Tibetan
ག་གི་ཚོད་མ་ནི་ལྕི། ཚ། བཤད་གཅི་གཉིས་ཀ་སྲ་སྟེ་སྲི། རླུང་ནད་དང་བད་ཀན་དང་མཁྲིས་པའི་ནད་ཀུན་སྐྱེད་དོ། །ལ་ཕུག་གཞོན་ནུ་རེ་རྩབ་རྗེན་པར་ཟ་བ་ནི་འདོད་མི་བྲོ། །ཅུང་ཟད་ཙམ་ནི་ལན་ཚྭའི་རོ་བྲོ་ ལ་བགས་ཀྱིས་ཁ་སྟེ་ལ་ཕུག་དེ་ལྟ་བུས་ནི་ནད་ཀུན་སེལ། ཡང་སྟེ་འཇུ་སླ། དྲོད་ཆེ། སྐྲན་དང་ལུད་པ་ལུ་བ་དང༌། གློ་བཅོད་དང་དབུགས་མི་བདེ་བ་དང༌། སྨས་ཏེ་རྨ་བྱུང་བ་དང༌། མིག་ན་བ་དང༌། ལྐོག་མ་ན་བ་ལ་ཕན། སྐད་ཀྱི་གདངས་མི་སྙན་པ་དང༌། མེའི་དྲོད་ཆུང་བ་དང༌། རྟུག་སྐམ་དུ་གྱུར་པ་དང༌། ཆམ་པའི་ནད་འདི་རྣམས་ལ་ཕན་ནོ། །ལ་ཕུག་ནར་སོན་པ་ཆེན་པོ་རྗེན་པར་ཟ་བ་ནི་རོ་ཚ་ཞུ་རྗེས་དྲོད་ཆེ། ལ་ཕུག་གི་མཐུས་རླུང་ནད་དང་མཁྲིས་པ་དང་བད་ཀན་གྱི་ནད་ཀུན་སློང༌། །འཇུ་དཀའ་སྟེ་ལྕི། བད་ཀན་གྱི་ནད་དུ་ཡང་འགྱུར་རོ། །ལ་ཕུག་བཙོས་པ་ནི་འཇམ་ཞིང་སྣུམ་སྟེ་རླུང་ནད་སེལ་ཏོ། །ལ་ཕུག་ཤག་བུར་བསྐམས་པ་དང༌། སྐམ་པོའི་ཁུ་བས་ནི་རླུང་ནད་དང་བད་ཀན་སེལ་ཏོ། །ལ་ཕུག་རྗེན་པ་ཐམས་ཅད་ནི་རླུང་ནད་ཐམས་ཅད་དང་བད་ཀན་དང་མཁྲིས་པའི་ནད་ཀུན་སློང་སྟེ་མི་དགེའོ། །ཞིང་ལས་སྐྱེས་པའི་མོན་པའི་དྭ་པ་ནི་རོ་ཚ་ལ་དྲོད་ཆེ། རླུང་ནད་དང་བད་ཀན་སེལ་མཁྲིས་པ་ནི་སྐྱེད་དོ། །ཚོད་རྔད་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ལེའུའི་བཤད་པ་རྫོགས་སོ།། །།ལྡུམ་གྱི་སྣ་གྲངས་ཤང་ཚེ་ལ་སོགས་པ་རྗེན་པའི་ཕན་གནོད་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ལ། ལྡུམ་ཀུ་ཐེ་ར་དང༌། ལྡུམ་ཤི་ཀྲུ་དང༌། རུ་ར་ས་བྱེའུ་རུག་དང༌། སུ་མུ་ཁ་དུན་ཏེ་དང༌། བུ་སྟ་ན་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱའི་བ་ཧ་དང༌། ཕ་ནི་ཛ་དང༌། ཞིམ་ཐིག་ལེ་དང༌། ཛམ་བི་ར་ལ་སོགས་པ་ལྡུམ་རྗེན་པར་ཟ་བ་འདི་རྣམས་ནི་རོ་ཚ་རྩུབ། ལུས་ཚ་བར་འགྱུར། དྲོད་ཆེ་ཞིང་ཕོ་བའི་དྲོད་ཀྱི་མེ་སྐྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཡི་ག་འབྱེ། བཤང་གཅི་ཐུར་དུ་འབྱུང་བ་སྲ། ལྡུམ་འདི་རྣམས་གང་ཡང་རུང་བ་ཟོས་ན་ཟ་བ་དང་དྲོད་ལུས་ལ་ཁྱབ་པར་འགྱུར། མིག་ལ་གནོད། ཁུ་ཆུ་འབྲི། ལྟོ་ན་སྲིན་བུ་ཡོད་པ་གསོད། ལྡུམ་འདི་རྣམས་རྣོ་བས་ནད་བད་ཀན་དང་མཁྲིས་པའི་ནད་ལྟ་བུ་སློང་ཞིང་སྐྱེད་པར་བྱེད། ཡང་སྟེ་འཇུ་སླ། སྐྱིགས་བུས་བཏབ་པ་དང༌། ལུད་པས་བཀར་བ་དང༌། དུག་གིས་ཕོག་པ་དང༌། དབུགས་མི་བདེ་བ་དང༌། རྩིབ་ལོགས་ན་བ་དང༌། ཁ་ནས་རྣག་མནམ་པ་དང་ཁ་མནམ་པ་ལ་ཕན། བྱིའུ་རུག་པ་དང༌། འུན་ཏེ་དང༌། འདི་གཉིས་རབ་ཏུ་ཚང་བའང་མ་ཡིན་ཏེ། དུག་འཐུངས་ པ་ངད་འོང་དུ་སྐྲང་པ་དང༌། འདི་རྣམས་ལ་ཕན་ནོ། །ལྡུམ་བུ་ཨ་ར་ཏི་ཀ་ནི་རོ་ཁ་ལ་མངར། གཅིན་མང་མཁྲིས་པའི་ནད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །སྒོག་སྐྱ་ནི་རབ་ཏུ་ཚ་སྟེ་ཞུ་བའི་རྗེས་ཀྱང་ཚ་ལ་དྲོད་ཆེ་ཅུང་ཟད་འཁྲུ་ཞིང་ཡི་ག་འབྱེ། སྐྲ་ལ་ཕ། ལྕི་ཁོང་བརྟ་བུད་མེད་ལ་ཕོད་པར་འགྱུར། སྣུམ། དྲོད་ཆེ། དྲག་ཤུལ་གྱིས་ཆད་དེ་བརླན་པར་འགྱུར་པ་འམ་མཛེ་བྱུང་ངམ། སྐྲན་ནད་དང༌། གཞང་འབྲུམ་ན་འམ། གཅིན་སྲི་འམ་ལྟོ་སྲིན་བུས་གང་བ་དང༌། བད་ཀན་དང་རླུང་ནད་དང་སྐྱིགས་བུས་བཏབ་པ་དང༌། ཆམ་བས་ན་བ་དང༌། དབུགས་མི་བདེ་བ་དང༌། ལུད་པས་བཀར་བ་འདི་རྣམས་སལ་ཏེ་ཕན། ཁྲག་རྒྱ་པ་དང༌། མཁྲིས་པ་རྒྱས་པའི་ནད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །ཀུན་དོང་ནི་སྒོག་སྐྱའི་ཡོན་ཏན་པས་ཅུང་ཟད་མཐུ་ཆུང་དུ་ཟད་དེ་བད་ཀན་ནི་སྐྱེད། མཁྲིས་པ་རབ་ཏུ་སྐྱེད་པར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །རླུང་ནད་དང་བད་ཀན་གྱི་ནད་དམ། གཞང་འབྲུམ་གྱི་ནད་ལྟ་བུ་ལ་ཀུན་དོང་གཏུབས་ལ་བཙོས་ཏེ་སྨད་ནས་བདུགས་སམ། ཟོས་ན་ནད་འདི་རྣམས་ལ་ཕན་ནོ། །ཀེའུ་ནི་ཚ་སྟེ་བཤང་གཅི་ཐུར་དུ་འབྱུང་བ་སྲ། མཁྲིས་པ་ཅན་ལུས་ཚ་བ་ཡོད་པ་ལ་ཕན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ལྡུམ་བུ་ར་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡི་གར་འོང་ཞིང་དྲོད་ཆེ། བད་ཀན་སེལ་ཁའི་ནང་མཆིལ་མ་དང༌། བད་ཀན་གྱིས་འབྱར་འབྱར་པོས་གང་བ་སེལ་ཞིང་ཁ་ལྕེ་བདེ། ཁོང་ཡང༌། ལྷག་པར་ནི་གཞང་འབྲུམ་ན་བ་ལ་ཕན་ནོ། །སྤང་ཕྲོམ་ནི་རླུང་ནད་དང་བད་ཀན་དང་མཁྲིས་པའི་ནད་ཀུན་སློང་སྟེ་མི་དགེའོ། །མེ་ཏོག་དང་རྩ་བའི་བར་གྱི་སྤྱིའི་ལྕི་ཡང་མེ་ཏོག་པས་ནི་འདབ་མ་ལྕིའོ། །འདབ་མ་བས་ནི་འབྲས་བུ་ལྕིའོ། །འབྲས་བུ་བས་ནི་ཡལ་ག་ལྕིའོ། །ཡལ་ག་བས་ནི་ཆུ་བ་དང་སྡོང་བུ་ལྕིའོ། །སྡོང་བུ་བས་ནི་རྩ་བ་ལྕི་སྟེ་སྤྱིར་མང་ཞིང་འཇུ་དཀའ་བར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཚོད་མའི་ནང་ན་ཛི་བན་ཏི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚོད་མའི་ནང་དུ་མཆོག་ཏུ་ཕན་ཏེ་དགེའོ། །ཡུངས་ཀར་དང་ཡུངས་ནག་ལ་སོགས་པ་ཚོད་མར་བྱ་བ་ནི་གནོད་དེ་མི་དགེའོ། །ལྡུམ་གྱི་སྣ་གྲངས་ཤང་ཚེ་ལ་སོགས་པའི་ཕན་གནོད་ཀྱི་བྱེ་བྲག་བཤད་པའི་ལེའུ་རྫོགས་སོ།། །།ཤིང་ཏོག་ལ་སོགས་པ་འབྲས་བུ་སྣ་ཚོགས་ ཀྱི་བྱེ་བྲག་བཤད་པ། རྒུན་འབྲུམ་ནི་ཤིང་ཏོག་གི་མཆོག་ཡིན་ཏེ་རོ་མངར་ཞུ་བའི་རྗེས་ཀྱང་མངར། ཁོང་དུ་སྣུམ་པར་འགྱུར། བསིལ་ལྕི། རྒུན་འབྲུའི་རུས་པ་ནི་རོ་བསྐ། རྒུན་འབྲུའི་མཐུ་སྟོབས་ནི་ཁོང་བརྟ། བུད་མེད་ལ་ཕོད་པར་འགྱུར། །མིག་ལ་ཕན། བཤང་གཅི་གཉི་ག་ལེགས་པར་འབྱུང༌། རླུང་ནད་དང་མཁྲིས་པའི་ནད་དང་ཁྲག་རྒྱས་པ་དང༌། ཁའི་ནང་ཁ་བར་བྲོ་བ་དང༌། ཆ
Chinese
萝卜的菜重，涩。大小便都硬结。生起所有的隆病、培根病和赤巴病。 嫩萝卜生吃味道不好。稍微有点咸味。 用皮盖住，像那样的萝卜能消除所有的疾病。又容易消化，热性大。对肿瘤和痰涎、咳嗽，断气和呼吸不畅，以及伤口，眼睛痛，扁桃体痛有益。对声音嘶哑，胃火小，大便干燥，感冒这些病有益。 老萝卜生吃味道辛辣，消化后热性大。萝卜的效力能引发所有的隆病、赤巴病和培根病。难以消化而且重，也会变成培根病。 煮熟的萝卜柔软而油滑，能消除隆病。萝卜晒干的和干萝卜的汁液能消除隆病和培根。 所有的生萝卜都会引发所有的隆病以及培根和赤巴病，不好。田里生长的门隅的萝卜味道辛辣而且热性大。能消除隆病和培根，会引发赤巴病。 各种蔬菜的章节的解说完毕。 关于菜园里的各种蔬菜，如香菜等生吃的利弊的区别。菜园里的苦地拉，菜园里的希居，路茹萨杰茹，苏木卡顿德，名叫布达纳的汉地巴哈，帕尼扎，辛提列，姜比拉等菜园里生吃的这些味道辛辣粗糙，身体会发热。热性大，能生起胃里的热火。开胃，大小便向下排泄涩。吃了这些菜园里的菜，无论哪种，吃下去热量会遍布全身。对眼睛有害，减少精液，杀死肚子里的虫子。这些菜园里的菜因为锐利，会引发和生起培根病和赤巴病之类的疾病。又容易消化，对打嗝，吐痰，中毒，呼吸不畅，肋骨痛，口臭和嘴巴发臭有益。鸟茹巴和温德，这两个不完全具备，对中毒 后颈部肿胀等有益。菜园里的阿拉地嘎那
English
Radish vegetables are heavy and astringent. Both urine and feces become hardened. It generates all types of Lung, Phlegm, and Bile diseases. Young radishes, when eaten raw, don't taste good. They have a slightly salty taste. Covered with skin, such radishes can eliminate all diseases. Moreover, they are easy to digest and have high heat. They are beneficial for tumors and phlegm, coughs, interrupted breathing and difficulty in breathing, as well as wounds, eye pain, and tonsil pain. They are beneficial for hoarse voices, low stomach fire, dry stools, and these cold-related diseases. Eating large, mature radishes raw tastes spicy, and after digestion, they have high heat. The potency of radishes can provoke all types of Lung, Bile, and Phlegm diseases. They are difficult to digest and heavy, and can also turn into Phlegm diseases. Boiled radishes are soft and oily, and they eliminate Lung diseases. Dried radish candy and the juice of dried radishes can eliminate Lung and Phlegm diseases. All raw radishes provoke all types of Lung diseases, as well as Phlegm and Bile diseases, which is not good. The Monpa radish grown in the fields tastes spicy and has high heat. It can eliminate Lung and Phlegm, but it provokes Bile. The explanation of the chapter on various vegetables is complete. Regarding the differences in benefits and harms of eating raw various garden vegetables such as coriander, etc. Garden Kutera, garden Shiju, Ruru Sajeru, Sumukadunde, the Chinese Baha called Butana, Panija, Xintile, Jiangbila, etc., these garden vegetables eaten raw taste spicy and rough, and the body will become hot. They have high heat and can generate heat fire in the stomach. They open the appetite, and the downward flow of urine and feces is astringent. Eating any of these garden vegetables will cause the heat to spread throughout the body. They are harmful to the eyes, reduce semen, and kill worms in the stomach. Because these garden vegetables are sharp, they provoke and generate diseases like Phlegm and Bile diseases. Moreover, they are easy to digest and beneficial for hiccups, spitting phlegm, poisoning, difficulty in breathing, rib pain, bad breath, and foul-smelling mouth. Bird Rupa and Wunde, these two are not fully present, and are beneficial for swelling in the neck after poisoning. Garden Aratigana
Chinese
其味甘甜，不会转为多尿胆病。大蒜极热，消化后亦热，性温，略微泻肚，开胃。利于头发，沉重，健脾，使女性强壮。油润，性热，因剧烈而致衰竭，变得湿润，或生麻风病，或生肿瘤，或肛门生疮，或尿潴留，或腹中充满虫子，以及因痰病、风病、呃逆侵袭，感冒，呼吸不畅，痰液堵塞等，均能清除而有益。不会转为血症和胆病。蒜苗的功用比大蒜略逊一筹，但会助长痰，不会过度助长胆。对于风病、痰病或肛门生疮等疾病，可将蒜苗切碎煮熟，从下熏蒸或食用，对这些疾病有益。韭菜性热，能止泻止尿。对胆病患者或身体发热者无益。名为“菾菜”者，令人愉悦，性温。能消除痰，清除口中唾液和痰液粘稠物，使口舌舒适，使腹部轻松，尤其对肛门生疮有益。蓬子菜会引发所有风病、痰病和胆病，故不宜。花和根之间的总的轻重，花比花瓣重，花瓣比果实重，果实比树枝重，树枝比树干和树苗重，树苗比根重，总的来说，要知道其量多且难以消化。蔬菜中，名为“耆婆果”者，在蔬菜中最为有益，故为佳品。芥菜和黑芥等用作蔬菜则有害，不宜。蔬菜种类中，香菜等的利弊差别解说完毕。水果等各种果实的差别解说。葡萄是水果中的上品，其味甘甜，消化后亦甜。入腹则油润，性凉而重。葡萄籽味涩。葡萄的功效是健脾，使女性强壮，有益于眼睛，大小便皆畅通。风病、胆病、血症，以及口中发苦，
English
Its taste is sweet, and it will not turn into polyuria and bile disease. Garlic is extremely hot, and it is also hot after digestion, warm in nature, slightly laxative, and appetizing. It is beneficial to hair, heavy, strengthens the spleen, and makes women strong. Oily, hot in nature, exhausted due to intense activity, becomes moist, or develops leprosy, or tumors, or sores in the anus, or urinary retention, or the abdomen is filled with worms, as well as phlegm diseases, wind diseases, hiccups, colds, difficulty breathing, phlegm blockage, etc., all can be cleared and beneficial. It will not turn into blood disorders and bile diseases. Garlic sprouts are slightly less effective than garlic, but they promote phlegm, but will not excessively promote bile. For diseases such as wind disease, phlegm disease, or sores in the anus, garlic sprouts can be chopped and cooked, and steamed or eaten from below, which is beneficial for these diseases. Leeks are hot in nature and can stop diarrhea and urination. It is not beneficial for patients with bile disease or those with fever. The one called "Beetroot" is pleasing and warm in nature. It can eliminate phlegm, clear saliva and thick phlegm in the mouth, make the mouth and tongue comfortable, make the abdomen relaxed, and is especially beneficial for sores in the anus. Purslane can cause all wind diseases, phlegm diseases, and bile diseases, so it is not suitable. The general weight between flowers and roots, flowers are heavier than petals, petals are heavier than fruits, fruits are heavier than branches, branches are heavier than trunks and seedlings, seedlings are heavier than roots, in general, it should be known that it is large in quantity and difficult to digest. Among vegetables, the one called "Jivanti" is the most beneficial among vegetables, so it is a good product. Using mustard and black mustard as vegetables is harmful and not suitable. The explanation of the differences between the benefits and harms of vegetable types such as coriander is completed. Explanation of the differences between various fruits such as fruits. Grapes are the best among fruits, their taste is sweet, and they are also sweet after digestion. It becomes oily when it enters the abdomen, cool and heavy in nature. Grape seeds taste astringent. The effect of grapes is to strengthen the spleen, make women strong, benefit the eyes, and make bowel movements smooth. Wind disease, bile disease, blood disease, and bitterness in the mouth,