Tibetan
ས་པ་དང༌། །གཏར་ག་དབུག་ནི་ཉེས་པ་ཡི། །བད་ཀན་ཤས་ཆེའི་ནད་འཁྲུགས་པས། །ཁ་ཡི་ནང་གི་ནད་སྐྱེད་འགྱུར། །དེ་ལ་རླུང་གིས་མཆུ་གས་འགྱུར། །མཆུ་རལ་བ་ཡི་ནད་ཅེས་བཤད། །རླུང་གིས་མཆུ་ལ་གནོད་གྱུར་པ། །མཆུ་སྲ་ནད་ཚབས་ཆེ་བ་ཡིན། །མཆུ་གས་རྡོལ་བར་འགྱུར་བ་དང༌། །གནག་ཅིང་རྩུབ་པ་མཆུ་འཁྲུགས་ཡིན། །མཁྲིས་པ་ཚ་བ་མི་བཟོད་སེར། །འབྲུམ་ཕྲན་ཉུངས་ཀར་འདྲ་བས་ཁྱབ། །མྱུར་སྨིན་མང་དུ་རྣགས་པ་ཡིན། །བད་ཀན་ལས་གྱུར་གྲང་བ་ཡིས། །མི་བཟོད་ལྕི་ཞིང་སྐྲང་བ་དང༌། །འབྲུམ་ཕྲན་དཀར་པོས་ཁྱབ་པ་ཡིན། །འདུས་གྱུར་སྣ་ཚོགས་པར་སྣང་ཞིང༌། །དྲི་ངའི་སྤྱི་བག་ འཛག་པ་དང༌། །གློ་བུར་ཤས་ཆེར་སྐྲང་ཞིང་ཞུམ། །ན་དང་མིན་རྣག་མི་སྙོམས། །ཁྲག་ལས་གྱུར་པ་ཁྲག་འཛག་ཅིང༌། །ཁྲག་གི་མདོག་དང་འདྲ་བ་དང༌། །འདི་ལ་འབྲ་གོ་ལྟ་བུ་ཡི། །ཁྲག་ཟད་ཆུ་བུར་འབྱུང་བ་ཡིན། །ཤ་གྱུར་ཤ་ཡི་གོང་པོ་འདྲ། །རིམ་གྱིས་སྲིན་བུ་སྐྱེ་ཞིང་འགུལ། །ཚིལ་གྱུར་གཡའ་ཞིང་འདྲུལ་བ་དང༌། །སྐྲང་འཇམ་ཏིལ་མར་ལྟ་བུར་འཛག །སྣད་པ་ལས་གྱུར་གས་པ་དང༌། །ཡང་དང་ཡང་དུ་འབྱེ་འགྱུར་ལ། །སླར་ཡང་འདྲུབ་པར་འགྱུར་བ་དང༌། །མཆུ་ནི་གཡའ་བར་བྱེད་པ་ཡིན། །རླུང་དང་བད་ཀན་འདྲེས་པ་ལས། །ཆུ་ཡི་ཆུ་བུར་ལྟ་བུར་འབྱུང༌། །མཁུར་བའི་འབྲས་འབྱེད་སྐྲང་ཞིང་བརྟན། །མཁུར་བ་ཚ་ཞིང་རིམས་དང་བཅས། །རླུང་གྱུར་སོ་ནད་དྲོ་ལ་སྲེད། །གྲང་བས་རེག་ན་ལྷག་པར་ན། །གཟེར་ཞིང་བཅག་པ་སྙམ་དུ་སེམས། །གྲང་བས་ཞིག་པ་དེ་བཞད་དོ། །རླུང་དང་ཆུ་ཡིས་སོ་བརྩེ་པ། །གྲང་དང་སྐྱུར་བ་མི་བཟོད་པར། །སྐྱུར་བ་ཟོས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འགྱུར། །ནད་བཅས་འགུལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན། །སོ་གས་སོ་ནི་ཟེགས་པ་དང༌། །ན་ཞིང་ཟུག་ལ་གཡོ་བ་ཡིན། །སོ་འགུལ་སོ་ནི་གཡོ་བ་དང༌། །ཟ་བའི་ཚེ་ན་ལྷག་པར་ན། །སོ་སྟོ་སོ་ནི་མི་སྡུག་པར། །སོ་རྣམས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན། །སོ་ལྷག་སོ་ནི་སྐྱེས་པ་སྟེ། །དེ་ནི་འཕེལ་བ་ཞེས་ཀྱང་བཤད། །སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའི་ཚེ་ན་ནི། །ན་ཞིང་སྐྱེས་ནས་དེ་ཞི་བྱེད། །མ་བཀྲུས་སོ་ཡི་དྲི་མའམ། །བད་ཀན་རླུང་གིས་སྐམས་པ་ལས། །དྲི་ང་བརྟན་གྱུར་སོ་དྲེག་ཡིན། །དེ་ནི་ཡལ་བར་བོར་བ་ལས། །སོ་ནི་དུམ་བུར་ཟེགས་གྱུར་པ། །གྲུགས་ཤིང་སོ་ནི་གོགས་པ་ཡིན། །ཁྲག་དང་མཁྲིས་པ་རླུང་གིས་སོ། །སྔོན་པོར་གྱུར་པ་སོ་སྔོན་ཡིན། །ནད་ཀྱི་རླུང་ནི་ཤས་ཆེར་འགྱུར། །རྩ་བར་བཅས་པའི་སོ་ལ་བརྟན། །སོ་དབུས་སྐམས་ཏེ་སྟོང་པར་བྱས། སོ་ནི་ཟས་ཀྱི་དྲི་མས་གང༌། །རུལ་བས་སྲིན་བུ་ཕྲ་མོ་ནི། །སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ་དེ་འོག་ཏུ། །རྒྱུ་མེད་བྲང་དཀའ་ལྡང་དུབ་ཅན། །སྦོམ་ཆེ་གནག་ལ་ཤེས་ཆེར་ན། །བཅད་པ་འདྲར་སྣང་རྣག་ཁྲག་འཛག །དེ་ནི་སོ་སྲིན་ཅན་ཞེས་བྱ། །བད་ཀན་དང་ནི་ཁྲག་གིས་རྙིལ། །རྣགས་ ཤིང་རུལ་བར་འགྱུར་བ་དང༌། །མཉེན་ལ་ཟགས་ཤིང་གནག་པ་དེ། །གྲང་བས་ཉེན་པ་ཡིན་པར་བཤད། །ཁྲག་མཁྲིས་རྣགས་པ་ལས་བྱུང་བ། །རྙིལ་ནི་ཚ་བར་བྱེད་པ་དང༌། །ཁྲག་གིས་སྐྲངས་པ་མཐོ་བ་དང༌། གཡའ་ཞིང་ཁྲག་ནི་འཛག་པ་དང༌། ཁྲག་ཆད་ནས་ནི་རྒྱས་པར་འགྱུར། །སོན་འགུལ་ཞིང་ནད་ཚབས་ཆུང༌། །ཁ་དྲི་མན་མ་གྱུར་ཉེར་བདར་ཡིན། །སོ་ནི་གཉིས་སམ་གསུམ་ཐད་ཀར། །བད་ཀན་ལས་གྱུར་རྒྱ་ཤུག་ཙམ། །སྐྲངས་པ་སྲ་ཞིང་མི་བཟད་ན། །མྱུར་དུ་སྨིན་པ་སོ་འབུར་ཡིན། །རྙིལ་ནི་ནད་བཅས་ཁྲག་གིས་ནི། །ཕྱི་དང་ནང་དུ་སྐྲང་ཞིང་ལྕི། །ན་ཞིང་ཚ་ལ་གས་པ་ལས། །རྣག་ཁྲག་འཛག་སོའི་ཁོང་འབྲས་ཡིན། །སོ་རྩར་ཁྲག་མཁྲིས་ལས་གྱུར་ནད། །སྐྲང་ཞིང་ནད་དང་བཅས་པ་དང༌། །ཁ་ཆུ་འཛག་ཅིང་རྙིལ་འདྲུལ་བ། །ཁོང་སྟོང་གི་ནི་ནད་ཅེས་བྱ། །འདུས་པ་ལས་གྱུར་རིམས་དང་བཅས། །རྣག་དང་བཅས་པའི་ཁྲག་འཛག་ལ། །སོ་ཡི་སྤྲེལ་མཚམས་ཞིག་པ་ནི། །ཁོང་སྟོང་ཆེན་པོ་ཞེས་བཤད་དོ། །བད་ཀན་གྱིས་ནི་སོ་ཡི་མཐར། །ཤ་མཛེར་ལྟར་སྐྲང་འགྲམ་པ་དང༌། །རྣ་བ་ན་བྱེད་སྤྱོད་ལམ་ཉམས། །དེ་ནི་ཤ་ལྷག་ཅེས་བྱར་བཤད། །རྙིལ་ནི་བདར་བར་འགྱུར་པ་ལས། །ནད་ཚབས་ཆེན་བོར་འབྱུང་འགྱུར་ཞིང༌། །གང་ཞིག་སོ་ནི་འགུལ་གྱུར་པ། །དེ་ནི་སྣད་པ་ལས་བྱུང་ཡིན། །རྙིལ་ལ་བརྟེན་པར་བྱེད་པའི་ནད། །གསོར་རུང་ཡལ་བར་བོར་བ་གང༌། །ནང་དུ་དེ་ནི་ནད་འཛག་པས། །དེས་ནི་རྒྱུན་ལམ་ཕྲ་བ་སྐྱེད། །དེ་ནི་ཡང་ཡང་རྣག་འཛག་ཅིང༌། །པགས་པ་ཤ་དང་རུས་པ་འབིགས། །དེ་ཡང་རང་རང་མཚན་ཉིད་ནི། །ཇི་སྐད་བཤད་བས་ལྔར་ཤེས་བྱ། །ལྕེ་ནི་ཤ་ཁའི་ལོ་ལྟར་ཙུབ། །ཚོར་བ་མེད་གས་རླུང་གནོད་ཡིན། །མཁྲིས་པས་ཚ་ཞིང་ནད་བཅས་འགྱུར། །མཛེར་པ་དམར་པོས་ཁྱབ་པ་ཡིན། །བད་ཀན་ལས་གྱུར་ཤལ་མ་ལིའི། །ཚེར་མས་ཁྱབ་གྱུར་ལྕི་ཞིང་མཐུག །བད་ཀན་མཁྲིས་པས་འོག་ཏུ་སྐྲང༌། །མཐོ་ཞིང་གྱོང་བར་བྱེད་པ་དང༌། །སྨིན་ན་ཉ་ཡི་དྲི་འདྲ་ལ། །ཤ་འདྲུལ་ཆུ་སེར་ཅན་ཞེས་བྱ། །ལྕེ་རྩའི་འོག་དང་འབྲེལ་པ་ནི། །སྐྲང་ཞིང་ལྕེ་ཡི་རྩེ་མོ་འདྲ། །མཛེར་པ་བྱུང་ཞིང་ ཁ་ཆུ་འཛག །ལྕེ་ནི་རེངས་ཤིང་རྩུབ་པ་དང༌། །གཡའ་དང་ནད་བཅས་ཚིག་མི་ཐོན། །ཟ་བར་མི་ནུས་ལྕེ་ལྷ
Chinese
地、水、火、风的过错，是由于寒性增大的疾病扰乱，会引起口内的疾病。因此，风会使嘴唇干裂，这被称为嘴唇皲裂的疾病。风对嘴唇造成损害，嘴唇会变硬，病情严重。嘴唇干裂溃烂，颜色发黑且粗糙，这是嘴唇错乱。胆汁引起的热病难以忍受，呈黄色，像芥子一样的小疹子遍布，迅速成熟并大量聚集。由寒性引起的疾病，因寒冷而难以忍受，感到沉重和肿胀，白色的小疹子遍布。混合型的疾病呈现出各种各样的症状，有难闻的气味渗出，突然剧烈地肿胀又消退，疼痛和化脓的情况不均衡。由血液引起的疾病会出血，颜色与血液相似，像葡萄一样的水泡出现，这是血虚引起的。由肉引起的疾病，形状像肉疙瘩，逐渐生出蠕虫并蠕动。由脂肪引起的疾病，会发痒和腐烂，肿胀柔软，像芝麻油一样渗出。由损伤引起的疾病会破裂，反复裂开，然后又愈合，使嘴唇发痒。由风和寒性混合引起的疾病，会出现像水泡一样的水疱。脸颊上的疖子肿胀且坚硬，脸颊发热并伴有发烧。由风引起的牙齿疾病喜欢温暖，接触寒冷会更加疼痛，感觉像针刺和断裂一样。被寒冷破坏的牙齿会开裂。风和水使牙齿松动，无法忍受寒冷和酸味，吃了酸的东西就会加重，使牙齿摇动。牙齿断裂，牙齿会碎裂，疼痛、酸胀且摇动。牙齿松动，牙齿会摇动，吃东西的时候会更加疼痛。牙齿畸形，牙齿变得难看，牙齿会生长出来。牙齿增生，牙齿会生长出来，这也被称为增生。在生长的时候会疼痛，生长出来后疼痛就会消失。未刷牙的污垢，或者寒性被风吹干，难闻的气味变得牢固，这就是牙垢。由于牙垢脱落，牙齿会碎裂成小块，牙齿会破碎和崩裂。血液和胆汁被风吹动，牙齿变成青色，这就是牙齿发青。疾病的风变得更加强烈，依附在牙根的牙齿上，牙齿中间干燥并变空，牙齿被食物
English
The faults of earth, water, fire, and wind, due to the disturbance of diseases with increased coldness, will cause diseases inside the mouth. Therefore, wind will cause the lips to crack, which is called the disease of chapped lips. When wind damages the lips, the lips will become hard, and the condition will be severe. The lips will crack and ulcerate, and the color will be black and rough, which is lip disorder. The heat disease caused by bile is unbearable and yellow, and small rashes like mustard seeds spread all over, quickly mature and gather in large quantities. Diseases caused by coldness are unbearable due to cold, feel heavy and swollen, and white small rashes spread all over. Mixed diseases present various symptoms, with foul odors seeping out, suddenly swelling and receding violently, and the conditions of pain and suppuration are uneven. Diseases caused by blood will bleed, the color is similar to blood, and blisters like grapes appear, which is caused by blood deficiency. Diseases caused by flesh are shaped like flesh lumps, and worms gradually grow and wriggle. Diseases caused by fat will itch and rot, swell softly, and seep out like sesame oil. Diseases caused by injury will rupture, repeatedly crack, and then heal, making the lips itchy. Diseases caused by a mixture of wind and cold will appear as blisters like water bubbles. Boils on the cheeks swell and harden, the cheeks are hot and accompanied by fever. Tooth diseases caused by wind like warmth, touching cold will be more painful, feeling like stabbing and breaking. Teeth destroyed by cold will crack. Wind and water loosen the teeth, unable to bear cold and sourness, eating sour things will aggravate, making the teeth shake. Teeth break, teeth will shatter, painful, sore and shaking. Loose teeth, teeth will shake, and it will be more painful when eating. Deformed teeth, teeth become ugly, and teeth will grow out. Tooth hyperplasia, teeth will grow out, which is also called hyperplasia. It will hurt when growing, and the pain will disappear after growing out. Unbrushed dirt, or coldness dried by wind, the foul smell becomes firm, which is tartar. Due to the fall of tartar, the teeth will shatter into small pieces, and the teeth will break and chip. Blood and bile are blown by the wind, and the teeth turn blue, which is blue teeth. The wind of the disease becomes stronger, attached to the teeth at the roots, the middle of the teeth is dry and empty, and the teeth are
Chinese
齿垢堆满，腐烂生出小虫，在其下，无由胸闷气短，肿大发黑且感觉迟钝，如被截断般，流脓流血，这叫做齿虫病。黏液和血凝结，腐烂溃烂，柔软流脓且发黑，说是寒症所致。由血胆凝结所生，凝结发热，血肿高起，瘙痒流血，血竭后增大，牙龈松动，病症轻微，口臭难闻，需勤拂拭。牙齿两三颗正对着，由黏液所致，如圆柏般，肿胀坚硬难忍，迅速成熟的是齿突。凝结带病，血在外内肿胀且沉重，疼痛发热溃烂，流脓流血的是齿内果。牙根由血胆所致之病，肿胀带病，流口水且凝结腐烂，是为空洞之病。由诸病聚合所致，伴随热病，伴随脓液流血，牙齿间隙坏损，说是大空洞。黏液导致牙齿末端，如肉赘般肿胀，脸颊和耳朵疼痛，行动不便，这被称为肉赘。凝结变得坚硬，会发生重病，牙齿松动，这是碰撞所致。依赖于凝结之病，可治愈或自行消失，内部有病流出，因此产生细小通道，反复流脓，穿透皮肤、肌肉和骨骼，这些各自的特征，如上所述，应了解五种情况。舌头如肉叶般卷曲，没有感觉，破裂是风的损害。胆汁导致发热带病，布满红色丘疹。黏液所致，如木棉的刺般，布满厚重。黏液胆汁导致下方肿胀，使其高起坚硬，成熟时有鱼腥味，叫做肉腐水肿。舌根下方与舌头相连，肿胀如舌尖，生出丘疹，流口水，舌头僵硬粗糙，瘙痒带病，无法说话，不能进食，是舌
English
The teeth are filled with dirt. Small worms are born from decay. Underneath, there is causeless chest tightness, shortness of breath, swelling, blackening, and dullness. It appears as if it has been cut off, with pus and blood flowing. This is called tooth worm disease. Mucus and blood congeal, decay and ulcerate, becoming soft, oozing, and black. It is said to be caused by cold. Caused by blood and bile coagulation, the coagulation causes heat, blood swelling rises high, itching and bleeding occur, and it enlarges after blood depletion. The gums loosen, and the symptoms are mild. Bad breath is unpleasant, and frequent wiping is necessary. Two or three teeth directly opposite each other, caused by mucus, are like junipers. Swelling is hard and unbearable, and the quickly maturing one is a tooth bud. Coagulation is accompanied by disease, and blood swells and becomes heavy both inside and out. Painful, hot, and cracked, pus and blood flow from the tooth's internal fruit. The root of the tooth is a disease caused by blood and bile, with swelling and disease, drooling and coagulation rotting, which is called the disease of the empty cavity. Caused by the aggregation of various diseases, accompanied by fever, bleeding with pus, and damage to the gaps between the teeth, it is said to be a large empty cavity. Mucus causes the ends of the teeth to swell like fleshy warts, causing pain in the cheeks and ears, and impairing movement. This is called a fleshy wart. Coagulation becomes hard, and serious illnesses can occur. The teeth become loose, which is caused by collision. Diseases that depend on coagulation, which can be cured or disappear on their own, have diseases flowing out from the inside, thus creating small channels, repeatedly flowing pus, penetrating the skin, muscles, and bones. These individual characteristics, as described above, should be understood in five cases. The tongue curls up like a fleshy leaf, without sensation, and cracking is the harm of wind. Bile causes fever and disease, covered with red papules. Caused by mucus, like the thorns of the silk-cotton tree, covered with thickness. Mucus and bile cause swelling underneath, making it high and hard, and when ripe, it smells like fish, called flesh rot edema. The base of the tongue is connected to the tongue, swelling like the tip of the tongue, with papules appearing, drooling, the tongue becoming stiff and rough, itching and disease, unable to speak, and unable to eat, it is the tongue