Tibetan
སུམ་མོ། །གྱེན་ཐུར་དུ་བརྟགས་པ་གསུམ་གྱིས་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་གསུམ་མོ། །འདིར་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ཚེ་དབྱེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མ་གྲུབ་པ་ནི་མེད་དོ། །སྟེང་དང་འོག་གི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གཡས་གཡོན་དག་གིས་འགལ་བའོ། །ཟུར་བཞི་ནི་ཐུན་མོང་གི་མ་ངེས་པ་དག་གོ །དབུས་ནི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་མཚམས་དང་པོ་དང་དབུས་ཀྱི་རྩོད་པ་གཉིས་སོ། །མཚམས་ལྷག་མ་གསུམ་གྱིས་ནི་ལྡོག་པ་གྲུབ་པའོ། །ཕྱོགས་བཞི་རང་བཞིན་འབྲས་བུའོ། །གཞལ་བྱ་བྱས་པ་མི་རྟག་པ། །བྱས་པ་སྲོག་སོགས་རྩོལ་ལས་སྐྱེས། །མི་རྟག་རྩོལ་དང་རེག་བྱ་མིན། །གཏན་ཚིགས་དགུ་རུ་གྲགས་པ་ཡིན། །རྟག་དང་མི་རྟག་རྩོལ་འབྱུང་དང༌། །རྟག་དང་བདག་བཅས་རྟག་ཉིད་དང༌། །རྩོལ་འབྱུང་མིན་དང་མི་རྟག་རྟག །བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་སུ་རབ་ཏུ་གྲགས། །ཞེས་བྱ་བ་བསྡུ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ། །གཏན་ཚིགས་མེད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དག་ཀྱང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ལ་གཞན་ཕྱོགས་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཡོད་པ་རྣམས་སོ། །དེ་དག་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལས་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལ། དེ་དང་ལྡན་པའི་བྱེ་བྲག་དེ་དག་ཀྱང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་གཞན་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་གཞན་དང་ལྡན་པ་ནི་སེར་སྐྱའམ་མང་དུ་ཟ་བའམ། རིང་བ་ཉིད་དང་ངོ༌། །བརྗོད་པར་འདོད་པ་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ལས་སྐྱེས་པའོ། །དེ་མི་བརྟེན་ཏེ་མེད་ན་འདོད་སེར་སྐྱ་ལ་སོགས་པ་བྲམ་ཟེ་ལས་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བྲམ་ཟེ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །ཡུལ་གཞན་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་སོགས་པ་ལའོ། །ཡང་ན་ཆོས་གཞན་པ་དག་གོ །དེ་མ་ཡིན་པའི་སྒྲུབ་པས་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་མི་མཐུན་པའི་ ཕྱོགས་ནི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མ་ཡིན་པར་བསྟན་ནས་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བརྗོད་པར་འདོད་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དང་མི་ལྡན་པས་བྱེ་བྲག་ཏུ་བྱས་ནས་འཇུག་སྟེ། རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དེ་དང་མི་ལྡན་པའི་མཚན་ཉིད་ཕྱོགས་ལ་སོགས་པ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་མི་སྲིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱི་འབའ་ཞིག་ལས་ཆོས་གཞན་དང་མི་ལྡན་པའོ། །བརྗོད་པར་འདོད་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པར་ཆོས་གཞན་མ་སྤངས་པས་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སུ་བྱེད་པ་དེའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་ཆོས་དེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྗོད་པར་འདོད་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དེས་སོ། །རྩོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་དག་གཏན་ཚིགས་ཉིད་ཡིན་པར་ཁ་ཅིག་འདོད་ལ་གཞན་ནི་དེ་འགོགས་པས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་འདིར་ཁ་ཅིག་ནི་རྩོད་པ་མེད་ཀྱང༌། དགོས་པ་གཞན་གྱིས་དཔེར་བརྗོད་པ་ཡང་ཡོད་པར་སྟོན་ཏོ། །བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་མི་རྟག་པའི་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་མི་རྟག་པའི་འབྲས་བུའོ། །འདིར་བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་རྒྱུ་མི་རྟག་པར་གྲུབ་པས། དེའི་རྒྱུ་སྒྲ་ཡང་མི་རྟག་པར་སྒྲུབ་པས་རིག་བྱེད་ཀྱི་སྒྲ་རྟག་པར་སྨྲ་བ་དག་གིས་འདྲི་བར་བྱེད་པའོ། །སྔ་ན་ཡོད་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟག་པའི་སྒྲ་བརྩལ་མ་ཐག་པའི་ཤེས་པའི་གོང་ནས་ཡོད་པའོ། །དེ་ལྟར་ན་སྒྲ་རྟག་ཏུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེའི་འབྲས་བུ་ཤེས་པ་ཡང་རེས་འགའ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་རྩོལ་བ་ལས་སྒྲ་ལ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པས་དེའི་དབང་གིས་ཤེས་པ་རེས་འགའ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལ་སྐྱེས་བུའི་རྐན་དང་འདོད་པ་ལ་སོགས་པས་བརྩལ་མ་ཐག་ཏུ་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་འབྲས་བུ་ངེས་པ་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གགས་སམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་བསལ་བའོ། །དབང་པོ་ལ་ཡང་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་སྦྱར་ཏེ། དེས་དབང་པོ་སྦྱོར་བར་མི་བྱེད་པའོ། །གགས་མི་སྲིད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པས་དམིགས་པའམ། མི་དམིགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་རྟག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དུམ་བུར་མི་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཐོས་པར་རུང་བ་ལ་མི་རུང་བར་མི་བྱེད་ནའོ། །ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུས་མཉམ་པའི་རྩིག་པས་སོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་ པའི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་ཕན་པར་བྱེད་པས་ནུས་པ་མཐར་ཐུག་པར་འགྱུར་བ་རྣམས་སོ། །ཉེ་བར་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ནི་སྒྲ་རྟག་པའོ། །ལྟོས་པར་མི་རིགས་པ་ནི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མི་ནུས་པའི་རང་བཞིན་དུ་རྟག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྷན་ཅིག་བྱེད་པར་ནུས་པ་ཅན་དེ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་དང་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་མི་རྟག་པ་རྣམས་སོ། །གགས་རྩིག་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་ན་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རམ་རྒྱུ་མི་ཉེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྔར་སྐྱེད་པར་ནུས་པ་དེ་གགས་སམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་མ་འགགས་ན་གགས་བྱ་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་འགགས་ཀྱང་གགས་མེད་ན་ཡང་ཤེས་པ་སྐྱེད་ནུས་བ་སྐྱེ་བ་སྲིད་པས་གགས་ཡོད་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རྒྱུའི་འཕེན་པ་ཟད་པས་རྒྱུན་ཆད་པ་ཡང་རྟོགས་པར་བྱའོ། །དེ
Chinese
苏木哦！以向上向下三种观察，对于不相似的方面有三种。在此，因为是区分宗法的时机，所以没有不成立的情况。上面和下面的理由。左右是相违的。四个角是共同的不确定。中间是不共同的。那本身的第一个边和中间的争论是二者。剩余的三个边是成立反面的。四个方面是自性果。可量是所作，是无常。所作是生命等，从勤作产生。无常不是勤作和所触。被称为九种理由。常与无常，勤作生，常与有我，常性，非勤作生与无常常，被广泛认为是所立之法。这是总结的偈颂。没有理由会改变吗？这是因为相似的方面也会变成不相似的方面。为什么呢？因为所有法，即所要成立的法，有与他方不相似的方面。因为它们与所要成立的不同。并且，与它相关的那些差别也会变成其他不相似的方面。与他法相关的是黄疸病或多食，或长短等。想要说的是婆罗门种姓所生。如果不依赖它而没有，那么黄疸病等因为与婆罗门不同，所以会变成非婆罗门。在其他地方，即在相似的方面等。或者其他的法。以非它的成立来区分，即显示不相似的方面不是相似的方面。为什么呢？因为想要说的是与所要成立的法不相关，所以进行区分，因为是为了理解，所以在与它不相关的特征方面等上没有。不可能有那样的形态，即仅仅是总相而不与其他法相关。因为具有想要说的法，而不舍弃其他法，所以成为相似的方面。然而，以那个法，即以想要说的所要成立的法。
English
Sumo! With three examinations of up and down, there are three aspects of dissimilarity. Here, because it is the time to distinguish the dharma of the subject, there is no unestablished case. The reason of above and below. Left and right are contradictory. The four corners are common uncertainties. The center is uncommon. The first edge of that itself and the dispute of the center are two. The remaining three edges establish the opposite. The four aspects are nature and result. Measurable is made, impermanent. Made is life etc., born from effort. Impermanent is not effort and tangible. It is known as nine reasons. Constant and impermanent, born from effort, constant and with self, constancy itself, not born from effort and impermanent constant, are widely known as the dharma to be established. This is a summarizing verse. Isn't it that without reason it will change? This is because similar aspects also become dissimilar aspects. Why? Because all dharmas, that is, the dharma to be established, have aspects that are dissimilar to other parties. Because they are different from what is to be established. And those distinctions related to it also become other dissimilar aspects. Related to other dharmas are jaundice or overeating, or length, etc. What is intended to be said is born from the Brahmin caste. If it does not rely on it and does not exist, then jaundice etc. will become non-Brahmins because they are different from Brahmins. In other places, that is, in similar aspects, etc. Or other dharmas. Distinguishing by the establishment of non-it, that is, showing that the dissimilar aspect is not the similar aspect. Why? Because what is intended to be said is not related to the dharma to be established, so it is distinguished, because it is for understanding, so it does not exist in the characteristics etc. that are not related to it. It is impossible to have such a form, that is, only the general characteristic without being related to other dharmas. Because it has the dharma that is intended to be said, and does not abandon other dharmas, so it becomes a similar aspect. However, with that dharma, that is, with the dharma to be established that is intended to be said.
Chinese
之所以说“存在”，是因为有些人认为这些本身就是论证，而另一些人则反驳它。 这样一来，这里有些人虽然没有争论，但也表明有必要用其他例子来说明。 所谓“刚产生的知识是不常有的结果”，就是声音是不常有的结果。 在这里，刚产生的知识证明了原因是不常有的，因此，它的原因——声音也是不常有的，因此，那些声称吠陀的声音是常有的人会提出质疑。 所谓“先前存在”，是指常有的声音在刚产生的知识之前就存在。 这样一来，因为声音是常有的，所以它的结果——知识，有时也不会改变。 如果说由于努力使声音同时产生，因此知识有时会改变，那么，对于这一点，由于人的喉咙和意愿等原因，所谓“刚产生的知识”，就应该与“没有与之接近的”联系起来。 因为没有接近，结果就不会确定地产生。 所谓“阻碍”就是排除它。 也要把接近与感官联系起来，因为它不会使感官结合。 所谓“不可能阻碍”，是因为知识所指向或不指向的自性是常有的。 所谓“不会分成碎片”，就是不会把可以听到的变成不可以听到的。 所谓“稍微做一点区分”，是指认为与同时期的墙壁一样。 所谓“是认识的原因”，是指对境等有益，最终会变成能力的东西。 所谓“不是要新产生的”，是指常有的声音。 所谓“不值得期待”，是指同时产生。 为什么呢？因为自性无能是常有的。 所谓“那些能够同时产生的东西”，是指对境和感官等不常有的东西。 如果有阻碍，比如墙壁等，就没有显现，或者是因为原因不接近。 所谓“先前能够产生的那种阻碍吗？”，如果它没有被阻碍，就不能被阻碍。 即使它被阻碍了，如果没有阻碍，也能产生知识，所以说了“如果有阻碍”，也要理解为原因的投射耗尽，导致了中断。
English
The reason for saying "exists" is that some consider these to be arguments themselves, while others refute it. Thus, although some here do not argue, it also shows that there is a need to illustrate with other examples. The so-called "newly produced knowledge is the impermanent result" is that sound is the impermanent result. Here, the newly produced knowledge proves that the cause is impermanent, therefore, its cause—sound—is also impermanent, so those who claim that the sound of the Vedas is permanent will question it. The so-called "previously existing" refers to the permanent sound existing before the newly produced knowledge. In this way, because sound is permanent, its result—knowledge—will sometimes not change. If it is said that knowledge sometimes changes due to the effort to produce sound simultaneously, then, for this, due to the person's throat and intention, etc., the so-called "newly produced knowledge" should be linked to "without approaching it." Because there is no approach, the result will not be produced with certainty. The so-called "obstacle" is to exclude it. The approach should also be linked to the senses, because it does not combine the senses. The so-called "impossible to obstruct" is because the self-nature that knowledge points to or does not point to is permanent. The so-called "will not be divided into pieces" is that it will not turn what can be heard into what cannot be heard. The so-called "make a slight distinction" refers to thinking that it is the same as the wall of the same period. The so-called "is the cause of cognition" refers to things that are beneficial to the object, etc., and will eventually become power. The so-called "not to be newly produced" refers to the permanent sound. The so-called "not worth expecting" refers to simultaneous production. Why? Because the self-nature of inability is permanent. The so-called "those who are able to produce simultaneously" refers to impermanent things such as objects and senses. If there is an obstacle, such as a wall, there is no appearance, or because the cause is not close. The so-called "that kind of obstacle that was previously able to produce?" If it is not obstructed, it cannot be obstructed. Even if it is obstructed, if there is no obstruction, knowledge can still be produced, so it is said "if there is an obstruction," it should also be understood that the projection of the cause is exhausted, leading to interruption.