidental disease, it will not be pacified by the previous treatment, and if it is not treated, the condition will become serious. Therefore, after understanding the characteristics of the disease, although it has been summarized and explained in a way that covers all the manifestations of the disease, starting from the name, since there are also diseases without names, these diseases should also be treated. Because without the basis of disease, there can be no manifestation of disease. Therefore, it is said here: Do not ever be ashamed of not being proficient in disease. All the changes of disease, there is no clear indication of the name. It means that for not being proficient in disease, that is, the doctor does not know the name of the disease, one should not be ashamed, because I do not know the names of the diseases.
Tibetan
་པའོ། །ཞེས་ངོ་ཚ་བ་ཉིད་དུ་མ་བྱེད་ཅིག་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ནད་ཀྱི་འགྱུར་བ་ཐམས་ཅད་དེ། ནད་མ་ལུས་པ་རྣམས་ཀྱི་མིང་གི་ངེས་པ་འདི་དང་འདི་ཡིན་ཞེས་པ་བསྟན་པར་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །ཉེས་པ་དེ་ཉིད་འཁྲུགས་ནས་ནི། །ཁྱད་པར་དུ་ནི་ལྡང་གྱུར་ནས། གནས་གཞན་དག་ཏུ་སོང་ནས་ནི། །ནད་ནི་མང་པོར་བྱེད་པར་འགྱུར། །དེ་བས་ནད་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི། །རང་གནས་གཞན་དུ་འཕོས་པ་དང༌། །རྒྱུ་ཡི་ཁྱད་པར་ཤེས་བྱས་ལ། །སྨན་དཔྱད་ཀྱིས་གསོ་མྱུར་དུ་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་གི་ཕྱིར་རླུང་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པ་གང་ཡང་རུང་བ་ཅིག་པོ་དེ་ཉིད་འཁྲུགས་ཤིང་རྣམ་པར་ལྡང་བའི་ཁྱད་པར་གྱིས་གནས་གཞན་དང་གཞན་དག་ཏུ་སོང་ཞིང་ཕྱིན་ནས་རང་གི་གནས་སྤངས་ཏེ། གཞན་གྱི་གནས་དེ་དང་དེར་སོང་བ་དང༌། ནད་ཀྱི་རྣམ་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་རླུང་ལ་སོགས་པ་ཡིན་པར་མི་ཤེས་པས་ནི་ནད་དེ་གསོ་བར་མི་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཞན་དག་ཀྱང་ཤེས་ནས་རླུང་ལ་སོགས་པ་དེ་རྣམས་འཁྲུགས་པའི་རྒྱུའི་ནད་གཞིའི་ཁྱད་པར་ཤེས་པར་བྱས་ལ། ནད་རྣམས་སྨན་དཔྱད་ཀྱིས་གསོ་ཞིང་ཞི་བ་མྱུར་ཞིང་རིངས་པ་ཉིད་དུ་བྱའི། ནད་རྣམས་མི་ཤེས་པར་ནི་ནད་དེ་གསོ་བར་མི་བྱའོ། །གལ་ཏེ་རྒྱུ་དང་རང་བཞིན་དག་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་འདི་དག་གི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འཇུག་པ་ནི་ངེས་པར་ཁྱད་པར་ཡོད་པར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། གང་གིས་རླུང་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པ་དེ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ། རྩུབ་པ་ལ་སོགས་པས་ལྡང་བར་བྱེད་པ་དེ་ནི་རྒྱུ་ཞེས་བྱའི། རྩུབ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་རང་བཞིན་ཞེས་མི་བྱ་སྟེ། རིང་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་དེ་ཙམ་ཞིག་ལས་སུ་བྱ་བ་ཉམས་སུ་བླངས་ནས། སྨན་པ་དག་གསོ་བར་བྱེད་ན་ཉེས་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་གཞན་འགའ་ཞིག་ལ་ཡང་ལྟོས་པར་བྱ་དགོས་ཤེ་ན། དེའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ་ནི། གནོད་བྱ་ཡུལ་དང་ཉམས་སྟོབས་དུས། །མེ་དྲོད་རང་བཞིན་ན་ཚོད་དང༌། །སྙིང་སྟོབས་གོམས་དང་ཟས་རྣམས་ཀྱིས། །གནས་སྐབས་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ། །འདི་དག་ཕྲ་མོ་ཡན་ཆད་བརྟག །ནད་དང་སྨན་གྱི་ཚུལ་བརྟགས་པས། །གང་ཞིག་གསོ་བ་ལ་འཇུག་པ། །དེ་ནི་ནམ་ཡང་འཁྲུལ་མི་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་དག་གི་མཚམས་སྦྱོར་མ་བྱས་པས་གནོད་བྱ་ལ་སོགས་པ་རེ་རེ་ཞིང་རང་རྒྱུད་དུ་སོ་སོར་མ་ལུས་པར་བརྟགས་ལ། ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང༌། དེ་བཞིན་དུ་ནད་ཀྱང་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང༌། གནོད་བྱ་ལ་སོགས་པ་དེ་དང་དེ་རྣམས་ཕྲ་བ་དང༌། ཕྲ་བའི་ཡ
Chinese
。不要感到羞耻啊。为什么呢？因为所有疾病的变化，所有疾病的名称的确定，都应该被指明。如果 दोष（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思）本身紊乱，特别地增长，去往其他地方，疾病就会增多。因此，疾病的自性，就是从自身的位置转移到其他地方，了解原因的差别后，用医药迅速治疗。因此，无论是什么 दोष（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思），如果它紊乱并以特殊的方式增长，去往其他地方，离开自己的位置，去往其他地方，如果不了解疾病变化的根本原因是风等，就无法治疗疾病。同样，也要了解其他情况，了解风等紊乱的原因和疾病的基础，用医药迅速治疗和缓解疾病。如果不了解疾病，就无法治疗疾病。即使原因和自性并非完全不同，也必须了解它们各自的特征和作用的差异。区分风等的是它的自性，而粗糙等使其增长的是原因。粗糙等不被称为自性，因为它们是长期的原因。如果仅仅通过这些来实践，医生就能进行治疗而不会出错吗？或者还需要考虑其他因素吗？因此说：有害物、地点、虚弱、力量、时间、火候、自性、年龄、勇气、习惯和食物，这些情况各有不同。这些，甚至细微之处都要考察。通过考察疾病和药物的性质，才能开始治疗，这样永远不会出错。也就是说，如果不将这些因素结合起来，就要分别考察有害物等，了解它们的本来面目，同样也要了解疾病。有害物等，甚至细微之处也要
English
. Do not be ashamed. Why? Because all changes of diseases, the determination of the names of all diseases, should be indicated. If the dosha itself is disturbed, especially increased, and goes to other places, diseases will increase. Therefore, the nature of the disease is to move from its own position to other places, and after understanding the difference in causes, treat it quickly with medicine. Therefore, no matter what dosha it is, if it is disturbed and increases in a special way, goes to other places, leaves its own position, and goes to other places, if you do not understand that the root cause of the change of the disease is wind, etc., you cannot treat the disease. Similarly, you must also understand other situations, understand the cause of the disturbance of wind, etc., and the basis of the disease, and quickly treat and relieve the disease with medicine. If you do not understand the disease, you cannot treat it. Even if the cause and nature are not completely different, you must understand the differences in their respective characteristics and functions. What distinguishes wind, etc. is its nature, and what causes it to increase is the cause. Roughness, etc. are not called nature, because they are long-term causes. If doctors practice only through these, can they treat without making mistakes? Or do you need to consider other factors? Therefore, it is said: harmful objects, places, weakness, strength, time, fire, nature, age, courage, habits, and food, these situations are different. These, even the subtle points, must be examined. By examining the nature of diseases and medicines, you can start treatment, and you will never go wrong. That is to say, if you do not combine these factors, you must examine harmful objects, etc. separately, understand their original appearance, and also understand the disease. Harmful objects, etc., even the subtle points, must also be