Tibetan
ན་ཏོ། །འདི་ལ་ཡང་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་བཤད་པ་ནི། རྟག་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། གལ་ཏེ་རི་ལ་སོགས་པ་རགས་པ་རྣམས་ལ་རྒྱུར་གྱུར་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དག་རྟག་པར་ཡོད་པ་ནི་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ། དེའི་འབྲས་བུ་རགས་པ་རྣམས་རྒྱུ་མ་ཚད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཅིག་ཅར་ཁོ་ནར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་དག་རྒྱུའི་ཚོགས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཅན་དེ་དག་ནི་ཅིག་ཅར་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། མཚུངས་པར་སྐྱེས་པའི་མྱུ་གུ་མང་པོ་དག་བཞིན་ནོ། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྟག་པའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་འདོད་པར་གས་པའི་ དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱང་རྒྱུའི་ཚོགས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །རྒྱུ་ཚོགས་ཀྱང་མི་སྐྱེ་ན་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་མི་སྐྱེ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་ནི་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མའོ། །འདི་སྙམ་དུ་རྒྱུ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་འདོད་དེ། འདུ་བའི་རྒྱུ་དང༌། འདུ་བ་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་དང༌། རྒྱུ་མཚན་གྱི་རྒྱུ་འོ། །དེ་ལ་གང་ལ་འབྲས་བུ་གང་འདུ་བ་དེ་ནི་དེའི་རྒྱུ་སྟེ། དཔེར་ན་རྡུལ་ཕྲ་རབ་གཉིས་པ་ལ་རྡུལ་ཕྲན་གཉིས་ལྟ་བུའོ། །གང་ཞིག་གང་ལ་མི་འདུ་བའི་རྒྱུའི་དངོས་པོ་ཙམ་དུ་གྱུར་པ་དེ་ནི་འདུ་བ་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་རྫས་ཙམ་བོ་ལས་ཡན་ལག་གི་ལྡན་པ་ལྟ་བུའོ། །རྒྱུ་ལྷག་མའི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་རྒྱུ་སྟེ། དཔེར་ན་ཆོས་ལ་སོགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་འདི་དག་གི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ལྡན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྟོས་པར་འགྱུར་བ་ནི་མི་ཉ་བའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་བོ་ཞེས་དོགས་པ་ལ། །དེ་དག་ལྡན་པ་ལ་སོགས་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་ལ་ལྡན་པ་ལ་སོགས་པས་ཁྱད་པར་འགའ་ཞིག་བྱེད་ན་དེའི་ཚེ་དེ་དག་ལ་ལྟོས་པར་འགྱུར་ན། ཇི་སྲིད་དུ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་རྟག་པའི་ཕྱིར། གཞན་དག་གིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱར་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་ཇི་ལྟར་ན་དེ་དག་ལྡན་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟོས་པར་འགྱུར། ལུས་དང་ས་ལ་སོགས་པ་རགས་པ་རྣམས་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ལུས་ལ་སོགས་པ་རིམ་གྱིས་སྐྱེ་བར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་བཟློག་པའི་སྦྱོར་བ་ནི། གང་དག་འབྲས་བུ་རིམ་པ་དང་ལྡན་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་མི་རྟག་པ་ཡིན་ཏེ། རིམ་པ་དང་ལྡན་པའི་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་འགྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །རྣམ་ཕུག་བས་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་རྟག་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་སྨྲས་པ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པར་མངོན་པར་འདོད་པ་ནི། ཡོད་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡོད་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བོད་བུའི་རྭ་བཞིན་ནོ་ཞེའོ། །ཡོད་པ་སྟེ་བདོག་པའི་ཆོས་ནི་ཡོད་པའི་ཆོས་ཏེ་ཡོད་པ་ཉིད་དོ། །དེ་དང་ལྡན་པ་ནི་ཐོབ་པ་སྟེ། ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ ཐ་ཚིག་གོ །དེ་བཀག་པ་འདི་ནི་རྡུལ་ཕྲན་སྐྱེད་བྱེད་དེ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཚད་མ་དེ་དག་འདི་དོགས་པ་བསུ་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་རྡུལ་ཕྲན་སྐྱེད་བྱེད་འདོད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པར་འདོད་ཅེས་སྦྲེལ་ལོ། །ཡོད་པ་དམིགས་པ་སྟེ། རྟོགས་པ་དེའི་དོན་ཏེ་དགོས་པ་ཚད་མ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །ལྷག་མ་ནི་རྟོགས་པར་བླའོ། །འདིས་ནི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་དམ་བཅས་པ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གནོད་པ་ཉིད་བསྟན་ཏེ། ཡོད་པ་རྒྱུ་དང་མི་ལྡན་རྟག །ཅེས་བཤད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་རྟག་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །མིན་ཏེ་མ་གྲུབ་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་བཤད་དོ། །འོན་ཏེ་ཐག་པ་ལ་སོགས་པ་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་ཁོ་ནའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་གྲགས་པ་མ་ཡིན་ནམ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་ཀྱི་ནི་མ་ཡིན་ན། དེ་ཇི་ལྟར་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་ཐག་པ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། གང་ཕྱིར་སྣམ་བུ་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ཡང་འོག་ནས་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །གཞན་ཡང་ཡུལ་དང་དུས་དང༌། རང་བཞིན་གྱིས་བསྐལ་བའི་དོན་རྣམས་དམིགས་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ལོག་ན་ཡང་ཡོང་པར་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར། དེས་ན་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། ཡོད་འཛིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དོན་མེད་པ་ལ་ངེས་པ་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཤ་ཟ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་རྒྱུའི་རྫས་བཀག་ནས། འབྲས་བུའི་རྫས་དགག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེས་བརྩམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཡོན་ཏན་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའོ། །ཡན་ལག་ནི་སྣལ་མ་ལ་སོག
Chinese
那摩。 还有，关于此处的破斥之量，即“若恒常”等。如果有人主张山等粗大之物的因，极微是恒常存在的。那么，由于其粗大之果的因无有穷尽，故应唯有同时产生。立宗是，凡是具有无间断的因之集合者，彼等是同时产生的，如同同时生长的众多苗芽。极微恒常之果，显现为可被分割之事物，也是具有无间断的因之集合，这是自性因。如果因之集合也不生，则因无有差别，故应成为一切时分皆不生，这是破斥之量。有人如是认为，因有三种：聚集之因、非聚集之因、以及因缘之因。其中，果于何者聚集，彼即是彼之因，例如第二个极微是两个极微的因。何者成为不于何者聚集的因之事物，彼即是非聚集之因，例如具有支分之物仅是支分的具有者。剩余之因是因缘之因，例如法等，这是对这些的区分。对此，依赖于具有等将成为不遍，因此因不圆满不成，因此，对于理由不成之怀疑。“彼等具有等”等如是说，如果极微等以具有等作某种区分，那么彼时将依赖于彼等。既然极微等是恒常的缘故，若无有其他能作区分者，那么彼等如何能依赖于具有等？身体和土地等粗大之物也不是同时产生的，因为见到身体等是次第产生的。因此，反驳之立宗是：凡是具有次第之果的因，彼等是不恒常的，如同次第具有的苗芽等之果的成就者。
English
Namo. Furthermore, regarding the refutation by means of valid cognition here, it is "if constant" and so on. If someone asserts that the cause of gross things like mountains is that atoms are constantly existent, then, since the cause of their gross effects is without limit, they should only arise simultaneously. The proposition is: whatever has an uninterrupted collection of causes arises simultaneously, like many sprouts growing simultaneously. The effect of constant atoms, appearing as divisible things, is also a collection of uninterrupted causes, which is the reason of nature. If the collection of causes does not arise, then since there is no difference, it should follow that it never arises at all, which is the refutation by means of valid cognition. Someone might think that there are three kinds of causes: the assembling cause, the non-assembling cause, and the causal condition. Among them, whatever effect assembles in something, that is its cause, for example, the second atom is the cause of two atoms. Whatever becomes merely the cause of something that does not assemble in something, that is the non-assembling cause, for example, a substance with limbs is merely the possessor of limbs. The remaining cause is the causal condition, for example, dharma and so on, which is the distinction of these. In this regard, relying on having and so on will become non-pervasive, therefore the cause is not complete and does not establish, therefore, the doubt that the reason does not establish. "Those having and so on" and so on are stated, if atoms and so on make some distinction by having and so on, then at that time they will rely on them. Since atoms and so on are constant, if there is no other that can make a distinction, then how can they rely on having and so on? Bodies and gross things like earth are also not produced simultaneously, because bodies and so on are seen to be produced gradually. Therefore, the reverse proposition is: whatever is the cause of a gradual effect is impermanent, like the achiever of the effect of gradual sprouts and so on.
Chinese
如种子等一样。极微也是如此，这被称为自性之理。由于胜论者为了成立极微是常恒的，说了量。明显认为极微产生，不是具有存在的法，因为不是成立存在的量的境，如兔角一样。存在，即拥有的法，就是存在的法，即存在本身。具有它，就是获得，是“存在”这个词的同义词。遮止它，就是极微产生，意思是说，没有产生极微的因。为了显示这些量是具有先行迎接怀疑的，说了“如果想要极微产生”等，连接说，认为不是具有产生极微的法。存在是所缘，认识它的意义，即需要，对于哪个量是存在的，就称它为那个。剩余的是容易理解的。这显示了以比量妨害了所立的极微不是常恒的，因为说了“存在不具有因是常”的缘故，由于没有因本身成立了极微是常恒的缘故。以“不是，因为不成立”等说了因不成立本身。然而，绳子等不是仅仅是氆氇等的因吗？不是极微的因，那么，怎么能说见到绳子等是极微的因呢？因为说了“因为氆氇等”等，想必这也会在下面显示。另外，即使缘取处所和时间，以及自性所坏的意义的量颠倒，也不会相违，因此，为了显示因是不决定的，说了“有执”等，想必“对于无意义没有决定”如食肉者等一样。这样暂时遮止了因的实体，为了遮止果的实体，说了“由它所造”等，功德是色等，支分是线等。
English
Like seeds and so on. Atoms are also the same, which is called the reason of nature. Because the Vaisheshikas said pramana in order to establish that atoms are permanent. It is clearly believed that atoms are produced, not having the dharma of existence, because it is not the object of pramana that establishes existence, like a rabbit's horn. Existence, that is, the dharma of possession, is the dharma of existence, that is, existence itself. Having it is attainment, which is synonymous with the word "existence." Negating it is the production of atoms, meaning that there is no cause for the production of atoms. In order to show that these pramanas are those that have preliminary welcome doubts, it is said, "If you want atoms to be produced," etc., connecting and saying that it is believed that they do not have the dharma of producing atoms. Existence is the object, understanding its meaning, that is, the need, whatever pramana exists for, it is called that. The rest is easy to understand. This shows that the established atoms are not permanent by inference, because it is said that "existence without cause is permanent," because the absence of cause itself establishes that atoms are permanent. By "no, because it is not established," etc., it is said that the cause itself is not established. However, aren't ropes, etc., only the cause of pashmina, etc.? Not the cause of atoms, then how can it be said that ropes, etc., are seen as the cause of atoms? Because it is said, "Because of pashmina, etc.," it is thought that this will also be shown below. Furthermore, even if the pramana that takes the object and time, and the meaning destroyed by nature, is reversed, it will not be contradictory, therefore, in order to show that the cause is uncertain, it is said, "Having attachment," etc., it is thought that "there is no certainty for the meaningless" like meat eaters, etc. Thus, the substance of the cause is temporarily blocked, and in order to block the substance of the effect, it is said, "Made by it," etc., the qualities are form, etc., and the limbs are threads, etc.