Tibetan
་བཞིན་དུ་གཟུང་བ་ལ་ཡང་དྲན་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན། འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་གཟུང་བ་དང༌། འཛིན་པ་དག་ཐ་དད་དོ། །འདི་སྙམ་དུ་གཟུང་བ་ལ་ཡང་དྲན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན། འཛིན་པ་དྲན་པ་ཡོད་པ་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེར་མི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཛིན་པ་དྲན་པ་ཡོད་པའི་ཚེའོ། །དེ་ཉིད་འཛིན་པ་ཉིད་འཛིན་པ་ཡིན་གྱི་གཟུང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་རིམ་པ་བཞིན་དུའོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་དྲན་པ་དག་སྟེ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་ལས་སོ། །འདི་ལྟར་འཛིན་པ་དྲན་པ་མེད་པར་གཟུང་བ་དྲན་པ་མེད་དོ། །དམིགས་པ་རབ་ཏུ་མ་གྲུབ་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། །དེ་ནི་ཕྱི་རོལ་ཡུལ་འབྲེལ་པའི། །མངོན་སུམ་དུ་ནི་དམིགས་པར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་འཆད་པ་ནི། དེ་བཞིན་མིག་ནད་ཅན་རྣམས་ཀྱིས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གསལ་བ་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིར་དཔྱད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་བདེན་པར་མངོན་པར་འདོད་པའི་སེར་པོ་ལ་སོགས་པ་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་དང་འབྲེལ་པ་གསལ་བར་དམིགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་མིག་སེར་གྱིས་ཉམས་པའི་མིག་ཅན་ལ་ཡང་དམིགས་པ་པར་མཐོང་ངོ༌། ། གལ་ཏེ་མཐོང་མོད་དེ་ལས་ཙིར་འགྱུར་ཞེ་ན། བཤད་པ་འཛིན་པའི་ཆ་ལས་རིག་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བར་བཤད་དོ། །འཛིན་པའི་ཆ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བཏོན་ནས་ཞེས་ཁོང་ནས་འབྱུང་ངོ༌། །རིག་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྷག་མའོ། །དེས་ན་དོན་འདིར་འགྱུར་ཏེ། རབ་རིབ་ཅན་ལ་སོགས་པས་དམིགས་པའི་སེར་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་ཡང་འཛིན་པ་ལས་བཏོན་ནས་ལོག་ཤིག་ཏུ་རིག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ལ། ཡང་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་དང་འབྲེལ་པར་ཡང་དམིགས་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་འདི་ནི་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ནི་གཞན་ཡང་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེན་པར་མངོན་པར་འདོད་པའི་སེར་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ངོ༌། །འདིས་ནི་རྣམ་པར་ཆད་པ་གསལ་བར་སྣང་བ་ཙམ་གྱིས་གཉི་ག་ཡང་མཚུངས་པར་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་བདག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཁྱད་པར་མ་བཟུང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདིས་ནི་འཛིན་པ་དང་དྲན་ན་གཟུང་བ་མི་དྲན་པར་མི་གྲུབ་པར་བཤད་དོ། །འདི་སྙམ་དུ་གལ་ཏེ་གཟུང་བ་ལ་དྲན་པ་མེད་པ་ཡིན་ན་ཅིའི་ཕྱིར་ཁྱབ་པར་མ་བཟུང་བར་འགྱུར། འདི་ལྟར་གཟུང་བ་དེ་རིགས་མཐུན་པ་དང་རིགས་མི་མཐུན་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཐ་དད་པ་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་དེ་དྲན་ན་དེ་ལྟ་ན་དེ་དེའི་ཡུལ་ཅན་དུ་འགྱུར་གྱི། གཞན་དུ་ཁྱད་པར་དེ་མ་བཟུང་ན་ཇི་ལྟར་དེའི་ཡུལ་ཅན་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། ཀུན་ལས་ལྡོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། རེ་ཞིག་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གནས་པའི་དངོས་པོ་འཛིན་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། །དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་སྟོབས་ལས་གང་ཁོ་ན་ལ་དོན་དུ་གཉེར་བ་ལ་སོགས་པ་ངེས་པའི་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་དྲན་པའི་ཤེས་པ་དོན་དམ་པར་ཡུལ་མེད་པ་ཉིད་དུ་རང་གི་སྣང་བ་དོན་མེད་པ་ལ་དོན་དུ་ཞེན་ནས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་འཁྲུལ་པ་ཁོ་ནར་སྐྱེ་བ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ། །དེ་ནི་ཞེན་པའི་དབང་གིས་ཡུལ་དུ་གཞག་གི་དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དྲན་པ་ཡང་གཟུང་བར་ཞེན་པ་འབའ་ཞིག་ལ་ཡོད་པར་མ་ཟད་གང་གིས་དྲན་པ་གཞན་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་གོམས་པ་གསལ་བ་གཞན་མྱུར་བ་དང་ཆེས་མྱུར་བ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་མ་བཟུང་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྙམ་དུ་འདིར་གཟུང་བར་ཞེན་པ་ལ་ཇི་ལྟར་དྲན་པ་ཡོད་པར་ངེས་པར་བྱ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་དྲན་པ་དེ་ཁྱད་པར་མ་བཟུང་བའི་བཟུང་བའོ་ཞེས་མ་ཞེན་པ་དེའི་ཚེ་ཅི་ཞིག་གཟུང་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ཡང་སྤྱིའི་རྣམ་པ་གཟུང་བ་རྟོགས་པས་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གང་གིས་གཟུང་བའི་ངོ་བོ་དང་བྲལ་བའོ། །འཛིན་པ་སྐྱེས་པ་དྲན་པར་འགྱུར། །ཞེས་བརྗོད་པ་འབའ་ཞིག་ལ་གཟུང་བའི་རྣམ་པ་དང་བྲལ་བའི་ལུས་ཅན་གྱི་འཛིན་པ་ཤེལ་གོང་དག་པ་ལྟ་བུར་དྲན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་དྲན་པ་ན་དེ་མི་དྲན་པར་མ་གྲུབ་པོ། །གང་ཡང་ཤེས་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར། ཤིས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་ཕྱི་མ་འདི་དག་ནི་དུང་ལ་སེར་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པས་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དུང་ལ་སེར་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ཤེས་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ན། རང་གི་ཆ་སེར་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་འཛིན་པ་དང༌། ཡང་ཇི་ལྟར་ཤེས་པ་ཡིན་ཡང་ཤེས་པའི་ཆ་སེར་པོ་ལ་སོགས་པའི་གཟུང་བར་བྱ་བ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ཡང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །དུང་ལ་སེར་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་དམིགས་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཡང་བསྒྲུབས་ཟིན་ཏོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་དུ
Chinese
如果像这样，所取境也能成为忆念的对境，那就不是改变了。因此，由于成立和安乐是不同的，所以能取和所取也是不同的。如果认为所取境也能成为忆念的对境，那么就说了“当能取有忆念时”等等。其中的“彼”是指能取有忆念的时候。那个能取本身就是能取，而不是所取，这是按照“本身”的词语顺序说的。“随行还灭”是指所取、能取、忆念等，即有和无等。像这样，没有能取的忆念，就没有所取的忆念。“如果对境没有完全成立”等，是用来说明答复的。那就是“那是与外境相关的，显现中成为对境”。解释说这是不确定的，就说了“同样，有眼病的人们”等等。在这里考察“清晰确定”这个词。同样，就像真实显现的黄色等与外境相关的清晰对境一样，对于患有黄疸病的眼睛的人来说，也能看到对境。 如果说即使看到了，那又有什么不同呢？回答说，在“从能取的角度来说，不是知识”中已经解释了。“从能取的角度来说”是指从内部产生。“不会成为知识”是剩余的部分。因此，这里的意义是，对于有眼翳等的人所见的黄色等，也不是从能取中产生而成为错误的知识，而且也与外境相关，因此这是不确定的。同样，还有其他的，也就是真实显现的黄色等。这表明仅仅通过清晰显现的差别，两者也是相同的。那时，“我”这个词，就说了“没有抓住差别”等等，这表明能取和忆念，不能成立所取不忆念。如果有人认为，如果所取没有忆念，为什么不会普遍抓住呢？就像所取境对于所有同类和不同类的事物都是不同的那样，它
English
If, like this, the object of grasping can also become the object of memory, then it is not a change. Therefore, since establishment and bliss are different, the grasper and the grasped are also different. If it is thought that the object of grasping can also become the object of memory, then it is said, "When the grasper has memory," etc. The "that" there refers to the time when the grasper has memory. That grasper itself is the grasper, not the grasped, this is said according to the order of the word "itself." "Following and ceasing" refers to the grasped, the grasper, memory, etc., that is, having and not having, etc. Like this, without the memory of the grasper, there is no memory of the grasped. "If the object is not completely established," etc., is used to explain the answer. That is, "That is related to the external object, and becomes the object in manifestation." Explaining that this is uncertain, it is said, "Similarly, by those with eye diseases," etc. Here, the word "clear and definite" is examined. Similarly, just as the clear object related to the external object, such as the yellow, etc., that appears to be true, is seen, so too, for those with eyes afflicted by jaundice, the object is seen. If it is said that even if it is seen, what is the difference? The answer is that it has already been explained in "From the aspect of the grasper, it is not knowledge." "From the aspect of the grasper" means arising from within. "It will not become knowledge" is the remaining part. Therefore, the meaning here is that for those with cataracts, etc., the yellow, etc., that is seen is not something that arises from the grasper and becomes false knowledge, and it is also related to the external object, therefore this is uncertain. Similarly, there are others, that is, the yellow, etc., that appear to be true. This shows that the two are the same, only through the difference of clear appearance. At that time, the word "I" is used, and it is said, "Without grasping the difference," etc., which shows that the grasper and memory cannot establish that the grasped is not remembered. If someone thinks that if the grasped has no memory, why is it not universally grasped? Just as the grasped object is different for all similar and dissimilar things, it
Chinese
如果那样，它就会成为那个的境，否则，如果不把握那个差别，怎么会成为那个的境呢？因为会太过分了。如果这样想，就说了“与一切相异”等等。这是这样教导的：暂时来说，分别念不能够执持如实存在的实物，因为它不是实物的境。从体验到那样的实物的力量中，对于仅仅追求什么等等有确定的原因的那个，具有那个形象的忆念的知识，在胜义中是无境的，因为自己的显现对于无意义的事物执著而进入，所以一切都只是产生错乱而已。那是由于执著的力量而安立为境，但在胜义中不是。忆念不仅仅存在于对所取的执著上，而且由于什么使忆念与其他不同，那种形象的习气明显，没有其他快速和非常快速等等的原因，所以没有把握差别。如果这样想：在这里，对于所取的执著，如何确定有忆念呢？就说了“否则”等等。 如果忆念没有执著于“那是没有把握差别的所取”，那么，像“取什么”那样，也不会通过了知总相的所取而进入。因为远离了所取的自性。生起的执著会成为忆念。仅仅说远离所取形象的有身执著，就像清净的水晶球一样，也不是忆念。因此，当它是忆念时，它不是不忆念，这是不成立的。因为也是从知识中产生的。因为是吉祥的。这些后面的理由是由于对海螺上的黄色等等的知识而产生的错乱。像这样，如果对海螺上的黄色等等的知识是从知识中产生的，那么，也会执持自己的部分，黄色等等的形象。而且，无论如何是知识，也会了知知识的部分，黄色等等的所取。同样，因为是其他的，所以理由是错乱的。对海螺上的黄色等等的知识，也已经成立为无有对境了。因此，自己
English
If so, then it would become the object of that. Otherwise, if that distinction is not grasped, how would it become the object of that? Because it would be too extreme. If you think like that, then "different from all" etc. are mentioned. This is what is taught: For the time being, conceptualization is not able to grasp the object that exists as it is, because it is not the object of the object. From the power of experiencing such an object, for that which has a definite cause for pursuing only what, etc., the memory consciousness with that appearance, in the ultimate sense, is without an object, because its own appearance clings to meaningless things and enters, so everything is only born of confusion. That is established as an object by the power of attachment, but not in the ultimate sense. Memory not only exists in attachment to what is taken, but also because of what makes memory different from others, the habit of that kind of appearance is clear, there is no other cause such as fast and very fast, so the difference is not grasped. If you think like this: Here, how can it be determined that there is memory for attachment to what is taken? Then "otherwise" etc. are mentioned. If the memory does not cling to "that is the taken without grasping the difference", then, like "what to take", it will not enter by understanding the general appearance of what is taken. Because it is separated from the nature of what is taken. The arising grasping will become memory. Merely saying that the embodied grasping separated from the appearance of what is taken, like a pure crystal ball, is also not memory. Therefore, when it is memory, it is not non-memory, which is not established. Because it is also born from knowledge. Because it is auspicious. These latter reasons are the confusion caused by the knowledge of yellow etc. on the conch. Like this, if the knowledge of yellow etc. on the conch is born from knowledge, then it will also hold its own part, the appearance of yellow etc. Moreover, no matter how it is knowledge, it will also know the part of knowledge, the taken of yellow etc. Similarly, because it is other, the reason is confused. The knowledge of yellow etc. on the conch has also been established as having no object. Therefore, self