Tibetan
་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་ལ་འགལ་བ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་འགའ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་འདོད་པ་ཉིད་དོ། །ཁོ་བོ་ འབའ་ཞིག་འདོད་པར་མ་ཟད་ཀྱི་སློབ་དཔོན་ཡང་བཞེད་པ་ཡིན་ཏེ། རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་ལ་དེ་མ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡུལ་གང་ལ་འགལ་བ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཅན། སློབ་དཔོན་གྱིས་གསུངས་པ་འདིའི་ཡུལ་དེ་ནི་ལེའུ་གསུམ་པར་བསྟན་པར་བྱའོ། །མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་ནི་ལྡོག་པར་སློབ་དཔོན་བཞེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཡང་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ། སློབ་དཔོན་གྱིས་གང་ཡང་བཤད་པའོ། །གང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་འདི་ནི་གཞུང་གི་ངོ་བོ་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པའོ། །དེ་ཉིད་སྟོན་པ་ན་གལ་ཏེ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འདིར་བྱེ་བྲག་པས་རླུང་ཡོད་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཤིང་དང་རྩྭ་མེད་པའི་མྱ་ངམ་གྱི་ཕྱོགས་སུ་གྲང་བ་མ་ཡིན། དྲོ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་རེག་པའི་ཁྱད་པར་དམིགས་པ་དེ་ནི་ཡོན་ཏན་ཡིན་ལས། དེའི་རྟེན་རྫས་ཡིན་དགོངས་ན་དེས་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཡོན་ཏན་འདི་ནི་རླུང་གི་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྨྲས་པ་ལ། སློབ་དཔོན་གྱིས་ས་ལ་སོགས་པ་རྣམ་སྣང་ཟེར་བ་དག་ལ་མཐོང་བས་འདི་དེ་དག་གི་ཡོན་ཏན་མ་ཡིན་དུ་ཆུག་ཀྱང་མི་སྣང་བ་རྣམས་ཀྱི་གོ་ཇི་ལྟར་མ་ཡིན་གྱི། དེ་ལ་ཡང་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་མི་སྣང་བ་དག་ལས་རེག་པའི་ཁྱད་པར་འགོག་པར་བྱེད་ན་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། ས་ལ་སོགས་པ་མི་དམིགས་པ་ལ་དམིགས་པ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བལྟར་མི་རུང་བ་མི་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་མི་དམིགས་པ་ཙམ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དགག་པ་གང་ཡིན་དེ་མི་རིགས་སོ་ཞེས་དེ་ལྟར་སློབ་དཔོན་གྱིས་བརྒལ་ཞིང་བརྟགས་པ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་གྱི་དགག་པ་དེ་ཇི་ལྟར་རིགས་པ་མ་ཡིན། གང་གི་ཕྱིར་ཁྱེད་ལ་མི་དམིགས་པ་ཙམ་གྱིས་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ལྡོག་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་ལ། གྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་དེའི་ཕྱིར་རིགས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་གྱི། མི་རིགས་པར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་དགག་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པས་ན། མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ལས་སློབ་དཔོན་ལྡོག་པར་བཞེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་སློབ་དཔོན་གྱི་དགོངས་པ་བསྒྲུབས་ནས་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱི་ཞེས་བཤད་པ་གང་ཡིན་བ་དེ་བརྟག་པའི་ཕྱིར། རེག་པ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཡུལ་ཏེ་དེ
Chinese
对于推测的对境来说，没有任何事物是不具足违背和错误的，这正是我们所期望的。我不仅这样认为，我的老师也这样认为，因为他对推测的对境没有那样说。对于哪个对境来说，是不具足违背和错误的呢？老师所说的这个对境将在第三品中阐述。老师也解释说，仅仅因为没有看见就否定是不合理的。老师所说的“什么”这个词，指的是经文的本质。当阐述这一点时，就说“如果仅仅因为没有看见”。在这里，胜论派为了证明风的存在，在没有树木和草的荒凉地方，所感受到的既非寒冷也非温暖的触觉，这是一种属性。如果他们认为这是属性的所依之物，那么他们所见之物的属性就不是这样了。因此，这种属性就变成了风的属性。当他们这样说时，老师说，即使你们认为大地等显现之物的属性不是这样，那么对于不显现之物，你们又怎么认为呢？如果你们说，那也是因为没有看见的缘故。如果仅仅因为没有看见就否定不显现之物的触觉差别，那也是不合理的。凡是不缘大地等，没有对境的，那就是不可见的不显现之物。因为如果不是那样，那就仅仅是没有对境而已。因此，任何否定都是不合理的。老师这样驳斥和考察，仅仅以没有看见为理由的否定，怎么会是合理的呢？因为对于你们来说，仅仅以没有对境就成立了理由的相违，而因为成立了那个理由，所以就仅仅是合理的，不会是不合理的。因此，因为仅仅以没有看见为理由而否定是不合理的。这样说来，老师并不是因为仅仅以没有看见为理由而否定。这样确定了老师的观点之后，为了考察所说的“仅仅因为没有看见”，所以才说了“触觉”。 对境的定义是对境，即
English
For the object of inference, there is nothing that is not contradictory and erroneous, which is what we expect. Not only do I think so, but my teacher also thinks so, because he did not say that about the object of inference. For which object is it that is not contradictory and erroneous? The object that the teacher speaks of will be explained in the third chapter. The teacher also explained that it is unreasonable to deny something just because it is not seen. The word "what" that the teacher speaks of refers to the essence of the scripture. When explaining this, it is said, "If only because it is not seen." Here, the Vaiseṣika, in order to prove the existence of wind, the touch that is neither cold nor warm in a desolate place without trees and grass, is an attribute. If they think that this is the object on which the attribute depends, then the attributes of the things they see are not like that. Therefore, this attribute becomes the attribute of wind. When they say this, the teacher says, even if you think that the attributes of the manifested things such as earth are not like this, then how do you think about the unmanifested things? If you say that it is also because it is not seen. If you deny the difference of touch of the unmanifested things just because you have not seen it, that is also unreasonable. Whatever does not depend on earth etc., and has no object, that is the invisible unmanifested thing. Because if it is not like that, then it is only without an object. Therefore, any negation is unreasonable. The teacher refuted and examined in this way, how can the negation with the reason of only not seeing be reasonable? Because for you, the contradiction of the reason is established only by not having an object, and because that reason is established, it is only reasonable, it will not be unreasonable. Therefore, it is unreasonable to deny it with the reason of only not seeing. Having said that, the teacher does not deny it with the reason of only not seeing. After determining the teacher's point of view in this way, in order to examine what is said, "only because it is not seen," that is why "touch" is said. The definition of an object is an object, that is
Tibetan
ར་གྱུར་པའི་རྒྱུ་དེའི་ཕྱིར་རེག་པ་དགག་པར་རིགས་པ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་ནམ། རེག་པ་ཐ་མལ་པ་ནི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཅིག་ཤོས་ཀྱིས་དགག་པ་སྨྲས་པ་ནི། རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྣང་བའོ། །དེའི་རང་བཞིན་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་ནོ། །དེའི་རང་བཞིན་གྱི་ཡུལ་དེ་གང་ལ་ཡོད་པ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་གྱི་ཡུལ་ན་ཡོད་པ་སྟེ། སྣང་བའང་ཡིན་ལ་དེའི་རང་བཞིན་གྱི་ཡུལ་ན་ཡོད་པའང་ཡིན་པས་སོ། །དེ་ཉིད་ནི་དེ་ཙམ་སྟེ་དེ་ནི་འགོག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཤིན་ཏུ་བལྟར་མི་རུང་བ་གང་ཡིན་པ་དང༌། བལྟར་རུང་བ་མི་སྣང་བའི་ཡུལ་ཅན་གང་ཡིན་པ་སྟེ། དཔེར་ན་སྣང་བ་དང་མི་སྣང་བའི་ཡུལ་ལ་ཤ་ཟ་ལྟ་བུ་འམ། མི་སྣང་བའི་ཡུལ་དུ་བུམ་པ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་སྣང་བ་མི་དམིགས་པས་བལྟར་རུང་བ་འགོག་པར་བྱེད་པས་ནི་ས་ཕྱོགས་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་ལ་སྣང་བ་ལ་སྣང་བ་དགག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །བྱེ་བྲག་པ་དེས་ནི་ས་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་དང་མི་སྣང་བའི་སྤྱིར་བཟུང་ནས་དགག་པ་སྨྲས་སོ། །དེ་ལ་མི་སྣང་བའི་ཡུལ་དུ་ནི་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་དགག་པ་འདིར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སྔོན་པོ་སེར་པོ་ལས་ལོག་པའི་རང་བཞིན་དང༌། ཤེས་པ་མ་རྟོགས་པ་ལས་བཟློག་པ་དང། མེ་མི་དྲོ་བ་ལས་བཟློག་པའི་རང་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་དེ་ལྟར་མ་མཐོང་བ་ཡང་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནམ། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་དག་ནི་སེར་པོ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ལས་ལོག་པ་ཡིན་གྱི་མ་མཐོང་བ་ནི་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ཡང་སྲིད་དོ་ཞེས་ནི་དོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུས་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་ལ་རིག་པའི་ཁྱད་པར་མ་མཐོང་བ་དེས་ན། ཅི་ལྟར་ས་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་དག་དེའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་པ་དེ་བཞིན་དུ་མ་མཐོང་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་འདིར་མ་མཐོང་བ་དག་ལ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་རྟོག་ན། འོ་ན་ནི་ཉེ་བར་བཀོད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་མ་མཐོང་བ་ལ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་དོགས་པར་བྱ་དགོས་སོ་ཞེས་དོགས་པ་ལས། བཤད་པ་ས་ལ་སོགས་པའི་སྤྱི་དང་ལྡན་པ་དེ་ལ་ཡང་དགག་པར་བྱ་བ་གྲང་བ་ཡང་མ་ཡིན་དྲོ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་རེག་པ་ཡོད་པར་གདོན་མི་ཟ་བར་དོགས་པར་འགྱུར་གྱི་ངེས་པར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྣང་བའི་ཡུལ་འགའ་ཞིག་ལས་ཉིད་ ཡིན་ཡང་མཐོང་བ་ལས་གཞན་པའི་ཁྱད་པར་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་འཆད་པ་ནི། ཤིང་བལ་དང༌། རྡོ་བ་དང༌། ལོ་མ་དང༌། མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་དག་ལས་ཉིད་
Chinese
既然是变异之因，那么驳斥触觉不只是理所当然的吗？如果说一般的触觉是所缘，那么另一方所说的驳斥就是：不是理所当然的。那个“那个”指的是显现。哪里具有“那个”的自性，那就是“那个”的自性。哪里具有“那个”的自性之境，那就是在“那个”的自性之境中，因为既是显现，又在“那个”的自性之境中。那个本身就是那个，因为那不是遮止。不显现、不可得有两种：一种是极其不适合观看的，另一种是适合观看但不显现的境。例如，显现和不显现的境就像食肉者，或者不显现的境就像瓶子。因此，以显现不可得来遮止适合观看的事物，就应该遮止地处等显现上的显现。分别部者则将地等视为显现和不显现的共同体，然后进行驳斥。对于不显现的境，仅仅因为没有看见就进行驳斥，这在这里是不合理的。如果说，看见蓝色与黄色相异的自性，以及知识与不理解相反，以及火与不温暖相反的自性，那么没有看见也算是一种说法吗？看见的蓝色等与黄色等的自性相异，但没有看见也可能是另一种情况，所以这不是疑问。同样，对于显现的时间等，如果没有看见智慧的差别，那么，地等显现的事物如何与它的自性分离，没有看见也是如此吗？如果在这里对没有看见的事物有其他的想法，那么也应该对近取识等没有看见的事物有其他的怀疑。从怀疑中，说明与地等共同体相连的事物，也会不可避免地怀疑存在既非寒冷也非温暖的触觉，但并非一定是这样。为什么呢？因为从某些显现的境中，即使是自身，也可能存在与看见不同的差别，所以解释说：木棉、石头、树叶、花朵等显现的事物中，自身
English
Since it is the cause of transformation, isn't it only reasonable to refute touch? If it is said that ordinary touch is the object, then the refutation stated by the other party is: it is not reasonable. That "that" refers to appearance. Wherever the nature of "that" exists, that is the nature of "that." Wherever the object of the nature of "that" exists, it is in the object of the nature of "that," because it is both appearance and exists in the object of the nature of "that." That itself is just that, because that is not a negation. Non-appearance, non-apprehension, are of two kinds: one is what is extremely unsuitable to be seen, and the other is what is suitable to be seen but has a non-appearing object. For example, the object of appearance and non-appearance is like a meat-eater, or in the object of non-appearance, like a pot. Therefore, by non-apprehension of appearance, to negate what is suitable to be seen, one should negate appearance on the appearance of places and so on. The Vaibhashikas, on the other hand, take earth and so on as a generality of appearance and non-appearance, and then state the refutation. For the object of non-appearance, it is not reasonable here to refute merely because it is not seen. If it is said that seeing the nature of blue as different from yellow, and knowledge as the opposite of non-understanding, and fire as the opposite of non-warmth, then is not seeing also a kind of statement? The seen blue and so on are different from the nature of yellow and so on, but not seeing may also be another situation, so this is not a doubt. Similarly, for the appearance of time and so on, if the difference of wisdom is not seen, then how are the appearing things of earth and so on separated from its nature, and not seeing is also like that? If here there are other thoughts about what is not seen, then there should also be other doubts about the non-seen objects such as the consciousness of close attainment. From the doubt, it is explained that what is connected with the generality of earth and so on will inevitably be suspected of having a touch that is neither cold nor warm, but it is not necessarily so. Why? Because from some appearing objects, even if it is oneself, there may be differences other than what is seen, so it is explained that: cotton, stones, leaves, flowers, and other appearing things, oneself