Tibetan
། །དེ་ཡང་འཛིན་བྱེད་སྟོབས་ཅན་ཡིན། །དེ་བས་མེ་དྲོད་ཉམས་གྱུར་ན། །འཛིན་བྱེད་ནད་ནི་སྐྱེད་པར་བྱེད། །ཟས་གང་ལུས་ཀྱི་ལུས་ཟུངས་མདངས། །སྟོབས་དང་ཁ་དོག་སྩོགས་རྒྱས་བྱེད། །དེ་རྒྱུ་ཁ་ཟས་མེ་དྲོད་ནི། །མི་འཇུ་དངས་མ་སྩོགས་མི་འགྱུར། །ཟས་ནི་དུས་སུ་ཟོས་གྱུར་པ། །ལྟོ་བར་སྲོག་གི་རླུང་གིས་དྲངས། །སྐོམ་གྱིས་གོང་པོར་རྣམ་པར་བྱེད། །སྣུམ་གྱིས་མཉེན་པར་བྱས་པ་ཡིན། །མེ་མཉམ་གནས་ཀྱིས་བུས་ནས་ནི། །མ་ཞུའི་གནས་ན་གནས་སྨིན་བྱེད། །ཕྱི་ཡི་སྣོད་གནས་འབྲས་ཆུ་ལྟར། །ལྟོ་བའི་མེ་ཡིས་འཇུ་བར་བྱེད། །དང་པོར་རོ་དྲུག་ཟས་ཀྱང་ནི། །མངར་བ་ཉིད་དུ་གྱུར་ནས་ནི། །སྦུ་བ་ཅན་གྱུར་བདེ་ཀན་འགྱུར། །ཞུ་བའི་གནས་ནས་འཕོ་བ་ན། །རྣམ་པར་ཚ་བས་སྐྱུར་ཉིད་འགྱུར། །མཁྲིས་གྱུར་འཕོས་པའི་རྗེས་ལ་ནི། །མེ་དྲོད་ཀྱིས་སྐམས་ཞུ་བ་དང༌། །ཁ་ཞིང་གོང་བུར་གྱུར་རླུང་སྐྱེད། །ས་དང་ཆུ་དང་མེ་དང་རླུང༌། །ནམ་མཁའ་བཅས་པའི་དྲོད་ལྔ་པོས། །རང་རང་ཡོན་ཏན་ཟས་ལྔ་པོ། །ས་སྩོགས་ཀྱིས་སྨིན་དེ་འོག་ཏུ། ། དེ་དག་རང་རང་ཇི་བཞིན་རྒྱས། །སྨིན་འབྱུང་ཡོན་ཏན་ཐ་དད་ཡིན། །ས་རུ་གཏོགས་པས་ས་ཉིད་དང༌། །ལྷག་མས་ལུས་གཏོགས་ལྷག་མ་རྒྱས། །ཟས་དེ་ཞུ་བའི་ཚིགས་མ་དང༌། །དངས་མ་ཞེས་བྱ་གཉིས་སུ་འགྱུར། །དེ་ལས་ཟས་ཀྱི་ཚིགས་མ་སླ། །གཅིན་འགྱུར་སྐ་བ་བཤད་བར་འགྱུར། །དངས་མས་ལུས་ཟུངས་རང་རང་གི །མེ་དྲོད་ཀྱིས་སྨིན་རྣམ་བདུན་འགྱུར། །དངས་མ་ལས་ཁྲག་དེ་ལས་ཤ །ཤ་ལས་ཚིལ་ཏ་དེ་ལས་རུས། །རུས་རྐང་དེ་ལས་ཁུ་བ་ཡིན། །ཁུ་བ་ལས་ན་མིང་ལ་གནས་འགྱུར། །ལུས་ཟུངས་ཚིགས་མ་རིམ་བཞིན་དུ། །བད་མཁྲིས་བུ་གའི་དྲི་མ་དང༌། །རྡུལ་དང་སེན་མོ་བ་སྤུ་དང༌། །མི་ལྤགས་བཤང་སྣུམ་དངས་མ་ཡིན། །དེ་ལྟར་ལུས་ཟུངས་སྨིན་པ་ལས། །དངས་མ་ཚིགས་མ་གཉིས་སུ་འགྱུར། །ལུས་ཟུངས་སྣུམ་ནི་གཅིག་ལ་གཅིག །ཕན་ཚུན་ཉེ་བར་བསྟེན་པ་ཡིན། །ཟས་འཇུ་དངས་མ་སྩོགས་རིམ་གྱིས། །ཁུ་ཆུར་གྱུར་པ་ལ་ལ་ནི། །ཉིན་ཞིག་གཅིག་འདོད་གཞན་དག་ནི། །ཞག་དྲུག་ཁ་ཅིག་ཟླ་གཅིག་འདོད། །ལུས་ཀྱི་ཟུངས་ནི་ཟས་ཀྱི་རྒྱུན། །འཁོར་ལོ་ལྟ་བུར་ཡོངས་སུ་འཁོར། །རོ་ཙ་སྩོགས་པའི་མཐུ་ཡིས་ནི། །འཕྲལ་དུ་ཁུ་བ་ལ་སྩོགས་སྐྱེད། །ཕལ་ཆེར་སྨན་གཞན་ཉིན་ཞག་ནི། །གཅིག་གིས་ལས་རྣམས་བྱེད་པ་ཡིན། །ཁྱབ་བྱེད་ཀྱིས་དངས་ལུས་ཟུངས་རྣམས། །འཐོར་བར་བྱེད་པའི་ལས་ཀྱིས་ནི། །ཅིག་ཅར་རྒྱུན་མི་འཆད་ཀུན་ཏུ། །ལུས་ལ་རྟག་ཏུ་རྣམ་པར་འཐོར།
Chinese
又是那执持是强力，因此火热衰退时，便生执持之疾病。何种食物能使身体之精微、体力与容颜等增长？其因在于食物之火热，不消化则精微等不生变。食物若于按时吃，在胃中为命气所引，以饮料使之成团，以油使之柔软。与火同处而吹之，于未消化之位使之成熟。如外器中之米水，胃中之火亦能消化之。初时六味之食物，亦变为甜味，成泡沫而易消化。从消化之位转移时，因热而变为酸味。胆汁转移之后，以火热使之干燥消化，且变为苦味、硬块而生风。地、水、火、风、空，此五者之热力，各自具有五种食物之功德，由地等使其成熟，其下，彼等各自如是增长，成熟所生之功德各异。属于地者即是地，余者身体所摄属之余者增长。食物消化之残渣，与精微二者。其中食物之残渣，变为尿液与粪便。精微以身体精微各自之火热使其成熟，变为七种。精微变为血，血变为肉，肉变为脂肪，脂肪变为骨，骨变为骨髓，骨髓变为精，精于女名中安住。身体精微之残渣依次为，痰、胆、孔穴之垢，尘垢与指甲、毛发，人皮、粪便、油脂、精微。如是身体精微成熟后，变为精微与残渣二者。身体油脂互相亲近依恃。食物消化精微等次第，变为精液，有些一日成，有些六日，有些一月。身体之精微是食物之流，如轮子般周遍运行。以罗刹等之威力，立即产生精液等。大体而言，其他药物一日一夜，即可成办诸事业。以遍行使精微身体精微等，以散布之事业，一时不断，恒常于身体中散布。
English
Furthermore, that which holds is powerful. Therefore, when the heat of fire declines, it gives rise to diseases of holding. What food increases the body's essence, strength, and complexion, etc.? The cause is the heat of food. If it is not digested, the essence, etc., will not change. Food, when eaten on time, is drawn into the stomach by the life-sustaining wind. It is made into a mass by drink and softened by oil. Dwelling with the fire and blowing on it, it matures in the undigested state. Like rice water in an external vessel, the fire in the stomach also digests it. Initially, the food of six tastes also becomes sweet, forming foam and becoming easy to digest. When moving from the place of digestion, it becomes sour due to heat. After the bile has moved, the heat of the fire dries and digests it, and it becomes bitter, a hard lump, and generates wind. Earth, water, fire, wind, and space, these five heats each possess the qualities of the five foods. They are matured by earth, etc., and below that, they each increase as they are. The qualities arising from maturation are different. That which belongs to earth is earth itself, and the remainder, which belongs to the body, increases the remainder. The residue of food digestion and the essence are the two. Among them, the residue of food becomes urine and feces. The essence, with the heat of the body's own essence, matures it and transforms it into seven types. Essence transforms into blood, blood transforms into flesh, flesh transforms into fat, fat transforms into bone, bone transforms into marrow, marrow transforms into semen, and semen dwells in the name of the woman. The residues of the body's essence are, in order, phlegm, bile, the dirt of the orifices, dust and nails, hair, human skin, feces, oil, and essence. Thus, after the body's essence matures, it transforms into essence and residue. The body's oils are close and reliant on each other. Food digestion, essence, etc., gradually transform into semen. Some are formed in one day, some in six days, and some in one month. The body's essence is a stream of food, circulating completely like a wheel. By the power of Rakshasas, etc., semen, etc., are produced immediately. Generally, other medicines can accomplish various tasks in one day and night. By pervading, the essence, the body's essence, etc., are scattered. By the act of scattering, constantly and continuously, they are always scattered throughout the body.
Tibetan
།གཏོར་ཚེ་བུ་གའི་སྐྱོན་གྱིས་ནི། །དངས་མ་གང་དུ་ཆགས་འགྱུར་ཏེ། །དེར་ནི་གནོད་པ་སྐྱེད་བྱེད་དེ། །མཁའ་ལ་སྤྲིན་ཆགས་ཆར་འབབ་མཚུངས། །ནད་ཀྱང་མ་སྙོམས་གྱུར་པ་ལས། །ཕྱོགས་གཅིག་འདུས་ན་ལྡང་བར་འགྱུར། །དེ་ལྟར་འབྱུང་བ་ལུས་ཟུངས་མེའི། །ལས་ནི་ཡོངས་སུ་བཤད་པ་ཡིན། །ཟས་ནི་དུས་སུ་ཟོས་གྱུར་པ། །ས་དང་ཆུ་དང་མེ་དང་རླུང༌། །དངས་མ་ལུས་ཟུངས་རང་རང་གིས། །སྨིན་བྱེད་ཀུན་ལ་ཟས་འཇུ་བའི། །མེ་ནི་ལྷག་པ་ཡིན་པར་འདོད། །དེ་ནི་རྩ་བ་དེ་འཕེལ་འཕེལ། །ཟད་གྱུར་ཟད་པའི་བདག་ཉིད་འགྱུར། །དེ་བས་རིགས་པས་ཆོ་ག་བཞིན། །ཟས་སྐོམ་རིགས་ ཤིང་ཕན་པ་ཡིན། །དེ་འབད་པས་བསྲུངས་གནས་གྱུར་ན། །ཚེ་དང་སྟོབས་ནི་གནས་པར་འགྱུར། །མཉམ་གནས་རང་གནས་འདུག་ན་མཉམ། །མཉམ་ལམ་གཞན་འགྲོ་དྲོད་མི་སྙོམས། །མཁྲིས་པ་ཤས་ཆེ་པོར་འགྱུར། །བད་ཀན་གྱིས་གནོད་མེ་དྲོད་ཆུང༌། །མེ་དྲོད་མཉམ་དང་མི་མཉམ་རྣོ། །ཆུང་དང་དེ་ལྟར་རྣམ་བཞི་ཡིན། །གང་ཞིག་ཟས་ནི་ལེགས་ཟོས་པ། །ལེགས་པར་འཇུ་འདི་མཉམ་པ་ཡིན། །ལེགས་པར་མ་ཟོས་མྱུར་འཇུ་བའམ། །ལེགས་ཟོས་རིང་ཞིང་འཇུ་མི་མཉམ། །ཟས་ནི་ལེགས་པར་མ་ཟོས་ཀྱང༌། །མྱུར་འཇུ་མེ་དྲོད་རྣོན་པོ་ཡིན། །ཟས་ནི་ལེགས་པར་ཟོས་གྱུར་ཀྱང༌། །རིང་ནས་འཇུ་ཞིང་ཁ་སྐམ་དང༌། །སྦོ་དང་རྒྱུ་མ་འཁྲུགས་པ་དང༌། །ལྕི་བ་མེ་དྲོད་ཆུང་བ་ཡིན། །མ་དྲོད་ཉམས་སྣ་འཆི་འགྱུར་ཞིང༌། །སྐྱོན་མེད་ན་ནི་ཡུན་རིང་འཚོ། །མ་སྙོམས་ནད་ནི་སྐྱེ་འགྱུར་བས། །དེ་ཕྱིར་མེ་དྲོད་གཙོ་བོ་ཡིན། །ལུས་སྟོབས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་དང༌། །དུས་སྐྱེས་རིགས་པ་ལས་བྱུང་གསུམ། །དེ་ལ་ལུས་སེམས་ལས་བྱུང་བ། །རང་བཞིན་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་སྟོབས། །ན་ཚོང་དུས་ཚིགས་ལས་བྱུང་བ། །དུས་སྐྱེས་ཡིན་ཏེ་རིགས་པ་ལས། །བྱུང་བ་སྤྱོད་ལམ་ཟས་ཀྱིས་བསྐྱེད། །དེ་བཞིན་གཟི་བསྐྱེད་སྦྱོར་ལས་འབྱུང༌། །ཡུལ་ཕྱོགས་ཤིང་རིང་ཆུ་ཉུང་ལ། །སྐམས་ནད་ཉུང་སྐྱེད་བྱེད་ཡིན། །རླན་ཅན་དེ་ལས་བཟློག་པ་ཡིན། །ཆ་སྙོམས་ཐུན་མོང་ཡིན་པར་བཤད། །རྐང་དང་ཚིལ་དང་ཞག་དང་གཅིན། །མཁྲིས་པ་བད་ཀན་ཕྱིས་ཁྲག །དངས་མཆུ་རྣམས་ལུས་གནས་པའི། །སྙིམ་པ་རེ་རེས་སྐྱེད་པར་བྱེད། །མདངས་དང་ཀླད་རྒྱས་ཁུ་ཆུ་ནི། །རེ་རེའང་རང་གི་ཁྱོར་གང་ཡིན། །བུད་མེད་ནུ་ཞོ་སྙི་མ་དོ་དང༌། །ཟླ་མཚན་སྙིམ་པ་བཞི་ཡོད་དོ། །ལུས་ཟུངས་མཉམ་གནས་ཚད་འདི་ཡིན། །དེ་ལས་འཕེལ་དང་ཟད་ཤེས་བྱ། །ཁུ་ཆུ་ཁྲག་དང་སྦྲུམ་མའི་ཟས། །སྤྱོད་ལམ་མངལ་ག
Chinese
损毁之时，因孔穴的过失，清液会在何处积聚呢？在那里会产生损害，就像空中云聚降雨一样。疾病也是因不平衡而起，聚集在一处就会增长。如此这般，对生机、体液之火的功用已全部阐述。食物若能按时食用，地、水、火、风，清液、体液各自，成熟一切，食物消化之，火被认为是多余的。那是根本，它增长则增长，耗尽则变为耗尽的自性。因此，应依理如法，食物饮料之类是有益的。若能努力守护并安住，寿命和力量就能安住。平衡安住于自身则平衡，不平衡则走向他处，体温不均。胆汁会变得过盛，白脉会损害，体温会降低。体温平衡与不平衡，猛烈，微小，如此这般共有四种。无论何人，食物若能良好食用，良好消化，这就是平衡。若未良好食用，消化迅速，或良好食用，时间长久而不消化，这就是不平衡。食物即使未良好食用，消化却迅速，这是体温猛烈。食物即使良好食用，却长时间消化，并且口干，腹胀，肠鸣，沉重，这是体温微小。母体体温衰弱则会死亡，无损则能长久存活。不平衡则会产生疾病，因此，体温是主要的。身体力量与生俱来，时节所生，以及从理智产生的三种。其中，从身心产生的，是自性与生俱来的力量。疾病时节所产生的，是时节所生，从理智产生的，是由行为和食物所滋养。同样，光彩也能由滋养和合修产生。在土地辽阔、水源稀少的地方，干燥的疾病会少量产生。潮湿的地方则与此相反。据说，平均是共同的。骨骼、脂肪、油脂和尿液，胆汁、白脉、粪便、血液，清液、嘴唇等安住于身体的，都由各自的捧掬来滋养。光泽、脑髓、精液，各自也都是自己的手捧那么多。妇女的乳汁、子宫和月经有四个捧掬。这是体液平衡安住的量度。应由此了解增长和耗减。精液、血液和孕妇的食物，行为、胎
English
When damaged, due to defects in the orifices, where will the clear fluid accumulate? There it will cause harm, just like clouds gathering and rain falling in the sky. Diseases also arise from imbalance, and gathering in one place will increase. Thus, the functions of the elements and the bodily fire have been fully explained. If food is eaten on time, earth, water, fire, and wind, clear fluid, and bodily fluids each, mature everything, and the fire that digests food is considered to be excessive. That is the root, it increases when it increases, and when exhausted, it becomes the nature of exhaustion. Therefore, one should act according to reason and ritual, and food and drink of all kinds are beneficial. If one strives to protect and abide by them, life and strength will abide. Balance abides in itself, then it is balanced; imbalance goes elsewhere, and body temperature is uneven. Bile will become excessive, phlegm will cause harm, and body temperature will be low. Body temperature is balanced and unbalanced, intense, and small, thus there are four types. Whoever eats food well, and digests it well, is balanced. If one does not eat well, digests quickly, or eats well but digests slowly, that is imbalance. Even if food is not eaten well, but digests quickly, the body temperature is intense. Even if food is eaten well, but digests slowly, and there is dry mouth, bloating, intestinal rumbling, and heaviness, the body temperature is low. If the mother's body temperature weakens, she will die, but if there is no harm, she will live long. Imbalance will cause disease, therefore, body temperature is the main thing. Bodily strength is born together, born from the seasons, and born from reason, these three. Among them, that which arises from body and mind is the strength born together with nature. That which arises from disease and seasons is born from the seasons, and that which arises from reason is nourished by behavior and food. Similarly, radiance can also arise from nourishment and union. In places where the land is vast and water is scarce, dry diseases will be produced in small quantities. Humid places are the opposite of this. It is said that average is common. Bones, fat, oil, and urine, bile, phlegm, feces, blood, clear fluid, lips, etc., which abide in the body, are all nourished by their respective handfuls. Lustre, marrow, and semen, each is also as much as one's own handful. Women's milk, uterus, and menstruation have four handfuls. This is the measure of the balance of bodily fluids. One should understand increase and decrease from this. Semen, blood, and pregnant women's food, behavior, and womb.