Tibetan
ཀྱིས་དེ་བསྐྱེད་དེ་ཞབས་ཀྱི་བུ་གའི་སྦོམ་རབ་ཏུ་ཆེ་བ་དང༌། སོར་མོ་གསུམ་གྱི་རྩེ་མོ་ནང་དུ་ཤོང་བ་ཙམ་དུ་བྱའོ། །གཅེའུའི་རྩེ་མོའི་བུ་གའི་ཚད་ནི་མོན་སྲན་སྡེའུ་དང༌། སྲན་ཆུང་དང༌། སྲན་མ་འདི་རྣམས་བཙོས་པ་ཤོང་བ་དང༌། རྒྱ་ཤུག་གི་འབྲས་བུ་ཤོང་བའི་ཚད་ཆེ་ཆུང་གི་རིམ་པ་དེ་ལྟར་བྱའོ། །གཅེའུའི་རྩེ་མོའི་གོང་དུ་ཁོག་པ་གདགས་པའི་ཚད་ནི་གཅེའུའི་བུ་ག་སྦོམ་པའི་ཚད་དང་མཉམ་པར་བྱའོ། །གཅེའུ་ནས་སྨན་གཏོང་བའི་ཚེ་གཅེའུའི་རྩེ་མོའི་ཁ་བཀབ་པའམ། པགས་པས་བཅད་དེ་མ་བོ་བར་བྱས་ནས་གཏང་ངོ༌། །གཅེའུའི་ཞབས་སྦོམ་པོའི་ཁ་ནས་ཡང་སོར་གཉིས་སུ་གཞལ་བར་ཁོག་པ་ཅན་དེ་ནས་མར་རིམ་པ་གཉིས་སུ་བཏགས་ལ། བུག་པ་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་སྨན་བླུགས་པའི་སྣོད་ལུག་དང་ར་དང་མ་ཧེ་ལ་སོགས་པའི་ལྒང་པ་ལེགས་པར་མཉེས་པ་ཚོན་གྱིས་དམར་པོར་བཙོས་པ་སྲ་བ་ཕུར་མ་ཐག་ཐུག་དང་དྲི་ང་ བ་དང་རྩའི་རི་མོ་འདི་རྣམས་མེད་ཅིང་འཇམ་ལ་སྲ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་གཅེའུ་དང་སྦྱར་ཏེ་སྲད་བུས་ལེགས་པར་བཅིངས་ལ་སྨན་བླུགས་ནས་བདེ་བར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་ལྒང་པའི་རྐྱལ་བུ་མེད་ན་རྒྱལ་པའི་དཔུང་པའམ། བྱིན་པའི་བགས་པའམ། རས་སྟུག་པོ་ཐགས་བཟང་བ་སྤྲ་ཚིལ་གྱིས་བྱུགས་པ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སྣོད་དུ་བྱའོ། །དེ་ལ་སྨན་མས་གཏོང་སྟེ་བཀྲུ་བའི་ཚད་ནི་བྱིས་པ་ཆུང་ངུ་ལོ་གཅིག་ལ་སྲང་གཅིག་གཏང་ངོ༌། །བྱིས་པ་ཆུང་ངུ་དེ་ལྟ་བུ་ལས་ལོ་རེ་རེ་ལོན་ཞིང་སྨན་སྲང་རེ་རེ་བསྐྱེད་དེ། ལོ་དྲུག་ལོན་ནས་སྲང་བཅུ་གཉིས་གཏང་ངོ༌། །དེ་ཡན་ཆད་ཀྱང་ལོ་གྲངས་ལས་སྲང་གཉིས་གཉིས་སུ་བསྐྱེད་དེ་ལོ་བཅུ་གཉིས་ལོན་པ་དང༌། ལོ་བཅོ་བརྒྱད་ལོན་པ་ནས་ལོ་བདུན་ཅུ་ལོན་པ་མན་ཆད་ལ་སྤྱིར་སྨན་གཏང་བའི་ཚུལ་ནི་ཐུན་རབ་ཏུ་ཆེ་ན་ཡང་སྲང་ཉི་ཤུ་གཏང་ངོ༌། །སྨན་མས་གཏོང་སྟེ་བཀྲུ་བའི་ཐུན་སྲང་ཇི་སྙེད་ཅིག་བཏང་བ་དེ་ལས་དཔགས་ཏེ་ཉམས་བརྟ་ཞིང་ཁོང་སྣུམ་པར་བྱས་པའི་སྨན་མས་གཏོང་བ་བཞི་ཆ་གཅིག་གི་ཚད་དུ་བྱའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཉམས་བརྟ་བའི་སྨན་མས་གཏོང་དུ་རུང་བའི་སྣུམ་བག་བཏང་བ་དང༌། དུགས་བྱ་བའི་ཆོ་ག་ཡང་བྱས། བཀྲུ་སྨན་བཏང་སྟེ་ནང་གི་ནད་ཀྱང་བསལ། འབྲས་ཐུག་སླ་མོ་དང་གར་པོ་ལ་སོགས་པས་ཉམས་འཚག་ཀྱང་བརྟས་ནས་ཉམས་བརྟ་བའི་སྨན་གཏང་དུ་རུང་བར་ཤེས་ན་ཐོག་མ་ཉིད་དུ་ཉམས་བརྟ་བའི་སྨན་མས་གཏང་བར་བྱའོ། །ཉམས་བརྟ་བའི་སྨན་མས་གཏོང་བ་ཡང་དགུན་ཟླ་བཞི་དང་དཔྱིད་ཟླ་གཉིས་ཀྱི་ཚེ་ནི་ཉིན་པར་ཐོང་ཤིག །ཁ་ཅིག་ན་རེ་ཟླ་བ་འདི་དྲུག་གི་ཚེ་མཚན་མོ་ཡང་གཏང་དུ་རུང་ཞེས་ཟེར་རོ། །སོ་གདང་དབྱར་དང་སྟོན་གྱི་ཚེ་ནི་མཚན་མོ་ཐོང་ཤིག །དེ་ལ་ཁོང་སྣུམ་ཞིང་ཉམས་བརྟ་བའི་སྨན་མས་གཏང་པར་བྱ་ན། ཆོ་ག་སྔར་བྱ་བ་ལ་ལུས་མར་གྱིས་བསྐུ་ཞིང་ལྡེ་གུས་དྲིལ་ལ་ཆུ་དྲོན་པོས་ལུས་དག་པར་བཀྲུ། དྲོའི་ཁ་ཟས་ཀྱི་ཚད་སྔ་ན་ཅི་ཟ་བའི་ཐང་ལས་བཞི་གསུམ་ནི་བཟའ་བཞི་ཆ་ཅིག་ནི་མི་བཟའ། ཁ་ཟས་ཅི་ཟ་བ་ཡར་ཕན་པ་ཡང་བ་སྣུམ་ཆེས་པ་ཡང་མ་ཡིན། རྩུབ་ཆེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཟོས་ལ་ཁུ་བ་ལ་སོགས་པ་སྐོམ་གྱི་གོར་བཏུང་བ་དང༌། ཚལ་ནན་ཡང་བཏུང་ངོ༌། ། ཁ་ཟས་ཟོས་པའི་རྗེས་ལ་བཅག་པར་བྱས་ན་བཤང་གཅི་བསྩལ་ལ་མལ་བདེ་བར་འདུག་ན་སྔས་སྨད་ནས་རོ་སྨད་བསྟོད་དེ། གློ་གཡོན་གྱིས་ཕབ་ནས་རྐང་པ་གཡས་པ་བསྐུམ་རྐང་པ་གཡོན་པ་ནི་རྐྱོང་ཤིག །དེ་ནས་གཅེ་འུའི་ནང་ནས་སྨན་མས་གཏོང་སྟེ་གཅེའུའི་ཁ་དང་གཞང་ཁ་ཡང་སྣུམ་གྱིས་བསྐུའོ། །གཅེའུའི་ལྒང་པ་ནང་དུ་སྨན་བླུགས་ལ་དབུགས་ཕྱིར་ཕྱུང་ནས་ཁ་བཅིངས་པ། སྨན་པ་ནད་པའི་རྒྱབ་ལོགས་སུ་འདུག་ནས། རྟབས་བག་ཏུ་སྨན་མྱུར་དུ་བཏང་བའམ། དལ་ཞིང་ཐོགས་པ་མ་ཡིན་པར་བྱ་ཞིང་གཅེའུའི་ནང་ནས་སྨན་ནང་དུ་བཏང་ཞིང་བཙིར་བའི་ཤུགས་ཧ་ཅང་དྲགས་པའམ། དལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་རན་པར་ཅིག་ཅར་ལན་ཅིག་ཏུ་བཙིར་ཅིང་ཐོང་ཤིག །ལྒང་པའི་ཞབས་ན་རླུང་ལུས་པ་ཡོད་ཀྱི་སྨན་གྱི་ལྷག་མ་མ་ལུས་པར་གྱིས་ཤིག །སྨན་བཏང་ཟིན་ནས་བརླ་དང་རྐུབ་ཙོས་ལ་ཐལ་མོས་བརྡབ་ཅིང་གན་རྐྱལ་དུ་བཞག་ལ་ནད་པ་ཉིད་རང་གི་ལམ་ལ་རྐང་པའི་རྟིང་པས་བརྡུང་བར་བྱའོ། །སྨན་པ་འམ། ནད་གཡོག་གིས་ནད་པའི་རྐང་པ་ནས་བཏེག་སྟེ་ལན་གསུམ་གསིགས་ཤིག །དེ་ནས་ནད་པ་སྔས་བཅུག་ནས་བརྐྱང་སྟེ། ཉལ་ལ་རྐང་པའི་རྟིང་པར་ནད་གཡོག་གིས་ཁུ་ཚུར་གྱིས་བརྡུང་བའམ། བརླ་དང་བྱིན་པ་ལ་ཡང་ཁུ་ཚུར་གྱིས་བརྡུང་ཞིང་ལུས་སྣུམ་གྱིས་བསྐུས་ལ་མཉེ་བར་བྱའོ། །ལུས་ལ་བརྡུང་ཞིང་མཉེས་ལ་མི་བདེ་བར་བྱས་པ་དེས། སྨན་སླར་མྱུར་དུ་ཕྱིར་མི་དབྱུང་ངོ༌། །གལ་ཏེ་སྨན་སླར་མྱུར་དུ་ཕྱིར་བྱུང་བས་ཕན་མི་བྱེད་པར་གྱུར་ན། སྨན་མར་ཕྱི་མ་གཞན་ཡང་སྦྱར་ལ་གཏང་ངོ༌། །ཁོང་པའི་དྲོད་ཆེ་བས་སྨན་མས་གཏོང་བ་ཞུ་ན་ནུབ་ཀར་ཁ་ཟས་ཀྱང་བཟའོ། །ཟས་ཟོས་ནས་དེ་ཕན་ཆད་མཚོན་ཐོག་ཐག་ཏུ་ཅི་ཡང་མི་བཟའ་མི་བཏུང་བར་ཉོལ་ཅིག །གལ་ཏེ་སྨན་ཕྱིར་འབྱུང་དུ་མ་རུང་ན་སྨན་སྦྱར་བའི་སྟར་བུའམ། སྨན་རྣོན་པོ་ལྒང་པ་ནས་མས་གཏོང་ཞིང་ཁོང་ན་སྨན་མར་ལུས་པ་ཕྱིར་དབྱུང་ངོ༌། །གལ་ཏེ་ཁོང་པའི
Chinese
要把它做成那样，使底部的孔非常大，能容纳三个手指的指尖。小壶顶端孔的大小，要能容纳煮熟的门豆、小扁豆和豌豆，以及能容纳核桃的尺寸，按大小顺序排列。小壶顶端上方连接的容器的大小，应与小壶孔的粗细相同。用小壶给药时，要盖住小壶顶端的口，或用皮革封住，不要让它漏出来。从小壶粗底的口向上量两指宽的地方做一个带容器的结构，然后向下分两层。在两个孔之间，放置一个装药的容器，用羊、山羊、水牛等的膀胱，充分揉搓，用颜料煮成红色，要坚硬、新鲜、无异味、无血管纹路，光滑而坚硬，将这样的容器与小壶连接，用线仔细缠绕，装入药物，使其稳固。如果没有膀胱，可以用国王的手臂皮肤、臀部的皮肤，或用涂有蜂蜡的厚实优质的布来制作容器。用药灌肠的剂量，一岁的幼儿用一两。从一岁的幼儿开始，每长一岁，药量增加一两。六岁时，用药十二两。此后，每增加一岁，药量增加二两，从十二岁、十八岁到七十岁以下，通常用药的方式是，即使剂量非常大，也只用二十两。根据用药灌肠的剂量来判断，如果身体虚弱，肠道干燥，则用药灌肠的剂量为四分之一。因此，如果已经使用了滋补的油剂，进行了熏蒸等治疗，通过泻药清除了体内的疾病，并通过稀粥和稠粥等食物增强了体力，确定可以使用滋补的药剂灌肠，那么一开始就应该使用滋补的药剂灌肠。使用滋补的药剂灌肠，在冬季四个月和春季两个月的时间里，应该在白天进行。有些人说这六个月
English
It should be made in such a way that the hole at the bottom is very large, enough to accommodate the tips of three fingers. The size of the hole at the top of the small pot should be such that it can accommodate cooked Mon beans, lentils, and peas, and the size to accommodate walnuts, arranged in order of size. The size of the container attached above the top of the small pot should be the same as the thickness of the hole of the small pot. When administering medicine with a small pot, the mouth of the top of the small pot should be covered, or sealed with leather, so that it does not leak. From the mouth of the thick bottom of the small pot, measure two fingers wide upwards to make a structure with a container, and then divide it into two layers downwards. Between the two holes, place a container for holding medicine, using the bladder of sheep, goats, buffaloes, etc., thoroughly kneaded, cooked red with paint, which should be hard, fresh, odorless, without blood vessel patterns, smooth and hard. Connect such a container to the small pot, carefully wrap it with thread, fill it with medicine, and secure it. If there is no bladder, the skin of the king's arm, the skin of the buttocks, or thick, high-quality cloth coated with beeswax can be used to make the container. The dosage for enemas is one ounce for a one-year-old child. Starting from a one-year-old child, increase the medicine by one ounce for each year of age. At six years old, use twelve ounces of medicine. Thereafter, increase the medicine by two ounces for each year of age, from twelve years old, eighteen years old to below seventy years old, the general way of using medicine is that even if the dose is very large, only twenty ounces are used. Based on the dosage of the enema, if the body is weak and the intestines are dry, the dosage of the enema should be one-quarter. Therefore, if nourishing oil agents have been used, fumigation and other treatments have been performed, diseases in the body have been cleared through laxatives, and physical strength has been enhanced through foods such as thin porridge and thick porridge, and it is determined that nourishing medicinal enemas can be used, then nourishing medicinal enemas should be used from the beginning. When using nourishing medicinal enemas, it should be done during the day in the four months of winter and the two months of spring. Some say these six months
Chinese
说即使晚上也可以灌肠。寒冷、初春、夏季和秋季的时候，晚上灌肠。给这些人灌肠，要由身体润泽、经验丰富的女医师来做。首先按照仪轨，用油涂抹身体，用布包裹，用温水清洗身体。中午的饮食量，比之前所吃食物的汤汁少四分之三，四分之一不吃。所吃的食物，既不能太有益，也不能太油腻，也不能太粗糙，像那样吃，并饮用肉汁等饮料。也可以喝菜羹。 饭后休息时，大小便后，舒适地躺着，把枕头放低，抬高下半身。左侧卧，弯曲右腿，伸直左腿。然后从灌肠器中由女医师灌肠，灌肠器的口和肛门也要用油涂抹。将药物注入灌肠器的膀胱中，排出空气后扎紧口。医师坐在病人背后。小心谨慎地快速灌入药物，或者缓慢而无阻碍地进行，从灌肠器中将药物注入体内，挤压的力度既不能太强，也不能太慢，适中地一次性挤压并放开。膀胱底部如果有残留的空气，要把剩余的药物全部挤出。灌肠结束后，按摩大腿和臀部，用手掌拍打，仰卧，让病人自己用脚后跟敲打自己的道路（肛门）。医师或护理人员抬起病人的脚，摇晃三次。然后病人枕着枕头，伸直身体。躺着，护理人员用拳头敲打脚后跟，或者用拳头敲打大腿和臀部，用油涂抹身体并按摩。对身体进行敲打和按摩，使其感到不适，这样药物就不会很快排出。如果药物很快排出而没有效果，可以混合其他药物再次灌肠。如果因为腹部温度高而需要女医师灌肠，晚上也可以吃饭。饭后直到第二天早上什么也不吃不喝就睡觉。如果药物无法排出，可以用涂有药物的线，或者用锋利的药物从膀胱向下灌肠，排出留在腹中的药物。
English
It is said that enemas can be given even at night. In cold, early spring, summer, and autumn, give enemas at night. For these people, the enema should be given by a female physician who is well-versed and experienced. First, according to the ritual, anoint the body with oil, wrap it with cloth, and wash the body with warm water. The amount of food at noon should be three-quarters less than the soup of the food eaten before, and one-quarter should not be eaten. The food eaten should not be too beneficial, too oily, or too rough. Eat like that, and drink beverages such as broth. Vegetable soup can also be drunk. After eating, when resting, after urinating and defecating, lie down comfortably, lower the pillow, and raise the lower body. Lie on your left side, bend your right leg, and straighten your left leg. Then, from the enema device, the female physician gives the enema, and the mouth of the enema device and the anus should also be anointed with oil. Inject the medicine into the bladder of the enema device, expel the air, and tie the mouth tightly. The physician sits behind the patient. Carefully and quickly inject the medicine, or do it slowly and without obstruction, inject the medicine into the body from the enema device, and the force of squeezing should not be too strong or too slow, squeeze and release moderately at once. If there is residual air at the bottom of the bladder, squeeze out all the remaining medicine. After the enema is finished, massage the thighs and buttocks, pat with the palms, lie supine, and let the patient tap his own path (anus) with his heels. The physician or caregiver lifts the patient's feet and shakes them three times. Then the patient puts on a pillow and stretches out. Lying down, the caregiver punches the heels with his fists, or punches the thighs and buttocks with his fists, anoints the body with oil and massages it. By hitting and massaging the body, making it uncomfortable, the medicine will not be quickly expelled again. If the medicine is quickly expelled and does not work, other medicines can be mixed and given again. If a female physician is required to give an enema due to high abdominal temperature, food can also be eaten at night. After eating, go to bed without eating or drinking anything until the next morning. If the medicine cannot be expelled, a medicine-coated thread or a sharp medicine can be used to give an enema downwards from the bladder to expel the medicine remaining in the abdomen.