Tibetan
ཡུལ་དངོས་པོ་གཅིག་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་དེ་ལ་དངོས་པོ་གཅིག་ཏུ་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ལས་ཡུལ་གཅིག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་འདི་ལ་ཡང་ཡུལ་གཅིག་པ་ཉིད་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་གཅིག་ཏུ་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་དོགས་པ་ལ། ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པར་སྣང་བ་དག་དོན་བྱེད་ནུས་པ་དང༌། མི་ནུས་པ་དག་གིས་ཐ་དད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་དོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དེ། རང་བཞིན་གང་གིས་བདག་ཉིད་མཚོན་པ་དེ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ། དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་ནི་དོན་བྱེད་ནུས་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་མཚོན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བརྗོད་དོ། །དེ་ཉིད་དེ་དོན་དམ་པར་ཡོད་པའི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་སྣང་བ་ནི་དོན་བྱེད་ནུས་པ་དང་མི་ནུས་བ་དག་གིས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཏེ། ཐུང་མོང་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཙམ་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཐུང་མོང་གི་ཡུལ་དུ་སྣང་བ་ནི་དོན་བྱེད་ནུས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ལ། གཅིག་ཤིག་ནི་དེ་ལས་བཟློག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་དེ་དག་ནི་ཡུལ་གཅིག་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་ནི་འདི་ཙམ་དུ་ཟད་པའི་ ཕྱིར་རོ། །གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བར་སྣང་བ་དག་ནི་ཡུལ་གཅིག་པ་ཉིད་དེ། དོན་བྱེད་ནུས་པར་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡུལ་དེ་སྣང་བ་མ་ཡིན་པ་འཁྲུལ་པས་ཡུལ་དེའི་རང་བཞིན་དུ་སྣང་བའི་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་ཡང་རྣམ་པ་གཅིག་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རབ་ཏུ་བྱེད་པའི་འགྲེལ་པ་གཞན་ནི་ཞེས་གསུངས་སོ། །འདི་ནི་འདི་ལྟ་བུར་གྱུར་བའི་དོན་ནི་རེ་ཞིག་མངོན་སུམ་ལ། དེའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བ་གཞན་ནི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་ནི། མངོན་སུམ་སྤངས་པས་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ། །མངོན་སུམ་དང་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་དེ་འདི་ཉིད་ཀྱང་རྟོགས་པ་པོ་གཅིག་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་འཆོལ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དེ་ཡང་རྟོགས་པར་མི་འཐད་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་སྣང་བའི་ཤེས་པ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་སྒོ་ནས་དེ་ལ་རང་གི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་འཇོག་པ་སྟེ། གཏོང་བའི་ནུས་པ་དེ་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་འདིའི་རང་གི་ངོ་བོ་རྟོགས་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་པར་བྱ
Chinese
境并非是唯一的实体。如果因为对某个事物特别执着而认为境是唯一的，那么对于这个（境）也同样存在唯一性，因为对某个事物特别执着。对于这个疑问，（回答是）因为显现为共同和不共同的事物，能够和不能够实现作用，以此显示了它们的差别，所以是各自的自性。也就是说，不共同的事物的自性是什么，那就是它的自性。什么样的自性能够代表自身，那就是它的自性。事物的自性是通过能够实现作用的自性来代表的，因此它被称为自性。它本身就是真实存在的实体的自性。因此，这个意思是说，这些显现的事物，是通过能够和不能够实现作用来区分的，而不仅仅是通过共同和不共同本身来区分。显现为共同之境的事物，是与实现作用的能力相分离的境，而另一种则与之相反。因此，它们不是唯一的境，它们不是唯一的原因仅仅在于此。显现为清晰和不清晰的事物是唯一的境，因为在实现作用的能力上没有差别。因此，那个境不是显现，因为不是错误地显现为那个境的自性，所以它以显现的方式存在。为了说明隐蔽的事物也以同样的方式被理解，（经文中）说“其他的解释是”。这就像是，暂且显现的事物是显现的，而与它的自性相分离的则是隐蔽的。因此，隐蔽的事物被认为是由于舍弃了显现而存在的。显现和非显现，即使是这同一个事物，也是依赖于同一个认识者，因此不是混乱的。另一种（隐蔽的事物）也是不应该被认识的，因为通过产生显现的知识之门，它被赋予了自身的本质，但它没有舍弃的能力，因此，认识到它的自身本质是不合理的。如果隐蔽的事物被体验
English
The object is not a single entity. If, due to being particularly attached to something, one considers the object to be singular, then this (object) also possesses singularity because of being particularly attached to something. In response to this doubt, (the answer is) because things that appear as common and uncommon, capable and incapable of fulfilling a function, are shown to be distinct, therefore they are their own characteristics. That is to say, whatever is the nature of an uncommon thing, that is its own characteristic. Whatever nature represents itself, that is its own characteristic. The nature of a thing is represented by the nature of being able to fulfill a function, therefore it is called its own characteristic. That itself is the nature of a truly existent entity. Therefore, the meaning is this: these appearing things are distinguished by being able and unable to fulfill a function, and not merely by being common and uncommon themselves. That which appears as a common object is an object devoid of the ability to fulfill a function, while the other is the opposite of that. Therefore, they are not a single object, and the reason they are not single is limited to this. Things that appear as clear and unclear are a single object, because there is no difference in the ability to fulfill a function. Therefore, that object is not an appearance, because it is not a mistaken appearance as the nature of that object, so it exists as manifest. In order to show that hidden things are also understood in the same way, (the text) says, "Another explanation is." This is like, for the time being, what is manifest is manifest, and what is separate from its nature is hidden. Therefore, hidden things are considered to exist due to abandoning the manifest. Manifest and non-manifest, even if it is this same thing, are dependent on the same knower, therefore it is not confusion. The other (hidden thing) should also not be known, because through the door of generating manifest knowledge, it is given its own essence, but it does not have the ability to abandon, therefore, it is unreasonable to recognize its own essence. If the hidden thing is experienced
Tibetan
་བ་མ་ཡིན་དུ་ཆུག་ན་ཡང༌། གཞན་མཐོང་བ་ན་མ་མཐོང་བ་ཡང་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། གཞན་མཐོང་བ་ན་གཞན་མ་མཐོང་བ་ཡང་རྟོགས་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ག་ལས་ཤེ་ན། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཅུང་ཟད་ཅིག་མཐོང་བ་ལ་མཐོང་བ་ཐམས་ཅད་བརྟགས་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའོ། །གལ་ཏེ་གཞན་མཐོང་བ་ན་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་བརྟག་པར་མི་རིགས་པ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་ཚད་མ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཡང་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་དོགས་ན། དེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། མཐོང་བ་གཞན་དེ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་ཡིན་ན་སྟེ། མི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཡིན་ནའོ། །སྐབས་ཀྱི་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་ནི་འབྲེལ་པ་ཅན་དུ་ཤེས་པར་བྱས་ཏེ། རྟོགས་པར་བྱ་བ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་ལ་མི་འཁྲུལ་པའི་དོན་མཐོང་བ་ལས་ནི་རྟོགས་པར་རིགས་པ་ཡིན་ནོ། ། ཁྱད་པར་འདི་ཉིད་བསྟན་པའི་དོན་དུ་ཡང་ཞེས་སྨོས་སོ། །གལ་ཏེ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་མཐོང་བ་ལས་ཀྱང་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་རྟོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་འདི་ཐམས་ཅད་ནི་དངོས་པོ་གཞན་གྱི་འབྲས་བུ་ཡིན་ལ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་མ་གྲུབ་པ་ལ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་དུ་རྟོགས་པ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་མཐོང་བའི་དོན་གཞན་དེ། བཙོ་བ་དང་བསྲེག་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་བྱེད་པ་ཇི་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་དང་འབྲེལ་པ་གྲུབ་པ་སྟེ། རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་ཉིད་དཔེ་ལ་མཐོང་བ་དང་འདྲ་བར་ཕྱོགས་གང་དུ་དངོས་པོ་གཞན་དེ་མཐོང་བའི་ཕྱོགས་དེར་ཉེ་བ་ཉིད་དུ་གོ་བར་བྱེད་དེ། ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་མཐོང་བར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་འདིས་ཀྱང་ཚུལ་གསུམ་བསྟན་ཏེ། རྟགས་སུ་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་དེ་གང་དུ་མཐོང་ཞིང་ཚད་མས་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་དེར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་ཉེ་བ་ཉིད་དུ་གོ་བར་བྱ་བ་དེ་ཉིད་དེ་དག་གི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ནོ། །གྲུབ་པ་སྨོས་པས་ཀྱང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ནི་སྒྲོན་མ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གོ་བར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཡན་ལག་ཏུ་བརྗོད་ལ། དཔེ་ལ་མཐོ
Chinese
即使允许不是如此，如果见到其他，是否也会领悟到未见之物呢？如果见到其他，领悟到其他未见之物是不合理的。为什么呢？因为会过于极端。因为稍微见到一点，就变成必须考察所有见到之物，这会过于极端。如果见到其他，考察隐蔽之物是不合理的。那么，比量也不会成为量，因为它也是领悟隐蔽之物的自性，如果对此产生怀疑，那么就说了“那”等等。如果所见之其他事物是无则不生之物，或者是不欺骗之物，那么就应该理解到，当下所要领悟的隐蔽之义是具有关联的。因此，从见到对所要领悟的隐蔽之义不欺骗之物中，是可以合理地领悟的。 为了显示这个差别，所以说了“也”。如果说，即使从见到无则不生之物中，也无法领悟隐蔽之义，因为所有这些事物都是其他事物的结果，如果没有成立为因果的事物，那么就不会有对隐蔽之义的领悟，那么就说了“那”等等。因为所见之其他事物，与烹煮和燃烧等作用的方式，已经成立了关联，像这样完全成立的方式，就像在例子中见到的一样，无论在哪个方向见到其他事物，都会理解到那个方向是接近的，是理解，而不是见到自己的本体。通过这种方式，也显示了三相，即作为标志的事物，无论在哪里见到，并且被量所衡量，都应该理解到所要证成的意义是接近的，那本身就是它们的法性。通过说“成立”，也表达了后随和逆转的自性，是必然的关联。因此，无则不生就像灯等一样，不是通过自己的本体来理解，而是通过确定无则不生本身，来作为证成它的支分来说明，就像在例子中见到的一样。
English
Even if it is allowed not to be so, if one sees others, will one also understand what is unseen? If one sees others, it is unreasonable to understand what others have not seen. Why? Because it would be too extreme. Because seeing a little, it becomes necessary to examine all that is seen, which would be too extreme. If one sees others, it is unreasonable to examine what is hidden. Then, inference would not become a valid cognition either, because it is also the nature of understanding what is hidden. If there is doubt about this, then it is said "that" etc. If the other thing seen is something that does not arise without it, or something that is not deceptive, then it should be understood that the hidden meaning to be understood at the moment is related. Therefore, from seeing something that does not deceive the hidden meaning to be understood, it is reasonable to understand. To show this difference, "also" is said. If it is said that even from seeing something that does not arise without it, one cannot understand the hidden meaning, because all these things are the result of other things, and if something is not established as cause and effect, then there will be no understanding of the hidden meaning, then "that" etc. is said. Because the other thing seen, the way it functions, such as cooking and burning, has already established a relationship. The way it is completely established, just like seeing in the example, no matter in which direction the other thing is seen, it will be understood that that direction is close, it is understanding, not seeing one's own essence. In this way, the three modes are also shown, that is, the thing that has become a sign, wherever it is seen, and is measured by valid cognition, it should be understood that the meaning to be proven is close, that itself is their dharma. By saying "established", the nature of subsequent and reverse, which is a necessary relationship, is also expressed. Therefore, what does not arise without it, like a lamp etc., does not understand through its own essence, but by determining what does not arise without it, it is stated as a part of proving it, just like seeing in the example.