Tibetan
གྱུར་བ་མེད་པ་རྣམ་པར་ཆད་པ་མེད་པ་གང་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་དེ་ཉིད་དེ། དེ་ཡིན་ན་ནི་རྣམ་པར་ཆད་པ་དང་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་དེ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་པའི་དོན་ནི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ལ་ལྟོས་ནས་འབྲས་བུ་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །བཤད་པ་ནི་ལྟོས་པར་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རེས་འགའ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཡུལ་རྣམས་ཀྱང་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་བརྟག་པར་ནུས་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་ཤེས་པར་ནུས་སོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་དེ་བཞིན་དུ་ཡུལ་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་སོ་སོར་རིག་པ་ཉིད་དོ། །རེ་ཞིག་སྐྱེ་བ་ནི་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱི་སོ་སོར་རིག་པ་ཉིད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་བ་ལྟར་རུང་བ་རྣམས་ཀྱི་འགག་པ་ཡང་དེས་དབེན་པའི་ས་ཕྱོགས་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པ་ལས་སོ་སོར་རིག་པ་ཉིད་དོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དག་ནི་རང་རིག་པའི་མངོན་སུམ་གྱིས་སོ་སོར་རིག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་ཡང་སོ་སོར་རིག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འདིས་ནི་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་བཤད་དོ། །མཚན་མ་སྟེ་དོན་རྣམས་ཀྱི་ཕན་ཚུན་དབེན་པ་ཉེ་བར་རྟོགས་པ་སྟེ། རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་སོ་སོར་རིག་པ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ནི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བཤད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་འདུ་ཤེས་ནི་དོན་རྣམས་ཀྱི་རིགས་གཅིག་པ་དང་རིགས་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་མཚན་མ་རྒྱུ་མཚན་དུ་གྱུར་པ་ཐུན་མོང་གི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་གྱུར་པ་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་དེ་ཡང་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པས་དེའི་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་ཡང་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཞེས་སྨོས་སོ། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་དངོས་པོ་ལ་ཞེན་པའི་ནི་འདོད་ཆགས་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་སྐྱེ་བ་དང་འགག་བ་སོ་སོར་རིག་པ་ཡིན་ནོ། །སོགས་པ་སྨོས་པ་ནི་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པའོ། །ཡུལ་ཉེ་བར་དམིགས་པ་ནི་འཛིན་བསྟེན་པར་ཤེས་བའོ། །དེ་ཡང་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་སོ་སོར་ རིག་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ཡང་ཡུལ་ཙམ་འཛིན་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡིན་ལ། རིགས་གཅིག་པ་དང་རིགས་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་མཚན་མའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་ནུས་པ་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ནི་འདུ་ཤེས་ཡིན་ཞིང༌། རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་མངོན་པར་ཞེན་པ་ནི་འདོད་ཆགས་ཡིན་ཏེ། ཕུང་པོ་གསུམ་པོ་དེ་དག་གི་རྣམ་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་འདི་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྱུང་བའོ། །འགག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་ཅན་འཇིག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་དེ་དག་ནི་རང་གི་རྒྱུའི་རང་བཞིན་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོར་འཇིག་པ་སྐྱེད་པར་ནུས་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་སྟེ། རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་གཏན་ཚིགས་བརྗོད་པའོ། །གང་གི་ཕྱིར་རང་གི་རྒྱུའི་རང་གི་ངོ་བོ་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ངག་སྐྱེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཀྱང་བདག་ཉིད་དང་འདྲ་བར་འཇིག་པའི་རང་གི་ངོ་བོར་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཤད་པ་ནི་རང་གི་ངོན་དེ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ་འབྲེལ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྐད་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་འཇིག་པའི་ངོ་བོར་མཐོང་བས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་སྐྱེད་པར་ནུས་པའི་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་འཇིག་པའི་རང་བཞིན་སྐྱེད་པར་ནུས་པར་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་འཇིག་པའི་རང་བཞིན་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ལ་ངེས་པ་མེད་པར་ཐམས་ཅད་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་བྱས་པ་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པའི་ངོ་བོར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཁྱབ་པ་གྲུབ་པོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་དོན་གྱི་རྣམ་པ་སྐྱེད་པར་ནུས་པའི་རྒྱུ་ཐམས་ཅད་ལ་ངེས་པ་མེད་པའི་འཇིག་པའི་རང་བཞིན་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་ནི་ཁྱབ་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གནོད་པའི་ཚད་མར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །ཕུང་པོ་རྣམས་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབས་པ་འདིས་ནི་ཁམས་དང་སྐྱེད་མཆེད་དག་ནི་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དེ་དག་ཀྱང་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་ལྔ་ནི་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཁམས་ལྔ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡུལ་ཡང་སྐྱེ་མཆེད་ལྔ་དང་ཁམས་ལྔ་ཡིན་ནོ། །ཡུལ་ཉེ་བར་དམིགས་པ་ནི་ཡིད་ཀྱི་ སྐྱེ་མཆེད་ཡིན་ལ། ཕུང་པོ་གསུམ་པོ་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ཡིན་ནོ། །ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཉིད་ཀྱང་སེམས་ཀྱི་ཁམས་བདུན་ཡིན་ཏེ། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ནས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཀྱི་བར་དང༌། རྟེན་ཐ་དད་པས་ཐ་དད་པའི་སེམས་ཀྱི་ཁམས་དྲུག་པོ་དེ་དག་ཉིད་གང་དང་གང་འདས་མ་ཐག་པ་ཕྱི་མ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དེ་ཉིད་ནི་ཡིད་ཅེས་བརྗོད་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཕུང་པོ་ལྔ་དང་སྐྱེ་མ་ཆེད་བཅུ་གཉིས་དང་ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་བྱས་པ་འམ་ཡོད་པ་ནི་མི་རྟག་པར
Chinese
不变化的、没有断灭的，无论是什么样的自性，那就是它本身。如果是那样的话，断灭和变化是不合理的。不是刹那的事物，依赖于共同作用，也不是产生结果的原因。所说的是因为依赖是相违的。作为结果的识，仅仅是偶尔的，因此也能推断出诸法是无常的。然而，所说的是可以通过现量来了解，同样，也能分别了知境的生起和灭亡。首先，生起是分别了知作为所缘的相的各个部分。同样，对于可以像水一样倾泻的事物的灭亡，也能从远离它的处所等所缘中分别了知。色蕴已经讲完了。同样，乐和苦也是通过自证的现量来分别了知的。因此，生起和灭亡也是分别了知的。这讲的是受蕴。相，即对诸法彼此分离的领悟，以及领悟的自性，也是分别了知的。这讲的是想蕴。因为想是对诸法的同类和异类进行区分的相，是作为原因的共同自性的分别。如此产生的领悟的自性，也是通过现量成立的，因此它的生起和灭亡也是成立的。为了显示行蕴，所以说了贪等。执着于一切烦恼的事物，就是贪。它也是生起和灭亡分别了知的。说“等”指的是嗔等。专注于境，就是知道执取。它也是生起和灭亡分别了知的。这里，仅仅执取境是识，能够区分同类和异类的相的自性，是想，对领悟的自性明显执着是贪。这三个蕴的形态完全分离。
English
That which is unchanging and without cessation, whatever its nature, that is it itself. If that were the case, cessation and change would be unreasonable. A non-momentary thing, relying on co-action, is also not the cause of producing a result. What is said is that it is contradictory to rely on. The resulting consciousness, merely occasional, can therefore also infer that all phenomena are impermanent. However, what is said is that it can be understood through direct perception, and similarly, one can separately know the arising and ceasing of objects. First, arising is the separate knowledge of each part of what has become the characteristic of the object. Similarly, for the cessation of things that can be poured out like water, one can also separately know from the object such as the place away from it. The form aggregate has been explained. Similarly, pleasure and pain are also separately known through the direct perception of self-awareness. Therefore, arising and ceasing are also separately known. This speaks of the feeling aggregate. Sign, that is, the close realization of the mutual separation of things, and the nature of realization, is also separately known. This speaks of the perception aggregate. Because perception is the distinguishing of the common nature of the sign that distinguishes between the same and different kinds of things, which is the cause. The nature of realization that has arisen in this way is also established through direct perception, so its arising and ceasing are also established. In order to show the formation aggregate, it is said that attachment and so on. Attachment is clinging to all afflicted things. It is also separately known of arising and ceasing. Saying "etc." refers to anger and so on. Focusing on the object is knowing to grasp. It is also separately known of arising and ceasing. Here, merely grasping the object is consciousness, the nature of the sign that can distinguish between the same and different kinds, is perception, and the obvious clinging to the nature of realization is attachment. The forms of these three aggregates are completely separate.
Chinese
生是这个。生叫做出现。灭叫做坏灭。因此是无常。具有如此自性的，坏灭自性的这五个蕴，能生起自性之因的如此自性的坏灭，是能成立的，是能证实的。这是陈述理由。因为能证实自性之因的自性是如此自性，因此，凡是生起的如此之语，也像自己一样，能证实坏灭的自性。说那个就是把自己和那个连结，就是关联。这样说，因为见到所有色等等是坏灭的自性，所以能生起色等等的自性，都能推知能生起坏灭的自性。因此，色等等的坏灭自性，不是决定于色等等的因，而是从一切产生。因此，所有造作的色等等，都将成立为无常的自性，所以周遍成立了。因此，如此能生起事物形象的所有因，没有决定的坏灭自性，无因性本身，是能成立周遍的，会变成妨害的量。以成立诸蕴是无常的这件事，也说了界和处，就是那些界和处。例如，眼等等的五个根是五处和五界。同样，境也是五处和五界。境的专注是意的处，三个蕴是法的界和处。意的处本身也是七个心界，从眼的识界到意的识界之间，以及，以所依不同而不同的六个心界本身，无论哪个刚灭，能生起后者的，就叫做意。因此，五蕴和十二处和十八界的造作或存在是无常的。
English
Birth is this. Birth is called arising. Cessation is called destruction. Therefore, it is impermanent. Those five aggregates, which have such a nature, the nature of destruction, are able to establish that the destruction of such a nature of their own cause is able to arise. This is the statement of reason. Because it can prove that the nature of its own cause is such a nature, therefore, whatever arises in such a way, also like itself, can prove the nature of destruction. To say that is to connect oneself with that, that is, to relate. It is said like this: Because all forms and so on are seen as the nature of destruction, it can be inferred that all natures that can generate forms and so on can generate the nature of destruction. Therefore, the nature of destruction of forms and so on is not determined by the cause of forms and so on, but arises from everything. Therefore, all created forms and so on will be established as the nature of impermanence, so the pervasiveness is established. Therefore, all causes that can generate the appearance of things in this way, the undetermined nature of destruction, the causelessness itself, which can establish pervasiveness, will become a measure of harm. By establishing that the aggregates are impermanent, the realms and sources are also spoken of, that is, those realms and sources. For example, the five faculties of eye and so on are the five sources and five realms. Similarly, the objects are also the five sources and five realms. The focus of the object is the source of mind, and the three aggregates are the realm and source of dharma. The source of mind itself is also the seven realms of mind, from the realm of eye consciousness to the realm of mind consciousness, and the six realms of mind that are different because of different supports, whichever has just ceased, that which can generate the latter is called mind. Therefore, the creation or existence of the five aggregates, twelve sources, and eighteen realms is impermanent.