Tibetan
བུགས་མི་བདེ་བ་དང་སྐྱིགས་བུ་སེལ་ཏོ། །ཡང་ན་ག་བྲའི་རྩ་བ་དང༌། བཅའ་སྒ་དང༌། འདི་གཉིས་བཏགས་པའི་ཕྱེ་མ་ཆུ་དྲོ་འཇམ་ཙམ་བཏུང་བའམ། ཡང་ན་ཡ་བཀྵ་ར་དང༌། ན་ལེ་ཤམ་གྱི་ཕྱེ་མ་ཆུ་དྲོན་དང་གཏང་ངོ༌། །ཡང་ན་བཱི་ཤུ་པ་བསྐོལ་བའི་ཁུ་བའི་ནང་དུ་བཱི་ཤུ་བ་དེ་དང་མཉམ་བ་བཏགས་པའི་ཕྱེ་མ་དང་སྐྱོ་མར་བྱས་ཏེ་བླུད་དོ། །ཡང་ན་སཔྟ་པརྞིའི་ཁུ་བའི་ནང་དུ་པི་པི་ལིང་དང་སྦྲང་རྩི་དང་ལྡན་པར་བྱས་ཏེ་བཏུང་བའམ། ཡང་ན་ཤྲི་ཤའི་མེ་ཏོག་སྦྲང་རྩི་དང་ལྡན་པར་བྱས་ཏེ་བླུད་ན། མཁྲིས་པ་དང་བད་ཀན་ལས་གྱུར་པའི་སྐྱིགས་བུ་དང་དབུགས་མི་བདེ་བ་སེལ་ཏོ། །ཅུ་གང་དང་པི་པི་ལིང་དང་འབྲས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་མ་དུ་ཞེས་བྱ་བ་དང༌། དོང་གྲ་དང་འདི་རྣམས་བཏགས་པའི་ཕྱེ་མ་མར་དང་སྦྱར་པ་གླན་པའི་དུགས་ཟན་ཐབས་སུ་བྱས་ཏེ་ཟོས་ན། དེས་སྐྱིགས་བུ་དང་དབུགས་མི་བདེ་བ་དང༌། མཁྲིས་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ལ་ཕན་ནོ། །སྐྱིགས་བུ་དང་དབུགས་མི་བདེ་བ་རླུང་དང་ལྡན་པ་ལ་ནི་ཤྭ་བི་ཙེ་ཞེས་བྱ་བའི་ཤ་དང༌། རི་བོང་གི་ཤ་དང༌། པི་པི་ལིང་དང༌། མར་དང༌། རི་དགས་ཤལ་ལྱ་ཀ་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྲག་དང༌། འདི་རྣམས་གོང་མ་ལྟར་བྱས་ལ་ཟོས་ན་ཕན་ནོ། །ཡང་ན་ལྕམ་པའི་ཁུ་བ་དང༌། ཚ་བ་གསུམ་དང༌། མར་དང་སྦྱར་བའི་འབྲས་ཆན་ཟོས་ལ། སྐོམ་དུ་འོ་མ་འཐུངས་ན། རླུང་དང་མཁྲིས་པ་དང་བཅས་པའི་སྐྱིགས་བུ་དང་དབུགས་མི་བདེ་བ་སེལ་བར་བྱེད་དོ། །ཡང་ན་རའི་འོ་མ་བཞི་འགྱུར་གྱི་ཆུ་དང་བསྐོལ་ལ། འོ་མ་ལུས་པ་དང༌། བུ་རམ་དང༌། དོང་གྲའི་ཕྱེ་མ་བཏབ་པ་བཏུང་ངོ༌། །པི་པི་ལིང་མཱུ་ལ་དང༌། ཤིང་མངར་དང༌། བུ་རམ་དང༌། འདི་རྣམས་ཀྱི་ཕྱེ་མ་གླང་དང༌། རྟ་རྟུག་གཉིས་བཙིར་བའི་ཁུ་བ་དང༌། མར་དང་སྦྲང་རྩི་དང་ལྷན་ཅིག་ཟོས་ན་སྐྱིགས་བུ་དང་དབུགས་མི་བདེ་བ་སེལ་ཏོ། །ཡང་ན་རྟ་དང༌། གླང་པོ་ཆེ་དང༌། གླང་དང༌། ཕག་དང༌། རྔ་མོ་དང༌། བོང་བུ་དང༌། ལུག་དང༌། ར་དང༌། འདི་རྣམས་གང་ཡང་རུང་བའི་རྟུག་པ་བཙིར་བའི་ཁུ་བ་སྦྲང་རྩི་དང་སྦྱར་བའི་ལྡེ་གུ་བྱ་སྟེ། དེ་ལས་རན་པར་ཟོས་ན་བད་ཀན་ ཤས་ཆེ་བའི་སྐྱིགས་བུ་དང་དབུགས་མི་བདེ་བ་སེལ་ཏོ། །ཡང་ན་སྲོག་ཆགས་རྐང་བཞི་པའི་པགས་པ་དང༌། རུས་པ་དང༌། སྤུ་དང༌། རྨིག་པ་དང༌། རྭ་དང༌། དེ་ལས་བྱུང་བ་དང༌། སྦྲང་རྩི་དང་སྦྱར་བའི་ལྡེ་གུ་བཟའ་བའམ། ཡང་ན་ཨ་ཤྭ་གནྡྷ་བཏགས་པའི་ཕྱེ་མ་སྦྲང་རྩི་དང་སྦྱར་བའི་ལྡེ་གུ་ཟོས་ན། བད་ཀན་ཤས་ཆེ་བའི་དབུགས་མི་བདེ་བ་སེལ་ཏོ། །ཡང་ན་ཟུར་པ་དང༌། པུཥྐར་མཱུ་ལ་དང་སྐྱུ་རུ་ར་དང་བཏགས་པའི་ཕྱེ་མ་སྦྲང་རྩི་དང་སྦྱར་བའམ། ཡང་ན་མ་ནུ་དང༌། པི་པི་ལིང་དང༌། སྦྲང་རྩིར་སྦྱར་བའི་ལྡེ་གུ་ཟོས་ན་ཕན་ཡོན་གོང་མ་དང་འདྲའོ། །ཡང་ན་བཙག་ཡུག་སྣམ་དང༌། དངུལ་རྡོ་དང༌། པི་པི་ལིང་དང༌། འདི་རྣམས་སྦྲང་རྩི་དང་སྦྱར་བའམ། ཡང་ན་ཀ་པིད་ཐའི་ཁུ་བ་སྦྲང་རྩི་དང་སྦྱར་བའམ། ཡང་ན་ཀ་པིད་ཐ་བསྐོལ་བའི་ཁུ་བའི་ནང་དུ་སྐྱུ་རུ་ར་དང༌། པི་པི་ལིང་དང༌། རྒྱམ་ཚའི་ཕྱེ་མ་བཏབ་པའི་ལྡེ་གུ་བྱས་པའམ། ཡང་ན་ཨ་རུ་ར་བཏགས་པའི་ཕྱེ་མ་དང་མར་དང་སྦྲང་རྩི་དང་སྦྱར་བའི་ལྡེ་གུའམ། ཡང་ན་ན་ལེ་ཤམ་དང༌། བྱི་དང་ག་དང༌། པི་པི་ལིང་བཏགས་པའི་ཕྱེ་མ་མར་དང་སྦྲང་རྩི་སྦྱར་བའི་ལྡེ་གུའམ། ཡང་ན་རྒྱ་ཤུག་དང༌། འབྲས་ཡོས་དང༌། རྒུན་འབྲུམ་དང༌། པི་པི་ལིང་དང༌། དོང་གྲ་དང༌། འདི་རྣམས་བཏགས་པའི་ཕྱེ་མ་མར་དང་སྦྲང་རྩི་སྦྱར་བའི་ལྡེ་གུའམ། ཡང་ན་ཡུང་བ་དང༌། པི་པི་ལིང་དང༌། ར་སྣ་དང༌། ན་ལེ་ཤམ་བཏགས་པའི་ཕྱེ་མ་དང༌། བུ་རམ་དང་ཏིལ་མར་དང་སྦྱར་བའི་ལྡེ་གུའམ། སྨན་གྱི་སྦྱོར་བ་དེ་དག་ལས་ནད་གཞི་ལེགས་པར་བརྟགས་ཏེ། སོ་སོ་དང་མཐུན་པའི་ཁུ་བ་དང༌། ཆུ་དྲོན་དང༌། ཆང་དང༌། དར་བ་དང༌། ཞོ་ག་ཆུ་དང༌། རྩབ་མོ་ལ་སོགས་པ་གང་དང་མཐུན་པའི་ནང་དུ་མཉེས་ཏེ་བཏང་ན། བད་ཀན་ཤས་ཆེ་བའི་སྐྱིགས་བུ་དང་དབུགས་མི་བདེ་བ་སེལ་ཏོ། །ཛི་བན་ཏི་དང༌། གླ་སྒང་དང༌། བྱེའུ་རུག་པ་དང༌། དྭ་ཚ་དང༌། སུག་སྨེལ་རྣམ་གཉིས་དང༌། ཙནྟྲ་དང༌། ཏམ་ལ་ཀི་དང༌། ཨ་ཀ་རུ་དང༌། ག་བྲའི་རྩ་བ་དང༌། དོང་ གྲ་དང། བ་ལ་ཀ་དང༌། ཀ་ར་ཀ་ཏ་སྲིང་གི་དང༌། ཟུར་པ་དང༌། པི་པི་ལིང་དང༌། ནཱ་ག་གེ་སར་དང༌། ཙ་རོང་དང༌། དེ་རྣམས་ཞིབ་ཏུ་བཏགས་པའི་ཕྱེ་མའི་ཉིས་འགྱུར་གྱི་ཤ་ཁ་ར་དང༌། བཟའ་བ་དང་བཏུང་བའི་ནང་དུ་བཏབ་སྟེ་ཅི་འདོད་པ་ཟོས་ན་རྩིབ་ལོགས་ན་བ་དང༌། རིམས་ན་བ་དང༌། ལུད་པ་དང༌། སྐྱིགས་བུ་དང་དབུགས་མི་བདེ་བ་སེལ་བའི་མཆོག་ཡིན་ནོ། །དོང་གྲ་དང་བུ་རམ་ཆ་སྙོམས་པ་བཟའ་བའམ། ཡང་ན་སྣ་སྨན་དུ་བཏང་བའམ། ཡང་ན་སྒོག་སྐྱ་དང༌། ཀུན་དོང་དང༌། གྲིན་ཛ་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྒོག་པའི་རིགས་དང༌། དེ་དག་གི་རྩ་བ་ཆུ་དང་བསྐོལ་ཏེ་སྣར་བླུགས་བའམ། ཡང་ན་ཙནྡན་བདར་བ་སྣར་བླུགས་པའམ། ཡང་ན་སྦྲང་མའི་རྟུག་པ་བུད་མེད་ཀྱི་ནུ་ཞོ་དང་སྦྱར་བའམ། ཡང་ན་ལེ་བརྒན་རྩི་དང༌། སྦྲང་མའི་རྟུག་པ་སྦྱར་བ་སྣར་བླུགས་སོ། །ཡང་ན་མར་གྱི་སྙིང་ཁུ་དང་རྒྱམ་ཚས་བཏབ་པའམ། འོ་མ་དང༌། མར་བསྐོལ་
Chinese
能消除呼吸不畅和呃逆。或者，喝用嘎布拉的根和姜黄，这两种药材磨成的粉末，用温热的水调服。或者，服用雅瓦卡拉和纳雷夏姆的粉末，用温水送服。或者，将煮沸的维舒巴汤汁中，加入与维舒巴等量的药粉，做成粥状喂食。或者，在七叶树的汤汁中，加入荜茇和蜂蜜后饮用。或者，喂食含有蜂蜜的斯里夏花朵，能消除由胆汁和黏液引起的呃逆和呼吸不畅。将豆蔻、荜茇、名为玛度的稻米品种、董嘎等磨成粉末，与黄油混合，制成涂抹的杜格赞，然后食用，对呃逆、呼吸不畅以及胆汁过多者有益。对于因风引起的呃逆和呼吸不畅，可以食用名为夏维泽的肉、兔肉、荜茇、黄油和名为夏拉亚嘎的鹿血，按照上述方法制作食用，有益处。或者，食用用李子的汤汁、三种辛辣药材和黄油混合煮成的米饭，口渴时喝牛奶，能消除风和胆汁引起的呃逆和呼吸不畅。或者，将母山羊的奶用四倍的水煮沸，留下奶液，加入红糖和董嘎的粉末后饮用。荜茇穆拉、甘草和红糖等药材的粉末，与挤出的牛和马粪汁、黄油和蜂蜜一起食用，能消除呃逆和呼吸不畅。或者，将马、大象、牛、猪、母水牛、驴、绵羊、山羊等任何一种动物的粪便挤出的汁液与蜂蜜混合制成药膏，适量食用，能消除黏液过多的呃逆和呼吸不畅。或者，食用四足动物的皮、骨头、毛发、蹄子、角及其衍生物，与蜂蜜混合制成的药膏。或者，食用加入阿湿婆甘达磨成的粉末，与蜂蜜混合制成的药膏，能消除黏液过多的呼吸不畅。或者，祖尔巴和布什
English
It eliminates dyspnea and hiccups. Alternatively, drink a powder made from the root of ga bra and turmeric, ground together, mixed with lukewarm water. Or, administer a powder of yavakshara and naresham with warm water. Alternatively, in the broth of boiled vishupa, add an equal amount of vishupa powder, make it into a porridge, and feed it. Or, in the broth of saptaparni, add long pepper and honey and drink it. Or, feeding shri sha flowers with honey will eliminate hiccups and dyspnea caused by bile and phlegm. Grind cardamom, long pepper, a type of rice called madu, dong gra, etc., into a powder, mix with butter, make it into a dugzan for smearing, and eat it. It is beneficial for those with hiccups, dyspnea, and excess bile. For hiccups and dyspnea caused by wind, eating meat called shavitse, rabbit meat, long pepper, butter, and blood of a deer called shalya ka, prepared as above, is beneficial. Alternatively, eating rice cooked with plum juice, three pungent spices, and butter, and drinking milk when thirsty, will eliminate hiccups and dyspnea caused by wind and bile. Alternatively, boil goat's milk with four times the amount of water, leave the milk, add brown sugar and dong gra powder, and drink it. A powder of long pepper mula, licorice, and brown sugar, etc., eaten with the juice squeezed from cow and horse dung, butter, and honey, will eliminate hiccups and dyspnea. Alternatively, make a paste by mixing the juice squeezed from the dung of any of the following animals: horse, elephant, cow, pig, buffalo, donkey, sheep, goat, etc., with honey, and eat it in moderation. It will eliminate hiccups and dyspnea with excessive phlegm. Alternatively, eat a paste made from the skin, bones, hair, hooves, horns, and derivatives of four-legged animals, mixed with honey. Or, eating a paste made from ashwagandha powder mixed with honey will eliminate dyspnea with excessive phlegm. Alternatively, zurpa and push
Chinese
或者将豆蔻和余甘子捣成的粉末与蜂蜜混合，或者食用曼努、荜茇与蜂蜜混合的丸药，其益处与上述相同。或者将白檀香、银精石、荜茇等与蜂蜜混合，或者将吉贝子的汁液与蜂蜜混合，或者在熬制的吉贝子汁液中加入余甘子、荜茇、岩盐粉末制成丸药，或者将诃子捣成的粉末与酥油和蜂蜜混合制成丸药，或者将甘松、白豆蔻、荜茇捣成的粉末与酥油和蜂蜜混合制成丸药，或者将杜松、稻芽、葡萄、荜茇、秦艽等捣成的粉末与酥油和蜂蜜混合制成丸药，或者将油菜籽、荜茇、阿魏、甘松捣成的粉末与红糖和芝麻油混合制成丸药。从这些药物配方中，仔细诊断病情，然后根据各自的情况，在适宜的汁液、温水、酒、酸奶、乳浆水、粗粮水等中调和后服用，可以消除痰湿过盛引起的呃逆和呼吸不畅。吉凡提、丁香、麻雀粪、姜黄、大小豆蔻、檀香、肉桂、沉香、甘松的根、秦艽、青稞、刺糖果的果核、郁金、荜茇、龙脑香、樟脑等，将它们研磨成细粉，加入双倍的红糖，在食物和饮料中加入适量食用，可以消除肋痛、发热、咳嗽、呃逆和呼吸不畅，效果极佳。将秦艽和红糖等量混合食用，或者用作滴鼻剂，或者将大蒜、菖蒲，以及名为“格林扎纳”的大蒜品种，将它们的根用水煎煮后滴入鼻中，或者将磨碎的檀香滴入鼻中，或者将蜂蜜的残渣与妇女的乳汁混合，或者将蜂蜡和蜂蜜的残渣混合后滴入鼻中。或者用酥油的精华和岩盐调味，或者用牛奶和炼制酥油。
English
Alternatively, mix cardamom and emblic myrobalan powder with honey, or consume pills made from mannu, long pepper, and honey, the benefits are similar to the above. Or mix white sandalwood, silver pyrite, long pepper, etc., with honey, or mix the juice of kapittha with honey, or make pills by adding emblic myrobalan, long pepper, and rock salt powder to the boiled juice of kapittha, or make pills by mixing haritaki powder with ghee and honey, or make pills by mixing nalesham, cardamom, and long pepper powder with ghee and honey, or make pills by mixing juniper, rice sprouts, grapes, long pepper, gentian, etc., powder with ghee and honey, or make pills by mixing rapeseed, long pepper, asafoetida, and nalesham powder with brown sugar and sesame oil. From these medicinal formulas, carefully diagnose the condition, and then according to each situation, mix and take it in suitable juice, warm water, wine, yogurt, whey, coarse grain water, etc., which can eliminate hiccups and difficulty breathing caused by excessive phlegm. Jivanti, cloves, sparrow dung, turmeric, both large and small cardamom, sandalwood, cinnamon, agarwood, the root of nard, gentian, barley, the kernel of thorny jujube, turmeric, long pepper, mesua ferrea, camphor, etc., grind them into fine powder, add double the amount of brown sugar, add an appropriate amount to food and drinks, it can eliminate rib pain, fever, cough, hiccups and difficulty breathing, the effect is excellent. Mix equal parts of gentian and brown sugar to eat, or use as a nasal medicine, or boil the roots of garlic, calamus, and a type of garlic called "Grinzana" with water and drip into the nose, or drip ground sandalwood into the nose, or mix honey residue with women's breast milk, or mix beeswax and honey residue and drip into the nose. Or season with ghee essence and rock salt, or with milk and clarified butter.