Tibetan
། བ་ལང་དང༌། རྟ་དང༌། གླང་ པོ་ཞེས་བྱ་བ་སྤྱི་དང་བྱེ་བྲག་གི་ཁྱད་པར་ཅན་དང༌། སྣལ་མ་འདི་དག་ལ་སྣམ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་འདུ་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་རྫས་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་མེད་ན་དབྱིག་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་དང་བློ་དག་ཡུལ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །སོགས་པ་སྨོས་པ་རེ་རེ་དང་སྦྱར་བར་བྱ་སྟེ། དེས་ན་རེ་རེ་ཞིང་དབྱིག་པ་ཅན་དང་རྭ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རིགས་མཐུན་པའི་སྒྲ་བློ་དག་གཟུང་བ་ཡིན་ནོ། །མཐའི་བྱེ་བྲག་ནི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཁོ་ནའི་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་ནི་སོགས་པའི་སྒྲས་མི་གཟུང་ངོ༌། །དེ་དག་རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱད་པར་མེད་པར་འཇུག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་དབྱེ་བ་མེད་པར་འཇུག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་རྫས་ལ་སོགས་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱིའོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་དང་གང་ཕན་ཚུན་མ་འཆོལ་བར་འཇུག་པ་དེ་དག་ནི་རྒྱུ་མཚན་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཏེ། རྣ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ། །དབྱིག་པ་ཅན་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་དང་ཤེས་པ་དག་ཀྱང་འཆོལ་བ་མེད་པར་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །རྒྱུ་མཚན་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱད་པར་མེད་པར་འཇུག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ནི་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མའོ། །སྨྲས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལ་གལ་ཏེ་འདི་དག་དངོས་སུ་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་རྒྱུ་མཚན་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་འདོད་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལས་བཟློག་པ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་གང་ཅི་ཡང་རུང་བའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་རྒྱུ་མཚན་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་འདོད་ན་དེའི་ཚེ་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་སྟེ། འདི་ལྟར་ཁོ་བོ་ཅག་གི་འདི་དག་རྒྱུ་མཚན་གང་གི་བརྗོད་པའི་བག་ཆགས་སད་པར་འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི། ཡུལ་དུ་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཡུལ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ནད་ཙམ་ལ་གནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་གནས་པའི་བག་ཆགས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །འདི་དག་ཉིད་ལུང་གི་ཁུངས་ཀྱིས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་རྣམས་གང་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཡུལ་དུ་གང་དང་གང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་སྤྱི་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ནི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་ཞེས་ བྱ་བ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་སྟེ། དངོས་
Chinese
牛和马和象，这些被称为具有共性和个别差异的事物，以及这些粗毛，被称为毛织品，这是由于它们聚集的力量。如果没有这些物质等，那么“有财产的”等词语和智慧就会变得没有对象。应该将“等”字与每一个词语结合起来。因此，每一个“有财产的”和“有角的”等词语和智慧，都是指同类的声音。极限的差别只有瑜伽士才能理解，因此这些不能用“等”字来涵盖。这些也不能没有理由，因为这样会导致所有事物都无差别地混淆。这些也不是没有区分地混淆，因此说“物质等存在”是其他人的观点。结合是指那些不互相混淆的事物是有理由的，就像耳朵等的感觉一样。“有财产的”等词语和知识也是不混淆地运作的，这是自性的理由。如果没有任何理由，就会导致所有事物都无差别地混淆，这是有损害的量。用“说了”等来回答。如果这些实际上是以外部对象为理由来证明是有理由的，那么因为没有能损害与要证明的相反的量，所以这是不确定的理由。如果用任何理由来认为是有理由的，那么这时就是在证明已经证明的。就像我们认为这些是任何理由的表达所唤醒的习气，而不是成为对象，因为由于错觉，所有从声音产生的知识都是没有对象的。被称为“仅仅存在于疾病中”是指存在于意识中的习气的同义词。因为这些本身是用经文的来源来显示的，所以说了“声音是什么”等。作为对象，什么是自己的特征和共性等。被称为“那是法性”是指那是它的自性，即事物。
English
Cows and horses and elephants, these are called things with common and individual differences, and these coarse hairs, called woolen fabrics, are due to the power of their aggregation. If there were no such things as substances, then words and wisdom such as "having property" would become without objects. The word "etc." should be combined with each word. Therefore, each word and wisdom such as "having property" and "having horns" refers to sounds of the same kind. The difference of the limit is only to be understood by yogis, therefore these cannot be covered by the word "etc.". These also cannot be without reason, because this would lead to all things being confused without distinction. These are also not confused without distinction, therefore saying "substances etc. exist" is the view of others. Combination refers to those things that do not confuse each other are reasonable, just like the senses of the ears etc. Words and knowledge such as "having property" also operate without confusion, this is the reason of self-nature. If there is no reason, it would lead to all things being confused without distinction, this is a damaging measure. Answer with "said" etc. If these are actually proving to be reasonable with the reason of being external objects, then because there is no measure that can harm the opposite of what is to be proven, this is an uncertain reason. If you think it is reasonable with any reason, then at this time you are proving what has already been proven. Just like we think these are the habits awakened by the expression of any reason, not becoming objects, because due to illusion, all knowledge arising from sound is without objects. Being called "merely existing in disease" is a synonym for the habit existing in consciousness. Because these themselves are shown by the source of the scriptures, so it is said "what are the sounds" etc. As objects, what are their own characteristics and generality etc. Being called "that is the nature of Dharma" means that is its own nature, that is, things.
Tibetan
པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ངག་གི་ལམ་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །ཇི་སྐད་དུ། མིང་ནི་གང་དང་གང་གིས་ནི། །ཆོས་ནི་གང་དང་གང་བརྗོད་པ། །དེ་ནི་དེ་ན་ཡོད་པ་མིན་ཏེ། །དེ་ནི་དེ་རྣམས་ཆོས་ཉིད་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཅི་སྟེ་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་འཁྲུལ་པ་ཉིད་དང༌། ཡུལ་མེད་བདག་ལ་ཚད་མ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། གང་ཐ་དད་པ་དག་ལ་ཐ་མི་དད་པར་ཞེན་ནས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་འདི་ཐམས་ཅད་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་འདི་ལ་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་ཚད་མ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །འདི་ལྟར་གང་ཞིག་ཡིན་དེ་ཡིན་པ་ལ་དེའོ་སྙམ་དུ་ཤེས་པ་དེ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཏེ། སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུར་ཤེས་པ་ལྟ་བུའོ། །དོན་ཐ་དད་པ་དག་ལ་ཐ་མི་དད་པར་ཞེན་པའི་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་འདི་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གང་གིས་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་བོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་བ་འདིའི་གཟུང་བར་བྱ་བ་སྤྱི་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་སྔར་རྒྱས་པར་བཀག་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་སྤྱི་ཡོད་དུ་ཆུག་མོད་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་ནི་ཐ་དད་པ་དག་ལས་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཐ་དད་པ་དག་ལ་ཐ་མི་དད་པར་ཞེན་པ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་གྱི་གཞན་དང་གཞན་དུ་མཚུངས་པ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྤྱི་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ན་ཡང་དོན་དམ་པར་སྣ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་དངོས་པོ་གཅིག་ཡིན་དུ་ཆུག་མོད། དེ་ལ་སྤྱིའི་ཤེས་པ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཡིན་ལ་མཚུངས་པའི་ཤེས་པ་ནི་དངོས་པོ་གཅིག་གི་ཡུལ་ལ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཐ་ད་དཔའི་འཛིན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཁྲུལ་པ་འདི་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ན་ཡུལ་མེད་པར་ཡང་གྲུབ་སྟེ། རང་གི་རྣམ་པ་གཏན་ནས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་དོན་འགའ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན་ཡུལ་མེད་པ་ཉིད་རྣམ་པ་གཞན་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་སྟེ། སྒྲ་རྣམས་གང་ཁོ་ན་ལ་བརྡ་བྱས་པ་དེ་ཁོ་ན་དེ་དག་གི་ཡུལ་དུ་རིགས་ཀྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་དག་དངོས་པོ་འགའ་ཞིག་ལ་དོན་དམ་པར་བརྡ་ཡང་དག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་བློ་དང་སྒྲ་ནི་ཡུལ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་དངོས་སུ་བརྡ་མ་བྱས་པ་དེ་དག་ ནི་དོན་དམ་པར་དེ་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ནོག་ལ་སོགས་བ་དང་ལྡན་པའི་གོང་བུ་ལ་རྟའི་སྒྲས་བརྡ་མ་བྱས་པ་བཞིན་
Chinese
那些（胜义谛）的自性是超越一切言语道的，这是总结语。如是说：名字以何者何者，法以何者何者说，那不是在那里的，那是那些的法性。如是说。如果说从声音产生的知识是错乱的，无境的我有什么量呢？因为对那些各异的事物执着为不异而趋入，所以说所有这些从声音产生的知识都是错乱的，对此我们已经说了量。如此，某事物是它自身，却认为“是那个”，那就是错乱，比如把阳焰认作水。对于各异的事物执着为不异的从声音产生的知识也是如此，这是自性的理由。如果有人说理由不成立，那么这个所要把握的作为总相的事物也是不存在的，因为那之前已经广为遮破了。或者，即使允许总相存在，但即使那样，如果它是从各异的事物中变成其他事物，那么执着各异的事物为不异就是错乱。那会变成“具有那些”，而不是与其他事物相同，这不合道理。即使总相不是变成其他事物，但即使在胜义中所有各种事物都是一个事物，那么对它的总相的认识就是错乱，而相同的认识不是一个事物的境，因为它是有各异的执着先行的缘故。当这个错乱成立时，无境也成立，因为根本没有能产生自己的形象的，作为所缘的特征的事物。另一种方式是，无境本身可以从另一种角度来证明：声音仅仅对什么作了表示，那个仅仅是那些声音的境，而不是其他的种类，因为那样会太过分。这些声音对于任何事物都没有胜义的正确的表示，因此心和声音是无境的。论式是：对于什么没有直接表示的，那些就不是胜义中说那个，如同没有用马的词语表示具有粪便等的土块一样。
English
The nature of those (ultimate truths) transcends all paths of speech, this is the concluding statement. As it is said: By what and what are names, By what and what is dharma spoken, That is not there, That is the nature of those. Thus it is said. If the knowledge arising from sound is indeed mistaken, and what valid cognition is there for a self without an object? Because it engages by clinging to those different things as non-different, therefore all this knowledge arising from sound is mistaken, and we have already explained the valid cognition for this. Thus, something is itself, but thinking "it is that" is a mistake, like mistaking a mirage for water. This knowledge arising from sound, which clings to different things as non-different, is also the same, which is the reason of nature. If someone says that the reason is not established, then this object to be grasped as a general characteristic does not exist either, because it has already been widely refuted before. Or, even if we allow the existence of a general characteristic, even then, if it is transformed into something other than the different things, then clinging to the different things as non-different is a mistake. That would become "having those," but it is not reasonable to be the same as other things. Even if the general characteristic is not transformed into something else, but even if all the various things are one thing in the ultimate sense, then the knowledge of its general characteristic is a mistake, and the knowledge of sameness is not the object of one thing, because it is preceded by the grasping of differences. When this mistake is established, the absence of an object is also established, because there is no object that is the characteristic of an object that can produce its own image at all. In another way, the absence of an object itself can be proven from another perspective: whatever the sounds have indicated, that alone is the object of those sounds, and not other kinds, because that would be too extreme. These sounds do not have a truly correct indication for any object, therefore mind and sound are without an object. The syllogism is: whatever is not directly indicated for something, those are not said to be that in the ultimate sense, just as the word "horse" does not indicate a lump of earth with dung, etc.