Tibetan
ཀན་གྱི་རིམས་ནད་ལངས་པའི་ཟླ་ལ་རླུང་དང་མཁྲིས་པའི་ནད་ཀྱང་དེའི་རྗེས་ལ་འབྱུང་ངོ༌། །མི་ཉམས་འཚག་ཆེ་བ་ཞིག་ལ་རིམས་ནད་ཚ་བས་ཆུང་དུ་ཞིག་གིས་སྔར་བཏབ་ལ་ཕྱི་ནས་ནད་དེ་མ་ཡིན་པ་གནོད་པའི་ནད་བླ་བརྣན་གཞན་ལྟ་བུས་བཏབ་པ་ཡང་མེད་ན་རིམས་ནད་དེ་ལྟ་བུ་ནི་གསོ་སླ་བ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ནད་པའོ་ཅོག་གི་ནད་གསོ་བ་ལ། འཚོའམ་མི་འཚོ་དཀའ་སླ་ཅི་འདྲ་བ་བརྟག་པ་ནི་ནད་པའི་ཁ་གདོང་ལ་སོགས་པ་ཇི་ལྟར་གྱུར་པའི་ཚུལ་དང་ལྟ་བ་དང་མཚན་མ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་དམིགས་བཤད་པ་དང་སྦྱོར་ལ། གསོ་དཀའ་སླ་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག །དེ་ལ་རིམས་ནད་མ་སྨིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རིམས་ཀྱིས་དང་པོ་གསར་དུ་བཏབ་པ་རྩེ་མ་ཞིལ་བ་ལྟ་བུ་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་རིམས་ཚབས་ཆེ་ལ་ན། ཁོང་རྨྱ་བ་མ་ཡིན། གཅིན་མང༌། ཐུར་དུ་བཤང་བ་འགགས་ཏེ་སྲི། ཁ་ཟས་མི་འཇུ། སྐོམ་དད་ཆུང༌། ཁ་ཟས་ཡི་གར་མི་འོང་སྟེ་ནད་ཐབས་འདི་ལྟ་བུ་ནི་རིམས་ནད་གསར་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ་རིམས་ནད་མ་སྨིན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་རིམས་ནད་སྨིན་པར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིམས་ནད་རྩེ་ཞིལ་བར་གྱུར་པ་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་རིམས་ནད་ཚབས་ཆེ་བླ་ཞིང་སྨྲ། དབུགས་ཀྱི་རྔམ་པ་དྲག །མགོ་འཁོར། བཤང་གཅི་དྲི་མ་མི་འགག་པར་ཐུར་དུ་འབྱུང༌། སློན་པར་བྱེད་པའི་ནད་ཐབས་འདི་ལྟ་བུ་ནི་རིམས་ནད་སྨིན་པར་གྱུར་པའི་རྟགས་ཡིན་ནོ། །ཡང་རིམས་ནད་རྣམ་པ་ལྔར་བཤད་པ་ལ་རླུང་དང་མཁྲིས་པ་བད་ཀན་སོ་སོའི་དུས་ཚིགས་ཀྱི་དམིགས་དང་ནད་པའི་ཉམས་འཚག་ཆེ་ཆུང་ལས་ཀྱང་འགྱུར་ཏེ། རིམས་ནད་རྣམ་པ་ལྔ་ཅར་ཡང་ཕལ་ཆེར་ནི་འདུས་པའི་རིམས་ནད་དུ་འགྱུར་རོ། །ལྔ་གང་ཞེ་ན། རྒྱུན་གྱི་རིམས་ནད་དང༌། རྟག་པའི་རིམས་ནད་དང༌། རིམས་ཉིན་གཅིག་པ་དང༌། རིམས་ཉིན་ཞག་གསུམ་པ་དང། རིམས་ཉིན་ཞག་བཞི་པའོ། །དེ་ལ་རྒྱུན་གྱི་རིམས་ནི་ལུས་ཀྱི་སྲོག་ཟུངས་བདུན་དང༌། བཤད་གཅི་དང༌། རྩ་ཀུན་ལ་རླུང་དང༌། མཁྲིས་པ་དང༌། བད་ཀན་གྱི་རིམས་ནད་ཀྱིས་ཁྱབ་པར་བྱས་ནས་ལུས་ཀུན་ཚ་བར་གྱུར་ཏེ། སྲོག་ཟུངས་བདུན་དང༌། བཤད་གཅི་ལ་སོགས་པའི་ནང་དུ་རིམས་དེ་མཚུངས་པར་ཞུགས་ནས་ཚབས་ཆེར་སྐྱིས་ཏེ་རིམས་ཀྱི་མཐུ་ཆེན་ལུས་ལྕི། རྐང་ལག་རེངས་བག་ཏུ་འདུག་སྟེ། དེའི་ཚེ་རྒྱུན་གྱི་རིམས་དེ་ནི་དམིགས་ཀྱིས་ལུས་ཀྱི་ནང་ན་བཅུད་དངས་མ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བརྟེན་ཅིང་འདུག་སྟེ། རིམས་ནད་དེ་ལ་སོགས་པའི་དཔྱད་ཀྱང་དཀའ་ལ། བཟོད་པར་ཡང་རབ་ཏུ་དཀའོ། །རིམས་ནད་དེ་ལྟ་བུས་ཁོང་པའི་ནང་གི་བཤང་གཅི་དྲི་མ་ལ་བབ་སྟེ། ཚ་བའི་དྲོད་ཀྱིས་སྨིན་ཅིང་ཆོས་པར་བྱས་ནས་ནི་མྱུར་དུ་འཚོ་སླའོ། །གལ་ཏེ་ནད་ལུས་ཀྱི་སྲོག་ཟུངས་བདུན་པ་ལ་བབ་སྟེ་རིམས་ནད་ཚབས་ཆེ་བ་དེས་མྱུར་དུ་ སྨིན་ཅིང་ཚ་བས་གདུང་བར་བྱེད་ན་ནི་གསོ་དཀའ་སྟེ་མི་རུང་ངོ༌། །འདུས་པའི་རིམས་ནད་རྒྱུན་ཅེས་བྱ་བ་དེ་རླུང་ལས་གྱུར་པའི་རིམས་ནད་ཡིན་ན་ནི་ཞག་བདུན་དུ་གནས་ཏེ། དེ་ཡང་གལ་ཏེ་རླུང་ངམ། མཁྲིས་པའམ། བད་ཀན་ཉིད་ལས་བབ་སྟེ་ནད་ཉིད་ལ་གདུང་ཞིང་སྨིན་པར་བྱེད་པ་ནི་རིམས་འབྱང་དུ་རུང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ཞག་བདུན་གྱིས་འཚོའོ། །སྲོག་ཟུངས་བདུན་པོ་ཉིད་ཁྲག་ལ་སོགས་པ་དང་ལུས་ཀྱི་དྲི་མ་བཤང་གཅི་ལ་བབ་སྟེ། རིམས་ཚ་བ་དེས་གདུང་ཞིང་ཚོས་པར་བྱེད་ན་ནི་རིམས་འབྱང་དུ་མི་རུང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ཞག་བདུན་གྱིས་འཆི་བར་འགྱུར་རོ། །ཚུལ་དེ་དང་འདྲ་བར་མཁྲིས་པའི་ནད་ནི་ཞག་བཅུས་བྱེ་བྲག་དབྱེའོ། །བད་ཀན་གྱི་ནད་གཞི་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་དབྱེའོ། །དེ་ལྟར་འདུས་པའི་རིམས་ནད་རྒྱུན་ཞེས་བྱ་བའི་རིམས་དེ་འཚོ་བ་དང་འཆི་བར་འགྱུར་བའི་བྱེ་བྲག་ནི་དེ་ལྟར་བལྟའོ། །ཞེས་གནའི་དྲང་སྲོང་མེ་བཞིན་འཇུག་དེ་སྐད་འཆད་དོ། །ཡང་དྲང་སྲོང་ལྗང་སྔོའི་བུ་ན་རེ་རླུང་ལས་གྱུར་པའི་རིམས་ཞག་བདུན་གྱིས་སོས་འཆིའི་བྱེ་བྲག་དབྱེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཞག་བཅུ་བཞིས་བྱེ་བྲག་དབྱེའོ། །མཁྲིས་པའི་རིམས་ནད་ཞག་དགུས་བྱེ་བྲག་དབྱེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཞག་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱིས་འཚོ་འཆིའི་བྱེ་བྲག་དབྱེའོ། །བད་ཀན་གྱི་རིམས་ནད་ཞག་བཅུ་གཅིག་གིས་བྱེ་བྲག་དབྱེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཞག་ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་ཀྱིས་བྱེ་བྲག་དབྱེའོ། །དེ་ལྟར་རླུང་དང༌། མཁྲིས་པ་དང༌། བད་ཀན་གསུམ་གྱི་རིམས་ནད་འདུས་པའི་རྒྱུན་ཞེས་བྱ་བས་བཏབ་པ་འཚོ་འཆིའི་བྱེ་བྲག་གི་ཚིགས་ནི་དེ་ལྟར་བ་ལྟ་ཞེས་འཆད་དོ། །རིམས་ནད་གྲངས་སོ་སོར་བསྟན་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་ནད་པ་ནད་རྩེ་ཞིལ་ན་ཉམ་ཆུང་སྟེ་རིད་པ། ཁ་ཟས་མི་འཕྲོད་པ་གཅིག་ཟོས་སམ་བསྟེན་པ་དང༌། བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གནོད་པ་ཞིག་བྱས་ན་ནད་དམིགས་ཆུང་དུས་ཀྱང་སྲོག་ཟུངས་བདུན་པོ་ཤ་ཁྲག་ལ་གནོད་པར་བྱས་ཏེ་ནད་ཀྱི་དཀྱེལ་དང་དཔུང་སྐྱེས་ནས་རིམས་ནད་དེ་ཡུན་རིང་དུ་ན་ཞིང་ནད་ལ་གཉེན་པོ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། རེས་འགའ་ནི་ཚབས་ཆེ། རེས་འགའ་ནི་ཚབས་ཆུང་སྟེ། རིམས་ནད་དེ་རླུང་དང༌། མཁྲིས་པ་དང༌། བད་ཀན་རང་རང་གི་དུས་ ཀྱི་ཆེ་ནད་ཀྱི་སྟོབས་སྐྱེས། ནད་ལ་བར་ཆད་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་རིམས་རྒྱུན་རིང་དུ་གྱུར་པ་ལ་ཡང་སྨན་དཔྱད་ཀྱི་མཐུ་སྐྱེད་ན་ནི་རིམས་ནད་ཕྱིན་ཏོ། །སྨན་དཔྱད་ཀྱི་མཐུ་ཆུང་ན་ནི་རིམས་ནད་མི་ཕྱིན་ཏོ། །རླུང་དང༌། མཁྲིས་པ་དང༌། བད་ཀན་གྱི་ནད་དམིགས་ཟད། རིམས་ནི་ཆུང་ལ་ཕྲ་བར་གྱུར་པའི་ཚེ་ན་རིམས་ནད་དེ་ཕོ་བའི་ནང་གི་བཅུད་དངས་མའི་ནང་ན་འདུག་གོ །དེ་ལྟར་རིམས་དེ་བཅུད་དངས་མའི་ནང་ན་འདུག་པར་གྱུར་ན་ལུས་རིད་ཅིང་སྐེམ། བཞིན་དང་ཁ་དོག་ངན། རྨོངས་བག་ཏུ་འདུག །ཁོང་སྙོམ། ཁ་ཟས་ཡི་གར་མི་འོང་བ་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་བཅུད་དངས་མ་དང་རིམས་སུ་འདྲེས་ཏེ་ཕོ་བ་ན་འདུག་པའི་རྩ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོ་ཡང་དེ་ན་ཁ་བྱེ་ཞིང་འདུས་པས་རྩ་སྒོ་ཀུན་གྱི་ནང་ན་བཅུད་དངས་མ་རིམས་དང་འདྲེས་པ་དེར་སོང་ན་ལུས་ཐམས་ཅད་ལ་རྒྱུན་གྱི་རིམས་ནད་དེས་མྱུར་དུ་ཁྱབ་སྟེ་ན་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་རྟག་པའི་རིམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདུས་པའི་རིམས་རྒྱུན་ཞེས་བྱ་བ་ལས་ཚུལ་མི་འདྲ་བར་ལོག་པར་ལྟ་སྟེ་ནད་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མི་འདྲའོ། །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན་རྒྱུན་གྱི་རིམས་དེ་ནི་ཉིན་ཞག་དུ་མ་ཞིག་ཏུ་ཉིན་མཚན་རྒྱུན་དུ་ནའོ། །རྟག་པའི་རིམས་འདི་ནི་ཉིན་པར་ལན་གཉིས་ནད་ལྡང༌། མཚན་མོ་ལན་གཉིས་ནད་ལྡང་ཞིང་ན་བས་དེའི་ཕྱིར་མི་འདྲའོ། །ནད་ལྡང་བའི་དུས་ཀྱང་མ་ངེས་ཏེ་རེས་འགའ་སྔ་དྲོ། རེས་འགའ་ཕྱི་དྲོ། རེས་འགའ་ཉི་མ་གུང་ལ་ན། མཚན་མོ་ཡང་ནམ་སྟོད་ནམ་སྨད་ལ་ན་བའི་དུས་ངེས་པ་མེད་དོ། །ཐོག་མ་ནད་ཀྱིས་འདེབས་པའི་དུས་ཀྱང་ངེས་པ་མེད་དོ། །རྟག་པའི་རིམས་འདི་ཉིད་ནི་ཁྲག་ལ་ཕལ་ཆེར་བརྟེན་ཅིང་འདུག་པ་དེ་ནི་རྟག་པའི་རིམས་ཞེས་བྱའོ། །ཁ་ཅིག་ན་རེ་རྟག་པའི་རིམས་དེ་ནི་ཉིན་ལན་གཉིས་ན་ཞིང་མཚན་ལན་གཉིས་ན་ཞེས་ཀྱང་འཆད་དོ། །དེ་ལ་རིམས་ཉིན་གཅིག་པ་ནི་ཉིན་གཅིག་ཀྱང་ལན་རེ་རེ་ན་བ་ཡིན་ཏེ། རིམས་དེ་ཡང་ཤའི་རྩ་བའི་ནང་ན་བརྟེན་ཅིང་འདུག་པ་ཡིན་ནོ། །ཉིན་གཅིག་པའི་རིམས་འདི་ནི་རིམས་ཀྱི་ནང་ན་ནད་ཚབས་མི་ཆེ་བ་ཡིན་ཏེ་གསོ་སླའོ། །དེ་ལ་ཉིན་གསུམ་པའི་རིམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉིན་གཅིག་ དང་པོ་རིམས་ཀྱིས་བཏབ་ལ་དེའི་ཕྱི་དེ་ཉིན་ནི་མི་ནའོ། །དེའི་ཡང་ཕྱི་དེ་ཉིན་ན་བར་བྱེད་པ་དེ་ལྟ་བུའོ། །རིམས་འདི་ནི་ཚིལ་གྱི་རྩ་བའི་ནང་ན་ཞེན་ཅིང་འདུག་པ་ཡིན་ཏེ། མཁྲིས་པ་དང་རླུང་གཉིས་གླད་པའི་སྤྱི་བོར་ཞུགས་ཤིང་ཞེན་ན་གླད་པའི་སྤྱི་བོ་ནའོ། །རྐང་པ་མན་ཆད་དཀུ་དོར་ན་ན་བད་ཀན་དང་མཁྲིས་པ་ལས་གྱུར་པའི་ནད་ཡིན་ནོ། །རྒྱབ་ན་ན་རླུང་དང་བད་ཀན་ལས་གྱུར་པའི་ནད་ཡིན་ནོ། །བཞི་པའི་རིམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི།
Chinese
在发生流行病的月份，风和胆的疾病也随之而来。如果一个人身体强壮且抵抗力强，最初感染的流行病程度较轻，之后没有其他疾病或额外的疾病（如邪魔附体）侵袭，那么这种流行病就容易治疗。此外，在治疗所有患者的疾病时，为了诊断能否治愈、难以治愈或容易治愈，需要了解患者的面部等情况，并结合观察和症状进行解释和应用。 要了解治疗的难易程度。所谓“未成熟的流行病”，指的是流行病最初新发，就像花苞未开一样。这种流行病虽然严重，但不会胡言乱语，尿液发黄，大便不通，食欲不振，口渴不明显，不想吃东西。这种病症被称为新发流行病，即未成熟的流行病。所谓“成熟的流行病”，指的是流行病像花苞绽放一样。这种流行病病情严重且谵妄，呼吸急促，头晕，大小便顺畅，并伴有呕吐。这种病症是流行病成熟的迹象。此外，流行病有五种类型，它们会根据风、胆、痰各自的时节特点以及患者的抵抗力强弱而变化。这五种类型的流行病大多会转化为混合型流行病。这五种类型是什么呢？即：常发流行病、持续流行病、一日流行病、三日流行病和四日流行病。所谓常发流行病，是指风、胆、痰引起的流行病遍布全身的七种生命精华、大小便以及所有脉络，导致全身发热。流行病平等地进入七种生命精华和大小便等，并迅速发展，流行病的威力巨大，身体沉重，四肢僵硬。此时，常发流行病特别依赖于体内被称为“精华”的物质。这种流行病难以诊断，也极难忍受。这种流行病会影响腹内的大小便和分泌物，导致发热
English
In the month when epidemics arise, diseases of wind and bile also follow. If a person is strong and has good resistance, and the epidemic initially contracted is mild, and there are no other diseases or additional afflictions (such as demonic possession) attacking from the outside, then such an epidemic is said to be easy to treat. Furthermore, in treating the diseases of all patients, in order to diagnose whether it can be cured, is difficult to cure, or is easy to cure, it is necessary to understand the patient's facial expressions and other conditions, and to explain and apply them in conjunction with observation and symptoms. Know the ease or difficulty of treatment. The so-called "immature epidemic" refers to an epidemic that is newly emerging, like an unopened flower bud. This epidemic, although severe, does not cause delirium, the urine is yellow, the stool is blocked, there is a loss of appetite, thirst is not obvious, and there is no desire to eat. This condition is called a newly emerging epidemic, that is, an immature epidemic. The so-called "mature epidemic" refers to an epidemic that is like a blooming flower bud. This epidemic is severe and causes delirium, rapid breathing, dizziness, smooth bowel movements and urination, and is accompanied by vomiting. This condition is a sign of a mature epidemic. Furthermore, there are five types of epidemics, which vary according to the seasonal characteristics of wind, bile, and phlegm, and the strength of the patient's resistance. All five types of epidemics mostly transform into mixed epidemics. What are these five types? Namely: constant epidemic, persistent epidemic, one-day epidemic, three-day epidemic, and four-day epidemic. The so-called constant epidemic refers to the epidemic caused by wind, bile, and phlegm spreading throughout the body's seven life essences, urine and feces, and all the channels, causing the whole body to become feverish. The epidemic enters equally into the seven life essences and urine and feces, etc., and develops rapidly, the power of the epidemic is great, the body is heavy, and the limbs are stiff. At this time, the constant epidemic specifically relies on the substance called "essence" in the body. This epidemic is difficult to diagnose and extremely difficult to endure. This epidemic affects the urine, feces, and secretions in the abdomen, causing fever.
Chinese
如果用火的温度使其成熟并改变，就能迅速痊愈。如果疾病侵袭身体的七种生命精华，导致严重的瘟疫迅速成熟并被热灼烧，那么就难以治疗，这是不行的。被称为“混合瘟疫之流”的瘟疫，如果是风引起的瘟疫，那么会持续七天。而且，如果是由风、胆汁或痰引起的，灼烧和成熟疾病本身，那么被称为“可能爆发瘟疫”，七天就能痊愈。如果七种生命精华侵袭血液等和身体的污垢大小便，瘟疫的热灼烧并改变它们，那么被称为“不可能爆发瘟疫”，七天就会死亡。与此类似，胆汁的疾病用十天来区分。痰的疾病用十二天来区分。因此，被称为“混合瘟疫之流”的瘟疫，其痊愈和死亡的区别就是这样观察的。古代的贤者如火入（的智慧）就是这样说的。另外，贤者绿松之子说，风引起的瘟疫用七天来区分痊愈和死亡，实际上是用十四天来区分。胆汁的瘟疫用九天来区分，实际上是用十八天来区分痊愈和死亡。痰的瘟疫用十一天来区分，实际上是用二十二天来区分。因此，风、胆汁和痰三种瘟疫混合引起的疾病，其痊愈和死亡的区别的节点就是这样观察的。虽然瘟疫的数量分别显示了，但是如果病人病情恶化，变得虚弱和消瘦，吃了或接触了不合适的食物，或者做了有害的事情等，即使疾病的目标很小，也会损害七种生命精华的肉和血，疾病的范围和力量就会增长，瘟疫会长期存在，并且疾病变得没有抵抗力。有时严重，有时轻微。瘟疫会增强风、胆汁和痰各自时节的大病的力量，阻碍疾病。因此，对于长期存在的瘟疫，药物和治疗的力量
English
If it is ripened and transformed by the heat of fire, it will be easy to heal quickly. If the disease attacks the seven vital essences of the body, causing a severe epidemic to ripen quickly and be burned by heat, then it is difficult to treat and not permissible. The epidemic called "the flow of mixed plague," if it is a plague caused by wind, will last for seven days. Moreover, if it is caused by wind, bile, or phlegm, burning and ripening the disease itself, it is called "likely to break out as a plague," and it will heal in seven days. If the seven vital essences attack blood and other bodily impurities like feces and urine, and the heat of the plague burns and transforms them, it is called "unlikely to break out as a plague," and death will occur in seven days. Similarly, bile diseases are distinguished by ten days. Phlegm diseases are distinguished by twelve days. Therefore, the distinction between healing and death for the plague called "the flow of mixed plague" is observed in this way. The ancient sage, like fire entering (wisdom), spoke in this way. Furthermore, the sage Green Pine Son said that distinguishing between healing and death for wind-caused plagues in seven days is actually distinguished by fourteen days. Distinguishing bile plagues in nine days is actually distinguishing between healing and death in eighteen days. Distinguishing phlegm plagues in eleven days is actually distinguished by twenty-two days. Therefore, the nodes of distinction between healing and death for diseases caused by the mixture of wind, bile, and phlegm are observed in this way. Although the number of plagues is shown separately, if the patient's condition worsens, becoming weak and emaciated, eating or engaging in unsuitable foods, or doing harmful things, even if the target of the disease is small, it will harm the flesh and blood of the seven vital essences, and the scope and power of the disease will grow. The plague will persist for a long time, and the disease will become defenseless. Sometimes it is severe, sometimes it is mild. The plague will enhance the power of the major diseases of wind, bile, and phlegm in their respective seasons, hindering the disease. Therefore, for long-lasting plagues, the power of medicine and treatment