Tibetan
རྣལ་འབྱོར་པའི་ཤེས་པ་མཐའ་དག་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་ཉིད་དོ། །འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་པོ་རྣམས་ཇི་ལྟར་ཚད་མས་རྣམ་པར་དག་པ་དང༌། མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་རྣམ་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་དང༌། སྐྱེ་བ་བརྒྱུད་པ་དུ་མས་དུས་ཇི་སྲིད་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པར་གོམས་པར་བྱ་བ་དང༌། རྒྱུ་གང་ལ་གོམས་པར་བྱེད་པ་བྱང་ཆུས་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ནི་སྙིང་རྗེ་ལས་ཡིན་ལ། དེ་ལ་གཞན་རྣམས་ནི་འཁོར་བ་ལས་ཡིད་བྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི། ཇི་ལྟར་ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་དུ་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་རྣམ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་འཕགས་པའི་བདེན་པ་མཐོང་བ་ཐབས་དང་བཅས། ཡུལ་དང་བཅས། རྣམ་པ་དང་བཅས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱས་ཏེ། འདིར་ནི་ཡང་དག་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གོམས་པ་ལས་དེའི་དོན་ལ་དམིགས་པའི་མངོན་སུམ་སྐྱེ་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཙམ་ཞིག་བསྒྲུབས་པར་འདོད་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ། །འདི་སྙམ་དུ་གང་གིས་འཇིགས་སོགས་བཞིན་དུ་ཞེས་དེ་སྐད་བརྗོད་པར་འགྱུར་བ་བསྒོམས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པ་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པ་གསལ་བར་སྣང་བ་གང་དུ་མཐོང་ཞེ་ན། བཤད་པ། འདོད་པ་དང་འཇིགས་པ་དང་མྱ་ངན་དང་དེ་དག་གིས་བརླམས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་དག་གིས་བརླམས་པ་སྟེ། དེ་དང་ཆོམ་ རྐུན་གྱི་རྨི་ལམ་མོ། །རྨི་ལམ་གང་དུ་ཆོམ་རྐུན་མངོན་དུ་ལྷགས་པར་མཐོང་བ་དེ་ནི་ཆོམ་རྐུན་རྨི་ལམ་མོ། །དེ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་གཞན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཆོམ་རྐུན་རྨི་སོགས་ཏེ། དེས་བསླད་པའོ། །ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཡང་མདུན་ན་ནི་སྟེ་སྔོན་ན་གནས་པ་བཞིན་དུའོ། །འདིས་ནི་མཐོང་བ་དེ་གསལ་བར་སྣང་བ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ནི་འདོད་པ་ལ་སོགས་པས་བརླམས་པའི་གནས་སྐབས་སུ་དམག་ནང་ན་གནས་པའམ། དུས་པ་ལ་སོགས་པའི་མྱ་ངན་གྱིས་མདོངས་པར་གྱུར་པའི་གསལ་བར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡིན་པར་ངེས་ནུས་ཀྱི་གཞན་དུ་ན་སྣང་བ་དང་བཅས་པར་མིག་གདངས་པའི་དབང་པོའི་འཁྲུལ་པ་ཡང་སྲིད་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ནི་བསྒོམས་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་ཡིད་གསལ་བར་སྣང་བ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་གསལ་བར་སྣང་བ་ལ་ནི་རྩོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བསྟན་དུ་ཟིན་ཀྱང་དེས་ནི་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པ་གསལ་བར་སྣང་བར་བརྗོད་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྙམ་དུ་དབང་པོ་ཉམས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ནི་རབ་རིབ་ཅན་བཞིན་དུ་དབ
Chinese
瑜伽士的一切智慧都是现量。四圣谛如何以量清净，以及无常等应如何修习，以及应以多少生的传承来达到最终的习惯，以及习惯于何因，菩提萨埵的因是悲心，而其他的因则是对轮回生厌，所有这些，都应如量理宝论中所确立的那样，以方便、所缘、行相来理解见圣谛。在此，仅仅是为了证明，通过习惯于具有正确所缘的分别念，就能生起缘于其义的现量。有人会说，就像因恐惧等一样，当修习先行的意识显现出恐惧等时，在哪里能见到呢？回答说：贪欲、恐惧、悲伤以及被它们所扰乱的状态，就是被它们所扰乱的状态，就像盗贼的梦一样。在梦中，如果看到盗贼现前，那就是盗贼的梦。除此之外的其他情况，就是盗贼的梦等等，是被它们所欺骗的。虽然不存在，但就像在眼前一样，就像先前存在一样。这说明了所见之物的显现。在此，在被贪欲等扰乱的情况下，或者在军队中，或者被悲伤等所困扰的情况下，所产生的显现的意识，可以确定是意识的显现，否则，也可能是睁开眼睛的感官错觉。在此，应该证明的是，由修习之因所产生的意识是显现的，而不是由感官所产生的，因为对于由感官所产生的显现，是没有争议的。即使已经说明，也不能因此就说瑜伽士的意识是显现的。有人会说，对于感官衰退的人来说，就像患有眼翳的人一样，
English
All the wisdom of a yogi is direct perception. How the four noble truths are purified by valid cognition, and how impermanence and the like should be meditated upon, and how many lifetimes of lineage should be accustomed to reach the ultimate end, and what cause should be accustomed to, the cause of Bodhisattvas is compassion, and the other causes are aversion to samsara, all of which should be understood with means, object, and aspect, as established in the Treatise on Valid Cognition, to see the noble truths. Here, it is only to prove that by habituating to the conceptualization of having a correct object, the direct perception that focuses on its meaning arises. Someone might say, like in the case of fear, etc., when the consciousness that is preceded by meditation manifests fear, etc., where is it seen? It is said: Desire, fear, sorrow, and whatever is disturbed by them, that is what is disturbed by them, like a thief's dream. In a dream, if one sees a thief appearing, that is a thief's dream. Other situations are thief's dreams, etc., which are deceived by them. Although it does not exist, it is as if it is in front, as if it existed before. This explains the manifestation of what is seen. Here, in the state of being disturbed by desire, etc., or in the army, or in the state of being afflicted by sorrow, etc., the consciousness that arises with clarity can be determined to be the manifestation of consciousness, otherwise, it may also be a sensory illusion of opening the eyes. Here, what should be proven is that the consciousness produced by the cause of meditation is manifest, not produced by the senses, because there is no dispute about the manifestation produced by the senses. Even if it has been explained, it cannot be said that the yogi's consciousness is manifest. Someone might say that for those whose senses are impaired, like those with cataracts,
Tibetan
ང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་འགའ་ཞིག་ལ་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི་དངོས་པོ་གཞན་ལ་ནི་མི་གསལ་བར་མཐོང་བ་ཡིན་ན་འདོད་པས་བརླམས་པ་ནི་འགའ་ཞིག་ཏུ་ཡང་ཞན་པར་མཐོང་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས། དེ་ནི་དབང་པོའི་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན། དེ་ནི་དེ་ལྟར་སྙིང་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བརླམས་པའི་དབང་གིས་མི་བདེན་པ་བསྒོམས་པའི་དངོས་པོ་གཅིག་པུ་ཉིད་དབང་པོ་ལས་གསལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་སྔ་མ་ཁོ་ན་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཆོམ་རྐུན་གྱི་རྨི་ལམ་གྱིས་བསླད་པ་ནི་གཉིད་ལས་ལངས་པ་ཉིད་ལ་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ། གཉིད་ལོག་པའི་གནས་སྐབས་ན་ནི་གསལ་བར་སྣང་བ་རྣམ་པ་དུ་མ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་དུ་བརྗོད་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། གཉིད་ཀྱིས་ཉམས་པའི་རྒྱུས་ཡིད་གསལ་བར་སྣང་བར་གྱུར་དུ་ཟིན་ཀྱང་བསྒོམས་པའི་རྒྱུ་ལས་གསལ་བར་སྣང་བར་བརྗོད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། སྣང་བའི་ཁྱད་པར་དེ་ནི་བསླད་པའི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་གྱི་བསྒོམས་པའི་རྒྱུ་ཅན་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཆོམ་རྐུན་གྱི་རྨི་ལམ་ལས་ལངས་མ་ཐག་པ་ཉིད་དུ་མིག་མི་ གསལ་བར་ཕྱེ་བའམ། མུན་པའི་ནང་དུ་བསླད་པ་གང་ཡིན་པ་ད་འདིར་གཟུང་བ་ཡིན་ནོ། །ཡང་དེ་དག་གིས་དེ་མདུན་ན་གནས་པ་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་གང་ལས་ཤེ་ན། བཤད་པ། བསླད་པ་ཇི་བཞིན་ཏེ། འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་མ་འདས་པར་རོ། །གུས་པས་ནི་གྲིམས་པ་སྟེ། སྤྲོ་བའི་དབང་གིས་འདར་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནམ། བ་སྤུ་ལངས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་སོ། །བསྒྲུབ་པ་ནི་མཐོང་བ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་ནན་ཏན་དུ་བྱེད་པ་སྟེ། སྡུག་པ་ལ་སོགས་པ་འདྲེན་པ་དང༌། འདི་ན་སུ་སུ་ཞེས་སྨྲ་བ་དང༌། ང་རྒྱལ་དང་བཅས་པ་རལ་གྲི་ལ་སོགས་པ་ལ་འཇུ་བ་སྟེ། འདི་དག་མཐོང་བའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་སྙམ་དུ་གུས་པས་བསྒྲུབ་པ་མཐོང་དུ་ཟིན་ཀྱང༌། མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་དེ་དག་གསལ་བར་སྣང་བ་ཡིན་པར་ཇི་ལྟར་ངེས་ཤེ་ན། ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་རྟོགས་པ་ནི་ཤེས་པའོ། །དེའི་འདུ་ཤེས་སམ་ནི་ངེས་པ་སྟེ། བདག་གིས་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་ཤེས་སོ་སྙམ་ནས་ངེས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལ་ནི་དེ་ལྟའི་སྟེ། བྱ་བའི་རང་བཞིན་གུས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་རྣམ་པ་དེས་འཇུག་པ་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ལུས་ངག་གི་བྱ་བ་འདོད་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་པ་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་ལས་གུས་པས་བསྒྲུབ་པ་ནི་དངོས་སུ་མཐོང་བའི་རྒྱུ་ཅན་དུ་གཏན་ལ་ཕེབས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ
Chinese
如果因为感官而对某些事物产生错觉，但对其他事物却看得不清楚，如果欲望的迷惑在某些方面也显得薄弱，那么，认为这不是感官的错觉，这种想法是没有意义的。因为在迷惑的影响下，仅仅是观想的不真实事物，才会比感官更清晰地显现出来，所以只有前者才是无可指责的。盗贼的梦境所迷惑，是指从睡眠中醒来的时候，因为在睡眠状态下，也有多种清晰显现的景象。因此，特别说明又有什么用呢？即使因为睡眠的影响而使心意清晰显现，也不能说是从观想的原因而清晰显现，因为显现的差别是迷惑的原因，而不是观想的原因。因此，盗贼的梦境醒来后，立即睁开不 清晰的眼睛，或者在黑暗中被迷惑，这才是这里所要抓住的。还有，他们说“像在眼前一样看到”，这是从哪里来的呢？回答说：就像迷惑一样，没有超出欲望等等。恭敬就是严肃，是由于喜悦而颤抖的特征，或者是汗毛竖立的特征的身体状态。修行就是与所见相符而努力，例如呼唤痛苦等等，说“这里是谁谁”，以及带着傲慢抓住刀剑等等，这些都是为了看到的原因。即使看到恭敬的修行，但如何确定它们像亲眼所见一样清晰显现呢？领悟隐藏的事物就是知识。对它的理解或确定是这样的：心想“我了解了隐藏的事物”，从而确定，就是这样。因为没有看到行为的自性，恭敬的自性的形态进入。这样说，例如，身语的行为以欲望为先导，同样，从随行和违背中，恭敬的修行被确定为是亲眼所见的原因，因为那
English
If some things are mistaken due to the senses, but other things are seen unclearly, and if the delusion of desire also appears weak in some aspects, then, thinking that this is not a sensory illusion is meaningless. Because under the influence of delusion, only the unreal things that are contemplated will appear more clearly than the senses, so only the former is blameless. Being deluded by the dream of a thief refers to the moment of waking up from sleep, because in the state of sleep, there are also various clear appearances. Therefore, what is the use of special explanation? Even if the mind appears clearly due to the influence of sleep, it cannot be said to appear clearly from the cause of contemplation, because the difference in appearance is the cause of delusion, not the cause of contemplation. Therefore, immediately after waking up from the dream of a thief, opening the un- clear eyes, or being deluded in the darkness, is what is to be grasped here. Also, where does it come from when they say, "Seeing as if it were in front of them"? The answer is: Just like delusion, it does not go beyond desire, etc. Reverence is seriousness, which is the characteristic of trembling due to joy, or the state of the body with the characteristic of goosebumps. Practice is to strive diligently in accordance with what is seen, such as calling out suffering, etc., saying "Who is who here," and grasping swords, etc., with arrogance, all these are for the sake of seeing. Even if the practice of reverence is seen, how can it be determined that they appear as clearly as seen with one's own eyes? Understanding hidden things is knowledge. The understanding or certainty of it is like this: thinking "I understand the hidden things," and thus becoming certain, that is how it is. Because the nature of the action, the form of the nature of reverence, is not seen entering. It is said like this, for example, just as the actions of body and speech are led by desire, similarly, from following and opposing, the practice of reverence is determined to be the cause of what is seen with one's own eyes, because that