Tibetan
ཅིག་འཁྲུགས་ནས་དཀྱིལ་འཁོར་ལྟ་བུའི་ནད་དུ་གྱུར་ཏེ། དེ་ཡང་ཤས་ཆེར་གཡའ་ཞིང་མང་དུ་འབྱུང་བ་དང་ལྡན་པའི་ནད་ཤས་ཆེར་གྱུར་པ་དེ་ནི་ཨ་ཀོ་ཐ་ཞེས་བྱ་བ་དང༌། དེ་ལྟར་འབྲུམ་བུ་མོའི་ནད་ཀྱི་བྱེ་བྲག་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་ཏུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །འབྲུམ་བུ་ཕྲ་མོའི་ནད་དམིགས་བརྟགས་པའི་ལེའུ་སྟེ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཅིག་པ་རྫོགས་སོ།། །།དེ་ནས་འབྲུམ་བུ་ཕྲ་མོ་ལ་སོགས་པ་གསོ་བའི་ལེའུ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་རའི་འགྲམ་པ་ལྟ་བུའི་ནད་མ་སྨིན་པ་ལ་ནི་སྲིན་བུ་པད་པས་ཁག་དབྱུང་ངོ༌། །ནས་ལྟ་བུའི་འབྲུམ་བུའི་ནད་ལ་ནི། ཐོག་མར་དུགས་ཀྱིས་བཞུས་ལ་དེ་ནས་ཐང་ཤིང་དང༌། རུ་རྟ་དང༌། ལྡོང་རོས་དང༌། བ་བླ་རྣམས་ཀྱི་ལྡེ་གུས་བསྐུའོ། །པ་ཤན་ག་ད་བའི་ནད་ལ་ཡང་ཆོ་ག་དེ་ལྟར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྨིན་པའི་རྨའི་གསོ་བ་རྣམས་ཀྱང་སྦྱར་རེ། །དེ་ལ་བཞིན་མ་རུངས་པར་གྱུར་པའི་ནད་ལ་ནི་སེང་ཕྲོམ་དང། འུ་སུ་དང༌། ཤུ་དག་དང་དེ་གསུམ་བཏགས་པའི་ཕྱེ་མ་འམ་ཡང་ན་ནྱ་གྲོ་དྷའི་ལོ་མ་འམ་རྒྱ་སྟར་གྱི་ལོ་མ་གང་ཡང་རུང་བ་ཚྭ་དང་སྦྱར་བའི་ལྡེ་གུས་བསྐུའོ། །དེས་མ་ཞི་ན་སྐྱུག་སྨན་དང༌། སྣ་སྨན་གཏང་བ་དང་དཔྲལ་རྩ་གཏར་བ་རྣམས་བྱའོ། །པདྨའི་ཚེར་མ་ལྟ་བུའི་ནད་ལ་ནི་ནིམ་པའི་ཁུ་བས་སློན་བྱ་ཞིང་ནིམ་པ་བསྐོལ་བའི་ཁུ་བ་སྦྲང་རྩི་དང་མར་སྦྱར་བ་བླུད་དེ་ནིམ་པ་དང་དོང་ག་སྦྱར་བས་བྱུག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་རྨ་ཁ་ཡངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་གྲང་བ་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱི་ནད་དང་ཨེ་རི་བེ་ལ་ཀ་ཞེས་བྱ་བ་རྣམས་ནི་མཁྲིས་པའི་མེ་དབལ་གྱི་གསོ་བ་ཇི་ལྟར་བསྟན་པ་བཞིན་བྱའོ། །མེ་རོ་ཧི་ནི་ཞེས་བྱ་བའི་ནད་ལ་ནི་སྤང་བར་བྱའོ། །ཛ་ལ་གརད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ནད་ལ་ནི་སྨྱུང་བ་དང་ཁྲག་དབྱུང་བར་བྱ་བ་དང༌། རྩུབ་ཆོས་བྱ་བ་དང༌། སློན་ཁྲུས་ཀྱིས་ལུས་སྤྱང་བ་དང་སྐྱུ་རུ་རའི་སྦྱོར་བ་དང༌། བསིལ་བའི་བྱུག་པ་རྣམས་རྟག་ཏུ་སྦྱར་རོ། །བིདྷ་རི་ ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནད་པ་ལ་ཁྲག་གཏར་ཏེ་བད་ཀན་གྱི་ཐོར་བུའི་གསོ་བ་རྣམས་སྦྱར་རོ། །གསེག་མ་ལྟ་བུའི་འབྲུམ་བུ་ལ་ནི་ཚིལ་ལས་གྱུར་པའི་གསོ་བ་རྣམས་བྱའོ། །འབྲུམ་བུ་གྲོག་མའི་ཁ་ལྟ་བུ་ནད་རྐང་པ་དང་ལག་པར་བྱུང་ཞིང་ཚབས་ཆེར་སྐྱེས་པ་དང༌། བུ་ག་མང་བ་དང༌། སྐྲང་བ་དང། གནད་དུ་བྱུང་བ་རྣམས་ནི་སྤང་བར་བྱའོ། །མཚན་མ་དེ་དང་མི་ལྡན་པ་རྣམས་ནི་གསོ་བར་བྱའོ། །དེ་ཡང་ཐོག་མར་ལུས་སྤྱང་ཞིང་ཁྲག་བྱུང་ལ་དེའི་འོག་ཏུ་ལན་ཚྭ་དང༌། དོང་ག་དང༌། ཨ་ཀ་རུ་དང༌། ཅི་ཙེ་བ་དང༌།
Chinese
一旦错乱，就会变成如轮状的疾病。其中，多发痒且多发的疾病，被称为阿科塔。如此，小痘疮的疾病的分类有三十六种。小痘疮疾病的辨别诊断章节，第三十一节结束。然后，将要讲述治疗小痘疮等疾病的章节。其中，对于如羊腮般的未成熟疾病，要用莲子虫来分清。对于如青稞般的痘疮疾病，首先用热敷使其融化，然后涂抹唐辛、芸香、狼毒草、巴拉等的药膏。对于帕香嘎达瓦的疾病，也要如此进行治疗。同样地，成熟的伤口的治疗方法也要混合使用。其中，对于面容变得难看的疾病，要用森仲、乌苏、许达，或者用这三种药材磨成的粉末，或者用榕树的叶子，或者用芥菜的叶子，无论哪种，都要与盐混合制成药膏涂抹。如果这样还不能缓解，就要使用催吐药、鼻药，以及额头放血等方法。对于如莲花刺般的疾病，要用印度楝的汁液来清洗，并服用煮沸的印度楝汁液，与蜂蜜和黄油混合，并用印度楝和狼毒草混合物涂抹。其中，从名为“伤口宽大”到名为“寒冷”的疾病，以及名为“埃里贝拉卡”的疾病，都要按照治疗胆病的火毒的方法进行治疗。对于名为“梅罗希尼”的疾病，要避免。对于名为“扎拉嘎达巴”的疾病，要禁食和放血，进行粗糙的治疗，用洗涤剂清洗身体，使用余甘子的配方，并经常使用清凉的涂抹剂。名为“维达日”的疾病，要给病人放血，并使用治疗黏液性疖子的方法。对于如瓦片般的痘疮，要使用油脂类的治疗方法。对于如蚂蚁洞口的痘疮，疾病发生在脚和手上，并且严重生长，有很多孔洞，肿胀，发生在要害部位的，要避免。不具备这些特征的，可以治疗。首先要清洗身体并放血，之后使用岩盐、狼毒草、阿嘎如、吉泽瓦、
English
Once disordered, it transforms into a disease resembling a wheel. Among these, the disease that is mostly itchy and occurs frequently is called Akota. Thus, the classifications of smallpox diseases are taught to be thirty-six in number. This concludes the thirty-first chapter, the differential diagnosis of smallpox diseases. Next, the chapter on treating smallpox and other diseases will be explained. Among these, for immature diseases resembling sheep's cheeks, the lotus worm should be used to differentiate. For diseases of smallpox resembling barley, first melt it with steam, and then apply a paste of Tangxing, Ruta, Wolfsbane, and Bala. For the disease of Pashang Gadawa, the same procedure should be followed. Similarly, treatments for mature wounds should also be combined. Among these, for diseases where the face becomes unsightly, use Sengtrom, Usu, Shudag, or the powder made from these three ingredients, or the leaves of the Banyan tree, or the leaves of the mustard plant, whichever is available, mixed with salt to make a paste and apply it. If this does not alleviate it, then emetics, nasal medicines, and forehead bloodletting should be performed. For diseases resembling lotus thorns, wash with neem juice, and administer boiled neem juice mixed with honey and butter, and apply a mixture of neem and wolfsbane. Among these, diseases from "wide wound" to "cold," and the disease called "Eribelaka," should be treated according to the method of treating bile fire poison. The disease called "Merohini" should be avoided. For the disease called "Jala Garadpa," fasting and bloodletting should be performed, rough treatments should be done, the body should be cleansed with detergents, the Amla formulation should be used, and cooling applications should always be applied. The disease called "Vidhari" requires bloodletting from the patient, and the treatments for phlegm boils should be applied. For smallpox resembling tiles, treatments made from oils should be used. For smallpox resembling ant holes, diseases occurring on the feet and hands, growing severely, with many holes, swelling, and occurring in vital areas, should be avoided. Those that do not possess these characteristics can be treated. First, the body should be cleansed and bloodletting performed, and afterwards, rock salt, wolfsbane, Agarwood, Jizeva,
Tibetan
རྒྱ་སྲན་ནག་པོའི་རྩ་བ་དང༌། དནྟི་དང༌། ཏིལ་བཏགས་པ་དང། ནས་ཕྱེ་རྣམས་ཀྱིས་བསྐུས་ལ་སྨིན་པ་དང༌། ཤ་མ་རུངས་པ་མཚོན་གྱིས་ལེགས་པར་བཅད་དེ་ཐལ་སྨན་ནམ་མེ་ལ་བསྲེག་པར་བྱའོ། །ཀ་ད་ར་ཀ་ཞེས་བྱ་བའི་ནད་ནི་མཚོན་གྱིས་མ་ལུས་པར་ཕྱུང་སྟེ་མར་བསྐོལ་བས་བསྲེག་པར་བྱའོ། །གཞང་འགགས་པའི་འབྲུམ་བུ་ལ་ནི་ཛ་ལ་མར་ནིའི་གསོ་བ་རྣམས་བྱའོ། །ཉེ་བའི་སེན་མོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སློན་ཁྲུས་ཀྱིས་ཚ་བ་ཞི་བར་བྱས་ལ་མཚོན་གྱི་ལས་ཀྱིས་གསོ་བར་བྱའོ། །ཀུན་ཁའི་ནད་མ་རུངས་པ་དང་གསེག་མ་ལྟ་བུའི་ནད་ལ་ཡང་ཆོ་ག་དེ་ལྟར་བྱའོ། །ཡང་ན་རྩབས་ཀྱིས་བླུགས་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ནས་ནག་ཚུར་དང་ཏིལ་དང་རོ་ཙ་ན་དང་ནིམ་པའི་ལོ་མའི་ལྡེ་གུས་ཀྱང་བསྐུའོ། །ཏིལ་ནག་པོ་ལྟ་བུའི་ནད་ལ་ནི་མེའི་ལས་བྱའོ། །པགས་པའི་མཛེར་པ་སྦྲང་བུ་མཆུ་རིངས་ལྟ་བུའི་ནད་ལ་མེ་ཤེལ་སེང་ལྡེང་གི་མེ་ལ་བསྲེགས་པའི་ཐལ་བས་བསྐུའོ། །དེ་བཞིན་དུ་པགས་པའི་ཤ་མཛེར་དེ་ཉིད་དང་ཛ་རུམ་ནི་གཉིས་ལ་ནི་མཚོན་གྱིས་བཅད་ལ་གོང་མའི་ཐལ་བས་གདབ་པོ། །ལན་ཚྭ་ཞེས་བྱ་བའི་ནད་ལ་ནི་ཇི་ལྟར་གནས་པ་བཞིན་དུ་གཏར་ག་བྱ་སྟེ། ཤིང་འོ་མ་ཅན་གྱི་ཤུན་པ་དང༌། མྱུ་གུ་འོ་མ་དང་བཏགས་ཏེ་བྱུག་གོ །དེ་ཡང་ངོ་ཤིག་ལ་ནི་ཨརྫུ་ནའི་ཤུན་པ་འམ། བཙོད་གང་ཡང་རུང་བ་སྤྲང་རྩི་དང་སྦྱར་བའི་ལྡེ་གུས་བསྐུ་བ་འམ། ཡང་ན་རྟ་དཀར་པོའི་རྨིག་པ་བ་སྲེགས་པའི་སྣག་ཚ་མར་གསར་དང་སྦྱར་བས་བསྐུའོ། །ཡང་ན་ཙནྡན་དམར་པོ་དང༌། བཙོད་དང༌། རུ་རྟ་དང༌། སེང་ཕྲོམ་དང༌། པྲི་ཡང་ཀུ་དང༌། ནྱ་གྲོ་དྷའི་མྱུ་ གུ་དང༌། སྲན་ཆུང་གི་མྱུ་གུ་རྣམས་ཀྱི་ལྡེ་གུས་བསྐུ་བ་བྱས་ན་གདོང་གི་མདོག་གསལ་ཞིང་ངོ་ཤིག་འཇོམས་སོ། །ཟི་ར་རྣམ་གཉིས་དང༌། ཏིལ་ནག་པོ་དང༌། ཡུངས་ཀར་དང་དེ་རྣམས་འོ་མ་དང་བཏགས་ཏེ་བསྐུས་ན་གདོང་གི་ངོ་ཤིག་སེལ་བར་བྱེད་དོ། །ཡང་ན་སྲན་ཆུ་ང་ཕུབ་མ་མེད་པ་བརྔོས་པ་འོ་མ་དང་བཏགས་ཏེ་མར་དང་སྦྲང་རྩི་དང་ལྡེ་གུར་བྱས་པས་བསྐུའོ། །ཡང་ན་ཤལ་མ་ལིའི་ཚེར་མ་རྣོན་པོ་འོ་མ་དང་བཏགས་པས་བསྐུའོ། །ཡང་ན་རྒྱ་ཤུག་གི་ཚི་གུའི་ཕྱེ་མ་བུ་རམ་དང་སྦྱར་བས་བསྐུས་ན་ཕན་ནོ། །ཡང་ན་རི་བོང་གི་ཁྲག་སྦྲང་རྩི་དང་སྦྱར་བས་བསྐུས་ན་ཕན་ནོ། །ཡང་ན་ཁ་ལུང་གི་ཁུ་བའི་ནང་དུ་རུ་རྟ་ཞག་བདུན་གྱི་བར་དུ་སྦངས་ཏེ་སྦྲང་རྩི་དང་སྦྱར་བས་བསྐུའོ། །ཡང་ན་མུ་ས་ལའི་རྩ་བ་རའི་འོ་མ་དང་བཏགས་པ་སྦྲང་རྩི་དང་སྦྱར་བས་བསྐུས་ན་ཕན་ནོ། །ཡང་ན་བ་ལང་གི་རུས་པ་དང༌
Chinese
黑大豆的根，和巴豆（藏文：དནྟི་），以及芝麻粉，大麦粉等涂抹后使其成熟，将未成熟的肉用刀好好切开，用灰药或火烧。名为卡达拉卡的疾病，要用刀全部切除，用酥油煎炸后烧掉。对于肛门闭塞的痘疹，要做加拉玛尼的治疗。名为近甲的疾病，用冷水浴降温后，用刀手术治疗。对于未成熟的昆卡病和像冰雹一样的疾病，也同样进行治疗。或者用药汁灌注，然后涂抹黑芥子，芝麻，红花和印度楝树叶的糊。对于像黑芝麻一样的疾病，要用火疗。对于像长喙蜂一样的皮肤疣，用火镜或云母的火烧成的灰涂抹。同样，对于皮肤的肉疣和姜黄这两种病，用刀切开后，敷上之前的灰。对于名为盐疮的疾病，要根据情况进行放血，将有乳汁的树的树皮和乳汁的嫩芽混合后涂抹。还有，对于面部痤疮，可以用阿朱那树的树皮或者茜草，无论哪种都与蜂蜡混合后涂抹，或者将白马的蹄子烧成的墨与新酥油混合后涂抹。或者用红檀香，茜草，芸香，白芥子， ప్రియంగు（梵文罗马拟音：priyaṅgu），榕树的嫩芽，小扁豆的嫩芽等制成糊状涂抹，可以使面色红润，消除面部痤疮。两种茴香，黑芝麻，芥菜籽，将这些与牛奶混合后涂抹，可以消除面部的痤疮。或者将未煮过的扁豆炒熟后与牛奶混合，制成酥油和蜂蜜的糊状涂抹。或者用木棉的尖刺与牛奶混合后涂抹。或者将山核桃的果肉粉与红糖混合后涂抹，会有帮助。或者将兔子的血与蜂蜜混合后涂抹，会有帮助。或者将芸香浸泡在酸石榴汁中七天，然后与蜂蜜混合后涂抹。或者将天门冬的根与羊奶混合，然后与蜂蜜混合后涂抹，会有帮助。或者牛的骨头和
English
The root of black soybeans, and croton tiglium (Tibetan: danti), and sesame flour, barley flour, etc., are applied and ripened. Immature meat is cut well with a knife and burned with ash medicine or fire. The disease called Kadarakaka should be completely removed with a knife, fried in butter, and burned. For pimples that block the anus, treatments for Jala Marani should be performed. The disease called 'near nail' should be cooled down with a cold bath and treated with a knife operation. For immature Kunka disease and diseases like hail, the same treatment should be performed. Alternatively, it should be infused with juice, and then a paste of black mustard, sesame, safflower, and neem leaves should be applied. For diseases like black sesame, fire therapy should be used. For skin warts like long-beaked bees, the ash burned in the fire of a burning glass or mica should be applied. Similarly, for the same skin flesh warts and turmeric, cut them with a knife and apply the previous ash. For the disease called salt sore, a bloodletting should be performed according to the condition, and the bark of a milky tree and milky sprouts should be mixed and applied. Also, for facial acne, the bark of Arjuna tree or madder, whichever is mixed with beeswax and applied, or the soot of a white horse's hoof burned and mixed with fresh butter should be applied. Alternatively, a paste made of red sandalwood, madder, rue, white mustard, ప్రియంగు (Sanskrit Romanization: priyaṅgu), banyan sprouts, lentil sprouts, etc., can be applied to brighten the complexion and eliminate facial acne. Two kinds of fennel, black sesame, mustard seeds, mix these with milk and apply to eliminate facial acne. Alternatively, uncooked lentils are stir-fried and mixed with milk, made into a paste of ghee and honey, and applied. Alternatively, sharp thorns of silk-cotton tree are mixed with milk and applied. Alternatively, applying walnut pulp powder mixed with brown sugar will help. Alternatively, applying rabbit blood mixed with honey will help. Alternatively, soak rue in sour pomegranate juice for seven days, then mix with honey and apply. Alternatively, applying asparagus root mixed with goat's milk and then mixed with honey will help. Or cow bones and