Tibetan
དེ་ལྟར་འགའ་ཞིག་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཕྱོགས་དང་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་རྣམ་པར་དབྱེ་བས་ཁྱབ་པ་སྨྲ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་གི་ལྟར་ན། གང་གི་ཚེ་འཁྲུལ་པའི་ཡུལ་ཕྱོགས་སུ་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ། འཁྲུལ་པ་མེད་ལ་གང་གི་ཚེ་ཕྱོགས་སུ་མི་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ངེས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་འཁྲུལ་ལོ་ཞེས་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་སྨྲ་ནའོ། །ཤིན་དུ་དག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཞད་གད་དུ་བྱེད་པའོ། །དེ་ལྟར་གཉི་གའི་ཆོས་མ་ངེས་པར་བསྟན་ནས། མེད་པའི་ཆོས་འགལ་བར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ། མེད་པའི་ཆོས་བརྗོད་ན་ནི་འདིའི་གཏན་ཚིགས་འགལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། རྣམ་པར་བཅད་པའོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པར་བཅད་པ་གཉི་གའི་ཆོས་ཀྱང་ ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། བཤད་པ། དངོས་པོ་ཉིད་ལ་དངོས་པོ་ཙམ་ཁྱབ་པའི་དོན་རྣམ་པར་བཅད་པའོ། །འདི་འདྲ་བའི་རྣམ་པར་བཅད་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་བཅད་པ་དེ་ནི་དངོས་པོ་འགལ་ལ་ཡང་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དང༌། དངོས་པོ་མེད་པ་མཐའ་དག་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་དང་གཉི་ག་དང་འབྲེལ་པའི་ཆོས་རྣམ་པ་འདི་གསུམ་ག་ཡང་ཡོད་པ་སྒྲུབ་པ་ལ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ལ། ཆོས་རྣམ་པ་གསུམ་ལས་རྣམ་པ་གཞན་ཏེ། བྱེ་བྲག་གཞན་ཡང་མི་སྲིད་ངོ༌། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེས་ན་ཡོད་པ་བསྒྲུབ་བྱ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཅི་ལྟར་སྐྱོན་མེད་ཅེ་ན། དེ་ཙམ་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་པ་ཙམ་ཁྱབ་པ་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པའི་ཆོས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་ཡོད་པ་འདི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་ལ་ནི་ཡོད་པར་གྲུབ་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་སྤྱིའི་ཚུལ་གྱིས་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ལ། གལ་ཏེ་ཡོད་པ་ཙམ་དེ་དངོས་པོ་ཙམ་ཁྱབ་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དེས་ཁྱབ་པ་ཚད་མས་རྣམ་པ་ཅི་ཞིག་ལྟར་ངེས་ན་དེའི་ཚེ་འགལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡང་བཟློག་པས་ཁྱབ་པ་གྲུབ་པ་ཉིད་འགལ་བ་ཡིན་གྱི། དེ་མ་གྲུབ་པས་འགལ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་པ་ལ་འགལ་བར་དོགས་ཀྱི། གྲུབ་པ་ལ་མ་ཡིན་པ་དེས་ན་ཁྱབ་པ་གྲུབ་ན་འགལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ནི་ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་པ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ཡིན་པས། དེ་གྲུབ་ན་ལྡོག་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེས་ན་མ་ངེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཅི་ལྟར་གྲུབ་པར་བྱ་བ་ལྟར་ཡོད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་ལ་ནི་མ་གྲུབ་པ་དང་
Chinese
因此，有些人是这样理解的。按照那些主张周遍与顺同品区分开来的人的观点，当把错乱的境作为顺品时，就没有错乱；当不作为顺品时，能立就一定会在所立上错乱，可以这样说实体本身。所谓“非常清净”就是嘲笑。这样不确定地显示了二者的法，为了说明无有法是相违的，所以说，如果说无有法，那么这个因就会变成相违。什么是怎样的呢？就是决断。如果决断二者的法也不存在吗？回答说：在实体本身上，仅仅实体周遍的意义就是决断。这样的决断对于无有实体是确定的，因为决断对于实体相违也是不可能的，并且对于一切无有实体都是存在的，所以本身就是相违的。因此，实体和无有实体以及与二者相关的这三种法，都不具备成立有法的因的特征，而且在三种法之外，也不可能有其他的差别。因为什么缘故是这样呢？因此，有不是所立。如果能立本身是，那么怎样没有过失呢？所谓“仅仅如此”就是仅仅有周遍，刹那等有的法作为所立，这个有就是能立本身，对于成立有的法性来说，不是以总的方式不成立。如果仅仅有是实体周遍的所立法所周遍，以量的方式如何确定，那么这时就不是相违的。如果反过来周遍成立本身是相违的，如果它不成立就不是相违的，即使是那样，对于周遍不成立会怀疑是相违，对于成立的则不是，因此如果周遍成立就不是相违的。对于从不顺同品中退还犹豫不定，仅仅是不成立周遍的理由，如果它成立就仅仅是退还，因此也不是不决定的。因为什么缘故，怎样像成立一样，有是能立，对于不成立和
English
Therefore, some understand it this way. According to those who assert that pervasion is distinguished by being in accordance with the similar side, when the mistaken object is taken as the similar side, there is no mistake; and when it is not taken as the similar side, the proponent will definitely err on the probandum, and one can say that it is the entity itself. The so-called "very pure" is to ridicule. Thus, having shown the two dharmas uncertainly, in order to explain that the non-existent dharma is contradictory, it is said that if the non-existent dharma is spoken, then this reason will become contradictory. What is it like? It is a determination. If the determination of the two dharmas also does not exist? It is said: In the entity itself, the meaning of merely the entity being pervasive is the determination. Such a determination is definite for the non-existent entity, because the determination is also impossible for the entity to be contradictory, and because it exists for all non-existent entities, it is contradictory itself. Therefore, these three kinds of dharmas, the entity and the non-existent entity and those related to the two, do not possess the characteristics of a reason for establishing the existence of a dharma, and there can be no other difference besides the three kinds of dharmas. For what reason is it so? Therefore, existence is not the probandum. If the proponent itself is, then how is it without fault? The so-called "just that" is just that existence is pervasive, the dharma of existence such as the moment is the probandum, this existence is the proponent itself, and for the dharma-nature of establishing existence, it is not unestablished in a general way. If only existence is pervaded by the probandum dharma that is pervasive of the entity, how is it determined by means of valid cognition, then at that time it is not contradictory. If, on the other hand, the establishment of pervasion is contradictory, if it is not established, it is not contradictory, even so, there will be doubt that the non-establishment of pervasion is contradictory, but not for the established, therefore if pervasion is established, it is not contradictory. Hesitating to turn back from the dissimilar side is merely the reason for the non-establishment of pervasion, if it is established, it is merely turning back, therefore it is also not uncertain. For what reason, how is existence the proponent like the establishment, for the non-establishment and
Tibetan
འགལ་བ་དང་མ་ངེས་པར་ཐལ་བ་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་ཞར་ལས་འོངས་པ་རྫོགས་པར་བྱས་ནས། དཀྱུས་མ་ཉིད་མཇུག་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་བཤད་པ། རྣམ་པ་འདི་གཉིས་ནི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་རང་གིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལས་བཟློག་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་འགལ་བ་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་འགའ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་ནི་འབྲེལ་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་ གཏན་ཚིགས་དང་འགལ་བ་དག་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པ་དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་འབྲེལ་བ་ཅི་འདྲ་བ་ཅན་ཡིན་པ་འགལ་བ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བ་ཅན་ཁོ་ནའོ་ཞེས་དེ་ལྟར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་བཤད་དོ། །དེ་དག་ཀྱང་སྔར་དཔེར་བརྗོད་པ་ཉིད་དོ། །ཁྱད་པར་སྲོག་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་དང༌། སྤྱི་གཞལ་བྱ་ཉིད་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཡང་ངེས་པར་སྨྲ་བའི་ཕྱིར་རྒོལ་བ་བསལ་བའི་དོན་དུ་སློབ་དཔོན་གྱིས་གཉིས་གསུངས་ཏེ། མ་ངེས་པ་དེ་ཡང་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་བ་འཆད་པའི་སྐབས་སུ་བབ་པ་ན་བཤད་པར་བྱའོ། །ལྡོག་པ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་རྣམ་པར་གཅོད་པ་གཙོར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གཏན་ཚིགས་ནི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པ་གོ་བ་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། བསྒྲུབ་བྱ་བསྒྲུབས་ནས་གཞན་ཟློག་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམ་པ་གསུམ་མོ། །ཅི་ལྟར་ཞེ་ན་འདི་ལྟར་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ཐབས་དེས་ནི་གཏན་ཚིགས་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ལས་རྩོལ་བ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་རྟག་པ་དེ་ནི་རྩོལ་བ་ལས་མ་བྱུང་བ་བསྒྲུབ་པ་ན་གློག་ལ་སོགས་པ་ལ་མཐོང་བ་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་སྒོ་ནས་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱང་གོ་བར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །མི་རྟག་པ་ཉིད་འདི་ལས་ནི་བསྒྲུབ་བྱ་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ན། འདི་ལ་ནི་ལྡོག་པ་མེད་པས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་འབའ་ཞིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་དོགས་པ་ལ། དཔེར་བརྗོད་པ་གཞན་ཉེ་བར་བཀོད་དོ། །འོ་ན་རེག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་རྟག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་རྟོགས་པར་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ། །རེག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ནི་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ལས་ལོག་པ་ཡིན་གྱི། མི་རྟག་པ་ཉིད་ལྟ་བུར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྙམ་དུ་འདི་ལ་ཡང་གཏན་ཚིགས་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ
Chinese
没有互相矛盾和不确定的过失。像这样，完成了顺带而来的内容后，为了总结正文而宣说：这两种方式是理由，与需要自己成立的相违背，是与需要成立的相违背，而不是其他的任何东西。使之理解本身是具有关联性的，而且，由于理由和相违背之间没有差别，因此理由具有什么样的关联性，相违背也同样具有那样的关联性，为了如此显示，论师宣说了四种法。那些也和之前的例子一样。特别是，虽然具有生命等以及共同衡量本身是不确定的，但为了明确地说，为了消除辩论者，论师说了两种。那个不确定，也应该在讲解相似理由的时候到来时宣说。遮止相异品是主要成立的，因为理由是从相异品中遮止，通过理解本身来成立的，而不是成立所要成立的之后再去遮止其他的，为了显示这一点，有三种法。如果问：怎么样呢？回答说：像这样。仅仅随行的方式不是使理由得以理解的方式，因为从无常的理由中，不能理解不是由功用所产生的。如果成立无常不是由功用所产生的，那么在闪电等中是可见的。如果通过随行的方式来理解，那么无常本身也会被理解。从这个无常本身不能证悟所要成立的，因为如果随行是与遮止一起才能理解的，那么这个无常没有遮止，仅仅是随行，对于这个疑问，另外举了一个例子。那么，因为不是所触，所以声音是常的，对于这个，所要成立的就会被证悟。不是所触本身是与无常等相违背的，但不是像无常本身那样。心想：对于这个，理由在同品方的一个方面
English
There are no contradictions or uncertain faults. Thus, having completed what came incidentally, in order to conclude the main text, it is said: These two ways are reasons, and contradicting what needs to be established by itself is contradicting what needs to be established, and nothing else. Making it understood is inherently relational, and since there is no difference between reason and contradiction, whatever kind of relation reason has, contradiction also has the same kind of relation. In order to show this, the teacher explained the four aspects of dharma. Those are also the same as the previous examples. In particular, although having life and so on, and the common measure itself is uncertain, in order to speak definitively, the teacher spoke of two in order to eliminate the debater. That uncertainty should also be explained when the occasion arises to explain the apparent reason. Separating from the dissimilar side is the main establishment, because the reason is separated from the dissimilar side and established through understanding itself, rather than establishing what needs to be established and then separating others. In order to show this, there are three aspects of dharma. If asked: How is it? The answer is: Like this. The method of mere concomitance is not the way to make the reason understood, because from the reason of impermanence, it is not understood that it is not produced by effort. If it is established that impermanence is not produced by effort, then it is visible in lightning and so on. If it is understood through the method of concomitance, then impermanence itself will also be understood. From this impermanence itself, what needs to be established will not be realized, because if concomitance is understood together with separation, then this impermanence has no separation, it is merely concomitance. For this doubt, another example is given. Then, because it is not touchable, sound is permanent. For this, what needs to be established will be realized. Not being touchable itself is contrary to impermanence and so on, but it is not like impermanence itself. Thinking: For this, the reason is on one side of the similar side